ÖZET: Kamu İhale Kurulu, yapılan inceleme sonucunda davacının itirazen şikâyet başvurusunda sunduğu bazı iddiaların yeniden incelenmesi gerektiğini belirtmesine rağmen, bu iddiaların Kurul tarafından şekil yönünden reddedilmesine karar vermiştir. İlgili iddialar, bakım ve onarım giderlerine ilişkin sunulan fiyat teklifinin, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından beyan edilen araçlara ait olup olmadığı, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan evrakların fotokopi olup olmadığı ve araç takip sistemine ilişkin giderlerin maliyet bileşenlerine dâhil edilip edilmediği gibi konuları kapsamaktadır. Kurul, bu iddiaların yeniden incelenmesi talebinin, ihale komisyonu yerine geçme yetkisi bulunmadığı gerekçesiyle reddedildiğini belirtmiştir.

Bu durum, ihale süreçlerinde şikâyetlerin incelenmesi ve eşit muamele ilkesinin uygulanması açısından önemli bir hukuki tespit olarak öne çıkmaktadır. İhale sürecinde isteklilerin, diğer isteklilerin teklif dosyalarına erişiminin kısıtlı olması, aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygunluğunun somut ve ciddi bir şekilde incelenmesi gerektiği sonucunu doğurmuştur. Bu bağlamda, Kurulun kararının hukuka uygunluğu sorgulanmıştır.

Karar no 2016/MK-505
Karar tarihi 19.10.2016
Toplantı No 2016/056
Gündem No 56
Gündem Konusu 2015/160357 İhale Kayıt Numaralı “01/01/2016-31/12/2018 Dönemi İçerisinde Çöp Toplama Ve Nakli İle Genel Temizilik Hizmet Alımı” İhalesi

Mezitli Belediye Başkanlığı tarafından 18.12.2015 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan 2015/160357 ihale kayıt numaralı “01/01/2016-31/12/2018 Dönemi İçerisinde Çöp Toplama ve Nakli İle Genel Temizlik Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak, Barla Peyzaj Temizlik İnşaat Oto Kiralama Nakliyat Gıda Turizm Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi tarafından yapılan itirazen şikâyet başvurusu üzerine, 29.04.2016 tarihli ve 2016/UH.II-1166 sayılı Kurul kararı ile “4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.

Anılan Kurul kararının iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle, Barla Peyzaj Temizlik İnşaat Oto Kiralama Nakliyat Gıda Turizm Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi tarafından açılan davada, Ankara 9. İdare Mahkemesinin E:10.08.2016 tarihli ve E:2016/2265, K:2016/2424 sayılı kararı ile “…Uyuşmazlığın çözümlenebilmesi için davacının itirazen şikâyet başvurusu ile dava dilekçesinde ileri sürdüğü iddiaların tek tek ele alınması gerekmektedir:

…

Diğer yandan, bazı kalemlerin önemli bileşen olarak belirlenerek bu kalemler için aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesinin, teklif fiyata dahil diğer kalemlerin teklif fiyatından çıkarılacağı anlamına gelmediği ve isteklilerin tekliflerinin teklif fiyata dahil bütün kalemleri kapsaması zorunluluğunu ortadan kaldırmayacağı sonucuna ulaşıldığından bazı kalemler için aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesinin istekliler arasında eşitsizliğe neden olacağı iddiası yerinde görülmemiştir.

…

Bu itibarla, Çağrı Ltd. Şti. tarafından açıklanması istenen kalemlerde mevcut olan araçların bir kısmına sahip olunduğu, bir kısmı için ise kiralama yoluna gidildiği; sahip olunan araçların amortisman giderinin tevsiki için araç ruhsatları ile beraber söz konusu istekliye ait sabit kıymet listesinin sunulduğu, bununla birlikte yine açıklama kapsamında kıymet listesinde yazılı araç bedellerini gösterir faturalara da yer verildiği; kiralama yoluyla temin edilen araçlara ilişkin olarak ise araç kiralama sözleşmeleri ile beraber kiralayan firmalara ait sabit kıymet listeleri, araç ruhsatları ve imza sirkülerinin sunulduğu, araç kiralama sözleşmeleri her ne kadar anılan 79. maddede sayılan yöntemlerden biri olmamakla birlikte, üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin taşıması gereken şartları sağlaması koşulu ile kira sözleşmelerinin fiyat teklifi olarak nitelendirilebileceği, bu doğrultuda açıklama kapsamında sunulan araç kira sözleşmelerinin üzerinde ilgili meslek mensubuna ait ibarenin yer aldığı dikkate alındığında söz konusu tevsikin mevzuata uygun olduğu; diğer yandan, açıklanması istenen araçların tamir ve bakım giderlerinin tevsikinin üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile gerçekleştirildiği, bunlara ek olarak yine açıklama kapsamında fiyat teklifi veren firmaların yetkili servis bayii olduğunu gösterir belgelerle beraber imza sirkülerine yer verildiği görüldüğünden, anılan kalemlere ilişkin olarak aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olduğu ve davacının yukarıda yer verilen iddialarının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

3-Davacı tarafından itirazen şikâyet başvurusunda; bakım ve onarım giderine ilişkin sunulan fiyat teklifinin ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından markaları beyan edilen araçlara ait olup olmadığının; ihale üzerinde bırakılan istekliye ait aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan evrakların fotokopi olup olmadığının; ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından araç takip sistemine ilişkin giderin maliyet bileşenlerine dâhil edilip edilmediğinin tekrar incelenmesi gerektiği ileri sürülmüş, Kurul tarafından ise; Kurulun ihale komisyonu yerine geçip iddia edilen hususların yeniden incelenmesinin talep edilmesi ve Kurulun bu iddiaları resen inceleme sonucunu doğuracak şekilde yeniden inceleme yetkisinin bulunmaması nedeniyle bu iddiaların şekil yönünden reddedilmiştir.

İhale sürecinde isteklilerin, kendileri dışındaki diğer isteklilerin ihaleye sunduğu teklif dosyalarına ve aşırı düşük teklif açıklamalarına ulaşma imkânının çok kısıtlı olması ve hatta uygulamada idareler tarafından bu belgelerin diğer isteklilerin incelemesine açılmadığı gözetildiğinde, niteliği itibariyle aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygunluğu yönünden somut ve ciddi olan anılan iddiaların Kurul tarafından incelenmesi gerektiği sonucuna varıldığından, bu iddiaların incelenmeden mezkûr suretle şekil yönünden reddine karar verilmesinde hukuka uygunluk görülmemiştir.

…

Bu iddiasına anılan dilekçede yer vermediği görülmekte olduğundan ve Kurulun itirazen şikâyet başvurusunda inceleme yetkisinin, 4734 sayılı Kanunun yukarıda hükmüne yer verilen 56. maddesi uyarınca, başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikâyet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği hususları ile sınırlı olduğundan; davacı tarafından itirazen şikâyet başvurusunda ileri sürülmeyen anılan iddianın Kurul tarafından re’sen incelenmemesinde hukuka aykırılık görülmemiştir…” şeklinde gerekçe belirtilerek dava konusu işlemin, davacının itirazen şikâyet başvurusunda ileri sürdüğü ilk beş iddiasıyla ilgili yapılan değerlendirmelere ilişkin kısmı yönünden davanın reddine, 6, 7 ve 8’inci iddiaları yönünden yapılan değerlendirmelere ilişkin kısmın ise iptaline karar verilmiştir.

Anayasa’nın 138’üncü maddesinin dördüncü fıkrasında, yasama ve yürütme organları ile idarenin mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.

Öte yandan, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28’inci maddesinin birinci fıkrasında, mahkemelerin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.

Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulu’nca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle;

1- 29.04.2016 tarih ve 2016/UH.II-1166 sayılı Kurul kararının 6, 7 ve 8’inci iddialar ile ilgili kısımlarının iptaline,

2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, başvuru sahibinin 6, 7 ve 8’inci iddialarının esasının incelenmesine geçilmesine,


Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi