|
ÖZET: Bu Sayıştay kararı, Yüksek Öğretim Kurumları’na ait bir kantinin kira gelirlerinin tahakkuk, takip ve tahsil edilmemesi üzerine odaklanmaktadır. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun ilgili maddeleri gereğince, kamu gelirlerinin zamanında ve eksiksiz olarak toplanmasından sorumlu olanların, bu yükümlülüğe uymadığı tespit edilmiştir. Kira sözleşmesine göre, kira bedeli ve ek giderlerin tahsil edilmesi gerektiği halde, bu işlemlerin yapılmadığı ve dolayısıyla kamu zararına yol açıldığı vurgulanmıştır.
Karar sonucunda, ödenmeyen kira bedelleri ve gecikme zamlarının tahakkuk ettirilmemesi nedeniyle, kalan kamu zararı miktarının ilgili idarecilerden tahsil edilmesine hükmedilmiştir. İlgili idarecilerin, kamu gelirlerinin yönetiminde gerekli özeni göstermemesi, kamu kaynaklarının eksilmesine neden olduğu için, bu durum kamu zararı olarak değerlendirilmiştir. Bu bağlamda, kamu görevlilerinin sorumluluğu ve kamu mali yönetimi ilkeleri çerçevesinde, gerekli işlemlerin yapılmaması ciddi bir ihmal olarak kaydedilmiştir. |
| Kamu İdaresi Türü | Yüksek Öğretim Kurumları |
| Yılı | 2012 |
| Dairesi | 2 |
| Karar No | 35201 |
| İlam No | 205 |
| Tutanak Tarihi | 22.4.2014 |
| Kararın Konusu | Vergi Resmi Harç ve Diğer Gelirlerle İlgili Kararlar |
…’ne kiralanan … Sağlık Yüksekokulu Kantinine ait kira zammının, kira bedelinin 6.taksidinin, elektrik, su ve ısınma giderlerinin ve bu gelirlere ve kira taksitlerine ilişkin gecikme zamlarının, tahakkuk, takip ve tahsilinin yapılmaması.
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun “Tanımlar” başlıklı 3 üncü maddesinin (i) bendiyle, Kamu Geliri, Kanunlarına dayanılarak toplanan vergi, resim, harç, fon kesintisi, pay veya benzeri gelirler, faiz, zam ve ceza gelirleri, taşınır ve taşınmazlardan elde edilen her türlü gelirler ile hizmet karşılığı elde edilen gelirler, borçlanma araçlarının primli satışı suretiyle elde edilen gelirler, sosyal güvenlik primi kesintileri, alınan bağış ve yardımlar ile diğer gelirler olarak tanımlanmıştır.
Kanunun “Gelirlerin toplanması sorumluluğu” başlıklı 38 inci maddesinde; “Kamu gelirlerinin tarh, tahakkuk, tahsiliyle yetkili ve görevli olanlar, ilgili kanunlarda öngörülen tarh, tahakkuk ve tahsil işlemlerinin zamanında ve eksiksiz olarak yapılmasından sorumludur.”
Aynı Kanunun “Kamu zararı” başlıklı 71 nci maddesinde; “Kamu zararı; kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmasıdır.
Kamu zararının belirlenmesinde;(…)
e) İdare gelirlerinin tarh, tahakkuk veya tahsil işlemlerinin mevzuata uygun bir şekilde yapılmaması,(…) Esas alınır.”
21.02.2011 Tarihinde imzalanan Kira Sözleşmesinin 2 nci maddesinde; “Kiralama süresi yer tesliminin yapıldığı tarihten itibaren 1,5 (birbuçuk) yıldır.”
Aynı Sözleşmenin 3 üncü maddesinde; “İlk yıl kira bedeli 15.500,00(onbeşbinbeşyüz TL) olup, takip eden yıl/yıllar kira bedelleri ise bir önceki yıl kira bedelinin Türkiye İstatistik Kurumunca yayımlanan Üretici Fiyatları Endeksi(ÜFE-bir önceki yılın aynı ayına göre % değişim oranı) oranında artırılması suretiyle bulunacak bedeldir. Ayrıca elektrik, su ve ısınma bedelleri(Genel gider bedeli) kiracı tarafından karşılanacaktır.
Yıllık kira bedeli üçer aylık dönemler halinde, peşin olarak tahsil edilecektir. Vadesinde ödenmeyen kira bedellerine, 21/07/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 51 inci maddesi gereğince belirlenen oranda gecikme zammı uygulanır.”
Denilmektedir.
Bu hükümlere göre; kira sözleşmesinin yapılması ile birlikte kurum hesabına fer’i alacakları ile birlikte bir kira geliri doğmuş olduğundan, toplam kira bedelinin (yıllık zamla birlikte) ve ödemelerde gecikme durumunda gecikme zammının, tahakkuk, takip ve tahsilinin yapılarak Kurum hesaplarına intikal ettirilmesi gerekmektedir. Kantin kiralamalarına ilişkin olarak, bu hususlara riayet edilmediği ve kira gelirleri, tahsili ile birlikte kurum varlıklarına dâhil edilmediği, ödenmeyen kira bedelleri, elektrik, su ve ısınma giderleri ve kira zammı ile geç ödenen veya ödenmeyen kira bedellerine, kira zammına ve elektrik, su ve ısınma giderlerine ait gecikme zamları tahakkuk ettirilmediği görülmüştür.
Sorgu konusu yapılan … TL ile ilgili olarak;
… TL elektrik, su ve ısınma bedeli, 2 kiracının hakedişinden kesinti yapılmak suretiyle, tahsil edildiğinden; bu tutar için ilişilecek husus kalmadığına,
Kalan … TL kamu zararının İdari ve Mali İşler Daire Başkanı … ile Strateji Geliştirme Daire Başkanı …’e müştereken ve müteselsilen,
6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleri ile ödettirilmesine,
Üye …’ın, elektrik, su ve ısınma bedeli tahsil edildiğinden ilişik kalmadığı, kira bedeli ve buna ilişkin gecikme zamlarının takip işlemlerinin yürütüldüğü anlaşıldığından ilişik olmadığı yönündeki görüşüne karşın çoğunlukla,