İşverenler tarafından çalıştırılması gereken işyeri uzmanı, işyeri hekimi vb. personellere ilişkin giderlerin aşırı düşük sorgulaması durumunda, açıklamasının istenip istenmeyeceği (KİK)

Kahramanmaraş İli Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliğitarafından 11.11.2013tarihinde açık ihale usulüile yapılan “2014-2015 Yılı 24 Aylık Malzemeli Yemek Pişirme Dağıtım ve Dağıtım Sonrası Hizmetlerinin Yaptırılması İşi(1’inci kısım)” ihalesine ilişkin olarak Bilgeler Tarım İnşaat Temizlik Gıda Yemekçilik İlaçlama Yönlendirme Spor Taş. Tic. ve San. Ltd. Şti.nin 02.01.2014tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 08.01.2014tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 10.01.2014tarih ve 1077sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 10.01.2014tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

            Başvuruya ilişkin olarak 2014/217sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, 31.12.2013 tarihinde tebliğ edilen kesinleşen ihale kararı ile 1’inci kısımda ekonomik açıdan en avantajlı teklifin Kahraman Gıda San. Tic. Taah. ve Paz. Ltd. Şti., ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklifin ise Bilgeler Tarım İnş. Tem. Gıda Yemekçilik İlaçlama Yönlendirme Spor Taş. Tic. ve San. Ltd. Şti. olarak belirlendiği,

İdare tarafından, Kamu İhale Kanunu’nun 37 ve 38’inci maddeleri, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78 ve 79’uncu maddeleri, Hizmet Alım İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 4, 59, 60 ve 61’inci maddelerine aykırı değerlendirme ve işlem yapıldığı, bahse konu ihaleyi hukuka aykırı olarak sonuçlandırdığı için firmalarının  hak kaybına uğradığı, ziraaşırı düşük teklif sorgulaması yapılan isteklilerin teklif fiyatları ile ihale dokümanında öngörülen kıstaslar kapsamında teklif fiyata dahil giderlerin tamamını açıklamalarının mümkün olmadığı, ayrıca kamu ihale mevzuatının, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi konusunda kamu hizmetinin idari ve mali gereklerine aykırı kullanılmamak koşuluyla idareye takdir yetkisi verdiği, ancak idarenin kararının, bu yetkinin mutlak ve sınırsız olmadığı ilkesine ters düştüğü, bu çerçevede ihale üzerinde kalan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığı, şöyle ki;

           
1 ) İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesindeihalenin 1’inci kısmı için “1 kişiDiyetisyen veya Gıda Mühendisi (Yönetici) Asgari Ücretin % 110 fazlası” şeklinde düzenleme yapıldığı,  buna göre  diyetisyen veya gıda mühendisi personele ait maaş, sigorta ve vergi ödemesinin hesaplamada dikkate alınması gerektiğinin 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu kapsamından anlaşıldığı, ayrıca 5996 sayılı İstihdamı Zorunlu Personel Çalıştırılmasına İlişkin Kanun kapsamında çalıştırılacak olan gıda mühendisinin TMMOB tarafından öngörülen ve 01.01.2013tarihinden itibaren geçerli olmak üzere 2013 yılı içinde istihdamı zorunlu personel unvanı ile tam zamanlı olarak çalışacak olan üyeler için aylık taban ücretin net 2.700,00 TL olarak düzenlendiği,  bu durumda gıda mühendisi personelin maaşının ve diğer ödemelerinin aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında yapılan işçilik hesaplanmasında, belirtilen mevzuat doğrultusunda ve TMMOB tarafından ilan edilen aylık taban ücret baz alınarak hesaplanması gerektiği, işçilik giderine ilişkin ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından yapılan açıklamanın idare tarafından Kamu İhale Kanunu, Hizmet Alım İhaleleri Uygulama Yönetmeliği, istikrar kazanmış Kamu İhale Kurul Kararları ve 5996 sayılı Kanun ile bu Kanun’un uygulanması aşamasında dikkat edilen TMMOB tarafından öngörülen istihdamı zorunlu personel unvanı ile tam zamanlı olarak çalışacak olan üyeler için aylık taban ücret uygulama ilkesinin göz ardı edilerek kabul edilmesinin uygun olmadığı ve söz konusu aşırı düşük teklif sorgulamasında yer alan işçilik hesaplamalarının bu doğrultuda doğru sonuçlar vermediği,

           
2 ) Teknik Şartname’nin 3’üncü maddesinin (b) bendinde bir personele yılda 2 takım elbise verilmesinin düzenlendiği, (d) bendinde verilen tabloda ise personele verilecek kıyafetlerin 2 adet olarak belirtildiği, buna göre 24 ay süreli ihale konusu iş için bir personele toplamda 4 defa kıyafet verilmesi gerektiği, ihale üzerinde bırakılan isteklinin personel giyim giderini 24 aylık değil 12 aylık olarak hesapladığı, idarenin hesaplanmayan diğer 12 aylık personel giyim giderini aşırı düşük hesaplamasında firmanın beyan ettiği kar tutarı içinden karşılanacak bedelde olduğunu savunmakla hukuka aykırı davrandığı,

           
3 ) Teknik Şartname’nin “Hizmetin ifa şekli” başlıklı 4’üncü maddesinde, Kahramanmaraş Necip Fazıl Şehir Hastanesi Merkez Yerleşkesi mutfağında hazırlanan yemeklerden Kahramanmaraş Necip Fazıl Şehir Hastanesi Yörükselim Ek Hizmet Binasına, Kahramanmaraş Necip Fazıl Şehir Hastanesi Kadın Doğum ve Çocuk Hastalıkları Ek Hizmet Binasına, Kahramanmaraş Ağız Diş Sağlığı Merkezine, Türkoğlu Dr. Kemal Beyazıt Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Merkezine 3 araçla yemek hizmetinin taşımalı olarak yapılacağının düzenlendiği, bu düzenlemeye göre isteklilerin aşırı düşük açıklamalarını Kamu İhale Kanunu, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği, Kamu İhale Genel Tebliği hükümleri doğrultusunda ve mevzuat kapsamında yapmaları gerektiği, bu doğrultuda aşırı düşük teklif sorgulaması yapan isteklilerin; idare tarafından hazırlanmış olan ihale  dokümanı kapsamlıca incelenip değerlendirildiğinde kanun ve mevzuat kapsamında doğru sonuçları veren, idarenin ve kamunun ihtiyaçlarını karşılayacak şartlarda bir maliyet analiz çalışması yapamayacakları ve aşırı düşük teklif sorgulamalarını kanunun ve mevzuatın öngördüğü hükümler doğrultusunda belgelere dayalı olarak sonuçlandıramayacağının açık olduğu, bu halde idarenin, ihale üzerinde bırakılan isteklinin yaptığı aşırı düşük teklif sorgulamasını Kamu İhale Kanunu ve Kamu İhale Genel Tebliği hükümleri doğrultusunda kapsamlıca incelemeyip değerlendirmediği sonucunun ortaya çıktığı,

           
4 ) Teknik Şartname’nin “Hizmetin ifa şekli” başlıklı 4’üncü maddesinde “b- Yemeğin sipariş adedine söre mutfak ve kat mutfaklarında sıhhi koşullarda muhafazası, hasta ve refakatçılarınayataklarına kadar nakli, bunun haricinde kalan personele ise yemek salonundaki self servis düzeninde dağıtımı, ekmek, su servisi yüklenici firma tarafından yapılacaktır.

l-Bulaşıcı hastalığı olan hastalara yemek servisi disposable tabak, bardak, kaşık ve çatal ile yapılacaktır. Servisten sonra bu malzemeler itina ile uygun çöpe atılacaktır.

m- Diyabetli hastalara idarenin ön gördüğü saatlerde günde üç kere ara öğün verilecektir. Her bir ara öğünde bir kişiye 200ml süt veya 200ml yoğurt yada 200 ml ayran veya bir porsiyon meyve veya idare tarafından yukarıda yazılı menü ayarında yeni liste hazırlanabilir ve yüklenici bu listeyi aynen uygulamak zorundadır.

p- Aşure, sütlaç, muhallebi ve bunun gibi tatlılar 200 gr’lık tek kullanımlık kaplarda yapılacaktır.

t- Diyet hastaları için hazırlanacak özel tatlılarda kullanılacak tatlandırıcılar aspartam içeren tatlandırıcılar olacaktır. Diyetisyenlerce istenilen bazı özel karışımlar firma tarafından karşılanacaktır.

u- Yemeklerin sunumunda paslanmaz çelik çatal, bıçak, kaşık takımı kağıt poşetler içinde kapalı olacaktır.

v- Hasta yemek servisinde her hastaya mutlaka peçete, ıslak mendil, kürdan verilecektir. Kürdan ve ıslak mendil kapalı paket içerisinde olacaktır.

x- Ana öğünlerle birlikte içme suyu olarak her bir hastaya her bir personele tabilot başı bir adet ağzı kapalı 200 ml ‘lik içme suyu verilecektir.

y- Kahramanmaraş Necip Fazıl Şehir Hastanesi merkez yerleşkesine, Kahramanmaraş Necip Fazıl Şehir Hastanesi Yörükselim Ek Hizmet Binasına, Kahramanmaraş Necip Fazıl Şehir Hastanesi Kadın Doğum ve Çocuk Hastalıkları Ek Hizmet Binasına, Türkoğlu Dr. Kemal Beyazıt Fizik Tedavi Ve Rehabilitasyon Merkezine, Kahramanmaraş Ağız Diş Sağlığı Merkezine,…elektronik kartlı turnike sistemi kurulacaktır. Sistemin kurulumu, sarf malzemesi sağlık tesislerine ait olacak ancak arızalanması durumunda tamir ve bakım ücreti yükleniciye aittir. Yüklenici firma hastane personellerine kartlı okuma sistemine göre yemek verecektir. Ancak kartı kaybolan, kartı arızalanan ve sağlık tesisinde göreve yeni başlayan personel mağdur edilmeyecek bu gibi durumlar için imza karşılığı yemek verilecektir. Personel için verilen yemeklerin ödemeleri sisteme kaydedilen sayı kadar olacaktır. (Elde tutulan kayıtlar bu sayıya dahil edilecektir.)” düzenlemesine göre isteklilerin yapacakları aşırı düşük teklif sorgulamalarını Tebliğ hükümleri doğrultusunda ve mevzuat kapsamında yapmaları gerektiği, ihale dokümanı incelendiğinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapan isteklilerin kanun ve mevzuat kapsamında doğru sonuçları veren, idarenin ve kamunun ihtiyaçlarını karşılayacak şartlarda bir maliyet analiz çalışması yapamayacakları ve aşırı düşük teklif sorgulamalarını kanunun ve mevzuatın öngördüğü hükümler doğrultusunda belgelere dayalı olarak sonuçlandıramayacağının açık olduğu,

5) Teknik Şartname’nin “Fiziksel alanlar ve araç gereç hijyeni” başlıklı 8’inci maddesinde “b- Yemekhane ve kat ofislerindeki yemek artıkları kalın ,siyah, battal boy çöp poşetlerine konularak çöp alınmaya hazır hale gelecek, ağzı sızıntı yapmayacak şekilde kapatılacaktır. Kullanılacak poşetler sağlık tesisi tarafından karşılanacaktır. Mutfak bölümünden kaynaklanan çöp ile yemek ve bulaşık artıkları yüklenici tarafından çöp toplama mahalline kendi imkanları ile nakil edilecek, gerek çöplerin, gerek diğer atık madde ve pis suların bahçe ve çevreyi kirletmesine izin verilmeyecektir.

g- Yemek yapımında ve serviste kullanılan araç ve gereçlerin aylık periyodik bakımları yapılacak, kullanılamayacak durumda olanlar tespit edilerek derhal kullanımdan kaldırılacaktır.

h- Yemek hazırlama bölümüne görevli personel haricinde girilmesine müsaade edilmeyecek, yemekhane personelinin yemek hazırlama bölümüne girişlerinde ise bone, galoşve maske kullanmaları sağlanacaktır.

i- Bulaşıkların yıkanması, self servis bölümünün ve mutfağın temizliği, yemekhanenin temizliği, yemekhanede kullanılacak masa örtülerive işçilere ait iş kıyafetlerinin temizliği yüklenici tarafından yapılacaktır.

j- İdare tarafından teslim edilen malzeme veya kendisinin teslim ettiği teçhizatve ekipmanın sağlamve çalışır halde bulundurulması, mutfak ve kat mutfaklarında oluşan eksikliklerin onarım ve arızaların giderilmesi yükleniciye ait olacaktır.

l- Elle hazırlanan yiyeceklerde (köfte, sarma, börek gibi) aşçılar eldiven giyeceklerdir.” düzenlemesine göre isteklilerin yapacakları aşırı düşük teklif sorgulamalarını Tebliğ hükümleri doğrultusunda ve mevzuat kapsamında yapmaları gerektiği, bu doğrultuda aşırı düşük teklif sorgulaması yapılan isteklilerin, idarece hazırlanmış olan ihale dokümanı kapsamlıca incelenip değerlendirildiğinde kanun ve mevzuat kapsamında doğru sonuçlar veren, idarenin ve kamunun ihtiyaçlarını karşılayacak şartlarda bir maliyet analiz çalışması yapamayacakları ve aşırı düşük teklif sorgulamalarını kanunun ve mevzuatın öngördüğü hükümler doğrultusunda belgelere dayalı olarak sonuçlandıramayacağının açıkça ortada olduğu,

6) Teknik Şartname’nin “Besin hijyeni” başlıklı 9’uncu maddesinde “f- Elle hazırlanan yiyeceklerde (köfte – sarma vb.) aşçılar tek kullanımlık eldiven giyeceklerdir ve eldivenlerde pudrave benzeri yabancı maddeler olmayacaktır. Aşure, sütlaç, muhallebive bunun gibi tatlıların sunumu tek kullanımlık plastik olmayan kaplarda yapılmalıdır. Diyet hastalarına verilecek komposto, muhallebi, sütlaç vb. yiyecekler tek kullanımlık kaplarda, kapaklı olarak sunulacaktır. Ayrıca ara kahvaltılar streç filmle kaplanacaktır.” düzenlemesine göre isteklilerin yapacakları aşırı düşük teklif sorgulamalarını Tebliğ hükümleri doğrultusunda ve mevzuat kapsamında yapmaları gerektiği, bu doğrultuda aşırı düşük teklif sorgulaması yapan isteklilerin, idarece hazırlanmış olan ihale dokümanı kapsamlıca incelenip değerlendirildiğinde kanun ve mevzuat kapsamında doğru sonuçlar veren, idarenin ve kamunun ihtiyaçlarını karşılayacak şartlarda bir maliyet analiz çalışması yapamayacakları ve aşırı düşük teklif sorgulamalarını kanunun ve mevzuatın öngördüğü hükümler doğrultusunda belgelere dayalı olarak sonuçlandıramayacağının açıkça ortada olduğu, ihale üzerinde bırakılan isteklinin ihale dokümanında miktarları öngörülmeyen sarf malzemelerin aşırı düşük teklif sorgulamalarını kanunun ve mevzuatın öngördüğü hükümler doğrultusunda belgelere dayalı olarak sonuçlandıramayacağı, istikrar kazanmış Kamu İhale Kurulu kararlarında açıkça görüleceği gibi idare tarafından ihale mevzuatına ve hukuka aykırı işlem yapıldığı,

7) Teknik Şartname’nin “İş emniyeti tedbirleri” başlıklı 10’uncu maddesinde “Yüklenici iş kanunu, iş sağlığı ve iş güvenliği tüzüğü hükümlerine göre işçilerin sağlığını korumak üzere her türlü tedbiri alacak ve tehlikeli şartlar altında çalışmasına izin vermeyecektir. Yüklenici iş kanunu ve mevzuatıyla ilgili tüm hususlara eksiksiz olarak uymak zorundadır.” düzenlemesine göre isteklilerin yapacakları aşırı düşük teklif sorgulamalarını Tebliğ hükümleri doğrultusunda ve mevzuat kapsamında yapmaları gerektiği,bu doğrultuda aşırı düşük teklif sorgulaması yapan isteklilerin, idarece hazırlanmış olan ihale dokümanı kapsamlıca incelenip değerlendirildiğinde kanun ve mevzuat kapsamında doğru sonuçlar veren, idarenin ve kamunun ihtiyaçlarını karşılayacak şartlarda bir maliyet analiz çalışması yapamayacakları ve aşırı düşük teklif sorgulamalarını kanunun ve mevzuatın öngördüğü hükümler doğrultusunda belgelere dayalı olarak sonuçlandıramayacağının açıkça ortada olduğu, İş Kanunu, İş Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü hükümlerinin uygulanmasının maliyete doğrudan etki edebilecek ana giderlerden olduğu ve bu mevzuat kapsamında işverenin çalıştırmakla yükümlü olduğu iş güvenliği uzmanı, iş yeri hekimi ve iş güvenliği eğitim giderlerinin belirtilmediği ve aşırı düşük teklif sorgulamasının bu doğrultuda yapılmayarak idare tarafından da kapsamlıca incelenip değerlendirilmediğinin kesinlik kazandığı, istekli firma tarafından her ne kadar sigorta poliçesi giderine yer verilmiş olsa da İş Kanunu ve İş Güvenliği Kanunu kapsamındaki yükümlülüklerden doğan ve doğacak olan giderlerin mezkur tebliğ hükümleri gereğince (iş güvenliği uzmanı, iş güvenliği eğitim vb.) belirtilmesi ve belgelendirilmesi gerektiği,

8) Teknik Şartname’nin “Firma tarafından karşılanacak malzemeler ve diğer giderler” başlıklı 11’inci maddesinde yer alan “1.Yemek pişirilmesi ile ilgili olarak yüklenici, personelinin Sosyal Güvenlik Kurumu, Maliye, Belediye ve diğer mercilere yapılması gerekli beyan ve bildirimler ile bu hususlardaki mükellefiyet ve sorumluluklar, buna ilaveten hata, noksan ve kusurlu işlemlerden dolayı hasıl olacak maddi ve manevi zarar ve tahakkuk edecek cezaların idare adına tescilli edilenlerde dahil tazmini ve iş kazası ile ilgili sorumlulukta yükleniciye ait olacaktır.

2.Yemeklerin taşıması ile ilgili tüm giderler yükleniciye aittir.

3.Yemek esnasında kullanılacak ekmek, ketçap, pul biber, kürdan, karabiber, tuz, kağıt peçete Çatal, Bıçak, Kaşık, Su Bardağı, Çay Bardağı, Tuzluk, Karabiberlik, Pul Biberlik, Cam Sürahi, Yemek Tabakları, Kaseleri, Ekmek Sepetleri, Tabildot Yemek Tabağı, dispsoble yemek tabağı, dispsoble kaşık, çatal, v.b. gibi ürünler yüklenici tarafından karşılanacaktır.

4.Eskiyen ve kullanılamaz hale gelen masa örtüleri temizlik ve bakımı yükleniciye aittir.

5.Yüklenici; Portör muayenesine esas laboratuar tetkikleri Sağlık Bakanlığı Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü’nün 2005/9 sayılı genelgesi gereğine uygun olarak yemek hizmetinde çalışılan tüm personelin tetkiklerini (Burun-boğaz kültürü, gaita kültürü, hepatit markerları, akciğer grafisi, gaita mikroskopisi) yaptırıp tetkik sonuçlarına göre tedavilerin uygulanmasından sorumludur. Bu kontrol, sağlık tesisi yetkililerince gerektiği zaman tekrarlattırılabilir. Ayrıca steril kaplarda günlük olarak alınan yemek örnekleri 72 saat saklanmak sureti ile yönetim tarafından talep edildiğinde, il halk sağlığı laboratuarında test edilmeye hazır bulundurulacaktır. Bu testler için yapılan harcamalar, firma tarafından karşılanacaktır.

6.Firma gıda zehirlemelerine karşı koruyucu önlemleri almak uygulamak ve personelinin hizmet içi eğitiminin (Eğitim mesai saatleri içerisinde Sağlık Tesisinde görevli kişiler tarafından ücretsiz olarak verilecektir.) verilmesini temin etmek zorundadır. Kurumda hekim tasdikli besin zehirlenmesi raporu olduğu takdirde bu kişilerin sağlık masrafları ve iş günü kayıplarının maddi tazminatları firma tarafından karşılanacaktır.

7.Sağlık tesisleri demir başında kayıtlı bulunan ve teknik şartnamemiz ekindeki listede yazılı bulunan malzemelerin istenilmesi halinde yüklenici firma tarafından kullanılmasına izin verilecektir. Bu durum da kullanma esnasında oluşabilecek her türlü arıza firma tarafından giderilecektir. Ekli listede istenen demirbaşların ve mutfakta, yemekhanede hizmete sunulan her türlü malzemelerin arızalanması halinde yüklenici 10 (on) gün içerisinde arızayı giderecektir. Arızaların giderilmesine ait her türlü masraf yükleniciye aittir. Arızalar yüklenici tarafından 10 (On) gün içerisinde giderilmediği taktirde İdare kendisi yaptıracaktır. Ancak arızanın idare tarafından giderilmesi halinde her türlü gider yüklenicinin aylık hak edişinden mahsup edilecektir. İdareye ait malzemeler kullanılamaz hale gelmesi (arızanın giderilmesinin mümkün olmaması) durumunda yüklenici malzemenin rayiç bedel üzerinden ücretini idareye ödemek zorundadır.

8.Yüklenici firmanın sağlık tesisleri mutfaklarında kullanacağı Elektrik, Su, Doğalgaz için süzme sayaç takılacak sayaçlar firma tarafından karşılanacaktır. (Sayaçların taktırma masrafları idaremize aittir.) Kullanılan Elektrik, Su, Yakıt (Doğalgaz, Tüp vs.) teklif fiyata dahildir. Aşağıdaki tabloda belirtilen rakamlar ortalama 1 (bir) aylık rakamlar olup süzme sayaçlar takıldıktan sonra yemek hizmetinde kullanılan tüketim miktarları yüklenicin aylık hak edişinden kesilecektir.

Hizmetin yapımında kullanılacak elektrik, su, doğal gaz/tüp giderlerine ait 1 (Bir) aylık ortalama bilgiler,

1 Grup için;

düzenlemesine göre isteklilerin yapacakları aşırı düşük teklif sorgulamalarını Tebliğ hükümleri doğrultusunda ve mevzuat kapsamında yapmaları gerektiği,bu doğrultuda aşırı düşük teklif sorgulaması yapan isteklilerin, idarece hazırlanmış olan ihale dokümanı kapsamlıca incelenip değerlendirildiğinde kanun ve mevzuat kapsamında doğru sonuçlar veren, idarenin ve kamunun ihtiyaçlarını karşılayacak şartlarda bir maliyet analiz çalışması yapamayacakları ve aşırı düşük teklif sorgulamalarını kanunun ve mevzuatın öngördüğü hükümler doğrultusunda belgelere dayalı olarak sonuçlandıramayacağının açıkça ortada olduğu,

9) Teknik Şartname’nin 11’inci maddesinin birinci bendinde “Hizmetin yapımı için yükleniciden istenilen araç gereç ve makineler” başlığı altında “Yüklenici sözleşmenin imzalanmasını müteakip işe başlama tarihinde hizmetin yürütülebilmesi için bu teknik şartname ekinde istenen araç gereç ve makinaları çalışır bir durumda yerine getirecektir ve kuracaktır. Bu hususla ilgili iki taraf arasında ortak bir tutanak düzenlenecektir, Yüklenici firmadan talep edilen yemek hizmetinde kullanacağı araç gereç ve makinelere ait liste ve sağlık tesislerinde mevcut olan yüklenici firmanın ücretsiz olarak kullanabileceği araç gereç ve makinelere ait liste teknik şartnamemiz ekindedir. İşin bitiminde idareye ait olan araç gereçler tutanakla eksiksiz olarak teslim alınır.”düzenlemesine göre isteklilerin yapacakları aşırı düşük teklif sorgulamalarını Tebliğ hükümleri doğrultusunda ve mevzuat kapsamında yapmaları gerektiği,bu doğrultuda aşırı düşük teklif sorgulaması yapan isteklilerin, idarece hazırlanmış olan ihale dokümanı kapsamlıca incelenip değerlendirildiğinde kanun ve mevzuat kapsamında doğru sonuçlar veren, idarenin ve kamunun ihtiyaçlarını karşılayacak şartlarda bir maliyet analiz çalışması yapamayacakları ve aşırı düşük teklif sorgulamalarını kanunun ve mevzuatın öngördüğü hükümler doğrultusunda belgelere dayalı olarak sonuçlandıramayacağının açıkça ortada olduğu, ana gider kalemlerinden olan demirbaş maliyetinin idare tarafından; istekli firmanın hazırlamış olduğu aşırı düşük teklif sorgulamasında kapsamlıca ele alınmadığı ve incelemenin Tebliğ hükümlerine göre detaylıca yapılmadığı idarenin verdiği sıradan cevaptan anlaşıldığı,

10) Teknik Şartname’nin 11’inci maddesinin ikinci bendinde “Yemek çeşitleri” başlığı altında, yaz ve kış için 1 aylık örnek menü, haftalık diyet örnek menü, kahvaltı, öğle, akşam ve diyet yemeklerinin gramaj listelerinin yer aldığı, bu doğrultuda aşırı düşük teklif sorgulaması yapan isteklilerin, idarece hazırlanmış olan örnek yemek listeleri kapsamlıca incelenip değerlendirildiğinde kanun ve mevzuat kapsamında doğru sonuçları veren, idarenin ve kamunun ihtiyaçlarını karşılayacak şartlarda bir maliyet analiz çalışması yapamayacakları ve aşırı düşük teklif sorgulamalarını kanunun ve mevzuatın öngördüğü hükümler doğrultusunda belgelere dayalı olarak sonuçlandırmayacağının açıkça ortada olduğu, idarenin ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından hazırlanan aşırı düşük teklif sorgulamasını Kanun, Yönetmelik ve Tebliğ hükümlerine  uygun olarak inceleyip değerlendirmediği,

11) Yaz için 1 aylık menü örneği kahvaltı menüsünde yer alan “Lavaş” ın ihale dokümanı kapsamında bileşenlerinin olmaması nedeniyle bahse konu menüye ilişkin yapılacak maliyet analizi tespitinin isabetsizlik ile sonuçlanacağı,

Menülerde yer alan gıda bileşenlerinden olan “maydanoz”un menü içerisinde ölçü miktarının değişik miktarlarda “Adet” olarak belirtilmiş olmasının, bahse konu maydanoz bileşeninin Kahramanmaraş Meyve Sebze Hal Müdürlüğü ve diğer illerin hal müdürlüklerinin yayınladıkları fiyat endeksi içinde “Bağ” – “Top” olarak fiyatlandırılması nedeni ile isteklilerin yapacakları aşırı düşük teklif sorgulamaları kapsamındaki maliyet analiz çalışmalarında fiyat teklifi “Bağ” olarak elde edilen “Maydanoz”un bileşenlerde “Adet” olarak fiyatlandırma analizinin hesaplamada karışıklığa yol açacağı, bu hususun dokümana itiraz niteliğinde olmadığı, zira itirazlarının maydanoz bileşeninin ihale dokümanında ölçü miktarının değişik miktarlarda “Adet” olarak belirtilmiş olmasının, hal müdürlüklerinin yayınladıkları fiyat endeksi içinde “Bağ” – “Top” olarak fiyatlandırılması nedeni ile istekli firmaların yapacakları aşırı düşük teklif sorgulamaları kapsamındaki maliyet analiz çalışmalarında fiyat teklifi “Bağ” olarak elde edilen “Maydanoz”un bileşenlerde “Adet” olarak fiyatlandırma analizinin hesaplamada karışıklığa yol açacağı yönünde olduğu,

Ayrıca ihale dokümanı kapsamında Teknik Şartname’de kahvaltıda kullanılacak içecek ve yiyeceklerin gramaj miktarı içerisinde yer alan küp şeker bileşeninin ikili poşet halinde verilmesi gerektiğinin öngörüldüğü, bu halde herhangi bir gramaj ölçüsü belirtilmeyen küp şeker bileşenin maliyet analiz ve hesaplamalarının aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında doğru sonuçlar vermeyeceği ve isabetsizlikle sonuçlanacağı,

            İdarece bu iddialarının cevapsız bırakılmasının idare tarafından yapılan aşırı düşük sorgulaması değerlendirmesinin Kamu İhale Kanununa, Kamu İhale Genel Tebliği’ne ve Hukuka göre sonuçlandırılmadığı gerçeğini ortaya çıkardığı,

12) Gıda bileşenlerinden “limon”un menü içerisinde ölçü miktarının değişik miktarlarda “Adet” olarak belirtildiği, bahse konu “Limon” bileşeninin hal müdürlükleri fiyat endeksi içinde “Kilo (kg)” olarak fıyatlandırılması nedeni ile istekli firmaların yapacakları aşırı düşük teklif sorgulamaları kapsamındaki maliyet çalışmalarında fiyat teklifi “Kilo (kg)” olarak elde edilen “Limon”un bileşenlerde “Adet” olarak fiyatlandırma analizi yapılmasının hesaplamada karışıklığa yol açacağı ve doğru sonuçlar elde edilemeyeceği,

13) Diyet yemekleri örnek menü listesinde yer alan “Sakarinli Muhallebi ve Sakarinli Komposto”ların menü bileşenlerinde yer alan ve diyet menülerde en önemli bileşen olan “Sakarin” bileşeninin menü bileşenlerinde “Adet” olarak belirtilmesi nedeni ile istekli firmaların yapacakları aşırı düşük teklif sorgulamaları kapsamındaki maliyet çalışmalarında “Adet” ölçü miktarının fiyatlandırma çalışmasının bahsi geçen bileşenler için daha önceden yapılmış gerçekçi verilere dayanan belirli bir hesaplama yöntemi ve formülü olmadığından bahisle bu bileşenin yer aldığı maliyet analizi çalışmasının doğru sonuçlar veremeyeceği, itiraz edilen  bu husus hakkında idarenin; ihale üzerinde bırakılan isteklinin yapmış olduğu aşırı düşük teklif sorgulamasını inceleyip değerlendirmesinin Kamu İhale Kanunu’na, Kamu İhale Genel Tebliği’ne ve hukuka göre sonuçlandırılmadığı gerçeğini ortaya çıkardığı,

14) Teknik Şartname’nin “Hizmetin ifa şekli” başlıklı 4’üncü maddesinde, “Yemek naklinde kullanılan araçların tüm izin ruhsat vb. belgeleri yüklenici tarafından karşılanmalı, sözleşme aşamasında idareye sunulmalıdır. Aracın kendi malı olma şartı aranmayacaktır. Ancak yüklenici araçları kiralaması halinde araç kira sözleşmesi (noter onaylı) işin süresi kadar olacak ve bir nüshası sözleşme aşamasında idareye sunulacaktır. Taşımada kullanacağı araçların kendi malı olması halinde ise araçların ruhsatlarını sözleşme imzalama aşamasında idaremize sunacaktır. Araç şoförü ile birlikte hizmet verecek olup yemek hizmetinde çalışacak işçi havuzuna dahil değildir. Şoför, yakıt, araç bakım, tamir, vergi vb. giderler yükleniciye aittir.”düzenlemesinin yer aldığı, bu hüküm kapsamında bahsi geçen miktarda (3 Adet Araç ve 3 Adet Şoför) çalıştırılacak olan araçların şoförleri işçi havuzuna  dahil olmadığından bahisle bu şoförlerin işçilik ücreti, resmi sigorta giderleri, resmi tatil günü, ulusal ve dini bayram mesai ücreti ve fazla mesai ücreti gibi giderlerin, isteklilerce yapılacak aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında gösterilmesi ve belgelendirilmesi gerektiği, 

15) Teknik Şartname ekinde verilen demirbaş listesi ve sarf malzeme listesinde yer alan ihtiyaç kalemlerinin teklifte önemli bileşenlerden sayılacağının aşikar olduğu, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyete ilişkin ilkeler” başlıklı 7’nci maddesinde ihale konusu işte kullanılacak malzeme, araç, teçhizat, makine ve ekipman gibi unsurların idare tarafından verilmesi durumunda, yaklaşık maliyetin, bu unsurların bedeli hariç tutularak hesaplanacağı ve bu unsurların listesinin  yaklaşık maliyet hesap cetvelinin ekine konulacağının düzenlendiği,  buna göre bahse konu makine-ekipman, araç-gereç istekli tarafından sağlanacak ise bu unsurların bedeli firma tarafından finanse edileceğinden idarece yapılan aşırı düşük teklif sorgulamalarında firmanın verdiği sorgulamalarda bu hususlara ayrıntılı olarak dikkat edilmediği ve incelenmediğinin  açıkça ortada olduğu, idare tarafından ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından hazırlanan aşırı düşük teklif sorgulamasının Kamu İhale Kanunu, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği, Kamu İhale Genel Tebliği hükümleri doğrultusunda ve hukuka uygun olarak inceleyip değerlendirmediği,

16) İstikrar kazanmış Kamu İhale Kurulu kararlarında açıkça ifade edilen ve Kamu İhale Kurumu’na yapılan bütün başvurularda esaslıca incelenen maliyet bileşenlerini oluşturan gider ve girdi kalemleri olan;Teknik Şartname’de öngörülen gramajlara göre yemeğin hazırlanması için gereken bütün hammaddelerin (kuru gıda, et, tavuk, sebze-meyve, süt ve süt ürünleri vb) maliyet giderleri, ekmek gideri, resmi sözleşme giderleri, personel işçilik ve ulusal tatil bayram ve mesai günleri  ücretleri, vergi sosyal güvenlik primi ödeme giderleri, demirbaş ve sarf malzeme gideri, firmanın yemeği üreteceği merkez mutfaktan hizmetin sunulacağı diğer birimlere yemeğin taşınması için gerekli olan araçların şoför, zorunlu sigorta, yakıt, bakım onarım, amortisman bedelleri, hastalara ve personele yemekle birlikte verilecek kapalı su gideri, hammaddenin yemeğindönüştürülmesi kapsamında maliyet bileşenlerinde elzem olan elektrik-su-LPG yakıt gideri, firmanın sözleşme yaparken idareye ibraz edeceği banka teminatına ilişkin 24aylık BSMV ve banka komisyonu gideri, Teknik Şartname’de öngörülen temizlik, hijyen ve sanitasyonu sağlamak için giderler,  işin ifası için çalıştırılacak personelin giyim ve kıyafetlerinin yıkanması, temizlik giderleri, personel eğitim (yeni İş Kanunu gereği iş güvenliği uzmanları tarafından verilecek olan) giderleri, yemek üretimi gerçekleştiren firmaların yapmakla yükümlü olduğu ve ihale dokümanında öngörülen haşerelere karşı gerekli önlemleri almak için yapılması zorunlu olan ilaçlamaya ilişkin giderler, Teknik Şartname’de öngörülen gıdalar ve yemek için laboratuar analiz giderleri, yemek üretim işinde kullanılacak terazi kantar, soğuk hava deposu, termometre, higrometre gibi alet ve demirbaşların kalibrasyon ölçüm giderleri, elektrik, su, LPG, doğalgaz yakıt sayaçlarının giderleri, firma tarafından alınacak ve idare tarafından firmanın kullanımına sunulacak olan demirbaş malzeme bakım onarım giderleri gibi yemek üretimi ve sunumuna dayalı hizmet alım ihalelerinde olmazsa olmaz nitelikte olan ana gider kalemlerinin ve maliyetin önemli bileşenlerinin ihale üzerinde kalan firma tarafından teklifi doğrultusunda aşırı düşük teklif sorgulamasında tek tek açıklanması ve makul bir maliyet analiz çalışması yapılabilmesi ve bütün bu gider kalemlerinin tevsik amaçlı belgelendirme yapılmasının Tebliğ hükümlerine göre mümkün bulunmadığı, aksi yöndeki düşüncelerin ticari hayatın olağan akışına, serbest piyasa koşullarına aykırı olduğu, TÜİK (Türkiye İstatistik Kurumu) tarafından yayınlanan ekonomik verilerle kıyaslandığında uyumlu ve makul olmadığının görüleceği, bu durumda idarece alınan ihale kararının kamu ihale mevzuatına ve istikrar kazanmış Kamu İhale Kurulu kararları ile birlikte ticari hayatın olağan akışına aykırı olduğu ve bu durumun firmalarının hak kaybına sebep olduğu,

17) Ayrıca ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif dosyası kapsamında sunmuş olduğu iş bitirme belgesininKızılay’dan alınmış Suriyeli mültecilere ait yemek hizmetine ait olduğu, iş bitirme belgesine dayanak olan işe ait sözleşmeye bakıldığından işe başlama ve bitiş tarihinin belli olmadığı, sözleşme tutarının olmadığı kesilen faturaların tarihlerinin sözleşme tarihlerinin dışında olduğu,

18) Aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan proforma fatura, fiyat teklifi ve ekleri olan Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 maliyet tespit tutanaklarının Serbest Muhasebeci Mali Müşavir tarafından her sayfasının kaşelenip imzalanması ve Türmob onayının olması gerektiği, Kamu İhale Genel Tebliği 79.4.2.4’üncü maddesinde “Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.”şeklinde hükme bağlandığı, aynı zamanda proforma fatura ve fiyat teklifi veren tedarikçi ve üretici firmaların teklif verdiği mal/mamül/hizmet konusunda firmanın ana sözleşmesinde iştigal konuları arasında bu malların alım satımı ve hizmetleri yapma konularının olması gerektiği Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.4.2.14’üncü maddesinde “Proforma fatura vefiyat tekliflerinin, proforma fatura veya fiyat teklifine konu alanda faaliyet gösterenlerden  alınması gerekmekte olup bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.” açıklaması bulunduğu, yapılan incelemede bu husustan dolayı ihale üzerinde  bırakılan firmanın teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği ,

Sonuç olarak; söz konusu ihale sürecinde ihaleyi gerçekleştiren idare tarafından, Kamu İhale Kanunu’nun 37 ve 38’inci, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu, Hizmet Alım İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 4, 59, 60 ve 61’inci, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78 ve 79’uncu maddeleri hükümlerine aykırı değerlendirme ve işlem yapıldığı, bahse konu ihaleyi hukuka aykırı olarak sonuçlandırdığıiddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

           
1 ) Başvuru sahibinin 3, 4, 5, 8, 9, 10, 15, 16, 18’inci iddialarına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 54’üncü maddesinin dördüncü fıkrasının (d) bendinde şikâyet ve itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde başvuru konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin belirtilmesi gerektiği hüküm altına alınmıştır.

Anılan Kanun’un 55’inci maddesinde ise “Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.

İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikayetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir…” hükmü yer almaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in“Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinde de “başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı deliller” dilekçelerde yer verilecek hususlar arasında sayılmıştır.

            İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “İtirazen şikayet başvurularında aranılacak şekil unsurları” başlıklı 11’inci maddesinin son fıkrasında “Yönetmeliğin 8 inci maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinde başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin başvuru dilekçelerinde belirtilmesi gerektiği düzenlendiğinden, başvuruda bulunulan hususların dilekçelerde somut bir biçimde, mevzuata aykırı bulunma sebepleri ile birlikte gösterilmesi gerekmektedir. İşlemin hangi unsurlarının hangi gerekçelerle hukuka aykırı olduğu belirtilmeksizin sadece mevzuata aykırı olduğu gibi soyut ve mesnetsiz iddialara yer verilmesi halinde, Yönetmeliğin 8 inci maddesine aykırı olduğu gerekçesiyle başvurunun reddine ilişkin sorumluluk başvurana ait olacağından bu hususa dikkat edilmesi gerekmektedir.” açıklaması yer almaktadır.

Başvuru sahibinin itirazen şikâyet dilekçesinde, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarına ve bu kapsamda sunmuş olduğu bazı belgelere ilişkin olarak “isteklilerin yapacakları aşırı düşük teklif sorgulamalarını Tebliğ hükümleri doğrultusunda ve mevzuat kapsamında yapmaları gerektiği, ihale dokümanı incelendiğinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapan isteklilerin kanun ve mevzuat kapsamında doğru sonuçları veren, idarenin ve kamunun ihtiyaçlarını karşılayacak şartlarda bir maliyet analiz çalışması yapamayacakları ve aşırı düşük teklif sorgulamalarını kanunun ve mevzuatın öngördüğü hükümler doğrultusunda belgelere dayalı olarak sonuçlandıramayacağının  açık olduğu,” şeklindeki iddialarındahukuka ve mevzuata hangi yönüyle aykırı olduklarına ilişkin somut bir gerekçeye yer verilmediği, bu nedenle söz konusuhususların yukarıda yer verilen mevzuat hüküm ve açıklamalarına uygun olmadığı anlaşıldığından, 3, 4, 5, 8, 9, 10, 15, 16’ncı iddialar bakımından 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince başvurunun şekil yönünden reddi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Öte yandan başvuru sahibinin 18’inci iddiasının da idare işleminin hangi yönüyle mevzuata aykırılık teşkil ettiğine ilişkin bir iddia niteliği taşımadığı, mevzuatın ilgili hükümleri çerçevesinde yapılacak incelemede belirtilen durumların tespiti halinde teklifin değerlendirme dışı bırakılacağının ifade edildiği, buna dayanak olarak emsal karar gösterildiği anlaşılmış olup, hukuka ve mevzuata hangi yönüyle aykırı olduklarına ilişkin somut bir gerekçeye yer verilmeyen, kanaate dayalı soyut ve mesnetsiz hususlara yer verildiği, bu nedenle 18’inciiddia bakımından da 4734 sayılı  Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince başvurunun şekil yönünden reddi gerekmektedir.

2) Başvuru sahibinin 6, 11, 12, 13’üncü iddialarına ilişkin olarak:

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 5’inci maddesinin birinci fıkrasında “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden;

 a) İstekli olabilecekler; ön yeterlik ve/veya ihale dokümanının verilmesi, ön yeterlik ve/veya ihale ilanında veya ön yeterlik ve/veya ihale dokümanında yer verilen düzenlemeler ve/veya bu düzenlemeler ile idari uygulamalar arasındaki uyumsuzluklar,

b) Adaylar; belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan ihalelerde ön yeterlik başvurularının sunulması, değerlendirmesi ve sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem ve eylemler; belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan danışmanlık hizmet alımı ihalelerinde ise kısa listeye alınmış olmaları kaydıyla ayrıca ihale daveti ve/veya ihale dokümanının gönderilmesi, ihale dokümanında yer verilen düzenlemeler ve/veya bu düzenlemeler ile idari uygulamalar arasındaki uyumsuzluklar,

c) İstekliler; yeterlik başvurularının veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem veya eylemler,

hakkında başvuruda bulunabilir…”hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir…”hükmü,

“Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) Süreler;

a) İlana yönelik başvurularda ilk ilan tarihini,

b) Ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan hükümleri için dokümanın satın alındığı tarihi, belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan danışmanlık hizmet alımı ihalelerinde ihale dokümanının teslim alındığı tarihi, zeyilnameye yönelik başvurularda ise zeyilnamenin bildirildiği tarihi,

…

izleyen günden itibaren başlar…”hükmü yer almaktadır.

            Yapılan inceleme sonucunda, başvuru sahibinin ihale dokümanını 24.10.2013 tarihinde EKAP üzerinden temin ettiği, idareye ise 02.01.2013 tarihinde şikâyet başvurusunda bulunduğu anlaşılmıştır. Her ne kadar itirazen şikâyet dilekçesinde şikâyete konu işlemin farkına varıldığı tarih olarak 31.12.2013 tarihinin belirtildiği görülmüşse de, başvuru sahibinin söz konusu iddialarının ihale dokümanına ilişkin olduğu, dolayısıyla şikâyete konu işlemin farkına varıldığı tarihin 24.10.2013 olduğu, başvuru sahibinin anılan tarihi izleyen 10 gün içerisinde idareye şikâyet başvurusunda bulunması gerekirken bu süre geçtikten sonra ve ihale tarihinden de sonra şikayet başvurusunda bulunduğu, ayrıca, ihale dokümanına yönelik şikâyet başvurusunda bulunulabilmek için “istekli olabilecek” sıfatına haiz olunması gerekmekle birlikte, şikâyet başvurusunda bulunduğunda, ihaleye teklif vermiş olması nedeniyle “istekli” sıfatına sahip olduğu anlaşılmıştır. Belirtilen hususlar çerçevesinde, başvuru sahibinin 6, 11, 12, 13’üncü iddialarının 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince süre ve ehliyet yönünden  reddi gerekmektedir.

           
3 ) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

İdarece gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesi sonucunda, kısmi teklife açık olarak gerçekleştirilen ihalenin şikayete konu 1’inci kısmına 10 isteklinin teklif verdiği, 2 isteklinin birim fiyat teklif cetvelinde aritmetik hata bulunduğu gerekçesi ile değerlendirme dışı bırakıldığı, 1’inci kısım için belirlenen kar hariç yaklaşık maliyetin altında kalan Sünbül Gıda Besi. Taş. Tem. Güv. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Kahraman Gıda San. Tic. Taah. ve Paz. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif sorgulamasına tâbi tutulduğu,

Anılan isteklilere gönderilen 12.12.2013 tarihli yazılarda tekliflerinin kârsız yaklaşık maliyetin altında kaldığı belirtilerek “İdari Şartnamenin Madde 25 – Teklif fiyata dahil olan giderler;

Teknik Şartnamenin 25. maddesindeki makineler, araçlara ait giderler yüklenici tarafından karşılanacak ve teklif fiyata dahil edilecektir.

İhalenin 1. Grubu için;

1 Kişi Diyetisyen veya Gıda Mühendisi (Yönetici) Asgari Ücretin % 110 fazlası

3 Kişi Aşçı Başı Asgari Ücretin % 100 fazlası

11 Kişi Aşçı Asgari Ücretin % 80 fazlası

6 Kişi Aşçı Yardımcısı Asgari Ücretin % 50 fazlası

8 Kişi Bulaşıkçı / Temizlikçi Asgari Ücret

36 Kişi Garson/Servis Elemanı Asgari Ücret

olmak üzere ihalenin 1. grubu için toplam 65 kişidir.

Ulusal Bayram Ve Genel Tatil Günlerinde çalışacak personel;

İhalenin 1. Grubu için,

Aşçı Başı         (1 Kişi x 29 Gün) 29 Gün      

Aşçı     (2 Kişi x 29 Gün) 58 Gün

Aşçı Yardımcısı           (2 Kişi x 29 Gün) 58 Gün

Garson/ Servis Elemanı (17 Kişi x 29 Gün) 493 Gün

Bulaşıkçı /Temizlikçi (4 Kişi x 29 Gün) 1X6 Gün

l.Grup sağlık tesislerinde Tatil günlerinde çalıştırılacak Toplam gün sayısı 754 Gün

a) Yemek ücreti: İşçilerin yemek ihtiyaçları, sunulacak hizmetin aksamayacağı bir şekilde, yüklenici tarafından ayni olarak karşılanacaktır. Ancak, yükleniciye yemek ihtiyacının karşılanması noktasında bir bedel ödenmeyecek olup, bu bedelin karşılığı olarak, hizmet alımı kapsamında çalıştırdığı işçilerin yemek ihtiyaçlarını karşılaması için Sağlık Tesisinde çıkan yemekten bedelsiz olarak faydalanması imkânı verilecektir. İstekliler de tekliflerinde işçilerin yemek ihtiyaçları için bir bedel öngörmeyeceklerdir.

b) Yol Ücreti: Her bir personel için günlük gidiş-dönüş brüt 5.00 TL *26 gün=130,00 TL (yüzotuztürklirası) bedel öngörülmüş olup, teklif fiyata dahil edilecektir. Bu yol ücreti işçilere nakdi olarak ödenecek ve maaş bordrosunda gösterilecektir.

Teknik şartnamede belirtilen hususlardan teklif fiyata etki edecek hususlar (hizmetin yürütülmesi ile ilgili malzemeler, gıda, ekipman, cihaz, personel işçilik ve giyim, elektrik, su, tüp, doğal gaz, taşıma giderleri araç, yakıt vb. araca ait diğer giderler, nakliye bedeli, teklif fiyata dahil edilecektir ve yükleniciye aittir.

Yüklenici firma Hastane mutfağında kullanacağı elektrik, su, doğalgaz için süzme sayaç taktıracak ve kullanılan elektrik, su, doğalgaz tüketim bedelleri yüklenici firmanın aylık hakedişinden kesilecektir. Yüklenicinin kullanımına verilen mutfakları için yükleniciden kira bedeli alınmayacaktır.

Hizmetin yapımında kullanılacak elektrik, su, doğal gaz/tüp giderlerine ait 1 (Bir) aylık ortalama bilgiler.

1 Grup için;

Önemli teklif bileşenleri; Elektrik, su, doğalgaz/tüp ve asgari işçilik maliyeti (yol, yemek vs.), malzeme ve diğer maliyet kalemleri ve yemekte kullanılan çığ girdi malzemeleri, araç (zorunlu sigorta, yakıt, şoför, amortisman giderler vs.) ve taşıma giderleri için,” süresi içindeaçıklama yapılmasının istenildiği, yazı ekinde “Örnek menü” ifadesine yer verilmekle birlikte idarece gönderilen onaylı ihale işlem dosyası içinde örnek menünün yer almadığı görülmüştür.

Bu nedenle, 30.01.2014 tarih ve 2429 sayılı yazımız ile idareden aşırı düşük teklif sorgulama yazısı ekinde yer alan “örnek menü”nün aslına uygun olduğu onaylanmış örneği istenmiş olup, idarenin 04.02.2014 tarih ve 001577 sayılı yazısı ekinde örnek menü olarak 1 aylık menü örneği (yaz için), 1 aylık menü  örneği (kış için), haftalık diyet örnek menüye yer verildiği anlaşılmıştır.

Aşırı düşük teklif sorgulaması yapılan isteklilerden Sünbül Gıda Besi. Taş. Tem. Güv. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin idarece belirlenen süre içerisinde açıklama sunmadığı, Kahraman Gıda San. Tic. Taah. ve Paz. Ltd. Şti.nin açıklamalarının ise idarece yeterli görüldüğü,

30.12.2013 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin açıklamaları uygun bulunan Kahraman Gıda San. Tic. Taah. ve Paz. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, başvuru sahibi Bilgeler Tarım İnş. Tem. Gıda Yem. İlaç. Yön. Spor Taş. Tic. ve San. Ltd. Şti.nin de ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dâhil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “78.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları; ağırlıklı olarak personel çalıştırılmasına dayanan, çalıştırılacak personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı hizmetlerdir.

78.2. Malzemeli veya malzemesiz temizlik, malzemesiz yemek, özel güvenlik, sayaç okuma ve kesme-açma, hasta ve ziyaretçi yönlendirme, tıbbi sekreterlik, veri işleme ve otomasyon sisteminin işletimi hizmetleri gibi hizmetler personel çalıştırılmasına dayalı olup, bu tebliğde personel çalıştırılmasına dayalı olan/olmayan hizmetler arasında sayılmayan işlerin personel çalıştırılmasına dayalı olup olmadığı yukarıda yer verilen tanıma göre idarelerce değerlendirilecektir.

78.3. Malzeme dahil yemek hazırlama hizmeti veya malzeme dahil yemek hazırlama ve dağıtım hizmeti ya da makine ve ekipman ile araçlar ve/veya akaryakıtın yüklenici tarafından sağlanacağı çöp toplama ve nakline ilişkin hizmetler ile personel taşıma gibi hizmetler personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak değerlendirilmeyecektir. Ancak, personel çalıştırılmasına dayalı olmayan bir hizmet alımına ilişkin ihale dokümanında haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirlenmesi hallerde teklif fiyata dahil giderler arasında işçilik giderine yer verilmesi gerekmektedir.

…

78.6. Tekliflerin hazırlanmasında ve asgari işçilik maliyetinin hesaplanmasında, ihale tarihinde yürürlükte bulunan asgari ücret dikkate alınacaktır.” açıklamaları,

Anılan Tebliğ’in “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, tekliflerin değerlendirilmesinde;

İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, kıdem tazminatı, işyeri hekimliği ücreti, oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki genel giderleri karşılamak üzere birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik kalemindeki (yol, yemek ve giyecek dahil brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası üzerinden ücret hesaplanan işçilik kalemi ile ulusal bayram ve genel tatil günleri ve fazla çalışma saatlerine ilişkin işçilik kalemleri) birim fiyatlar ile işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemi/kalemleri kapsamında çalıştırılacak olan her bir personelin işçilik maliyeti üzerinden % 3 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler hesaplanacaktır.

…

79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.

…

79.4.2.3. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin açıklamalarına dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Perakende satış yapan zincir mağaza veya marketlerin yayımladıkları fiyat kataloglarında yer alan fiyatlar,

e. Ticaret borsalarına kayıtlı mallara ilişkin olarak 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,

f. Yaş sebze ve meyve için, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,

g. İsteklinin ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarıdır.

79.4.2.4. Tedarikçi veya üreticilerden alınan birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

Altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.4.2.5. İsteklilerce yapılan açıklamalarda; teklifin bir bölümünü oluşturan iş kalemlerine/gruplarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde, fiyat teklifinde belirtilen veya fiyat teklifine göre hesaplanan birim fiyat;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan  toplam birim maliyet tutarının,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan  ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek 79.4.2.6. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tekliflerini kullanması halinde sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) düzenlenmiş fiyat teklifini sunması yeterlidir.

79.4.2.6. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tekliflerini kullanması halinde sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) düzenlenmiş fiyat teklifini sunması yeterlidir.

79.4.2.7. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilen fiyat tarifelerinde belirtilen fiyatları kullanması halinde sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir. (Örnek: Orman Genel Müdürlüğüne bağlı işletmeler tarafından satılan ürünlere ilişkin ilan edilmiş fiyatlar vb.)

79.4.2.8. İstekli tarafından açıklaması yapılacak girdinin fiyatının, kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan edilen ilgili mala ilişkin asgari fiyatlara uygun olması halinde sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan asgari fiyatın belgelendirilmesi suretiyle açıklama yapılması yeterlidir.(Örnek: EPDK tarafından il bazında günlük olarak yayımlanan akaryakıt fiyatları vb.)

79.4.2.9. İstekli tarafından perakende satış yapan zincir mağaza veya marketlerin yayımladıkları fiyat kataloglarının kullanılması halinde, ilgili mala ait sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir fiyatı gösteren mağaza veya market yönetimince onaylanmış kataloğu sunması yeterlidir.

79.4.2.10. İstekli tarafından ticaret borsalarında oluşan fiyatların kullanılması halinde, 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son işlem tarihinde gerçekleşen asgari fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılması yeterlidir.

79.4.2.11. İstekli tarafından yaş sebze ve meyve için, toptancı halinde oluşan fiyatların kullanılması halinde, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın, ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününe ait asgari fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılması yeterlidir.

79.4.2.12. İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara dayandırması durumunda ihale konusu işte kullanılması öngörülen mala ilişkin ağırlıklı ortalama birim maliyetin veya ağırlıklı ortalama birim satış tutarının belirtildiği “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) sunulacaktır. İsteklilerce teklif edilen tutara ilişkin birim fiyatlar,

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

İsteklinin satışlar üzerinden açıklama yapabilmesi için malın ticareti ile iştigal ediyor olması; maliyete dayalı açıklama yapabilmesi için ise, son geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alış yapmış olması gerekmektedir.

İsteklinin son geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) sunmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura suretleri ile de belgelendirme yapılabilecektir.

79.4.2.13. İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.4.2.14. Proforma fatura ve fiyat tekliflerinin, proforma fatura veya fiyat teklifine konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

79.4.2.15. Maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının; 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre çalışan meslek mensuplarından, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olanlar tarafından düzenlenmesi, bütün belge ve tutanakların her sayfasının taraflar tarafından imzalanarak kaşelenmesi gerekmektedir.

(79.4.2.4.) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ve proforma fatura veren tedarikçi veya imalatçı tarafından, (79.4.2.5.) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ile istekliye fiyat teklifini veren kişi tarafından imzalanarak kaşelenecek ancak bu tutanaklar proforma fatura veya fiyat teklifi ekinde idareye verilmeyecek ve düzenleyen meslek mensubu tarafından muhafaza edilecektir.

(79.4.2.12.) maddesine göre düzenlenen tutanaklar ise meslek mensubu ile ihaleye katılan istekli tarafından imzalanarak kaşelenecek ve açıklama ekinde idareye sunulacaktır.

Meslek mensubu, proforma fatura veya fiyat teklifi üzerindeki beyanı ile O-5, O-6, O-7 nolu tutanaklardaki beyanların doğruluğundan sorumludur.

Gerekli görülmesi durumunda ihaleyi yapan idare, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarını, incelemek üzere muhafaza eden meslek mensubundan isteyebilir.

İhale komisyonunun, gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse istekliler tarafından açıklama kapsamında ihale komisyonuna sunulan tutanaklar üzerinde yaptığı inceleme sonucunda sunulan proforma fatura / fiyat teklifi ile bu belgeler arasında uyumsuzluk olduğunu tespit etmesi durumunda teklif reddedilerek uyumsuzluğun niteliğine göre söz konusu belgeler mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.

İhale komisyonunca yapılan inceleme sonucunda, yukarıda belirtildiği şekilde bir uyumsuzluk olduğu tespit edilmemekle birlikte, belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda isteklinin teklifi reddedilmeyecek ancak proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilecektir.

79.4.2.16. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak proforma fatura yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.

Yukarıda belirtilen maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi esastır. Ancak son geçici vergi beyanname döneminde, yasal defter ve belgelerde açıklama konusu mal veya hizmetlerle ilgili işlem bulunmaması durumunda, isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin ağırlıklı ortalama birim maliyetin veya ağırlıklı ortalama birim satış tutarının belirtildiği “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) hariç, söz konusu tutanaklar bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınarak düzenlenebilir. Son geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2009”, 15.7.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2010” dur.

79.4.2.17. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenecektir.

79.4.2.18. İtirazen şikayet başvurularına ilişkin olarak Kurum tarafından yapılan incelemede gerekli görülmesi durumunda, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, bunları muhafaza eden meslek mensubundan istenebilir. Gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse ihaleyi yapan idare tarafından Kuruma gönderilen belgeler arasında yer alan proforma fatura ve fiyat teklif tutarları ile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda; proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.

79.4.2.19. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin aşırı düşük teklif sorgulamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 3 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, sözleşme giderleri ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle aşırı düşük teklif sorgulamasına cevap verilecek ve teklifler değerlendirilecektir.

…

79.4.2.24. Yemek hizmet alımı ihalelerinde, çalıştırılacak personelin giyim gideri ile su, tuz, baharat, peçete ve masa örtüsü giderleri için yapılacak açıklamalara ilişkin olarak isteklilerden belge sunmaları istenmeyecektir. İhale komisyonu ayrıca, bu girdiler dışındaki girdilerden de belgelendirilmesine gerek bulunmayanları tespit edebilecektir.” açıklamaları yer almaktadır.

Başvuru konusu ihaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinin “2.1.İhale konusu hizmetin;

a) Adı: 2014-2015 Yılı 24 Aylık Malzemeli Yemek Pişirme Dağıtım ve Dağıtım Sonrası Hizmetlerinin Yaptırılması işi

b) Miktarı ve türü: Hizmetin miktarı ve türü ekte yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: İhalenin 1. Grubu Kahramanmaraş Necip Fazıl Şehir Hastanesi (Kahramanmaraş Ağız Diş Sağlığı Merkezine, Türkoğlu Dr. Kemal Beyazit Fizik Tedavi Ve Rehabilitasyon Merkezine, Kahramanmaraş Necip Fazıl Şehir Hastanesi Yörükselim Ek Hizmet Binasına, Kahramanmaraş Necip Fazıl Şehir Hastanesi Kadın Doğum ve Çocuk Hastalıkları Ek Hizmet Binalarına taşımalı) İhalenin 2. Grubu için Elbistan İlçe Devlet Hastanesi, (Elbistan İlçe Devlet Hastanesi Kadın Doğum Ve Çocuk Hastalıkları Bölümü Ek Binası ve Elbistan Ağız Diş Sağlığı Merkezine taşımalı),Dr.Süreyya ADANALI Göksun İlçe Devlet Hastanesi, Andırın İlçe Devlet Hastanesi, Pazarcık İlçe Devlet Hastanesi,Afşin İlçe Devlet Hastanesi,Çağlayancerit İlçe Devlet Hastanesi”şeklinde olduğu, 20’inci maddesinde ihalede kısmi teklif verilebileceği, 46’ncı maddesinde ihale konusu iş için sözleşmenin uygulanması sırasında fiyat farkı hesaplanmayacağı, Sözleşme Tasarısı’nın 9’uncu maddesinde ise işin süresinin 01.01.2014-31.12.2015 tarihleri arası olduğu düzenlenmiştir.

İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde ihalenin 1’inci kısmı için “ Kişi Diyetisyen veya Gıda Mühendisi (Yönetici) Asgari Ücretin % 110 fazlası” şeklinde düzenleme yapıldığı, her bir personel için günlük gidiş-dönüş brüt 5.00 TLx26 gün =130.00 TL (Yüzotuztürklirası) yol bedeli öngörüldüğü, kısa vadeli sigorta prim oranının 2 olarak belirlendiği, dokümana süresi içinde bir şikayet olmadığı ve bu haliyle dokümanın kesinleştiği, diğer taraftan teklif mektubunda ihale dokümanının tamamen okunup kabul edildiği beyanı ile teklif verildiği de göz önüne alındığında,ihale üzerinde kalan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında işçilik giderlerine ilişkin hesaplamanın sunulduğu, gıda mühendisi/diyetisyenin işçilik ücretinin belirlenmesi amacıyla dokümandaki düzenleme doğrultusunda KİK işçilik modülünün 2013 ikinci dönemi baz alınarak birim fiyatın belirlendiği (2.706,64 TL), fiyat farkı verilmeyeceği dikkate alınarak 2014 yılı birinci dönem için Resmi Gazete’de açıklanan Ocak ayı için %2.85, Temmuz ayı için %2.36 zam öngörüldüğü, 2015 yılı birinci ve ikinci dönem için %4 zam öngörülerek ücretlerin belirlendiği ve 2014 birinci dönem için 2.783,77 TL, 2014 ikinci dönem için 2.849,46 TL ücret  (yol hariç işçilik birim fiyat) belirlendiği anlaşılmış olup başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

           
4 ) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25.3.1’inci maddesinde “…Teknik şartnamede belirtilen hususlardan teklif fiyata etki edecek hususlar (hizmetin yürütülmesi ile ilgili malzemeler, gıda, ekipman, cihaz, personel işçilik ve giyim,  Elektrik, Su,  tüp, doğal gaz , Taşıma giderleri araç, yakıt vb. araca ait diğer giderler,   nakliye bedeli,   teklif fiyata dahil edilecektir ve yükleniciye aittir…” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Yemek hizmetinde görevli personele ait düzenlemeler” başlıklı 3’üncü maddesinde “a)PERSONEL NİTELİĞİ VE SAYISI

1. Grup için )

…

“b).  PERSONEL HİJYENİ:

Mutfak ve servislerde çalıştırılacak personele yılda iki takım yeni ütülü ve temiz iş elbisesi verilecektir.

…

d). ÇALIŞTIRILACAK PERSONELE AİT KIYAFET:

Yüklenici çalıştırdığı personele aşağıda tabloda belirlenen iş kıyafetlerini imza karşılığı elden teslim edecektir. (Teklif fiyata dahildir.) Yaka kartları yüklenici tarafından karşılanacak,  yaka kartlarında sağlık tesisinin ismi ile birlikte çalışanların adı, soyadı ve görevi belirtilmiş olacaktır.

“düzenlemesi yer almaktadır.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında giyim gideriolarak toplamda 8.203,00 TL teklif edildiği, Tebliğ’in 79.4.2.24’üncü maddesinde yemek hizmet alımı ihalelerinde, çalıştırılacak personelin giyim gideri için yapılacak açıklamalara ilişkin olarak isteklilerin belge sunmalarına gerek bulunmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının uygun olmadığı sonucuna varılmıştır. 

5) Başvuru sahibinin 7’nci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “İş ve işyerlerinin korunması ve sigortalanması” başlıklı 19’uncu maddesinin ikinci ve üçüncü fıkralarında “Yüklenici, kazaların, zarar ve kayıpların meydana gelmesini önlemek amacı ile gereken bütün önlemleri almak ve kontrol teşkilatı tarafından, kaza, zarar ve kayıp ihtimallerini azaltmak için verilecek talimatların hepsine uymak zorundadır.

            Yüklenici, işin devamı süresince iş yerinde yapılacak çalışmalarda her türlü güvenlik önlemini almak zorundadır. İş sahasında veya çevresindeki bölgede, yeterli güvenlik önleminin alınmaması nedeniyle doğabilecek hasar ve zararın ödenmesinden yüklenici sorumludur. Ayrıca yüklenici, işyerinde kullanılan ekipmanın neden olabileceği kazalardan korunma usullerini ve önlemlerini çalışanlara öğretmek zorundadır. Bu konularda gerek kontrol teşkilatı tarafından istenen ve gerekse yüklenicinin kendi arzusu ile uyguladığı güvenlik ve koruma önlemlerine ilişkin giderlerin tümü yükleniciye aittir.”hükmü,

            Aynı Şartname’nin “Çalışanların sağlık işleri” başlıklı 39’uncu maddesinde “Yüklenici bütün giderleri kendisine ait olmak üzere hizmetinde çalışanlar için, gerek teker teker ve gerekse topluca yaşadıkları ve çalıştıkları yerler bakımından, yürürlükte olan sağlık ve güvenlik mevzuatı hükümlerine uygun olarak her türlü sağlık önlemlerini almak ve çalışanların yerel şartlara göre sağlıklı bir şekilde yiyip içmeleri, yatıp kalkmaları ve yıkanmaları, hastalıklardan korunmaları, hastalık veya bir kaza halinde tedavileri konularında ilgili mevzuat hükümlerine ve idare veya kontrol teşkilatının kendisine vereceği talimata uymak zorundadır.” hükmü yer almaktadır.

            Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin yukarıda yer verilen düzenlemelerine göre yüklenici, hizmetin yürütülmesi aşamasında ilgili mevzuatına göre alınması zorunlu olan güvenlik ve sağlık tedbirlerini almakla yükümlü olup, işyeri hekimliği, iş güvenliği uzmanı vb. maliyetlerin hizmet alımı ihalelerinin temel maliyet bileşenleri arasında yer almadığı ve aktarılan Şartname düzenlemelerinin bir gereği olduğu anlaşılmaktadır.

            Öte yandan, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesinde her bir personelin işçilik maliyeti üzerinden %3 oranında hesaplanması gerektiği düzenlenen sözleşme giderleri ve genel giderler kapsamında, iş yeri hekimliği ve bu mahiyetteki genel giderlerin yer aldığı belirtilerek, sözleşme giderleri ve genel giderlerin anılan maddede sayılanlarla sınırlı olmadığının vurgulandığı ve hizmetin temel maliyet bileşenleri dışında kalan giderlerin genel giderler kapsamında kabul edilebileceğinin düzenlendiği görülmektedir.

            Ayrıca İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde, istekliler tarafından teklif fiyata dâhil edilmesi gereken giderler arasında (Tebliğ’in 79.2’nci maddesinde yer alan açıklamalarla uyumlu şekilde) başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinde yer verdiği işyeri hekimliği, iş güvenliği uzmanı gibi giderlere yer verilmediği ve birim fiyat teklif cetvelinde söz konusu giderlere ilişkin ayrı satır açılmamış olduğu, bu yönüyle anılan giderlerin teklif fiyata dâhil edilmemesi gerektiği hususunda ihale dokümanı düzenlemelerinin açık olduğu anlaşılmaktadır.

            Açıklanan nedenlerle, ilgili mevzuatı gereğince işverenler tarafından çalıştırılması gereken işyeri uzmanı, işyeri hekimi vb. personellere ilişkin giderlerin, kamu ihale mevzuatı uyarınca sözleşme giderleri ve genel giderler kapsamında değerlendirilmesi ve teklif fiyata dâhil giderler arasında kabul edilmemesi gerektiği, buna göre aşırı düşük teklif sorgulamasında bu giderlerin belirtilmemesinde ve istekli tarafından buna ilişkin bir açıklama yapılmamasında mevzuata aykırılık bulunmadığı ve başvuru sahibinin bu husustaki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

6) Başvuru sahibinin 14’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’nin “Hizmetin ifa şekli” başlıklı 4’üncü maddesinde “a)…

Araç şoförü ile birlikte hizmet verecek olup yemek hizmetinde çalışacak işçi havuzuna dahil değildir. Şoför, yakıt, araç bakım, tamir, vergi vb. giderler yükleniciye aittir.…” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında şoföre ilişkin açıklamaları incelendiğinde, haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirmek zorunda olduğuna ilişkin bir düzenleme olmamakla birlikte, personel giderlerine ilişkin olarak yapılan işçilik hesaplaması içinde 3 adet şoföre ilişkin hesaplamanın da yapıldığı, KİK işçilik modülünün 2013 yılının ikinci dönemi baz alınarak birim fiyatın belirlendiği (1.288,88 TL), fiyat farkı verilmeyeceği dikkate alınarak 2014 yılı birinci dönem için Resmi Gazete’de açıklanan Ocak ayı için %2.85, Temmuz ayı için %2.36 zam öngörüldüğü, 2015 yılı birinci ve ikinci dönem için %4 zam öngörülerek ücretlerin belirlendiği ve 2014 birinci dönem için 1.325,61 TL, 2014 ikinci dönem için 1.356,89 TL ücret belirlendiği, ayrıca ulusal bayram ve tatil ücretinin de hesaplandığı  anlaşılmış olup başvuru sahibinin şoföre ilişkin  iddiası yerinde bulunmamıştır.

7) Başvuru sahibinin 17’inci iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin 2’nci maddesinde ihale konusu işin adının “2014-2015 Yılı 24 Aylık Malzemeli Yemek Pişirme Dağıtım ve Dağıtım Sonrası Hizmetlerinin Yaptırılması işi” olarak belirtildiği,

            Aynı Şartname’nin 7.5’inci maddesinde “Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.5.1. İsteklinin yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeleri veya

b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işlerine ilişkin deneyimini gösteren belgeleri,

sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 20’den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir.

İş ortaklığında pilot ortağın, istenen iş deneyim tutarının en az % 70’ini, diğer ortakların her birinin, istenen iş deneyim tutarının en az % 10’unu sağlaması ve diğer ortak veya ortakların iş deneyim tutarı toplamının ise istenen iş deneyim tutarının % 30’undan az olmaması gerekir. Ancak, ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde edilen iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması halinde, pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise her bir ortağın kendi kısmı için istenen iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.

Tüzel kişi tarafından iş deneyimini göstermek üzere sunulan belgenin, tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ortağına ait olması halinde, ticaret ve sanayi odası/ticaret odası bünyesinde bulunan ticaret sicil memurlukları veya yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir tarafından ilk ilan veya davet tarihinden sonra düzenlenen ve düzenlendiği tarihten geriye doğru son bir yıldır kesintisiz olarak bu şartın korunduğunu gösteren belgenin sunulması zorunludur.

7.5.2. Bu bent boş bırakılmıştır.

7.5.3. Bu bent boş bırakılmıştır…” düzenlemesine yer verildiği,

Aynı Şartname’nin 7.6’ncı maddesinde benzer işi tanımının“Kamuda veya özel sektörde yapılan tek sözleşmeye dayalı her türlü  kusursuz ve noksansız yapılmış yemek hizmet alımı işi benzer iş olarak kabul edilecektir.” şeklinde belirtildiği görülmüştür.

İhale üzerinde bırakılan Kahraman Gıda San. Tic. Taah. ve Paz. Ltd. Şti.nin teklif fiyatının 14.161.082,30 TL olduğu, teklif fiyatına göre en az 2.832.216,46 TL’lik iş deneyim belgesi sunulması gerektiği, anılan isteklinin iş deneyimini tevsik için sunduğu belgeler incelendiğinde;

Kahraman Gıda San. Tic. Taah. ve Paz. Ltd. Şti.nin Türk Kızılayı Suriye Krizi İnsani Yardım Operasyonu Ülke Alan Koordinatörlüğü ile 11.10.2012 tarihinde akdedilmiş Suriye krizi nedeniyle Kahramanmaraş ili ve çevresinde barındırılacak olan Suriye Arap Cumhuriyeti vatandaşlarına 6 ay süreyle 3 öğün yemek hizmeti alımına ait sözleşme ve Türk Kızılayı adına düzenlenmiş faturalar, söz konusu iş kapsamında işçi çalıştırdığına dair  SGK internet sayfası üzerinden düzenlenmiş ve işin süresi içerisindeki sigortalı hizmet listelerinin sunulduğu görülmüştür.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlar” başlıklı 43’üncü maddesinde “(1) İş deneyim belgeleri; Kanun kapsamındaki idareler ile Kanun kapsamı dışındaki diğer kamu kurum ve kuruluşlarına (kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ve vakıf yükseköğretim kurumları hariç) bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak yurt içinde veya yurt dışında gerçekleştirilen işler ya da denetlenen veya yönetilen yapımla ilgili hizmet işleri için, iş sahibi tarafından düzenlenir ve sözleşmeyi yapan yetkili makam tarafından onaylanır…”

Anılan Yönetmelik’in “İş deneyim belgesi düzenlenemeyen hallerde iş deneyimini gösteren diğer belgeler ve bu belgelerde aranacak kriterler” başlıklı 47’nci maddesinde ise “(1) Gerçek kişilere veya iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili olmayan her türlü kurum ve kuruluşa bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak gerçekleştirilen işlerde, iş deneyim belgesi düzenlenemez. Bu durumda, bitirilen işlere ilişkin iş deneyiminin belgelendirilmesinde aşağıdaki esaslar uygulanır:

(a) (Değişik 16/3/2011–27876 R.G./11.md.) Yurtdışında gerçekleştirilen işler hariç bu madde kapsamında yer alan işlerde; sözleşme ve bu sözleşmenin uygulanmasına ilişkin olarak 213 sayılı Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri çerçevesinde düzenlenen; fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya vergi dairesi onaylı suretleri veya serbest meslek makbuzu nüshaları ya da bu nüshaların noter, yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya vergi dairesi onaylı suretleri, personel çalıştırılan işlerde ise bu belgelere ek olarak o işe ait sözleşme kapsamında personel çalıştırıldığını gösteren Sosyal Güvenlik Kurumu internet sayfası üzerinden düzenlenmiş ve idarece teyidi yapılabilen belgeler, iş deneyimini gösteren belgelerdir. Aday veya istekli, iş deneyimini gösteren bu belgeleri başvuru veya teklifi kapsamında sunar. Bu maddede belirtilen işler için iş deneyim belgesi düzenlenmiş olsa bile, ihale komisyonunca dikkate alınamaz…”

…

(e) Birim fiyat üzerinden bağıtlanan ve toplam sözleşme tutarı bulunmayan süresi belirli bir sözleşmeye dayalı olarak ve sözleşme süresi içinde gerçekleştirilen işin tutarını gösteren faturalardaki tutarların toplamı, toplam sözleşme tutarı olarak kabul edilir.” hükmü bulunmaktadır.

Kahraman Gıda San. Tic. Taah. ve Paz. Ltd. Şti.nin sunduğu özel sektöre yapılmış işe ilişkin sözleşmenin “İşin niteliği, cinsi ve miktarı” başlıklı 1’inci maddesinde “Firma Suriye krizi nedeniyle Kahramanmaraş ili ve çevresinde barındırılacak olan Suriye-Arap Cumhuriyeti vatandaşlarına 6 ay süreyle 3 öğün yemek hizmetini aşağıda belirtilen bedellerle vermeyi kabul ve taahhüt etmiştir.

Türk Kızılayı, günlük 3 öğün her öğünde 13.000-15.000 kişilik yemek hizmetini satın alacak olup, satın alınacak yemek sayısı tarafların mutabakata varması halinde %30 (yüzdeotuz) oranına kadar artırabilir.

Satın alınacak 6 aylık yemek hizmetinin yemek çeşitleri, dağıtım yerleri, dağıtım şekilleri, dağıtım saatleri, evsaf ve özellikleri ekli teknik şartnamede belirtilmiştir.

“Teslim müddeti ve yeri” başlıklı 4’üncü maddesinde, “Firma, söz konusu yemek hizmetine, 17.10.2012 tarihte başlayacaktır….

Yemekler aşağıda tabloda belirtilen adreslerde yer alan firma tesislerinde hazırlanacaktır…”

“Süre” başlıklı 8’nci maddesinde “İş bu sözleşme, imzalandığı tarih itibariyle yürürlüğe girecektir ve Madde 4’te belirtilen hizmetin başladığı tarihten itibaren de 6 ay yürürlükte kalacaktır. Türk Kızılayı dilediği takdirde sözleşme süresini, İdari Şartname Madde 1 (a) bendindeki hakları saklı kalmak kaydıyla aynı fiyat ve şartlarla 3 (Üç) ay daha uzatma hakkına sahiptir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Anılan düzenlemelerden, sözleşmenin imzalandığı tarih itibariyle yürürlüğe gireceği, hizmetin başladığı tarihten itibaren 6 ay yürürlükte kalacağı, 4’üncü maddede yemek hizmetinin 17.10.2012 tarihinde başlayacağı anlaşıldığından işin süresinin 17.10.2012-17.04.2013 tarihleri arası olduğu sonucuna varılmıştır.

Öte yandan ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından birim fiyat üzerinden yapılan ve toplam sözleşme tutarı bulunmayan ve süresi belirli bir sözleşmenin iş deneyimine esas olmak üzere sunulduğu dikkate alındığında, yukarıda aktarılan Yönetmelik hükmü uyarınca sözleşme süresi içinde gerçekleştirilen işin tutarını gösteren faturalardaki tutarların toplamının toplam sözleşme tutarı olarak kabul edileceği hükme bağlandığından, sözleşme tarihleri içinde toplam tutarı 20.965,653,79 TL olan Türk Kızılayı  adına düzenlenmiş 12 adet fatura sunulduğu ve sunulan belgelerin SMMM tarafından onaylı olduğu görülmüş olup, gerek sözleşme ve gerekse faturalarda mevzuata herhangi bir aykırılık bulunmadığı ve istenilen iş deneyimini tevsik için yeterli olduğu anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirtilen iddiaları kapsamında Kurul çoğunluğunca “İtirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden Kurul kararına dayanak teşkil eden esas inceleme raporu ve eki belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda;

Kahramanmaraş İli Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği tarafından kısmi teklife açık olarak gerçekleştirilen “2014-2015 Yılı 24 Aylık Malzemeli Yemek Pişirme Dağıtım ve Dağıtım Sonrası Hizmetlerinin Yaptırılması” ihalesine ilişkin toplam yaklaşık maliyetinin 26.715.465,09 TL olarak belirlendiği, ihalenin şikayete konu 1’nci kısmının (Kahramanmaraş Necip Fazıl Şehir Hastanesi (Kahramanmaraş Ağız Diş Sağlığı Merkezine, Türkoğlu Dr. Kemal Beyazit Fizik Tedavi Ve Rehabilitasyon Merkezine, Kahramanmaraş Necip Fazıl Şehir Hastanesi Yörükselim Ek Hizmet Binasına, Kahramanmaraş Necip Fazıl Şehir Hastanesi Kadın Doğum ve Çocuk Hastalıkları Ek Hizmet Binalarına taşımalı) yaklaşık maliyetinin 17.045.049,17 TL olarak hesaplandığı,

Bahse konu ihalede 13adet ihale dokümanı satın alındığı, 11.11.2013 tarihinde gerçekleştirilen ihalenin birinci kısmına 10 istekli tarafından teklif verildiği,

İdarece şikayete konu ihalenin birinci kısmına ilişkin tekliflerin denetimine ilişkin yapılan inceleme uyarınca, iki isteklinin teklifinin “birim fiyat cetvelinde aritmetik hata yapıldığı” gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılması sonrasında kalan sekiz isteklinin teklifinin de geçerli teklif olarak kabul edildiği, bu tekliflere ilişkin teklif bedellerinin,

Şeklinde verildiği, idarece kârsız yaklaşık maliyetin 14.204.207,64 TL olarak hesaplandığı, bu bedelin altında kalanSünbül Gıda Besi. Taş. Tem. Güv. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile Kahraman Gıda San. Tic. Taah. ve Paz. Ltd. Şti.’den aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, Sünbül Gıda Besi. Taş. Tem. Güv. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından açıklama sunulmadığından ihalenin teklifinin reddedilerek açıklaması uygun bulunan Kahraman Gıda San. Tic. Taah. ve Paz. Ltd. Şti.’nin üzerinde bırakıldığı,

            Anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanunun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde; “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b)  Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

          c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

            Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü yer almaktadır.

Bahse konu madde hükmünden, ihale komisyonunun, yaptığı değerlendirme neticesinde geçerli olduğunu tespit ettiği tekliflerden, ihalede verilen diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olan isteklileri tespit edeceği ve tespit edilen bu teklifleri reddetmeden önce yine madde metninde belirtilen usul doğrultusunda sorgulamaya tabi tutacağı anlaşılmaktadır.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük teklif sorgulamasının Kamu İhale Genel Tebliğinin “teklif fiyata dahil masraflar” ve “aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesini” düzenleyen maddeleri ile idari şartnamenin “teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı maddesindeki düzenlemelerin esas alınarak yapılması gerekmektedir. Bu ihalelerde, aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan veya ihale komisyonunca açıklamaları yetersiz bulunan isteklilerin teklifleri ile teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetini karşılamayan teklifler gerekçesi belirtilmek suretiyle reddedilecektir. Ancak, şikayet başvurusuna konu hizmetin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alım ihalesi olmaması nedeniyle aşırı düşük değer tespitine yönelik bir modül bulunmamakta olup, ihale konusu hizmetin maliyet unsurlarının, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında olduğu gibi önceden belirlenen nitelikte olmadığı görülmektedir. Bu durumda, ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olarak hizmetin ifası için her isteklinin basiretli tacir olma yükümlülüğü gereğince kendi organizasyon yapısı, kullanacağı makine ekipmanın özellikleri, malzeme teminindeki kendine özgü koşulları vb. unsurları dikkate alarak teklif fiyatını belirlemesi gerekmektedir.

Ayrıca, malzeme dahil yemek alım hizmetlerinde yemek bileşenlerini oluşturan girdilerin önemli bir kısmı yerel, mevsimsel ve iklim özelliklerine göre farklılıklar göstermekte, bir çok girdi müstahsilden doğrudan temin edilebilmektedir. Özellikle sebze meyve gibi girdilerin piyasa koşulları sebebiyle muhasebeleştirilmesinde karşılaşılan güçlüklerin aşırı düşük teklif sorgulamasında ispat için aranılan belgelere yansıtılmasında isteklilerin önünde önemli bir engel teşkil edeceği düşünülmektedir.  Kamu İhale Kurumu tarafından personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımları için aşırı düşük sınır değerin tespiti ve sorgulanması konusunda bir kriter belirlenmediği hususu göz önüne alındığında, şikayete konu ihalede, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ve kaynakların verimli kullanılmasından sorumlu olan idarenin aşırı düşük teklif açıklaması isteyerek ihalenin sonuçlandırılması yönünde tesis etmiş olduğu işlemlerde mevzuata uyarlık bulunmadığı düşünülmektedir.

İhale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı işi olmadığı, yaklaşık maliyetin büyük çoğunlukla yemek giderinden oluştuğu ihalede birinci kısma verilen teklif bedellerinin biri haricinde diğerleri yaklaşık maliyetin altında olmakla birlikte yaklaşık maliyete ve birbirlerine göre yakın olduğu ve en düşük teklifin bile diğer tekliflere göre aşırı düşük olarak değerlendirilemeyeceği anlaşıldığından, idarece yemek kalemlerinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılarak ihalenin karara bağlanması yönünde gerçekleştirilen idari işlemlerin mevzuata uygun olmadığı değerlendirilmiştir.

            Açıklanan nedenlerle; başvuru sahibinin iddiaları kapsamında, yemek alımı kalemlerinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılarak ihalenin sonuçlandırılmasına yönelik idarece gerçekleştirilen idari işlemlerin yerinde olmadığına ilişkin “Düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmesi gerektiği yönündekidüşüncem ile, Kurul çoğunluğunca verilen karara katılmıyorum.

KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği iddiaları hakkında Kurul çoğunluğunca, “itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği iddiaları kapsamında yapılan incelemeye göre;

Başvuru sahibi ikinci iddiasında, Teknik Şartname’nin 3’üncü maddesinin (b) bendinde bir personele yılda 2 takım elbise verilmesinin düzenlendiğini, (d) bendinde verilen tabloda ise personele verilecek kıyafetlerin 2 adet olarak belirtildiğini, buna göre 24 ay süreli ihale konusu iş için bir personele toplamda 4 defa kıyafet verilmesi gerektiğini, ihale üzerinde bırakılan isteklinin personel giyim giderini 24 aylık değil 12 aylık olarak hesapladığını, idarenin hesaplanmayan diğer 12 aylık personel giyim giderini aşırı düşük hesaplamasında firmanın beyan ettiği kar tutarı içinden karşılanacak bedelde olduğunu savunmakla hukuka aykırı davrandığını iddia etmektedir.

Kararda da açıklandığı üzere İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan masraflar” başlıklı 25 inci maddesinde personelin giyim giderlerinin teklif fiyata dahil edileceği ve yükleniciye ait olduğu belirtilmiş, Teknik Şartname’nin “Yemek hizmetinde görevli personele ait düzenlemeler” başlıklı 3’üncü maddesinde ise mutfak ve servislerde çalıştırılacak personele yılda iki takım yeni ütülü ve temiz iş elbisesi verileceği ve ayrıca hangi personele ne tür ve kaç adet giyecek verileceği tablo halinde düzenlenmiştir.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında giyim gideri olarak toplamda 8.203,00 TL teklif edildiği, Tebliğ’in 79.4.2.24’ncü maddesinde yemek hizmet alımı ihalelerinde, çalıştırılacak personelin giyim gideri için yapılacak açıklamalara ilişkin olarak isteklilerden belge sunmalarına gerek bulunmadığı anlaşılmıştır.

Diğer taraftanihaleye konu işin 2 yıllık olduğu dikkate alındığında,ihale üzerinde kalan istekli tarafından personelin giyim giderinin 1 yılda verilmesi gereken sayı üzerinden hesaplandığı ve hatta 1 servis elemanı (garson) için 2 yazlık pantolon, 2 kışlık pantolon, 2 yazlık gömlek 2 kışlık gömlek olmak üzere yıllık 4 pantolon 4 gömlek üzerinden teklif vermesi gerekirken yıllık 2 pantolon 2 gömlek üzerinden teklif verdiği, bu anlamda 1 yılda verilmesi gereken sayıdan da az teklif verildiğinin anlaşıldığı, bu nedenle söz konusu açıklamanın ihale dokümanına uygun olmadığı tespit edilmiş olup başvuru sahibinin giyim giderlerine ilişkin iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

            Açıklanan nedenlerle; ihale üzerinde bırakılan Kahraman Gıda San. Tic. Taah. ve Paz. Ltd. Şti.nin personele verilecek giyim giderine ilişkin yapmış olduğu açıklama yukarıda belirtilen gerekçe ile uygun olmadığından teklifinin değerlendirme dışı bırakılması yönünde “düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemizle Kurul çoğunluğunun kararına katılmıyoruz.