İsteklilerin teklifleri dikkate alınarak aşırı düşük teklif açıklaması için farklı süreler verilmesi mümkün müdür (KİK)

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:    

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Brç İnş. Tem. Yem. Üretim Oto Kiralama Organizasyon İnsan Kaynakları Özel Eğitim Özel Sağlık San. Taah. Tic. Ltd. Şti. – Global Grup Doğalgaz Temizlik İlaçlama Bilgisayar Ağaçlandırma San. Taah. Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi,

Şanlıurfa Yolu 4. Km. Hamravat Evleri F/10 Bağlar/DİYARBAKIR

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Diyarbakır İli Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği,

Şeyhşamil Mah. Karacadağ Cad. Öntaş Plaza Kat: 1-2 21090 Bağlar/DİYARBAKIR

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2015/144367 İhale Kayıt Numaralı “2016-2018 Mali Yılları 36 Aylık Temizlik ve Destek Hizmet Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Diyarbakır İli Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği tarafından 26.11.2015 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “2016-2018 Mali Yılları 36 Aylık Temizlik Ve Destek Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Brç İnş. Tem. Yem. Üretim Oto Kiralama Organizasyon İnsan Kaynakları Özel Eğitim Özel Sağlık San. Taah. Tic. Ltd. Şti. –  Global Grup Doğalgaz Temizlik İlaçlama Bilgisayar Ağaçlandırma San. Taah. Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişiminin 18.03.2016 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 24.03.2016 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 04.04.2016 tarih ve 21031 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 04.04.2016 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2016/860 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale komisyonunca ihale tarihi sonrasında alınmış olan ihale iptal kararına ilişkin taraflarınca ve Öz Görkem Sos. Hizm. İnş. Tur. Bil. Özel Sağ. Hizm. Yem. Ürt. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından yapılan itirazen şikâyet başvuruları üzerine Kamu İhale Kurulunca düzeltici işlem kararı verildiği ve idarece ihale sürecine devam edildiği, Öz Görkem Sos. Hizm. İnş. Tur. Bil. Özel Sağ. Hizm. Yem. Ürt. San. Tic. Ltd. Şti.nin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi, kendilerinin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği,

1) İhale komisyonunca 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 38’inci maddesine göre kendilerinden istenen aşırı düşük teklif açıklaması için 3 iş günü süre verildiği ve bu süre içerisinde cevabi açıklamada bulundukları, ancak itirazen şikâyet başvuruları sonrasında Kurul Kararı üzerine ihalenin devam eden süreci içerisinde idarece yapılan yeniden değerlendirmede Öz Görkem Sos. Hizm. İnş. Tur. Bil. Özel Sağ. Hizm. Yem. Ürt. San. Tic. Ltd. Şti.den aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği ve anılan firmaya 5 iş günü süre tanındığı, söz konusu durumun 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesindeki eşitlik ilkesine aykırılık teşkil ettiği,

2) Anılan istekli tarafından sunulan iş deneyim belgesinin benzer iş kapsamında yer alıp almadığının ve iş deneyim belgesi tutarından personel ve varsa malzemelere ilişkin kısmın ayrıştırılarak iş deneyimi için istenen yeterlik oranının karşılanıp karşılanmadığının tespit edilmesi gerektiği,

3) Anılan istekli tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde işçilik maliyeti dışında açıklanması gereken personelin taşıma maliyetine ilişkin açıklamanın uygun olmadığının görüleceği, personel sayısı ve işin süresi göz önünde bulundurulduğunda Diyarbakır Belediyesi’nin belirlemiş olduğu otobüs bileti ücretine göre 26 gün üzerinden aylık toplam yol bedelinin minimum 55,08 TL olması gerekirken bu bedelin altında teklif verildiği, ayrıca söz konusu isteklinin ihale konusu işte çalışacak personeli servis taşımacılığı ile taşıyacağı düşünüldüğünde ise araçların bakım onarım, malzeme, trafik sigortası, MTV, kasko, eksoz, muayene, lastik (yazlık/kışlık), şoför, amortisman, yakıt giderlerine ilişkin giderleri ayrı ayrı tevsik edici belgelerle açıklaması gerektiği ve bu açıklamaların Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1’inci ve 79.3.4’üncü maddelerine uygun olması gerektiği, nitekim iki durumda da anılan isteklinin ulaşım maliyetini teklif ettiği bedel ile gerçekleştirilmeyeceği,

Bu sebepler doğrultusunda anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılarak ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak kendilerinin belirlenmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: 2016-2018 Mali Yılları 36 Aylık Temizlik ve Destek Hizmet Alımı

b) Miktarı ve türü: Toplam Çalıştırılacak personel sayısı 409 kişi den oluşmaktadır.

1-Gazi Yaşargil Eğitim ve Araştırma Hastanesi-265 Kişi

2 -Selahaddin Eyyubi Devlet Hastanesi -144 Kişi

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: İşin yapılma yeri, Diyarbakır İli Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliğine bağlı sağlık tesisleri (Gazi Yaşargil Eğitim ve Araştırma Hastanesi ve Selahaddin Eyyubi Devlet Hastanesi)

ç) Bu bent boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Kısmi teklif verilmesi” başlıklı 20’nci maddesinde  “20.1. Bu ihalede kısmi teklif verilebilir.

20.2. Kısmi teklife ilişkin açıklamalar

20.2.1. İhaleye katılan istekliler ihaledeki 2 kısımdan herhangi bir kısıma teklif verebileceği gibi, ihaledeki her 2 kısıma birden teklif verebilirler. Her kısım kendi içinde kısmi teklife kapalıdır. Her 2 kısımın da bir istekli uhdesinde kalması halinde kısımların tamamı için tek bir sözleşme imzalanabileceği gibi kısımların herbiri için ayrı ayrı sözleşme imzalanabilecektir.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değer hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.1 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesine yer verilmiştir.

4734 sayılı Kamu ihale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur…”hükmü,

Anılan Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

            b)  Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

           c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79.2’nci maddesinde “… 79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.” açıklaması yer almaktadır.

Şikâyete konu ihalenin, Diyarbakır Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği tarafından açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “2016-2018 Mali Yılları 36 Aylık Temizlik ve Destek Hizmet Alımı” işi olduğu, ihalenin kısmi teklife açık olduğu ve ihale konusu işin Gazi Yaşargil Eğitim Araştırma Hastanesi ile Selahaddin Eyyubi Devlet Hastanesinde gerçekleştirilmek üzere iki kısımdan oluştuğu,  

Söz konusu ihalede 36 adet ihale dokümanı satın alındığı, 26.11.2015 tarihinde gerçekleşen ihaleye 6 isteklinin teklif sunduğu, 16.12.2015 tarihli ve 92 sayılı ihale komisyonu kararı ile ihaleye katılan tüm isteklilerin tekliflerinin çeşitli gerekçelerle uygun bulunmayarak değerlendirme dışı bırakıldığı ve sonuç itibarıyla ihalenin iki kısmında da geçerli teklif kalmadığı gerekçesiyle ihalenin iptal edildiği,

Bunun üzerine ihaleye katılan ve teklifleri değerlendirme dışı bırakılan isteklilerden Öz Görkem Sos. Hizm. İnş. Tur. Bil. Özel Sağ. Hizm. Yem. Ürt. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından 11.01.2015 tarihinde ve Brç İnş. Tem. Yem. Üretim Oto Kiralama Org. İnsan Kayn. Özel Eğt. Özel Sağ. San. Taah. Tic. Ltd. Şti. –  Global Grup Doğ. Tem. İlaç. Bilg. Ağaç. San. Taah. Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi tarafından 31.12.2015 tarihinde Kamu İhale Kurumu kayıtlarına alınan dilekçelerle itirazen şikâyet başvurusunda bulunulduğu,

Kurum tarafından Öz Görkem Sos. Hizm. İnş. Tur. Bil. Özel Sağ. Hizm. Yem. Ürt. San. Tic. Ltd. Şti.nin  itirazen şikayet başvurusunun 10.02.2016 tarihli ve 2016/UH.II-488 sayılı Kurul kararı, Brç İnş. Tem. Yem. Üretim Oto Kiralama Org. İnsan Kayn. Özel Eğt. Özel Sağ. San. Taah. Tic. Ltd. Şti. –  Global Grup Doğ. Tem. İlaç. Bilg. Ağaç. San. Taah. Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişiminin itirazen şikayet başvurusunun ise 10.02.2016 tarihli ve 2016/UH.II-489 sayılı Kurul kararı ile karara bağlandığı ve  her iki başvuru için de düzeltici işlem belirlenmesi yönünde karar verildiği,

Söz konusu Kurul kararları doğrultusunda ihale komisyonunca yapılan yeniden değerlendirme sonucunda anılan isteklilerin tekliflerinin yeniden değerlendirmeye alındığı,

İsteklilerden Öz Görkem Sos. Hizm. İnş. Tur. Bil. Özel Sağ. Hizm. Yem. Ürt. San. Tic. Ltd. Şti.nin ihale konusu işi oluşturan Gazi Yaşargil Eğitim ve Araştırma Hastanesi ile Selahaddin Eyyubi Devlet Hastanesi kısımları için vermiş olduğu teklifin sınır değerin altında kaldığının tespit edildiği ve 19.02.2016 tarihli yazı ile anılan istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, anılan isteklinin 26.02.2016 tarih ve 1562 sayı ile idare kayıtlarına alınan aşırı düşük teklif açıklamasının idarece uygun bulunduğu,

10.03.2016 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihale konusu işin iki kısmı için de Öz Görkem Sos. Hizm. İnş. Tur. Bil. Özel Sağ. Hizm. Yem. Ürt. San. Tic. Ltd. Şti.nin ekonomik açıdan en avantajlı birinci teklif sahibi ve başvuru sahibi Brç İnş. Tem. Yem. Ür. Ot. Kir. Org. İns. Kayn. Öz. Eğ. Sağ. San. Tic. Ltd. Şti.-Global Grup Doğ. Tem. İl. Bilg. Ağaç. San. Taah. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenmesine karar verildiği anlaşılmıştır.

Bu çerçevede başvuru sahibi istekli olan Brç İnş. Tem. Yem. Ür. Ot. Kir. Org. İns. Kayn. Öz. Eğ. Sağ. San. Tic. Ltd. Şti.-Global Grup Doğ. Tem. İl. Bilg. Ağaç. San. Taah. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından aşırı düşük teklif açıklaması için kendilerine 3 iş günü süre verilirken ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen Öz Görkem Sos. Hizm. İnş. Tur. Bil. Özel Sağ. Hizm. Yem. Ürt. San. Tic. Ltd. Şti.ne daha sonraki süreçte 5 iş günü süre verilmesinin Kanun’un temel ilkeleri arasında yer alan eşitlik ilkesine aykırılık teşkil ettiği iddiasına yönelik yapılan incelemede tespit edilen hususlar aşağıdaki şekildedir:

Yapılan inceleme kapsamında başvuru sahibi istekli Brç İnş. Tem. Yem. Ür. Ot. Kir. Org. İns. Kayn. Öz. Eğ. Sağ. San. Tic. Ltd. Şti.-Global Grup Doğ. Tem. İl. Bilg. Ağaç. San. Taah. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının aşırı düşük teklif olarak değerlendirildiği ve anılan istekliden 01.12.2015 tarihli ve 3098 sayılı idare yazısı ile “Genel sekreterliğimiz tarafından 26.11.2015 tarih ve saat 14:00’da yapılan 2015/144367 İhale Kayıt Numaralı 2016 -2018 Mali Yılları 36 Aylık Temizlik ve Destek Hizmeti Alımı ihalesinde ekte belirtilen kısımlar için vermiş olduğunun teklif fiyatlar sınır değerin altına olması nedeniyle 4734 Sayılı Kanunun 38’inci maddesine göre teklifte önemli olduğu tespit edilen “yol gideri” ile ilgili olarak savunma istenecektir. Aşırı düşük sorgulaması ile ilgili belge ve bilgilerin ayrıntılı ve yazılı olarak tebliğ tarihini izleyen 3 (üç) iş günü içinde ihale komisyonuna sunulması hususunda;

Gereğini bilgilerinize rica ederim.” ifadelerine yer verilerek aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, yazı ekinde ihale konusu işi oluşturan 1. kısım Gazi Yaşargil Eğitim ve Araştırma Hastanesi ve 2. kısım Selahaddin Eyyubi Devlet Hastanesi için “yol bedeline” ilişkin giderin açıklanması istenilen önemli teklif bileşeni olarak belirlendiği ve anılan istekli tarafından yapılan açıklamanın 02.12.2015 tarihinde idare kayıtlarına alındığı anlaşılmıştır.

Diğer taraftan iş deneyim belgesinin sunuluş şekli açısından uygun olmadığı gerekçesiyle 16.12.2015 tarihli ihale komisyonu kararı ile değerlendirme dışı bırakılan Öz Görkem Sos. Hizm. İnş. Tur. Bil. Özel Sağ. Hizm. Yem. Ürt. San. Tic. Ltd. Şti.nin 10.02.2016 tarihli ve 2016/UH.II-488 sayılı Kurul kararı ile değerlendirme dışı bırakılma gerekçesinin yerinde olmadığı ve teklifinin değerlendirme alınması yönünde düzeltici işlem kararı verildiği, bu doğrultuda sonraki süreçte idarece yapılan yeniden değerlendirmede anılan istekli tarafından 1 ve 2’nci kısımlar için verilen tekliflerin sınır değerin altında kaldığının değerlendirildiği ve 19/02/2016 tarihli ve 909 sayılı idare yazısı ile “Genel sekreterliğimiz tarafından 26.11.2015 tarih ve saat 14:00’te yapılan 2015/144367 İhale Kayıt Numaralı 2016 -2018 Mali Yılları 36 Aylık Temizlik ve Destek Hizmeti Alımı ihalesi için 16.12.2015 tarihinde alman İhale komisyon kararında firmanızın teklif dosyasında sunmuş olduğu belgelerin uygun olmadığı gerekçesiyle firmanızın değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilmiştir. Firmanızın 11.01.2016 tarihinde Kamu İhale Kurumuna İhale Komisyon kararı için yapmış olduğu itiraz, Kamu İhale Kurumu tarafından değerlendirilmiş, 10.02.2016 tarihinde 2016/UH.II-488 Karar Numarasıyla söz konusu durum ile ilgili olarak düzeltici işlem vermiştir. Teklifinizin değerlendirmeye alınması gerektiğine dair söz konusu karara istinaden ekte belirtilen kısımlar için vermiş olduğunuz teklif fiyatlar sınır değerin altında olması nedeniyle 4734 Sayılı Kanunun 38 inci maddesine göre teklifte önemli olduğu tespit edilen “yol gideri” ile ilgili olarak açıklama istenecektir. Aşırı düşük sorgulaması ile ilgili belge ve bilgilerin ayrıntılı ve yazılı olarak tebliğ tarihini izleyen 5 (beş) iş günü içinde ihale komisyonuna sunulması hususunda;

Gereğini bilgilerinize rica ederim.” ifadelerine yer verilerek aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği ve yazı ekinde ihale konusu işi oluşturan 1. kısım Gazi Yaşargil Eğitim ve Araştırma Hastanesi ve 2. kısım Selahaddin Eyyubi Devlet Hastanesi için yol bedeline ilişkin giderin açıklanması istenilen önemli teklif bileşeni olarak belirlendiği görülmüştür.  

Ayrıca anılan istekli tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamasının 26.02.2015 tarihinde idare kayıtlarına alındığı ve açıklamanın uygun bulunduğu anlaşılmıştır.

Bu çerçevede idarece yapılan işlemler incelendiğinde, iki isteklinin teklifinin farklı tarihlerde olmak üzere aşırı düşük teklif olarak değerlendirildiği ve her iki istekliden açıklama istendiği, her iki isteklinin aşırı düşük tekliflerine yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda açıklamalarına esas olacak önemli teklif bileşenlerinin aynı unsurları içerecek şekilde belirlendiği, ancak açıklama yapılması için başvuru sahibi Brç İnş. Tem. Yem. Ür. Ot. Kir. Org. İns. Kayn. Öz. Eğ. Sağ. San. Tic. Ltd. Şti.-Global Grup Doğ. Tem. İl. Bilg. Ağaç. San. Taah. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığına 3 iş günü süre verilirken Öz Görkem Sos. Hizm. İnş. Tur. Bil. Özel Sağ. Hizm. Yem. Ürt. San. Tic. Ltd. Şti.ne 5 iş günü süre tanındığı görülmüştür.

Dolayısıyla anılan isteklilere açıklama yapmaları için idare tarafından Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2’nci maddesi uyarınca üç (3) iş gününden az olmamak üzere bir süre verildiği, isteklilerin tanınan süreler içerisinde açıklamada bulunduğu ve idarece söz konusu isteklilerce yapılan aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunduğu anlaşılmıştır.

Diğer taraftan 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel İlkeleri” arasında sayılan eşit muamele ilkesi çerçevesinde iddia konusu hususa bakıldığında, ihale sürecinde (idarenin tekliflerin alınması, açılması, değerlendirilmesi veya ihalenin karara bağlanması sürecinde) tüm isteklilere eşit imkan ve fırsatların sağlanması, Kanunda öngörülen işlemlerin ve prosedürlerin eşit ve adil biçimde uygulanması, yapılan değerlendirmelerin ve kullanılan takdirlerin objektif ölçütlere dayandırılması gerekmektedir. Dolayısıyla aksi bir durumda bir kısım isteklilere avantaj sağlayan veya diğer bir kısım isteklilerin ihaleye katılmalarını engelleyen ya da teklif maliyetlerini artıran işlem ve uygulamalara yer verilmesinin Kanun’un eşitlik ilkesini zedeleyeceği açıktır.

Nitekim aşırı düşük tekliflere yönelik Kanun’un 38’inci maddesinde de aşırı düşük tekliflerin tespiti ve sorgulanmasına ilişkin uygulama birliğinin objektif kriterlere dayalı olarak sağlanmasının amaçlandığı görülmektedir. Bu itibarla her ne kadar idarece aynı durumda olan isteklilere farklı muamele edilmemesi ve aynı durumda olan istekliler için aynı işlemin tesis edilmesi gerekmekte ise de şikâyete konu ihalede idare tarafından aşırı düşük teklif açıklamasının esasını oluşturan “önemli teklif bileşeninin istekliler için aynı unsuru içerecek” şekilde belirlendiği ve “her iki isteklinin verilen süre içerisinde açıklamada bulunduğu” göz önünde bulundurulduğunda, anılan isteklilere açıklama yapmaları için farklı süreler tanınmasının başvuru sahibi istekli açısından her hangi bir hak kaybına neden olmadığı sonucuna varılmıştır.

Kaldı ki söz konusu durumun mevzuat açısından ihalenin iptaline veya anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına yönelik gerekçe oluşturacak bir nitelikte olmadığı, ayrıca ihale sürecinin gelinen bu aşamasından sonra aşırı düşük teklif olarak değerlendirilen anılan istekliye başvuru sahibine tanınmış olan 3 iş günü süre verilmesi suretiyle yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenmesinin ihale işlemlerini ve ihale sürecini uzatacağı göz önünde bulundurulduğunda bu durumun ihtiyaçların uygun şartlarda ve zamanında karşılanması ilkesini de zedeleyeceği açıktır.

Bu çerçevede başvuru sahibinin bu iddiası yerinde bulunmamıştır.

2) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

İncelemeye konu ihaleye ait İdari Şartname’nin 2’nci maddesinde ihale konusu iş “2016-2018 Mali Yılları 36 Aylık Temizlik ve Destek Hizmet Alımı” işi olarak belirtilmiştir.

Anılan Şartname’nin “Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler” başlıklı 7.5’inci maddesinde “7.5.1. İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesi ya da yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeleri veya

…

sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 20’den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin veya teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması gerekir.

İş ortaklığında pilot ortağın, istenen iş deneyim tutarının en az % 70’ini, diğer ortakların her birinin, istenen iş deneyim tutarının en az % 10’unu sağlaması ve diğer ortak veya ortakların iş deneyim tutarı toplamının ise istenen iş deneyim tutarının % 30’undan az olmaması gerekir. Ancak, ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde edilen iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması halinde, pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz…” düzenlemesine,

Aynı Şartname’nin 7.6’ncı maddesinde “Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir: Kamu veya özel sektörde gerçekleştirilmiş personel çalıştırılmasına dayalı temizlik hizmetleri benzer iş olarak kabul edilecektir.” düzenlemesine,

Bahse konu Şartname’nin ekinde ihale konusu işin kısımları ve iş kalemlerine ilişkin “…

…” cetvele,

Şikâyete konu ihaleye ait Teknik Şartname’nin “İşin Konusu” başlıklı 2’nci maddesinde “İhaleye konu hizmet alım işi: 2016-2018 Mali yılı Genel Sekreterliğimize Bağlı (Gazi Yaşargil Eğitim ve Araştırma Hastanesi ve Selahattin Eyyubi Devlet Hastanesi) Sağlık tesisinde ortamdan kaynaklanabilecek enfeksiyonları önlemek; hijyen uygulamaları çerçevesinde hasta, hasta yalanı ve sağlık tesisi çalışanları için sağlıklı bir ortam oluşturmak amacıyla uyulması gereken temizlik kuralları ve riskli alan tanımlamaları çerçevesinde sağlık tesisinin tüm sınırları içerisindeki temizlik işleri, çamaşırhane hizmetleri, atık hizmetleri, eşya ürün ve malzemelerin taşınmasına, boşaltılmasına, istiflenmesine, tasnifine takibine kullanıma hazır hale getirilmesine, ve temizlenmesine çamaşırların yıkanmasına kurutulmasına ve ütülenmesine deney hayvanlarının bakımına temizliğine,, evrakların taşınmasına ayrıştırılmasına ve dağıtımına, otopark ve bahçe gibi alanların bakımına hastaların taşınmasına pozisyon verilmesine hasta numunelerin taşınmasına dağıtılmasına ve arşivlenmesine taşıma hizmetleri, park bahçe hizmetleri alınmasını amaçlamaktadır. Aynı zaman da genel temizlik işleri, çöplerin alınmasını, tıbbi atıkların kontrolü yönetmeliğine uygun poşetlerle toplanmasını ve çöp toplama mahallerine iletilmesini, makinelerle yerlerin temizlenmesini, gerekli alanların cilalanmasını, camların silinmesini, kışın buzlanma olan yerlerde gerekli malzemelerle (tuz, v.b) temizlenmesinin sağlanmasını kapsar. İdare iş sağlığı ve güvenliği kanuna uyacak şekilde görevlendirme yapabilecektir…” düzenlemesine yer verilmiştir.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde benzer iş, ihale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan işler olarak, aynı maddenin birinci fıkrasının (ç) bendinde iş deneyim belgesi, adayın veya isteklinin ihale konusu hizmet veya benzer hizmetlerdeki mesleki deneyimini gösteren, hizmet alımlarında iş bitirme belgesi, yapımla ilgili hizmet işlerinde ise iş bitirme belgesi, iş durum belgesi, iş denetleme belgesi ve iş yönetme belgesi olarak tanımlanmıştır.

Anılan Yönetmelik’in “Yeterliğin belirlenmesinde uyulacak ilkeler” başlıklı 28’inci maddesinde “… (6) Kısmi teklif verilmesine imkan tanınan ihalelerde; ilanda ve dokümanda işin başvuruda bulunulabilecek veya teklif verilebilecek her bir kısmı ve bu kısımlar için tespit edilen yeterlik kriterleri ayrı ayrı gösterilir. Aday veya isteklinin yeterlik değerlendirmesi, başvuruda bulunduğu veya teklif verdiği her bir kısım için ayrı ayrı yapılır…” hükmü,

Bahse konu Yönetmelik’in “ Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48’inci maddesinde “(1) İhale konusu iş veya benzer işlerle ilgili tek sözleşmeye dayalı olarak iş deneyimini gösteren belgeler değerlendirmeye alınır. Birden çok iş deneyimini gösteren belge hiçbir şekilde toplanamaz.

(2) İş deneyimini gösteren belgelerde yer alan ancak, ihale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarları iş deneyiminde değerlendirmeye alınmaz.

…

(5) İş ortaklığı tarafından gerçekleştirilen işlerde ortakların iş deneyim tutarı, iş ortaklığındaki hisse oranı esas alınarak belirlenir. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde edilen iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması halinde, iş ortaklığının iş deneyim tutarı, ortakların hisse oranlarına bakılmaksızın belge tutarı esas alınarak hesaplanır.” hükmü bulunmaktadır.

Yukarıda aktarılan Yönetmelik hükümlerinden benzer işin, ihale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan işler olarak tanımlandığı, isteklilerin iş deneyimleri ile ilgili yeterliklerinin tespitinde ihale konusu iş veya benzer işlerle ilgili tek sözleşmeye dayalı olarak iş deneyimini gösteren belgelerin değerlendirmeye alınacağı ve iş deneyimini gösteren belgelerde yer alan ancak ihale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarlarının iş deneyiminde değerlendirmeye alınamayacağı anlaşılmaktadır.

İdarece gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesi sonucunda, şikâyete konu ihalenin “2016-2018 Mali Yılları 36 Aylık Temizlik ve Destek Hizmet Alımı” işi olduğu, işin kapsamında “sağlık tesisinin tüm sınırları içerisindeki temizlik işleri, çamaşırhane hizmetleri, atık hizmetleri, eşya ürün ve malzemelerin taşınması, boşaltılması, istiflenmesi, temizlenmesi, evrakların taşınması, ayrıştırılması ve dağıtımı, otopark ve bahçe gibi alanların bakımı, hastaların taşınması, hasta numunelerinin taşınması dağıtılması ve arşivlenmesi, taşıma hizmetleri, park bahçe hizmetleri vb.” gibi hizmetlerin yer aldığı, benzer işin “kamu veya özel sektörde gerçekleştirilmiş personel çalıştırılmasına dayalı temizlik hizmetleri” olarak belirlendiği,  

Söz konusu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen Öz Görkem Sos. Hizm. İnş. Tur. Bil. Özel Sağ. Hizm. Yem. Ürt. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından 1’inci kısım için 16.196.849,76 TL ve 2’nci kısım için 8.827.118,40 TL teklif sunulduğu,

Bu itibarla Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 28’inci maddesinde yer alan “Aday veya isteklinin yeterlik değerlendirmesi, başvuruda bulunduğu veya teklif verdiği her bir kısım için ayrı ayrı yapılır.” hükmüne ve İdari Şartname’nin 7.5’inci madde düzenlemesine istinaden iş deneyiminin tevsiki amacıyla 1’inci kısım için teklif edilen bedelin en az % 20’si olan 3.239.369,95 TL (16.196.849,76 x0,20) ve 2’nci kısım için 1.765.423,68 TL (8.827.118,40 x0,20) tutarını karşılayan ihale konusu iş veya benzer işe uygun iş deneyim belgesinin sunulması gerektiği,

Bu bağlamda anılan istekli tarafından teklif dosyası kapsamında iş deneyiminin tevsiki amacıyla Balıkesir Atatürk Devlet Hastanesi tarafından düzenlenen 12.11.2014 tarih ve 15897-1-4 sayılı iş bitirme belgesinin sunulduğu, belgede işin adının ve tanımının “Hastanemiz 01.01.2011-31.12.2012 Tarihleri Arası 159 Kişi İle Yürütülecek Genel Temizlik, Bahçe Hizmetleri, Hasta ve Malzeme Taşıma Hizmeti, Çamaşır Yıkama ve Sonrası ve Teknik Hizmetler” olarak belirtildiği, sözleşme tarihinin 07.12.2010, kabul tarihinin 07.01.2013, belge tutarının 4.253.773,02 TRY olduğu, belgede ihale konusu işe Öz Görkem Sos. Hizm. İnş. Tur. Bil. Özel Sağ. Hizm. Yem. Ürt. San. Tic. Ltd. Şti. ve ÇMŞ İnş. Elk. Taah. Akaryakıt ve Otom. San. ve Tic. Ltd. Şti. iş ortaklığı olarak katılımda bulunulduğu ve belgede Öz Görkem Sos. Hizm. İnş. Tur. Bil. Özel Sağ. Hizm. Yem. Ürt. San. Tic. Ltd. Şti.nin %99 ortaklık oranına sahip olduğunun belirtildiği anlaşılmıştır.

Şikâyete konu iş bitirme belgesine konu işe ait ihale dokümanı incelendiğinde işe ait birim fiyat teklif cetvelinin “…

…” şeklinde düzenlendiği,

Bahse konu iş bitirme belgesine konu işin kapsamında genel temizlik, bahçe hizmetleri, hasta ve malzeme taşıma hizmeti, çamaşır yıkama ve sonrası ve teknik hizmetlerinin yer aldığı, ihale konusu işte toplam 159 personel çalıştırılacağı (3 Kişi Ekip Sorumlusu, 4 Kişi Teknik Hizmet ve 146 Kişi Genel Temizlik, Bahçe Hizmetleri ve Hasta ve Malzeme Taşıma Elemanı, 6 Kişi Çamaşır Yıkama ve Sonrası elemanı), personelin çalışma saatlerinin tamamını idare için kullanacağı anlaşılmakla birlikte başvuru sahibinin iddiaları doğrultusunda iş bitirme belgesine konu iş kapsamında temizlik, hasta ve malzeme taşıma hizmetlerinin ne kadar tutar teşkil ettiği ve ihale konusu iş kapsamında personel maliyeti dışında malzeme ve başka gider kalemlerinin yer alıp almadığı hususlarına açıklık getirmek amacıyla iş deneyim belgesini düzenleyen idareden 13.04.2016 tarihli ve 784 sayılı Kurum yazısı ile gerekli bilgi ve belgeler istenmiştir.

İş deneyim belgesini düzenleyen merci olan Balıkesir Atatürk Devlet Hastanesi’nin gönderdiği 04.05.2016 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan bilgi ve belgeler çerçevesinde, iş deneyim belgesine konu işte genel temizlik, bahçe hizmetleri, hasta ve malzeme taşıma hizmetine dair ihale bedelinin 3.668.688,00 TL olarak belirtildiği, söz konusu iş kapsamında işçilik gideri dışında malzeme veya başka giderlere ilişkin gider kalemlerinin yer almadığı belirtilmiş, ihale konusu işe ilişkin yaklaşık maliyet cetveli, yaklaşık maliyete dayanak teşkil eden belgeler ile ihale dokümanının gönderildiği tespit edilmiştir.

İş deneyim belgesini düzenleyen idarece gönderilen bilgi ve belgeler çerçevesinde Öz Görkem Sos. Hizm. İnş. Tur. Bil. Özel Sağ. Hizm. Yem. Ürt. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan iş deneyim belgesine konu “159 Kişi ile Yürütülecek Genel Temizlik, Bahçe Hizmetleri, Hasta ve Malzeme Taşıma Hizmeti, Çamaşır Yıkama ve Sonrası ve Teknik Hizmetler Alımı” işinin personel çalıştırılmasına dayalı nitelikte bir iş olduğu, işin bünyesinde yer alan temizlik hizmetleri (genel temizlik, bahçe hizmetleri,  çamaşır yıkama hizmeti) ile hasta ve malzeme taşıma hizmetlerinin ihale konusu iş ve işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösterdiği tespit edilmiştir.

Diğer taraftan mevzuat uyarınca iş deneyimini gösteren belgelerde yer alan ancak ihale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarlarının iş deneyiminde değerlendirmeye alınamayacağı hükmü doğrultusunda iş deneyimi için istenen yeterlik kriterinin sağlanıp sağlanmadığının tespiti için temizlik işlerinin dışında yer aldığı anlaşılan “teknik hizmet tutarının” belge tutarından ayrıştırılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Bu çerçevede idarenin cevabi yazısında genel temizlik, bahçe hizmetleri, hasta ve malzeme taşıma hizmetine dair ihale bedelinin “3.668.688,00 TL” belirtildiği hususu ve yazı ekinde gönderdiği aşağıda yer verilen iş kalemleri ve tutarlarına ilişkin tabloda belirtilen tutarlar dikkate alındığında,

İdarenin cevabi yazısında “Genel Temizlik, Bahçe Hizmeti, Hasta ve Malzeme Taşıma Personeli” maliyetine ilişkin sadece birinci iş kalemine ilişkin tutarın belirtildiği anlaşılmıştır.

Dolayısıyla başvuru sahibinin iş deneyim belgesinde %99 ortaklığa sahip olduğu hususu da dikkate alınarak yapılan değerlendirmede, Öz Görkem Sos. Hizm. İnş. Tur. Bil. Özel Sağ. Hizm. Yem. Ürt. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan iş deneyim belgesinin sadece bu kısmı için esas alınan tutarının dahi güncellenmemiş haliyle şikâyete konu ihalede istenen yeterlik kriterini karşıladığı tespit edilmiştir.

Bu itibarla başvuru sahibinin ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu iş deneyim belgesinin benzer iş kriterini ve ihale konusu iş için istenen yeterlik oranını sağlamadığı iddiaları yerinde bulunmamıştır.

3) Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

İhale konusu işe ait İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereği yapılacak ulaşım, her türlü sigorta, vergi, resim ve harç giderlerinin tamamı, isteklilerce teklif edilecek fiyata dahildir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

1- Gazi Yaşargil Eğitim ve Araştırma Hastanesi 264 kişi asgari ücret olarak 1 kişi de ekip sorumlusu olup %35 asgari ücretin üzerinden işçilik ücretleri hesaplanacaktır. Toplam: 265 kişi 

2- Selahaddin Eyyubi Devlet Hastanesi 143 kişi asgari ücret üzerinden 1 (bir) kişi de ekip sorumlusu olup %35 asgari ücretin üzerinden işçilik ücreti hesaplanacaktır. Toplam: 144

2016-2018 yılı için toplam 43,5 gün’dür ve hastanelerde söz konusu günlerde çalışacak personel sayıları ve toplam çalışılacak gün sayıları aşağıda ayrıntılı olarak belirtilmiştir.

25.3.2. Yemek ve yol giderleri:

Yükleniciye yemek ihtiyacının karşılanması noktasında bir bedel ödenmeyecek olup, bu bedel karşılığı olarak, hizmet alımı kapsamında çalıştırdığı işçilerin yemek ihtiyaçlarını karşılaması için sağlık tesisinde çıkan yemekten bedelsiz olarak faydalanması imkânı verileceği için yemek giderine ait bir bedel öngörülmeyecektir.

Yol Gideri: Sözleşme kapsamında çalıştırılacak çalışan her bir personele, her ay 26 (Yirmialtı) gün üzerinden yol bedeli öngörülmüştür.

Ayda 26 (yirmialtı) gün üzerinden çalışan başına hesaplanacak 1 günlük brüt yol parası, gidiş dönüş olmak üzere hesaplanacaktır ve aşağıda 2 İdaremizde çalışan personellere ayni olarak verilecek olup aşağıda belirtilmiştir. Teklif fiyata dahil giderler içerisinde söz konusu durum istekli tarafından değerlendirilmelidir.

1 GAZİ YAŞARGİL EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ 265 kişi Çalıştırılacak personellerin yol ücreti 26 (Yirmialtı) gün üzerinden (Gidiş-Dönüş) ayni olarak hesaplanacak olup,teklif fiyata dahildir.

2 SELAHADDİN EYYUBİ DEVLET HASTANESİ 144 kişi Çalıştırılacak personellerin yol ücreti 26 (Yirmialtı) gün üzerinden (Gidiş-Dönüş) ayni olarak hesaplanacak olup,teklif fiyata dahildir.

25.3.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

25.3.4. Diğer giderler:

İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve sözleşme giderleri ile amortisman, ihale konusu işte kullanılacak giyim gideri oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri 20/06/2012 tarihli ve 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu uyarınca iş yeri hekimliği ve iş güvenliği uzmanı ücreti ile çalışanlara verilecek eğitim gideri, yaka kartı, idaremizce uygun görülmeyen her bir işçilik birim fiyatı üzerinden; işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemi/ kalemleri için ise çalıştırılacak her bir personelin işçilik maliyeti üzerinden % 4 oranında hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler, çalıştırılacak işçilerin her türlü işçilik giderleri ile yol, yemek, fazla mesai, bayram tatili gibi diğer mali ve sosyal her türlü özlük hakları(08/02/2015 tarihinde 29261 sayılı resmi gazetede yayımlanan Kamu İhale Kanununa göre İhale Edilen Personel Çalıştırılmasına Dayalı hizmet Alımları Kapsamında İstihdam Edilen İşçilerin Kıdem Tazminatlarının Ödenmesi Hakkında Yönetmeliğin 7. maddesinde belirtilen hükümler uygulanır. ) teklif fiyata dahildir.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

Kısa vadeli sigorta kolları prim oranı % 2’dir.” düzenlemesine,

İhale konusu işe ait Teknik Şartname’nin 15’inci maddesinde “Yol :

Yol Gideri: Sözleşme kapsamında çalıştırılacak çalışan her bir personele, her ay 26 (Yirmialtı) gün üzerinden yol bedeli öngörülmüştür.

Ayda 26 (yirmialtı) gün üzerinden çalışan başına hesaplanacak 1 günlük brüt yol parası, gidiş dönüş olmak üzere hesaplanacaktır. Aşağıda gösterilen İdarelerimizde çalışan personellere Yol bedeli ayni olarak ödenecek olup, aşağıdaki tabloda belirtilmiştir. Teklif fiyata dahil giderler içerisinde söz konusu durum istekli tarafından değerlendirilmelidir.

…” düzenlemesine yer verilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dâhil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “78.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları; ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı ve yaklaşık maliyetinin en az % 70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dahil işçilik giderinden oluştuğu hizmetlerdir.

…

78.5. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinin birim fiyat teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilmesi ve ihale üzerinde bırakılan istekli ile birim fiyat sözleşme imzalanması zorunludur.

…

78.6. Tekliflerin hazırlanmasında ve asgari işçilik maliyetinin hesaplanmasında, ihale tarihinde yürürlükte bulunan asgari ücret dikkate alınacaktır.

…

78.8. Ulusal bayram ve genel tatil günlerinde (ulusal bayram, resmi ve dini bayram günleri ile 1 Mayıs Emek ve Dayanışma günü ve yılbaşı günü) yaptırılacak çalışma için 4857 sayılı İş Kanununun 47 nci maddesi, fazla çalışmalar için ise aynı Kanunun 41 inci maddesi uyarınca hesaplanacak ücret, brüt asgari ücret üzerinden; idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası öngörülmüş ise bu tutar üzerinden hesaplanacaktır. Bu durumda, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde yaptırılacak çalışma için 4857 sayılı İş Kanununun 47 nci maddesi uyarınca belirlenecek ücretin hesaplanabilmesi açısından çalışılacak gün ve personel sayısı ile fazla çalışma yapılacak hallerde toplam fazla çalışma saati ihale dokümanında belirtilecektir.

78.9.İhale konusu işte çalışacak personele ilişkin yemek ve yol maliyetlerinin istekli tarafından karşılanmasının öngörüldüğü hallerde, bu maliyetlerin brüt tutarları dikkate alınacaktır.

…

78.15. Çalışacak personelin yemek ve yol maliyetlerinin isteklilerce ayni olarak karşılanmasının öngörüldüğü işlerde, bu ihtiyaçların isteklilerce ayni olarak karşılanacağı idari şartnamelerin ilgili maddesinde belirtilecek ve aylık gün sayısı gösterilecek, ancak buna ilişkin bir bedel öngörülmeyecek, personelin bu ihtiyaçlarının karşılanmasına ilişkin kriterler ve asgari standartlar (yemek çeşidi, kalori vb.) ise ihale dokümanının ilgili bölümünde belirlenecektir. Bu şekilde verilen tekliflerin değerlendirilmesinde ise tekliflerin söz konusu ayni ödemeleri de içerdiği kabul edilerek değerlendirmeler buna göre yapılacaktır.

…

78.17. Yol giderine ilişkin olarak personele mutat taşıt bileti verilmesi öngörülürse, yol bedelinin ayni olarak karşılanacağı kabul edilecek ve eğer bu maliyet faturalandırılabiliyorsa KDV hariç hesaplanacaktır. Aylık bilet, abonman kartı ya da toplu olarak alınan bilet fiyatlarının günlük bilet fiyatlarından daha düşük olması halinde, günlük bilet fiyatı yerine bu fiyatlar dikkate alınarak hesaplama yapılacaktır.

…

78.29. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, sözleşme gideri ve genel giderler dahil toplam asgari işçilik maliyetinin altında işçilik bedeli sunan isteklilerin teklifleri, ihale dokümanına aykırı teklif sunulduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılır.

78.30. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde isteklilerin teklif bedelleri varsa yüklenici karı ile aşağıdaki bileşenlerden oluşur:

a) Asgari İşçilik Maliyeti: İhale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücret veya idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret (ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma saatlerine ilişkin ücretler dahil), nakdi yemek ve yol bedeli gibi prime esas kazancın hesabında esas alınan işçiliğe bağlı diğer ödemeler ve işveren sigorta primlerinin toplam tutarı asgari işçilik maliyetini oluşturur.

b) İşçilikle Bağlantılı Ayni Giderler: İdari şartnamede işçi sayısıyla bağlantı olarak teklife dahil edilmesi öngörülen ayni giderler teklif bileşeni kabul edilir.

c) Hizmetin Yürütülmesine Yardımcı Unsurlar: İhale konusu hizmet işinin yürütülmesinde yardımcı nitelikte olan ve idari şartnamede belirtilen unsurlar teklif bileşeni kabul edilir.

ç) Sözleşme Giderleri ve Genel Giderler: İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, ihale konusu işte kullanılacak giyim gideri, oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri, 20/6/2012 tarihli ve 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu uyarınca işyeri hekimliği ve iş güvenliği uzmanı ücreti ile çalışanlara verilecek eğitim gideri, silahlı atış eğitim gideri, özel güvenlik mali sorumluluk sigortası gideri, yaka kartı, önemli bir bileşen olarak değerlendirilmeyen ilaçlama gideri, toplu ulaşım kartı bedeli ve bu nitelikteki genel giderleri karşılamak üzere, birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik birim fiyatı üzerinden; işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemi/kalemleri için ise çalıştırılacak her bir personelin işçilik maliyeti üzerinden, % 4 oranında hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler teklif bileşeni olarak kabul edilir…” açıklamaları,

Anılan Tebliğ’in “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı; personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde ise yaklaşık maliyetin 1,30 sayısına bölünmesinden elde edilen tutar sınır değer olarak kabul edilir.

79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.  

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (…/…/…) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (…/…/…) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.

79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.

79.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir.

79.3.3. Kurumca hazırlanan “İşçilik Hesaplama Modülü” ne (www.ihale.gov.tr) adresinden ulaşılabilecek olup, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin değerlendirilmesi bağlamında sözleşme ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunludur…” açıklamaları bulunmaktadır.

Yukarıda aktarılan Tebliğ açıklamaları uyarınca personel çalıştırmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde isteklilerin teklif bedellerinin; asgari işçilik maliyeti, işçilikle bağlantılı ayni giderler, hizmetin yürütülmesine yardımcı unsurlar ile % 4 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler toplamından oluştuğu, asgari işçilik maliyetinin ise brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret (ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma saatlerine ilişkin ücretler dahil), nakdi yemek ve yol bedeli gibi prime esas kazancın hesabında esas alınan işçiliğe bağlı diğer ödemeler ve işveren sigorta primlerinin toplamından oluştuğu anlaşılmaktadır.

Bu itibarla anılan Tebliğin 78.30.(b) maddesi uyarınca “ayni yol giderinin” asgari işçilik maliyeti hesabına dahil edilmemesi ve “işçilikle bağlantılı ayni giderler” kapsamı içinde değerlendirilmesi gerektiği, ayrıca bu gider üzerinden  %4 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler bedelinin öngörülmemesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Yapılan incelemede, İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde teklif fiyata dahil giderler arasında işçilik, yemek, yol giderinin, ilgili mevzuat gereği yapılacak ulaşım, her türlü sigorta, vergi, resim ve harç giderlerinin, diğer giderler ile teklif fiyata dahil olduğunun belirtildiği, yol giderinin ise ayni olarak karşılanacağının düzenlendiği görülmüştür.

Şikâyete konu ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı nitelikte bir iş olduğu, idarece yaklaşık maliyetin oluşturulmasında KİK işçilik modülünün kullanıldığı, idare tarafından ihalenin 1’nci kısmına ilişkin % 3 olarak belirlenen kâr hariç yaklaşık maliyet tutarının 16.690.604,88 TL, ihalenin 2’nci kısmına ilişkin idarece % 3 olarak belirlenen kâr hariç yaklaşık maliyet tutarın 9.095.406,60 TL olarak esas alındığı,  ancak ayni olarak karşılanacağı düzenlenen yol bedeline ilişkin personel başına günlük 3 TL bedel öngörüldüğü ve KİK işçilik modülü üzerinden yapılan işçilik maliyeti hesaplanmasında ayni yol bedelinin işçilik hesaplamasına dahil edildiği, bu doğrultuda idarece her iki kısma ilişkin asgari işçilik maliyeti ile sınır değer olarak belirlenen kâr hariç yaklaşık maliyet hesaplamasının içerisine ayni yol bedeli olarak öngörülen 3 TL üzerinden %4 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler tutarının da dahil edildiği anlaşılmıştır.

Bununla birlikte idare tarafından 1’nci kısım için 16.990.604,88 TL, 2’nci kısım için ise 9.095.406,60 TL sınır değer hesaplaması yapıldığı görülmüştür.

Diğer taraftan ihale konusu işe ait ihale dokümanında yer verilen düzenlemeler dikkate alınmak suretiyle yapılan hesaplamada, 1’nci kısım Gazi Yaşargil Eğitim ve Araştırma Hastanesi için %4 sözleşme giderleri ve genel giderler dâhil toplam asgari işçilik maliyetinin 15.742.615,08 TL ve 2’nci kısım Selahaddin Eyyubi Devlet Hastanesi için ise %4 sözleşme giderleri ve genel giderler dâhil toplam asgari işçilik maliyetinin ise 8.580.272,52 TL olduğu, işçilik maliyeti ve idarece öngörülen ayni yol gideri doğrultusunda kar hariç yaklaşık maliyete eşit olan sınır değerin ihalenin 1’inci kısmı için 16.486.735,08 TL, ihalenin 2’nci kısmı için ise 8.984.624,52 TL olması gerektiği anlaşılmıştır. Dolayısıyla yukarıda belirtilen idarece ayni yol bedeli olarak öngörülen tutar üzerinden %4 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler tutarının da dahil edilmesi nedeniyle yapılan hesaplama hatasının, somut ihale sürecinin esasına etki etmediği ve sınır değerin altında kalan isteklilerin belirlenmesi bağlamında herhangi bir değişikliğe yol açmadığı tespit edilmiştir.

Bu itibarla başvuru sahibinin iddiaları çerçevesinde açıklanması istenilen yol bedeline ilişkin Öz Görkem Sos. Hizm. İnş. Tur. Bil. Özel Sağ. Hizm. Yem. Ürt. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında 5 sayfa açıklama yazısının, KİK işçilik modülü çıktılarının, ayni yol bedelini tevsiken servis araçlarının kiralanmasına ilişkin Karadaş Turz. Taş. İnş. Teks. Tem. Hizm. San. ve Tic. Ltd. Şti.nden alınmış 23.11.2015 tarihli fiyat teklifinin  ve söz konusu fiyat teklifine ilişkin 23.11.2015 tarihli SMMM onaylı Ek.O-6 Satış Tutarı Tespit Tutanağı ile araçlara ilişkin ruhsatların sunulduğu görülmüştür.

Söz konusu fiyat teklifinde Gazi Yaşargil Eğitim ve Araştırma Hastanesi ve Selahaddin Eyyubi Devlet Hastanesinde çalışacak toplam 409 personelin işyerine gidiş gelişlerinin “105 kişi, 101 kişi, 100 kişi ve 15 kişi taşıma kapasitelerine sahip kullanılacak servis araçları ile sağlanacağının” belirtildiği, ihale konusu işin süresi olan 36 ay için 2006 model 3 adet BMC Belde 220 CB-CCD aracın kira bedeline ilişkin 453.600,00 TL, 2005 model 1 adet BMC Belde 220 CB aracın kira bedeline ilişkin 136.800,00 TL ve 2007 model Transit D 430 minibüs aracın kira bedeline ilişkin 108.000,00 TL olmak üzere taşıma maliyeti için toplam 698.400,00 TL fiyat öngörüldüğü, fiyat teklifinde şoför, yakıt, MTV, kasko, trafik sigortası, zorunlu mali sorumluluk sigortası, zorunlu koltuk sigortası, araç muayene ücreti, egzoz muayene ölçü ücreti, periyodik bakım bedeli, lastik giderleri vb. giderler gibi tüm giderlerin teklif fiyata dahil olduğunun ifade edildiği tespit edilmiştir.

Sunulan fiyat teklifinde araçların kiralama bedeli, şoför, yakıt, mtv, kasko, trafik sigortası, zorunlu mali sorumluluk sigortası, bakım onarım, lastik, zorunlu koltuk sigortası vb. gider kalemlerine ilişkin tutarların ayrı ayrı gösterilmediği anlaşılmakla birlikte idarece ihale konusu işe ilişkin sadece yol bedeline ilişkin açıklama istenildiği, ne ihale dokümanında ne de aşırı düşük teklif sorgulama yazısında personel servis aracı maliyetine dâhil edilecek giderlerin belirlenmediği, ayrıca bahse konu ihalede çalıştırılacak olan personele ilişkin ulaşım konusunun ihalenin asli bir işi olmadığı ve ihale konusu işte çalışacak personelin güzergah bilgilerinin, ulaşım mesafelerinin de ihale sürecinin bu aşamasında bilinemeyeceği de göz önünde bulundurulduğunda araçlara ilişkin amortisman veya kiralama bedeli, akaryakıt, bakım onarım, motorlu taşıtlar vergisi, trafik sigortası, kasko, lastik değişimleri, zorunlu koltuk sigortası, şoför giderleri vb. giderlerin fiyat teklifinde ayrı ayrı belirtilmesinin gerekmediği sonucuna varılmıştır.

Bu itibarla Öz Görkem Sos. Hizm. İnş. Tur. Bil. Özel Sağ. Hizm. Yem. Ürt. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından yol bedeline ilişkin yapılan açıklamanın mevzuata aykırı olmadığı sonucuna varıldığından başvuru sahibinin bu iddiası yerinde görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

   Oybirliği ile karar verildi.