ÖZET: İşyeri ruhsatları, iş faaliyetlerinin gerçekleştirileceği açık ve kapalı alanların hesaplanarak düzenlenmesi gerekmektedir. Bu hesaplamalara dayanarak ruhsat harçları da tahsil edilmektedir. İlgili mevzuat, işyeri açma ve çalışma ruhsatlarının, iş yerinin tüm alanlarını dikkate alarak verilmesi gerektiğini belirtmektedir. Ayrıca, ruhsatlarda tanımlanan alanlar dışında faaliyet gösterilmesi, mevcut yasal düzenlemelere aykırıdır.

Alkollü içki sunumu yapan işletmeler için, yalnızca ruhsatlı alanlarda bu hizmetin sunulmasına izin verilmektedir. İlgili kanun ve yönetmelikler, bu tür işletmelerin, belirtilen tesis sınırları dışındaki alanlarda içki satışı veya sunumu yapmalarını yasaklamaktadır. İşletmelerin, Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu’ndan gerekli belgeleri almadan faaliyet göstermeleri mümkün değildir.

Sonuç olarak, işyeri ruhsatlarının düzenlenmesi ve harçların tahsil edilmesi, iş yerinin kapalı ve açık alanlarının tamamını kapsamalıdır. Bu durum, hem yasal düzenlemelere uyum sağlamak hem de işletmelerin faaliyetlerini sürdürebilmeleri açısından büyük önem taşımaktadır.

Özet: İşyeri ruhsatının işyeri faaliyetinin yürütüleceği açık ve kapalı alanlar hesaplanarak düzenleneceği ve harcın da buna göre tahsil edileceği hakkında.
T.C.

ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI
Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğü

Sayı : 71188846/622.02/E.71315 Konu : Ruhsat alanı

17/03/2020

…. BELEDİYE BAŞKANLIĞINA

İlgi : …. tarih ve …. sayılı yazınız.

İlgi yazıyla; İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik kapsamında ruhsatlandırılan içkili yerin yine kendi mülkiyetindeki bahçe, teras ya da balkon gibi eklentilerinde içki sunumu yapılıp yapılamayacağına ilişkin Bakanlığımızdan bilgi talep edilmektedir.

Bilindiği üzere 8/6/1942 tarihli ve 4250 sayılı İspirto ve İspirtolu İçkiler İnhisarı Kanununun 6 ncı maddesinin altıncı fıkrası “Alkollü içkiler sunum izni verilen yerlerde açık olarak tüketilebilir ve bu yerlerde tesis sınırları dışında tüketilmek üzere alkollü içki satışı yapılamaz.” hükmünü, 9 uncu maddesinin birinci fıkrası “Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumundan satış belgesi almak isteyenlerin, öncelikle belediye veya il özel idaresinden iş yeri açma ruhsatı ya da Kültür ve Turizm Bakanlığından turizm belgesi almaları zorunludur. Tütün mamulü, etil alkol, metil alkol ve alkollü içki satmak isteyenlerin, Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumundan satış belgesi almaları zorunludur.” hükmünü içermektedir.

Öte yandan 26/5/1981 tarih ve 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanununun 81 inci maddesi “Belediye sınırları veya mücavir alanlar içinde bir işyerinin açılması ‘İşyeri Açma İzni Harcına’ tabidir.” hükmünü ihtiva etmektedir.

Mezkûr Kanunun 84 üncü maddesinin birinci fıkrasının (3) numaralı bendi ile de işyeri açma izni harcının (beher metrekare için işin mahiyetine göre) 0,10 – 1 TL arasında alınacağı ve bu miktarın hiçbir suretle beşbin metrekareye isabet edecek tutarı aşamayacağı hüküm altına alınmıştır.

Diğer taraftan 10/08/2005 tarih ve 25902 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi “Umuma açık istirahat ve eğlence yeri: Kişilerin tek tek veya toplu olarak eğlenmesi, dinlenmesi veya konaklaması için açılan otel, motel, pansiyon, kamping ve benzeri konaklama yerleri; gazino, pavyon, meyhane, bar, birahane, içkili lokanta, taverna ve benzeri içkili yerler; sinema, kahvehane ve kıraathaneler; kumar ve kazanç kastı olmamak şartıyla adı ne olursa olsun bilgi ve maharet artırıcı veya zekâ geliştirici nitelikteki elektronik oyun alet ve makinelerinin, video ve televizyon oyunlarının içerisinde bulunduğu elektronik oyun yerleri; internet salonları, lunaparklar, sirkler ve benzeri yerleri,” hükmünü,
(n) bendi “İşyeri açma ve çalışma ruhsatı: Yetkili idareler tarafından bu Yönetmelik kapsamındaki işyerlerinin açılıp faaliyet göstermesi için verilen izni,” hükmünü taşımaktadır.

Aynı Yönetmeliğin Sıhhî İşyeri Açma Ve Çalışma Ruhsatı Başvuru/Beyan Formunun 7 sırasında “İşyerinin kullanım alanı: ……m2” hükmü yer almaktadır.

Yine 07/01/2011 tarihli ve 27808 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Tütün Mamulleri ve Alkollü İçkilerin Satışına ve Sunumuna İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi “Yetkili satıcılar

Özet: İşyeri ruhsatının işyeri faaliyetinin yürütüleceği açık ve kapalı alanlar hesaplanarak düzenleneceği ve harcın da buna göre tahsil edileceği hakkında.

tarafından satış belgesinde belirtilen işyeri adresi dışında satış ve/veya sunum yapılamaz.” hükmünü,
10 uncu maddesinin yedinci fıkrası “Alkollü içkiler, Kurum tarafından açık alkollü içki satış belgesi düzenlenmek suretiyle alkollü içki sunum izni verilen yerlerde açık olarak tüketime sunulabilir. Ancak bu yerlerde tesis sınırları dışında tüketilmek üzere alkollü içki satışı veya sunumu yapılamaz. Ruhsat veya diğer izin belgelerini düzenlemeye yetkili merci tarafından işyerinin faaliyetine izin verilen alanlar işyeri sınırları içi kabul edilir.” hükmünü haizdir.

Yukarıda açıklanan mevzuat hükümleri çerçevesinde; yetkili idarelerce işyeri açma ve çalışma ruhsatlarının işyerinin kapalı ve açık olan bölümünün tamamının dikkate alınması suretiyle düzenlenmesi ve bu hesaba göre harç alınması gerektiği, düzenlenen ruhsatlarda belirlenen alanların dışında faaliyet yürütülmesinin de meri mevzuat kapsamında mümkün olmadığı değerlendirilmektedir.

Bilgilerinizi rica ederim.

Bakan a.

Genel Müdür