İşyeri açma ve çalışma ruhsatının tanzimi için gerekli mesleki belgeler (ÇŞB)

Not: İşyeri açma ve çalışma ruhsatının tanzimi için gerekli mesleki belgeler hakkında.

T.C.

ÇEVRE, ŞEHİRCİLİK VE İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANLIĞI Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğü

Sayı : 71188846-045.02-6578266 02/06/2023 Konu : Görüş (Taşınmaz ticareti faaliyetine ilişkin ustalık belgesi hk.)

DAĞITIM YERLERİNE

İlgi : a) … Meslek Odasının … tarihli ve … sayılı yazısı.

b) … Meslek Odasının … tarihli ve … sayılı yazısı.

c) … Bakanlığının (… Genel Müdürlüğü) … tarihli ve E­… sayılı yazısı. ç) … Bakanlığının (… Genel Müdürlüğü) … tarihli ve E­… sayılı yazısı.

Bakanlığımıza iletilen ilgi (a), (b), (c) ve (ç) yazılar ile; … ilinde, işyeri açma ve çalışma ruhsatı almak için belediyeye başvuran … Meslek Odası üyelerinden 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu kapsamında ustalık belgesi talep edildiği, sorumlu emlak danışmanlığının söz konusu Kanun kapsamında olmadığı, Taşınmaz Ticareti Hakkında Yönetmelik ile taşınmaz ticaretine ilişkin mesleki yasal kriterlerin belirlendiği ve iş yeri açmak için istenen mesleki belgelerin 100 saatlik Milli Eğitim Bakanlığı ve üniversitelerden alınan mesleki eğitim belgesi ve seviye 5 mesleki yeterlilik belgesinin zorunlu kılındığı belirtilmiş olup konuya ilişkin Bakanlığımız görüşü talep edilmiştir.

Bilindiği üzere, 5544 sayılı Mesleki Yeterlilik Kurumu Kanununun Ek 1 inci maddesi “(1) Tehlikeli ve çok tehlikeli işlerden olup, Kurumca standardı yayımlanan ve Bakanlıkça çıkarılacak tebliğlerde belirtilen mesleklerde, tebliğin yayım tarihinden itibaren on iki ay sonra bu Kanunda düzenlenen esaslara göre meslekî yeterlilik belgesine sahip olmayan kişiler çalıştırılamaz. 5/6/1986 tarihli ve 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanununa göre ustalık belgesi almış olanlar ile Millî Eğitim Bakanlığına bağlı meslekî ve teknik eğitim okullarından ve üniversitelerin meslekî ve teknik eğitim veren okul ve bölümlerinden mezun olup, diplomalarında veya ustalık belgelerinde belirtilen bölüm, alan ve dallarda çalıştırılanlar için meslekî yeterlilik belgesi şartı aranmaz.

(2) Millî Savunma Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığı bağlılarında görevliyükümlüerbaşve erler ile yurt içi ve yurt dışındaki harekâtlarda görevli uzman erbaş, sözleşmeli erbaşve erler için birinci fıkradaki meslekî yeterlilik belgesişartı aranmaz.

(3) Bakanlıklar ile kamu kurum ve kuruluşlarının görev alanlarını ilgilendiren mevzuatta bu maddede belirtilen hususlara ilişkin gerekli düzenlemeler bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren on iki ay içinde yapılır.

(4) Birinci fıkraya ilişkin denetimler iş müfettişlerince yapılır. Birinci fıkrada belirtilen hükümlere aykırı davranan işveren veya işveren vekillerine Çalışma ve İş Kurumu il müdürü tarafından her bir çalışan için beş yüz Türk lirası idari para cezası verilir. Bu Kanuna göre verilen idari para cezaları tebliğinden itibaren bir ay içinde ödenir.” hükmünü taşımaktadır.

3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanununun 30 uncu maddesinin ikinci fıkrası “Bu Kanun kapsamına alınan il ve mesleklerde; belediyeler ve işyeri açma izni vermeye yetkili diğer kurum ve kuruluşlar işyeri açılışında, esnaf ve sanatkârlar ile tacirlerin kendilerinden veya işyerinde her bir meslek dalında çalıştırdıkları en az birer çalışanından ustalık belgesi ya da en az ön lisans diploması istemek zorundadır.” hükmünü,

Taşınmaz Ticareti Hakkında Yönetmeliğin 2 nci maddesinin birinci fıkrası “Bu Yönetmelik, gerçek veya tüzel kişi tacirler ile esnaf ve sanatkârların taşınmaz ticareti faaliyetlerini, yetki belgesinin verilmesi, yenilenmesi ve iptaline ilişkin usul ve esasları, taşınmaz ticaretine ilişkin ilke, kural ve yükümlülükleri, Bakanlık, yetkili idare ve ilgili diğer kurum ve kuruluşların taşımaz ticaretine ilişkin görev, yetki ve sorumluluklarını kapsar.” hükmünü,
4 üncü maddesinin birinci fıkrası “…
i) Sorumlu emlak danışmanı: Taşınmaz ticareti ile iştigal eden gerçek kişi tacirler ile esnaf ve sanatkârları, ticaret şirketleri ve diğer tüzel kişi tacirler ile şubelerde ise taşınmaz ticareti faaliyetlerini yürüten yetkili temsilcileri,
…
l) Yetki belgesi: Taşınmaz ticaretiyle iştigal edilebilmesi için işletme ve sözleşmeli işletmeler adına düzenlenen belgeyi,
…” hükmünü,
6 ncı maddesi “(1) İşletmeye yetki belgesi verilebilmesi için;
a) Meslek odasına kayıtlı olunması,
b) Gelir veya kurumlar vergisi mükellefi olunması,
c) Meslek odası ve vergi kayıtlarındaki iştigal konuları arasında taşınmaz ticareti faaliyetinin bulunması,
ç) Sorumlu emlak danışmanlarından en az birinin Seviye 5 mesleki yeterlilik belgesine sahip olması,
d) Sorumlu emlak danışmanlarının;
1)…
…
5) Milli Eğitim Bakanlığı, üniversiteler veya Milli Eğitim Bakanlığınca yetkilendirilen kurum ve kuruluşlarca taşınmaz ticareti konusunda verilen en az yüz saatlik eğitimde başarılı olması,
…” hükmünü,
İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 2 nci maddesi “Bu Yönetmelik, sıhhî ve gayrisıhhî işyerleri ile umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinin ruhsatlandırılması ve denetlenmesine dair iş ve işlemleri kapsar.” hükmünü,
4 üncü maddesinin (a) bendi “Yetkili idare: Belediye sınırları ve mücavir alanlar dışı ile kanunlarda münhasıran il özel idaresine yetki verilen hususlarda il özel idaresini, büyükşehir belediyesi sınırları içinde büyükşehir belediyesinin yetkili olduğu konularda büyükşehir belediyesini, bunların dışında kalan hususlarda büyükşehir ilçe belediyesini, belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde belediyeyi, organize sanayi bölgesi sınırları içinde organize sanayi bölgesi tüzel kişiliğini, endüstri bölgesi sınırları içinde Sanayi ve Teknoloji Bakanlığını ve teknoloji geliştirme bölgesi yönetici şirketi ile bölgede yer alan AR-GE ve tasarım faaliyetinde bulunan firmalar için Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı il müdürlüklerini,”, (t) bendinde “İş yeri: Ticari, sınai, zirai veya mesleki bir faaliyetin ya da girişimin icrasına tahsis edilen veya bu faaliyetlerde kullanılan, kara ya da su üzerindeki açık veya kapalı alanda bulunan sabit ya da mobil yerleri,” hükmünü,
6 ncı maddesinin birinci fıkrası “Yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılamaz ve çalıştırılamaz. İşyerlerine bu Yönetmelikte belirtilen yetkili idareler dışında diğer kamu kurum ve kuruluşları ile ilgili meslek kuruluşları tarafından özel mevzuatına göre verilen izinler ile tescil ve benzeri işlemler bu Yönetmelik hükümlerine göre ruhsat alma mükellefiyetini ortadan kaldırmaz. İşyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan açılan işyerleri yetkili idareler tarafından kapatılır.” ve üçüncü fıkrası “İşyeri açmak isteyen gerçek veya tüzel kişiler, işyerlerini bu Yönetmeliğe uygun olarak tanzim

ettikten sonra Örnek 1 ve 2’de yer alan durumlarına uygun formu doldurarak yetkili idareye başvurur.” hükmünü,
Ek 2 nci maddesi “Bu Yönetmelik kapsamında iş yeri açılabilmesi için, iş yeri sahibinin veya iş yerinde her bir meslek dalında çalıştırdıkları en az birer çalışanının, 5/6/1986 tarihli ve 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu kapsamında alınan ustalık belgesine ya da mesleki veya teknik ortaöğretim kurumlarının ilgili alanlarından mezun olduğunu gösterir diplomaya ya da üniversitelerin ilgili lisans ve ön lisans alan ve dalından mezun olduğunu gösterir diplomaya (transkript ile birlikte ibraz edilecek) ya da 1/1/2022 tarihi ve sonrasında Mesleki Yeterlilik Kurumunca mesleki yeterlilik belgesi verilen meslekler hariç olmak üzere 2/8/2007 tarihli ve 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanununa göre faaliyet gösteren kurumlardan alınan kurs bitirme belgesine sahip olması gerekir. Birinci cümledeki belgelerin kapsamına girmeyen faaliyet konuları için bu belgeler aranmaz. İlgili diploma ve belgelerin yurt dışından alınmış olması halinde bunların ilgili mevzuata göre denkliğinin kabul edilmiş olması şarttır. Milli Eğitim Bakanlığının tanıdığı ve önceden alınmış diğer diplomalar ve kurs bitirme belgeleri, müktesep hak kapsamında değerlendirilir.” hükmünü içermektedir.

Yine Yönetmeliğin Sıhhî Müesseseler İçin Sınıflarına ve Özelliklerine Göre Aranacak Nitelikler bölümünün EK-1/O “TAŞINMAZ TİCARETİ YAPILAN İŞ YERLERİ” başlığı altında bahsi geçen iş yerleri için aranacak şartlar sayma usulü ile belirlenmiştir.

Yukarıdaki mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesi sonucunda; yetki belgesinin verilmesi, yenilenmesi ve iptaline ilişkin usul ve esasların Taşınmaz Ticareti Hakkında Yönetmelik kapsamında belirlendiği ve taşınmaz ticaretiyle iştigal eden işletmeciler adına düzenlenen yetki belgesinin yine mezkûr Yönetmelikte belirlenen şartlara tabi olduğu, Öte yandan, sıhhî ve gayrisıhhî işyerleri ile umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinin ruhsatlandırılması ve denetlenmesine dair iş ve işlemlerin İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik kapsamında yürütüldüğü, bu kapsamda da işyeri açma ve çalışma ruhsatının tanzimi için gerekli mesleki belgelerin, 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu kapsamında alınan ustalık belgesi, mesleki veya teknik okulların ilgili alanlarından mezun olduğunu gösterir diploma ya da üniversitelerin ilgili lisans ve ön lisans alan ve dalından mezun olduğunu gösterir diploma ya da 01/01/2022 tarihi ve sonrasında Mesleki Yeterlilik Kurumunca mesleki yeterlilik belgesi verilen meslekler hariç olmak üzere 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanununa göre faaliyet gösteren kurumlardan alınan kurs bitirme belgesi olduğu,
Değerlendirilmektedir.

Bilgilerini arz ve rica ederim.

Bakan a.

Genel Müdür