|
ÖZET: Başvuran, Mayıs 2021’de elektrik sayacındaki mühürün kopması nedeniyle kendi yöntemleriyle elektrik kullanmaya başlamış ve bu durumun kaçak kullanım olduğunu bilmediğini belirtmiştir. GDZ Elektrik Dağıtım A.Ş., başvurana 15.173,95 TL tutarında bir borç çıkarmış, ancak başvuran bu miktarın makul olmadığını ifade ederek Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu’ndan (EPDK) arabuluculuk talep etmiştir. Başvuran, yalnızca tarımsal sulama amacıyla değil, haftada birkaç gün kullanılan bir bağ evinde düşük miktarda elektrik tükettiğini savunmuştur.
GDZ Elektrik Dağıtım A.Ş., başvuranın kaçak elektrik kullandığını tespit etmiş ve bu doğrultuda fatura düzenlemiştir. Yapılan incelemelerde, harici hat çekilerek kaçak kullanımın gerçekleştiği ve bu nedenle enerji arzının kesildiği belirlenmiştir. İlgili mevzuat çerçevesinde, kaçak kullanım miktarının hesaplanmasında tesisatın kurulu gücünün dikkate alındığı ve bu hesaplamanın mevzuata uygun yapıldığı ifade edilmiştir. Ancak, harici hat üzerinden hangi cihazların beslendiğinin tespit edilememesi nedeniyle hukuki bir belirsizlik yaşandığı vurgulanmıştır. Sonuç olarak, EPDK’nın mevzuatında harici hat ile gerçekleştirilen kaçak hesaplamalarında güç tespitinin nasıl yapılacağına dair bir düzenleme bulunmadığı tespit edilmiştir. Bu belirsizliğin giderilmesi ve başvuranın durumunun hakkaniyete uygun bir şekilde değerlendirilmesi için EPDK’ya tavsiyede bulunulmuştur. Ayrıca, GDZ Elektrik Dağıtım A.Ş.’nin bu karar doğrultusunda işlem yapması gerektiği belirtilmiştir. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2022/4774-S.22.7241
BAŞVURU NO : 2021/17220
KARAR TARİHİ : 07/04/2022
TAVSİYE KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : GDZ ELEKTRİK DAĞITIM A.Ş.
ENERJİ PİYASASI DÜZENLEME KURUMU BAŞKANLIĞI
BAŞVURUNUN KONUSU : Başvuranın kaçak elektrik fatura tutarına itirazı ve konuyla ilgili Enerji
Piyasası Düzenleme Kurumunun(EPDK) arabuluculuk yaparak mağduriyetini giderilmesi talebi hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 09/10/2021
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran başvurusunda özetle; Mayıs 2021’de elektrik sayacındaki mührün kopuk olduğunu ve kendisinin de kapıya bir halka kaynatmak için elektriğe ihtiyacı olması nedeniyle elektriği 2×0.50mm kesitli
3 metre kabloyla tel örgünün içerisine bir priz bağlayarak kullandığını sonrasında priz lazım olabilir diyerek
bunu kaldırmadığını, bağlantının kaçak olduğunu bilmeden bu işlemi yaptığını, ticari işletme işletmediğini, bulunduğu yerin tarımsal sulama yapan bir yer olmadığını, sadece haftada bir iki gün gidilip çay içilen 4 –
5 adet led ampulün ve prizin kullanıldığı bir bağ evi olduğunu, yüksek kW elektrik alma nedeninin ileride
tarımsal sulama yapılabilir maksadıyla işlemleri yapan elektrikçinin yönlendirmesi olduğunu, GDZ
Elektrik Dağıtım A.Ş.’nin kendisine 15.173,95 tutarında bir borç çıkardığını, ancak GDZ Elektrik Dağıtım
A.Ş. nin belirttiği gibi 15.000 kW. elektrik kullanmasını söz konusu yerin mesken olması nedeniyle mümkün olmadığını, 2 yıl gibi bir zaman diliminde toplamda 188,90 TL elektrik kullanım bedeli ödediği dikkate alındığında Şirketin kendisine çok yüksek bir ceza çıkardığını düşündüğünü ifade ederek GDZ
Elektrik Dağıtım Şirketinin söz konusu cezayı makul bir seviyeye çekmesini için Enerji Piyasası
Düzenleme Kurumunun arabuluculuk yapmasını ve elektriğinin yeniden bağlanmasını talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Kurumumuzun bilgi ve belge talebi üzerine, GDZ Elektrik Dağıtım A.Ş’nin konuya ilişkin olarak
Kurumumuza göndermiş olduğu 07/02/2022 tarihli yazı ve eklerinden özetle;
2.1. Başvuranın Dalbahçe Mahallesi Dalbahçe Sokak No: Turgutlu/MANİSA adresinde bulunan tesisat numaralı aboneliğe 11/06/2021 tarihinde yapılan kontrolde, “harici hat çekmek” suretiyle kaçak elektrik kullanımı gerçekleştirildiğinin tespit edildiği, tespite istinaden seri numaralı kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlendiği, tutanağa istinaden adına seri numaralı 15.060,21 TL kaçak kullanım faturası oluşturulduğu, 2.2. Kaçak elektrik tespit tutanağı ve kaçak elektrik kullanım faturasının, 20.02.2021 tarih 31401 sayılı
Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği’nin “Kaçak ve Usulsüz Elektrik Enerjisi Tüketimi” başlıklı 7 inci bölümünün; “MADDE 42 – (1) Gerçek veya tüzel kişini kullanım yerine ilişkin olarak; b)
Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken ayrı bir hat çekmek suretiyle dağıtım sistemine müdahale ederek sayaçtan geçirilmeksizin elektrik enerjisi tüketmesi, kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilir.”, “MADDE 44 – (3) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında, mühürlenmiş sayaçtan geçirilmeksizin ayrı bir hat çekilerek birtakım cihazlar kaçak olarak beslenmiş ise, tüketilen elektrik enerjisi sadece bu hat üzerindeki cihazların kurulu gücü dikkate alınarak hesaplanır.”,”MADDE
45 – (1) Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketiciye yapılacak faturalandırmada, aşağıda yer
alan süreler esas alınır; b) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada kullanım süresi esas alınır, bu süre 180 günü geçemez. c) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi çerçevesindeki tespitlerde; son endeks okuma ile tutanak düzenlenmiş olması kaydıyla kontrol, mühürleme, kesme-bağlama, sayaç değiştirme işlemleri gibi, sayaç mahallinde dağıtım şirketince gerçekleştirilmiş olan en son işlem tarihi ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihe kadar olan süredir ve bu süre 90 günü geçemez. ç) Birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirtilen sürenin dışında, tüketicinin kaçak elektrik enerjisi kullanım başlangıç tarihinin doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmesi halinde, kaçak tüketime ek olarak birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirlenen başlangıç tarihinden itibaren, doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmiş kaçak elektrik enerjisi kullanımı başlangıç tarihine kadar geriye dönük normal tüketim hesabı yapılır. 1)Kaçak tüketimi ile kaçağa ilişkin normal tüketim hesabında esas alınacak sürelerin toplamı 12 ayı geçemez. Yapılacak hesaplamada tüketimin yapıldığı kabul edilen dönemlerdeki birim fiyatlar dikkate alınır ve gecikme zammı alınmaz. “, “MADDE 46 –(1) (2) Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketicinin, 44 üncü madde çerçevesinde hesaplanan tüketimi, dahil olduğu tüketici grubuna kaçak elektrik enerjisi tükettiği dönemde uygulanmakta olan ve birinci fıkrada kapsamı belirtilen tarifenin 1,5 katı ile çarpılarak, kaçak enerji tüketim bedeli hesaplanır ve bu bedel fatura edilir.” hükümlerince düzenlendiği, 2.3. 11/06/2021 tarihinde söz konusu adrese gerçekleştirilen kontrolde, harici hat yolu ile kaçak elektrik kullanımı yapıldığının görüldüğü, arazinin tel örgü ile çevrili olması nedeniyle, harici hat üzerinden hangi cihazların beslendiğinin tespit edilemediği, bu nedenle tesisatın dağıtım bağlantı anlaşmasında yer alan kurulu gücünün baz alındığı, seri numaralı faturanın; 11.06.2021 kaçak tespit tarihi ile 14.12.2020(kaçak tespit tarihinden 180 gün öncesi) tarihi arası 180 günlük kaçak kullanım için, tesisatın 14,510 kW Kurulu gücü üzerinden “5” çalışma saati alınarak 180 x 14,510 x 5 =13059 kWh tüketimin, kurul onaylı tarife tablolarındaki ilgili tüketicinin tüketici grubuna ilişkin tek terimli, tek zamanlı aktif
enerji ve dağıtım tarifenin “1.5” katı ile çarpılmasıyla, 15.060,21 TL oluşturulduğu, görevli personellerce kaçak tespiti akabinde enerji arzının durdurulduğu, kaçak elektrik tespit tutanağının bir nüshasının adrese bırakıldığının tespit edildiği, seri numaralı kaçak elektrik kullanım faturasının ilgili yönetmelikler çerçevesinde düzenlendiğinin değerlendirildiği ve faturanın 06.07.2021 tarihinde tahsilatı gerçekleştirilmiş olduğunun tespit edildiği, 2.4. Başvuranın Şirketlerine EPDK başvurusu ile 27/06/2021 – sayılı yazılı ile şikâyette bulunduğu ve bu başvurusuna 02/08/2021 – sayılı yazıları ile cevap verildiği, akabinde başvuranın yine EPDK başvurusu ile 30.09.2021 – sayılı yazı ile şikayette bulunmuş olup Şirketleri tarafından başvuruya 19/10/2021 – sayılı yazıları ile cevap verildiği, gerçekleştirilen uygulamalarda hatalı/usulsüz bir duruma rastlanılmadığı, 3. Kurumumuzun ek bilgi ve belge talebi üzerine, GDZ Elektrik Dağıtım A.Ş’nin konuya ilişkin olarak Kurumumuza göndermiş olduğu 28/03/2022 tarihli yazı ve eklerinden özetle; 3.1. 11.06.2021 tarihinde söz konusu adrese gerçekleştirilen kontrolde, sayaç harici hat çekmek sureti ile kaçak elektrik kullanımı gerçekleştirildiğinin görüldüğü, arazi tel örgü ile çevrili olduğundan harici hat üzerinden hangi cihazların beslendiği tespit edilemediği, ertesi gün güç tespiti için tekrar ziyaret edildiği fakat tüketiciye ulaşılamadığı, bu nedenle tesisatın dağıtım bağlantı anlaşmasında yer alan kurulu gücün baz alındığı, ilgili mevzuatta; harici hat ile gerçekleştirilen kaçak hesaplamasında hattın beslediği cihazların güç tespiti yapılamadığı durumlarda izlenecek yol hakkında net bilgi bulunmadığından, harici hattın beslediği cihazların gücü tesisatın kurulu gücünden fazla veya eksik olabileceği, 3.2. Kaçak kullanım faturasının; 01.10.2020, 01.01.2021 ve 01.04.2021 tarihlerinde EPDK tarafından yayınlanan kurul onaylı tarife tablolarındaki ilgili tüketicinin tüketici grubuna ilişkin aktif ve dağıtım tarifesi birim fiyatlarının gün bazında ortalaması alınarak ilgili tüketim miktarıyla çarpılmasıyla
hesaplandığı, hesaplama yönteminin:
kurulu günlük güç gün saat tüketim(kwh) tüketim(kwh)
14,51 180 5 13059 72,55 ortalama son birim ilk okuma okuma gün birim fiyat kat sayı(1,5) tüketim(kwh) TL fiyat
14.12.2020 31.12.2020 18 0,392701 0,5890515 1305,9 769,24
90 0,397629 0,5964435 6529,5 3894,48
1.01.2021 31.03.2021
1.04.2021 11.06.2021 72 0,396717 0,5950755 5223,6 3108,44
180 13059 7.772,16 0,595157
Şeklinde olduğu, ifadelerine yer verildiği görülmektedir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
4. Anayasamızın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği
Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”
5. 14/6/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı
5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü
eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” hükümleri düzenlenmiştir.
6. 30/05/2018 tarihli ve 30436 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Elektrik Piyasası Tüketici
Hizmetleri Yönetmeliği’nin;
6.1. “Kapsam” başlıklı 2 nci maddesinde; “(1) Bu Yönetmelik, tüketicilere hizmetlerin yeterli, kaliteli ve sürekli olarak sunulması için; a) Tedarikçiler ile tüketimi düşük serbest tüketiciler arasında yapılacak ikili anlaşmada yer alacak asgari usul ve esaslara, b) Görevli tedarik şirketleri ile serbest olmayan tüketiciler ya da son kaynak tedariki kapsamındaki tüketiciler arasında yapılacak perakende satış sözleşmesinde yer alacak asgari usul ve esaslara, c) Dağıtım şirketleri ile tüketiciler ve tedarikçiler arasında;
1) Sayaç ve sayaca erişim, okunmasına ve kontrolüne,
2) Kaçak ve usulsüz elektrik enerjisi kullanımının tespiti ve bu kapsamda yapılacak iş ve işlemlere,
3) Elektriğin kesilmesi ve bağlanmasına,
ç) Tüketici şikâyetlerinin yapılması, bu şikâyetlerin değerlendirilmesi ve sonuçlandırılması ile tüketicilerin bilgilendirilmesine yönelik usul ve esaslara, d) Tüketicilerin hak ve yükümlülüklerine, ilişkin hükümleri kapsar.”
6.2. “Kaçak elektrik enerjisi tüketimi halleri ” başlıklı 42 nci maddesinde; “ (1) Gerçek veya tüzel kişinin kullanım yerine ilişkin olarak; a) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşma olmaksızın dağıtım sistemine müdahale ederek elektrik enerjisi tüketmesi, b) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken ayrı bir hat çekmek suretiyle dağıtım sistemine müdahale ederek sayaçtan geçirilmeksizin elektrik enerjisi tüketmesi,…
kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilir.”
6.3. “Kaçak elektrik enerjisi tespit süreci ” başlıklı 43 ünci maddesinde; “1) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri kapsamında doğrudan dağıtım sistemine yapılan müdahalelerde dağıtım sistemine olan bağlantılar ortadan kaldırılır. Kullanım yerinde EK-5’te yer alan kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlenir ve kullanım yerinin elektriği kesilir….”
…
(4) Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi, kaçak tespit süreci sonucunda kaçak elektrik enerjisi tüketimi tespit edilen gerçek veya tüzel kişiler ile ilgili Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunur.
(5) Kaçak elektrik enerjisi tüketiminin tespit edilmesinde, ilgili tüzel kişinin tespitini doğru bulgu ve belgelere dayandırması ve tüketici haklarının ihlal edilmemesi esastır.
…
(7) (Değişik:RG-20/2/2021-31401)Bu madde kapsamında yapılan tespit ve işlemler kullanım yerini de içerecek şekilde fotoğraflanır.”
6.4. “Kaçak elektrik tüketim miktarının hesaplanması” başlıklı 44 üncü maddesinde; “ …
(3) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında, mühürlenmiş sayaçtan geçirilmeksizin ayrı bir hat çekilerek birtakım cihazlar kaçak olarak beslenmiş ise, tüketilen elektrik enerjisi sadece bu hat üzerindeki cihazların kurulu gücü dikkate alınarak hesaplanır…”
6.5. “Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ve faturalanmasında esas alınacak süre” başlıklı 45 inci maddesinde; “(1) Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketiciye yapılacak faturalandırmada, aşağıda yer alan süreler esas alınır; …
b) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada kullanım süresi esas alınır, bu süre 180 günü geçemez.
…
(3) Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ortalama günlük çalışma saatleri; a) Meskenlerde; 5 saat, …
olarak kabul edilir.”
6.6. “Kaçak elektrik enerjisi tüketiminin faturalandırılması” başlıklı 46 ncı maddesinde; “(1) Tüm kaçak kullanımlara ilişkin hesaplamalar Kurul onaylı tarife tablolarındaki ilgili tüketicinin tüketici grubuna ilişkin tek terimli, tek zamanlı aktif enerji ve dağıtım tarifesi üzerinden yapılır. Yapılan hesaplamalarda reaktif enerjiye ve trafo kayıplarına ilişkin bedeller dikkate alınmaz.
(2) Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketicinin, 44 üncü madde çerçevesinde hesaplanan tüketimi, dahil olduğu tüketici grubuna kaçak elektrik enerjisi tükettiği dönemde uygulanmakta olan ve birinci fıkrada kapsamı belirtilen tarifenin 1,5 katı ile çarpılarak, kaçak enerji tüketim bedeli hesaplanır ve bu bedel fatura edilir.”
Hüküm ve düzenlemelerine yer verilmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ ARİF DÜLGER’İN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
7. Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek hazırlanan “Tavsiye Kararı Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
8. Başvuran, 1 no’lu paragrafta açıklandığı üzere, Mayıs 2021’de elektrik sayacındaki mührün kopuk olduğunu ve kendisinin de elektriğe ihtiyacı olması nedeniyle elektriği kendi yöntemleriyle bağlayarak elektrik kullandığını, yaptığı bu eylemlerin kaçak kullanım olduğunun farkında olmadığını, kullanımının da çok fazla olmadığını fakat GDZ Elektrik Dağıtım A.Ş.’nin kendisine 15.173,95 tutarında bir borç çıkardığını, Şirketin ifade ettiği boyutlarda elektrik kullanmasının söz konusu olmadığını ifade ederek söz konusu cezanın makul bir seviyeye çekmesi için EPDK’nın arabuluculuk yapması ve elektriğinin yeniden bağlanması talebiyle Kurumumuza başvuruda bulunmuştur.
9. İdarenin açıklamaları ile Kurumumuza sunduğu bilgi ve belgelerden; başvuran adına kayıtlı tesisat nolu abone mahallinde 11/06/2021 tarihinde düzenlenen Kaçak Elektrik Tespit Tutanağının düzenlendiği, söz konusu tutanakta “yapılan kontrol sonucunda harici hat çekilerek kaçak elektrik kullanıldığı tespit edildi, enerji kesilerek pano mühürlendi.” ifadesine yer verildiği, tutanağın söz konusu panoda çekilen fotoğraflarla delillendirildiği ve arazinin tel örgü ile çevrili olması nedeniyle harici hat üzerinden hangi cihazların beslendiği tespit edilemediğinden tesisatın dağıtım bağlantı anlaşmasında yer alan kurulu gücün kaçak elektrik kullanım miktarının hesabında dikkate alındığı anlaşılmıştır.
10. Konuya ilişkin olarak ilgili mevzuatın değerlendirilmesinden; kaçak elektrik kullanıma ilişkin işlemin başvuranın sayaç dışından harici bir hat çekmek suretiyle kaçak elektrik kullanması nedeniyle Elektrik
Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin 43. maddesinin 1 inci fıkrasında yer alan “(1) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) ve (b) bendi kapsamında doğrudan dağıtım sistemine yapılan müdahalelerde dağıtım sistemine olan bağlantılar ortadan kaldırılır. Kullanım yerinde EK-5’te yer alan kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlenir ve kullanım yerinin elektriği kesilir.” hükmü doğrultusunda enerjinin kesildiği, Yönetmeliğin 42. maddesinin 1 inci fıkrasının (b) bendinde belirtilen “Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken ayrı bir hat çekmek suretiyle dağıtım sistemine müdahale ederek sayaçtan geçirilmeksizin elektrik enerjisi tüketmesi, “ hükmü gereği 11/06/2021 tarihinde seri nolu kaçak elektrik tespit tutanağı tanzim edildiği, neticede seri numaralı kaçak elektrik kullanım faturasının ilgili yönetmelik çerçevesinde düzenlendiği, söz konusu faturanın Yönetmeliğin 44 üncü maddesinin 3 üncü fıkrasındaki “42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında, mühürlenmiş sayaçtan geçirilmeksizin ayrı bir hat çekilerek birtakım cihazlar kaçak olarak beslenmiş ise, tüketilen elektrik enerjisi sadece bu hat üzerindeki cihazların kurulu gücü dikkate alınarak hesaplanır” düzenlemesi gereğince çekilen harici hattan beslenen cihazların kurulu gücün tespitine yönelik çalışma yapıldığı fakat arazide tel örgü olması nedeniyle tespit edilememesi nedeniyle harici hat üzerinden hangi cihazların
beslendiğinin tespit edilemediği, sayaç öncesi sigortadan bağlantı yapılması ve bu hat üzerinden kullanılan elektrik enerjisini sayacın kaydedemediğinin anlaşılmış olması nedeniyle, “Kaçak elektrik tüketim miktarının hesaplanması” başlıklı 44 üncü maddede yer alan “ (b) bendi kapsamında, kaçak kullanım tespitinin yapıldığı tarihten geriye dönük olarak yapılan incelemeler sonucunda, tüketim değerlerinin düşmeye başladığı tarih tespit edilebiliyorsa, bu tarihten önceki aynı dönem, ihtilafsız dönem olarak kabul edilir.” düzenlemenin sayaç öncesi sigortadan bağlantı yapılması nedeniyle, bu hat üzerinden kullanılan elektrik enerjisini sayacın kaydedememesi de nedeniyle geçmiş dönem tüketimlerin dikkate alınamadığı ve neticede tesisatın dağıtım bağlantı anlaşmasında yer alan kurulu gücünün baz alınarak 06/07/2021 tarihinde tahsilatı gerçekleştirilen seri numaralı kaçak elektrik kullanım faturasının; tüketim miktarının tesisatın 14,510 kW kurulu gücü üzerinden belirlendiği anlaşılmıştır.
11. Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ve faturalanmasında esas alınacak sürenin ise Yönetmeliğin 45 inci maddesinin 1 inci fıkrasının (b) bendinde belirtilen hükmü göz önünde bulundurularak 180 gün geriye gidilerek 11/06/2021 kaçak tespit tarihi ile 14/12/2020 tarihleri arasını kapsayacak bir kaçak tüketimin hesaplandığı, Kaçak elektrik tüketim miktarının hesaplanmasında ortalama günlük çalışma saatlerinin düzenlendiği Yönetmeliğin 45 inci maddesinin 3 üncü fıkrası doğrultusunda kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ortalama günlük çalışma saatinin meskende; 5 saat olarak kabul edilerek kaçak tahakkukunun hesaplandığı, bu kapsamda faturalandırmada esas alınacak sürenin mevzuata uygun olduğu, yine aynı Yönetmeliğin 46 ıncı maddesi gereği kaçak elektrik enerjisi tükettiği dönemde uygulanmakta olan ve birinci fıkrada kapsamı belirtilen tarifenin 1,5 katı ile 1 çarpılarak, kaçak enerji tüketim bedelinin hesaplandığı ve kullanımın kurul onaylı tarife tablolarındaki ilgili tüketicinin tüketici grubuna ilişkin tek terimli, tek zamanlı aktif enerji ve dağıtım tarifenin “1.5” katı ile çarpılmasıyla mevzuata uygun bir yöntem izlendiği ve bulunan kaçak tüketimin Yönetmeliğin 46 ncı maddesinde belirtilen düzenlemeye uygun düşecek şekilde başvurana tahakkuk ve tebliğ edildiği değerlendirilmiştir.
12. Bununla beraber ilgili Şirketin de ifade ettiği gibi Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri
Yönetmeliğinde; harici hat ile gerçekleştirilen kaçak hesaplamasında hattın beslediği cihazların güç tespiti yapılamadığı durumlarda izlenecek yol hakkında net bilgi bulunmadığı, harici hattın beslediği cihazların gücü tesisatın kurulu gücünden fazla veya eksik olabileceği hususu göz önünde bulundurulduğunda ilgili
Yönetmelikte “harici hat ile gerçekleştirilen kaçak hesaplamasında hattın beslediği cihazların güç tespiti yapılamadığı” durumlarda kaçak elektrik tüketim miktarının hesaplanmasının nasıl yapılacağı hususunun düzenlenmesinin belirsizliği gidereceği anlaşılmıştır. İlgili Yönetmelikte yer verilen kaçak tüketime ilişkin düzenleyici hükümler esasen cezai hükümler olduğundan kıyas yoluyla başka bir düzenlemenin söz konusu duruma uyarlanmasının mümkün olmadığı değerlendirilmiştir. Bu kapsamda “harici hat ile gerçekleştirilen kaçak hesaplamasında hattın beslediği cihazların güç tespiti yapılamadığı” durumlarda kaçak elektrik tüketim miktarının hesaplanmasının nasıl yapılacağının ilgili Yönetmelikte düzenlenmesinin bir gereklilik olduğu değerlendirilmiştir.
1 https://www.epdk.gov.tr/Detay/Icerik/3-1327/elektrik-faturalarina-esas-tarife-tablolari
13. Mevcut durumda somut olayımızda harici hat ile gerçekleştirilen kaçak hesaplamasında hattın beslediği cihazların güç tespiti yapılamadığı anlaşılmış olup ilgili Şirketin bu kapsamda bağlantı anlaşmasında yer alan kurulu gücü baz aldığı(14510 W) görülmüştür. İlgili Şirketin bunu yapması ilgili mevzuatta düzenleme olmaması nedeniyle anlaşılır olmakla beraber hakkaniyetli bir yaklaşımla hangi gücün baz alınacağının EPDK tarafından belirlenmesi gerektiği değerlendirilmiştir.
14. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri
Yönetmeliğinde “harici hat ile gerçekleştirilen kaçak hesaplamasında hattın beslediği cihazların güç tespiti yapılamadığı” durumlarda kaçak elektrik tüketim miktarının hesaplanmasının nasıl yapılacağının bulunmaması nedeniyle hukuki boşluğun olduğu, bu boşluğun somut olayımızda hakkaniyete uygun bir çözümle EPDK tarafından değerlendirilmesi ve Yönetmelikte yer alan boşluğun EPDK tarafından yapılacak mevzuat çalışmalarında giderilmesi gerektiği değerlendirilmiştir.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
15. İyi yönetim ilkelerine, 28.03.2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik’in “İyi
Yönetim İlkeleri” başlıklı 6’ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmeler neticesinde; başvurulara ilişkin İdareden istenilen bilgi ve belgelerin süresi içerisinde ve gerekçeli bir şekilde Kurumumuza gönderildiği; İdarenin kanunlara uygunluk, hesap verilebilirlik, makul sürede ve gerekçeli karar verme ve kararın gerekçeli olarak bildirilmesi ilkelerine uygun davrandığı, ancak idarenin, başvurana verdiği cevapta hangi sürede hangi mercilere başvurabileceğini göstermediği bu nedenle “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uygun davranmadığı tespit edilmiş olup, İdarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN YASAL MEVZUAT
16. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Kararın idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup ilgili İdarenin işlemine karşı Manisa İl Tüketici Hakem
Heyetinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN KABULÜNE;
Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinde “harici hat ile gerçekleştirilen kaçak hesaplamasında hattın beslediği cihazların güç tespiti yapılamadığı” durumlarda kaçak elektrik tüketim miktarının nasıl hesaplanacağı hususundaki hukuki belirsizliğin EPDK tarafından yapılacak mevzuat çalışmalarında giderilmesi ve somut olayımızda kaçak olarak tüketilen elektrik enerjisi miktarının hakkaniyete uygun bir çözümle EPDK tarafından değerlendirilmesi hususunda EPDK BAŞKANLIĞINA,
EPDK Başkanlığı tarafından verilecek karar doğrultusunda işlem yapılması hususunda GDZ ELEKTRİK
DAĞITIM A.Ş’ ye tavsiyede bulunulmasına,
6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca;
ENERJİ PİYASASI DÜZENLEME KURUMU BAŞKANLIĞI Ve GDZ ELEKTRİK DAĞITIM A.Ş tarafından bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna,
Kararın BAŞVURANA, GDZ ELEKTRİK DAĞITIM A.Ş’ ye ve ENERJİ PİYASASI DÜZENLEME
KURUMU BAŞKANLIĞINA tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi