İstatistikçi kadrosuna atanma talebinde idarenin takdir yetkisi ve unvan değişikliği sınavının objektifliği değerlendirmesi (KDK)

T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU

(OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2022/7786-S.22.11950

BAŞVURU NO : 2022/1606

KARAR TARİHİ : 16/06/2022

RET KARARI

Adres:

BAŞVURUYA KONU İDARE : HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜ

BAŞVURUNUN KONUSU : İstatistikçi kadrosuna atanma talebi hk

BAŞVURU TARİHİ : 30/01/2022

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Kurumumuza yaptığı başvuruda başvuran, Hacettepe Üniversitesi Rektörlüğü Personel Dairesi

Başkanlığı Kadro Şefliği biriminde teknisyen kadrosunda çalıştığını belirtmektedir. Buradaki görevine başlamadan önce Türkiye İstatistik Kurumunda yedi yıl çalıştığını ve 5. derece istatistikçi kadrosunda olduğunu, eşinin sağlık sorunları nedeniyle Ankara’da geldiğini, Üniversitede teknisyen kadrosunda olması nedeniyle maddi kayıplar yaşadığını belirtmektedir. Üniversitedeki istatistikçi kadrosuna geçme taleplerinin reddedildiğini, Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumları Personeli

Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği’nin 20. Maddesinin (b) bendine göre bu kadroya geçebileceğini, dokuzuncu yılını da tamamlamış olup üçüncü dereceye de yükseldiğini belirterek üçüncü derece istatistikçi kadrosuna atamasının yapılmasını Kurumumuzdan talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Hacettepe Üniversitesi Rektörlüğünün 05/03/2022 tarihli ve sayılı yazısında; 2.1. Başvuranın atanmasına takdir yetkisinin başvuranın lehie kullanıldığı, en az kayıpla atanabilmesini temenin 17/10/2019 tarihli dilekçesi ile atanmayı kabul ettiği teknisyen kadrosuna atandığı, 2.2. Bir kadroya atama yapılabilmesinin, o kadroya atanacak personel tarafından yürütülmesi gereken kamu hizmetine duyulacak ihtiyaca, bu atamanın yapılmaması halinde kamu hizmetinin yürütülmesinde doğabilecek aksaklıkların varlığına, idare hukuku literatürüyle ifade etmek gerekirse kamu yararı ve hizmet gereklerine bağlı olup, bu kadroya atanmak isteyen bir memurun talebinin varlığına bağlı olduğu,

2.3. Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumları Personeli Görevde Yükselme ve Unvan

Değişikliği Yönetmeliği’nin 20 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında başvuranın istatistikçi kadrosuna atanması mümkün olmakla birlikte, genel olarak bu kadro veya diğer unvan değişikliği suretiyle atama yapılmasını gerektiren kadrolara atanabilecek çok sayıda aday diğer memurların da bulunduğu dikkate alınarak, söz konusu kadrolara yapılacak atamaların unvan değişikliği sınavı yapılmak suretiyle gerçekleştirilmesinin daha objektif ve hakkaniyetli sonuçlar doğuracağı ve genel anlamda gerek liyakat ilkesinin hayata geçirilmesi gerekse tüm personelin motivasyonu açısından daha uygun olacağı, 2.4. Başvuranın iddia ettiği gibi, “en kısa zamanda istatistikçi kadrosunun kendisine tahsis edileceği” şeklinde bir taahhüt veya söz verilmesinden bahsedilmesine idari işlemlerin yapısı ve ilgili mevzuat hükümleri ile İdarenin işleyişi gereği imkân bulunmadığı, Açıklamalarına yer verilmektedir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi

Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”, 4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir…”, 5. Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumları Personeli Görevde Yükselme ve

Unvan Değişikliği Yönetmeliği’nin “Görev grupları” başlıklı 5 inci maddesinin üçüncü fıkrasının (a)

bendinde; “Unvan değişikliğine tabi kadrolar: Mühendis, mimar, şehir plancısı, bölge plancısı, avukat, jeolog, hidrobiyolog, hidrolog, jeomorfolog, fizikçi, jeofizikçi, matematikçi, istatistikçi, uçak kontrol makinisti, ekonomist, kimyager, heykeltıraş, arkeolog, astronom, kaptan, veteriner hekim, sosyal çalışmacı, biolog, psikolog, sosyolog, bakteriolog, fizyoterapist, diyetisyen, odyolog, pedagog, çocuk gelişimcisi, çocuk eğitimcisi, çocuk eğiticisi, sağlık fizikçisi, kütüphaneci, programcı, mütercim, antrenör, öğretmen, kameraman, sinema tv uygulayıcısı, sağlık teknikeri, veteriner sağlık teknikeri, odyometrist, tıbbi teknolog, iş ve uğraşı terapisti, tekniker, teknik ressam, grafiker, restoratör, teknisyen, rasatcı, ressam, makinist, matbaacı, gemi adamı, fotoğrafçı, dekoratör, desinatör, imam, hemşire, hemşire yardımcısı, sağlık memuru, ebe, laborant, hayvan sağlık memuru, sağlık teknisyeni, laboratuvar teknisyeni, perfüzyonist, tıbbi sekreter, veteriner sağlık teknisyeni.”, “Görev grupları arasındaki geçişler ve sınavsız atanma” başlıklı

20 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde; “Gruplar arasındaki görevde yükselme ve unvan

değişikliği niteliğindeki atamalar görevde yükselme sınavı veya unvan değişikliği sınavına tabidir. Ancak, Kurumda veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarında daha önce bulunulan görevler ile bu görevlerle aynı düzey görevlere veya alt görevlere, görevde yükselme sınavı veya unvan değişikliği sınavına tabi tutulmadan atama yapılabilir.”, /

6. Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında

Yönetmelik’in “İyi Yönetim İlkeleri” başlıklı 6 nci maddesinde; “Kurum, inceleme ve araştırma yaparken idarenin, insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde; kanunlara uygunluk, ayrımcılığın önlenmesi, ölçülülük, yetkinin kötüye kullanılmaması, eşitlik, tarafsızlık, dürüstlük, nezaket, şeffaflık, hesap verilebilirlik, haklı beklentiye uygunluk, kazanılmış hakların korunması, dinlenilme hakkı, savunma hakkı, bilgi edinme hakkı, makul sürede karar verme, kararların gerekçeli olması, karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi, kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi, kişisel verilerin korunması gibi iyi yönetim ilkelerine uygun işlem ve eylem ile tutum veya davranışta bulunup bulunmadığını gözetir ve iyi yönetim ilkelerine uyar.”, düzenlemelerine yer verilmiştir.

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ

7. Kamu Denetçisi tarafından, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuru konusuna ilişkin hazırlanan Ret Karar Önerisi

Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 8. Hacettepe Üniversitesi Rektörlüğü Personel Dairesi Başkanlığı Kadro Şefliği biriminde teknisyen kadrosunda çalışan başvuran, buradaki görevinden önce Türkiye İstatistik Kurumunda yedi yıl çalıştığını ve 5. derece istatistikçi kadrosunda olduğunu, Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim

Kurumları Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği’nin 20. Maddesinin (b) bendine göre istatistikçi kadrosuna geçebileceğini, dokuzuncu yılını da tamamlamış olup üçüncü dereceye de yükseldiğini belirterek üçüncü derece istatistikçi kadrosuna atamasının yapılmasını Kurumumuzdan talep etmektedir.

9. Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumları Personeli Görevde Yükselme ve Unvan

Değişikliği Yönetmeliği’ne başvuranın atanmak istediği istatistikçi kadrosunun unvan değişikliği sınavına tabi olduğu görülmektedir. Yönetmelik ayrıca, diğer kamu kurum ve kuruluşlarında daha önce bulunulan görevler ile bu görevlerle aynı düzey görevlere görevde yükselme sınavı veya unvan değişikliği sınavına tabi tutulmadan atama yapma konusunda idareye takdir yetkisi tanımaktadır. Bildiği üzere İdareye tanınan takdir yetkisi, kamu yararı ve hizmet gerekleri ile sınırlandırılmış olup İdarelerden takdir yetkisi kapsamındaki işlemlerinde iyi yönetim ilkelerine uymaları da beklenmektedir.

10. Başvuru konusu olayda, teknisyen kadrosundaki başvuran, unvan değişikliği sınavına tabi tutulmaksızın daha önce benzer bir görevde çalışmış olması gerekçesiyle istatistikçi kadrosuna atanmayı talep etmektedir. İdarenin, başvuranın talebini unvan değişikliği suretiyle atama yapılabilecek kadrolar için çok sayıda memurun bulunduğunu, bu sebeple söz konusu kadrolara yapılacak atamaların unvan değişikliği sınavı yapılmak suretiyle gerçekleştirilmesinin daha objektif ve hakkaniyetli sonuçlar doğuracağını, bunun gerek liyakat ilkesinin hayata geçirilmesi gerekse tüm personelin motivasyonu açısından daha uygun olacağını değerlendirerek reddetmesinin hukuka, hakkaniyete ve iyi yönetim ilkelerine uygun olduğu değerlendirilmiştir.

/

11. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; başvuranın talebinin İdare tarafından reddedilmesi işleminin hukuka ve hakkaniyete aykırı olmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 12. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu

Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; İdarenin ‘karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, İdarenin bahse konu ilkelere uygun davranması önerilmektedir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

13. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE; Kararın başvurana ve HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜNE tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi

/