|
ÖZET: Başvuru, emlak vergisi indirimine ilişkin bir talebi içermektedir. Şikayetçi, brüt 200 m²’yi geçmeyen tek bir meskene sahip olduğunu ve hiçbir geliri bulunmadığını belirterek, “0” oranlı emlak vergisi uygulamasından yararlanmak için Yenimahalle Belediye Başkanlığı’na başvurmuştur. Ancak, başvuru, Gelir İdaresi Başkanlığı’nın “kamu görevinden çıkarılma” gerekçesiyle reddedilmiştir. İlgili idareler, başvuranın durumunu değerlendirerek, indirimli emlak vergisi uygulamasının yalnızca belirli şartları sağlayan mükelleflere tanındığını ifade etmiştir.
Yenimahalle Belediye Başkanlığı ve Gelir İdaresi Başkanlığı, başvuranın kamu görevinden çıkarılmasının, indirimli vergi uygulamasından yararlanmasına engel teşkil ettiğini belirtmiştir. 1319 sayılı Emlak Vergisi Kanunu’nun 8. maddesi, yalnızca belirli gruptaki mükelleflere indirim imkanı tanımaktadır. Ancak, başvuranın brüt 200 m²’yi geçmeyen tek meskene sahip olması ve gelirinin bulunmadığını taahhüt etmesi durumunda, indirimli emlak vergisi oranından yararlanması gerektiği sonucuna varılmıştır. Sonuç olarak, Kamu Denetçiliği Kurumu, başvurunun kabul edilmesine ve başvuranın indirimli emlak vergisi oranından yararlandırılması için Yenimahalle Belediye Başkanlığı’na yeniden işlem tesis edilmesi tavsiyesinde bulunmuştur. İlgili idarenin, bu karar doğrultusunda 30 gün içinde gerekli işlemleri gerçekleştirmesi gerekmektedir. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2020/69234-S.20.75414
BAŞVURU NO : 2020/4219
KARAR TARİHİ : 24/08/2020
TAVSİYE KARARI
YENİMAHALLE BELEDİYE BAŞKANLIĞI
BAŞVURUYA KONU İDARE :
BAŞVURUNUN KONUSU : Emlak vergisi hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 03/03/2020
I. BAŞVURANLARIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Şikayetçi; “Hiçbir geliri olmaması ve brüt 200 m2 tek bir meskene sahip olması nedeniyle
“0” oranlı emlak vergisi uygulamasından istifade etmek için Belediye Başkanlığına başvurduğunu, ancak Belediyece Gelir İdaresi Başkanlığının görüşü çerçevesinde “Kamu görevinden çıkarılmış olma” gerekçesiyle talebinin reddedildiğini iddia ederek, söz konusu indirimden istifade ettirilmeyi” talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. 07/04/2020 tarihli ve sayılı yazı ile Gelir İdaresi Başkanlığı ile Yenimahalle
Belediye Başkanlığı’ndan başvuruya ilişkin bilgi ve belge talep edilmiştir. Bu kapsamda ilgili İdarelerin cevabi yazıları Kurumumuza ulaşmıştır.
3. Yenimahalle Belediye Başkanlığı cevabi yazılarında özetle; “Emlak Vergisi mükellefimiz
. . 03.02.2020 tarihli dilekçesi ile Belediyemize müracaat ederek, 200 m2’yi geçmeyen meskeniyle ilgili, 1319 Sayılı Emlak Vergisi Kanununun mükerrer 8. Maddesi gereğince vergi muafiyeti talebinde bulunmuş ve 07.02.2020 tarih ve sayılı yazımızla cevap verilmiştir.
Bu konuyla ilgili daha önce benzer müracaatlar olmuş ve Belediyemiz tarafından Hazine ve
Mayile Bakanlığına müracaat edilerek, görüş talebinde bulunulmuş olup, Hazine ve Maliye
Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı, Gelir Yönetim Daire Başkanlığı 19.10.2017 tarih ve sayılı yazıları ile, “İndirimli bina vergisi oranı (sıfır) uygulamasının, brüt 200 m2’yi geçmeyen tek meskene sahip düşük gelirli ve hiçbir geliri olmaması nedeniyle ekonomik güçlük içinde bulunan mükelleflere Devlet tarından sağlanan bir imkan olduğu ancak, terör örgütleriyle veya
Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunanlarla ilişkisi olması nedeniyle, Olağanüstü
Hal Kapsamında alınan tedbirlere ilişkin olarak, Kanun Hükmünde Kararnameler veya başkaca işlemlerle görevden çıkarılanların, indirimli bina vergisi oranı (sıfır) uygulamasından yararlanmalarına imkan bulunmadığı belirtilmiştir.
Bu nedenle, adı geçen mükellefinde müracaatı esnasında, Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı, Emeklilik Hizmetleri Genel Müdürlüğünün yazısında açıkça belirtildiği gibi, Kanun Hükmünde
Kararname ile ihraç edildiği görülmüş ve Hazine ve Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı
Gelir Yönetim Daire Başkanlığı’nın görüşleri doğrultusunda vergi muafiyeti uygulanmamıştır.”
4. Gelir İdaresi Başkanlığı cevabi yazılarında özetle; “1319 sayılı Emlak Vergisi Kanununun
8 inci maddesinin ikinci fıkrasında, “Cumhurbaşkanı, kendisine bakmakla mükellef kimsesi
olup onsekiz yaşını doldurmamış olanlar hariç olmak üzere hiçbir geliri olmadığını belgeleyenlerin, gelirleri münhasıran kanunla kurulan sosyal güvenlik kurumlarından aldıkları aylıktan ibaret bulunanların, gazilerin, engellilerin, şehitlerin dul ve yetimlerinin Türkiye sınırları içinde brüt 200 m2’yi geçmeyen tek meskeni olması (intifa hakkına sahip olunması hali dahil) halinde, bu meskenlerine ait vergi oranlarını sıfıra kadar indirmeye yetkilidir. Bu hüküm, yukarıda belirtilenlerin tek meskene hisse ile sahip olmaları halinde hisselerine ait kısım hakkında da uygulanır. Muayyen zamanda dinlenme amacıyla kullanılan meskenler hakkında bu hüküm uygulanmaz. Geliri olmadığını belgelemenin usul ve esaslarını belirlemeye Maliye
Bakanlığı yetkilidir.” hükmü yer almaktadır.
Anılan hükmün verdiği yetkiye dayanılarak çıkarılan 2006/11450 sayılı Bakanlar Kurulu
Kararı ile kendisine bakmakla mükellef kimsesi olup onsekiz yaşını doldurmamış olanlar hariç olmak üzere hiçbir geliri olmadığını belgeleyenlerin, gelirleri münhasıran kanunla kurulan
sosyal güvenlik kurumlarından aldıkları aylıktan ibaret bulunanların, gazilerin, engellilerin, şehitlerin dul ve yetimlerinin Türkiye sınırları içinde brüt 200 m2’yi geçmeyen tek meskene sahip olmaları halinde (intifa hakkına sahip olunması hali dahil), bu meskene ait bina vergisi oranı 2007 ve müteakip yıllar için sıfıra indirilmiştir.
38 Seri No.lu Emlak Vergisi Kanunu Genel Tebliğinde,
“…
I.İndirimli Bina Vergisi Oranı Uygulaması
…
1.İndirimli Bina Vergisi Oranından Yararlanacak Mükellefler
Bakanlar Kurulunca belirlenecek indirimli vergi oranından, Türkiye’de brüt yüzölçümü 200 m²
‘yi geçmeyen tek meskeni olan veya tek meskenin intifa hakkına sahip bulunan;
-Kendisine bakmakla mükellef kimsesi olup 18 yaşını doldurmamış olanlar hariç olmak üzere hiçbir geliri olmadığını belgeleyenler, …
yararlanacaktır.” denilmektedir.
44 Seri No.lu Emlak Vergisi Kanunu Genel Tebliğinde ise,
“…
I- Hiçbir Geliri Olmayan Mükelleflerin İndirimli Bina Vergisi Oranından Faydalanmak İçin
Taahhüt Belgesi Vermelerinin Yeterli Olması
…
Ancak, Bakanlığımıza yapılan başvurular üzerine, mükelleflere kolaylık sağlamak amacıyla hiçbir geliri bulunmayan ve Türkiye sınırları içinde brüt 200 m2’yi geçmeyen tek meskene sahip olan mükelleflerin bu Tebliğ ekinde yer alan Taahhüt Belgesini ilgili belediyeye vermeleri halinde bu meskenleri için 2004 yılından itibaren indirimli (sıfır) bina vergisi oranının uygulanması uygun görülmüştür.” denilmektedir.
Buna göre, hiçbir geliri olmayanların Türkiye sınırları içinde brüt 200 m²’yi geçmeyen tek meskeni olması durumunda 44 Seri No.lu Emlak Vergisi Kanunu Genel Tebliğinin ekinde yer alan “Hiçbir Geliri Olmayanların Tek Meskenlerine Ait Taahhüt Belgesi”ni doldurarak ilgili belediyeye vermeleri halinde indirimli bina vergisi oranı (sıfır) uygulamasından yararlanabilmeleri mümkün bulunmaktadır.
Diğer taraftan, 1319 sayılı Kanunun 37 nci maddesinde, bu Kanunun hükümleri saklı kalmak şartıyla, bu Kanuna göre alınacak vergiler hakkında 213 sayılı Vergi Usul Kanunu ile 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerinin uygulanacağı hükme bağlanmıştır.
213 sayılı Kanunun 3 üncü maddesinin (A) fıkrasında, vergi kanunlarının lafzı ve ruhu ile
hüküm ifade ettiği, lafzın açık olmadığı hallerde vergi kanunları hükümlerinin, konuluşundaki maksat, hükümlerin kanunun yapısındaki yeri ve diğer maddelerle olan bağlantısının gözönünde tutularak uygulanacağı hüküm altına alınmıştır.
Buna göre, indirimli bina vergisi oranı (sıfır) uygulaması, brüt 200 m²’yi geçmeyen tek meskene sahip ve düşük gelirli veya hiçbir geliri olmaması nedeniyle ekonomik güçlük içinde bulunan mükelleflere Devlet tarafından sağlanan bir imkândır. Ancak, terör örgütleriyle veya Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunanlarla ilişkisi olması nedeniyle görevden çıkarılanların, indirimli bina vergisi oranı (sıfır) uygulamasından yararlanmalarına imkân bulunmamaktadır.
Ayrıca, 17 Seri No.lu Emlak Vergisi Kanunu Genel Tebliğinde,
“…
I-EMLÂK VERGİSİNİN BELEDİYELERE DEVRİ:
Emlâk Vergisi Kanununun 37 nci maddesinde yapılan değişikliklerle bu Kanunda geçen “Vergi dairesi” tabirinin belediyeleri ifade edeceği, 11 inci ve 21 inci maddelerinde yapılan değişikliklerle de Bina ve Arazi Vergisinin belediyeler tarafından tarh ve tahakkuk ettirileceği hükme bağlanmıştır.
Bu hükümler uyarınca Emlâk Vergisi 1.1.1986 tarihinden itibaren belediyelerce tarh, tahakkuk ve tahsil edilecektir.” açıklaması yer almaktadır.
Bu itibarla, konuya ilişkin olarak Belediyelerce Başkanlığımız görüşünün talep edilmesi üzerine sadece 1319 sayılı Emlak Vergisi Kanununun uygulamasına yönelik Başkanlığımız görüşü bildirilmekte olup verilen görüş yazıları ile herhangi bir işlem, eylem veya karar tesis edilmemekte, yalnızca idarenin bir konu hakkındaki görüşü anlatılmaktadır.
Ayrıca, yazınızda bahsi geçen konuya ilişkin olarak Başkanlığımızın taraf olduğu, yargı organlarında görülmekte olan veya yargı organlarınca karara bağlanmış herhangi bir uyuşmazlık bulunmamaktadır.
Öte yandan, 4962 sayılı Kanunun 15 inci maddesi ile 1319 sayılı Kanunun 8 inci maddesinin ikinci fıkrasında düzenlenen indirimli bina vergisi oranı (sıfır) uygulaması ile kendisine bakmakla mükellef kimsesi olup onsekiz yaşını doldurmamış olanlar hariç olmak üzere hiçbir geliri olmadığını belgeleyenlerin, gelirleri münhasıran kanunla kurulan sosyal güvenlik kurumlarından aldıkları aylıktan ibaret bulunanların, gazilerin, engellilerin, şehitlerin dul ve yetimlerinin Türkiye sınırları içinde brüt 200 m2’yi geçmeyen tek meskeni olması (intifa hakkına sahip olunması hali dahil) halinde, bu meskenlerine ait vergi oranlarını sıfıra kadar indirmeye
Bakanlar Kuruluna yetki verilmiş ve 2006 yılına kadar her yıl (2006 yılı dahil) Bakanlar Kurulu
Kararları ile vergi oranları sıfıra indirilmiştir. 29/12/2006 tarihli ve 26391 sayılı Resmi
Gazete’de yayımlanan 2006/11450 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile de anılan mükelleflerin
Türkiye sınırları içinde brüt 200 m2’yi geçmeyen tek meskene sahip olmaları halinde (intifa hakkına sahip olunması hali dahil), bu meskene ait bina vergisi oranı, 2007 ve müteakip yıllar için sıfıra indirilmiştir.
İlgi yazınızda belirtilen 31/5/2019 tarihli ve 2018/17155 sayılı Tavsiye Kararının incelenmesinden; söz konusu kararın, belediye başkanlığından indirimli bina vergisi uygulaması talebinde bulunan ve talebi reddedilen başvuru sahibinin başvurusunun kabulü ile indirimli bina vergisi oranı uygulamasından yararlandırılması için belediye tarafından yeniden işlem tesisi ve bu kapsamda herhangi bir borç tahakkuku yapılması halinde işlemin geri alınması hususunda olduğu, kararın bir örneğinin de bilgi mahiyetinde Gelir İdaresi
Başkanlığına iletildiği anlaşılmıştır.
Yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde, terör örgütleriyle veya Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunanlarla ilişkisi olması nedeniyle görevden çıkarılanların, indirimli bina vergisi oranı (sıfır) uygulamasından yararlanmalarına imkân bulunmadığına ilişkin görüşümüzde değişiklik yapılmasını gerektirecek bir durum bulunmamaktadır. Ayrıca, 2006/11450 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı halen yürürlükte olup, Kararda indirimli bina vergisi oranı (sıfır) uygulaması şartlarını taşıyanlara ilişkin vergi oranının 2007 ve müteakip yıllar için sıfıra indirilmesi yönünde bir düzenleme yapıldığından, sadece vergi oranını belirleyen Bakanlar Kurulu Kararında yapılacak değişikliğin söz konusu olay bakımından bir farklılığa neden olmayacağı değerlendirilmektedir.”
Hususlarına değinmektedir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
5. 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkraları; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet
Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler” hükmü yer almaktadır.
6. 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrası; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir” hükmü yer almaktadır.
7. 1319 sayılı Emlak Vergisi Kanununun;
7.1. 8 inci maddesi; “Bina vergisinin oranı meskenlerde binde bir, diğer binalarda ise binde ikidir. Bu oranlar, 5216 sayılı Kanunun uygulandığı büyük şehir belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde % 100 artırımlı uygulanır. Bakanlar Kurulu, vergi oranlarını yarısına kadar indirmeye veya üç katına kadar artırmaya yetkilidir.
Bakanlar Kurulu, kendisine bakmakla mükellef kimsesi olup onsekiz yaşını doldurmamış olanlar hariç olmak üzere hiçbir geliri olmadığını belgeleyenlerin, gelirleri münhasıran kanunla kurulan sosyal güvenlik kurumlarından aldıkları aylıktan ibaret bulunanların, gazilerin, engellilerin, şehitlerin dul ve yetimlerinin Türkiye sınırları içinde brüt 200 m²’yi geçmeyen tek meskeni olması (intifa hakkına sahip olunması hali dahil) halinde, bu meskenlerine ait vergi oranlarını sıfıra kadar indirmeye yetkilidir. Bu hüküm, yukarıda belirtilenlerin tek meskene hisse ile sahip olmaları halinde hisselerine ait kısım hakkında da uygulanır. Muayyen zamanda dinlenme amacıyla kullanılan meskenler hakkında bu hüküm uygulanmaz. Geliri olmadığını belgelemenin usul ve esaslarını belirlemeye Maliye Bakanlığı yetkilidir.
Yeni inşa edilen bina veya binaların vergisi, arsasının (veya arsa payının) vergisinden az olamaz. Bu hüküm binaların inşalarının sona erdiği yılı takip eden bütçe yılından itibaren dört yıl uygulanır” hükmü bulunmaktadır.
7.2. 37 nci maddesinin birinci fıkrası; “Bu Kanun hükümleri saklı kalmak şartıyla, bu Kanuna göre alınacak vergiler hakkında 213 sayılı Vergi Usul Kanunu ile 6183 sayılı Amme
Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümleri uygulanır” hükmünü amirdir.
8. 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 3 üncü maddesinin (A) bendi; “Vergi kanunlarının uygulanması: Bu Kanunda kullanılan “Vergi Kanunu” tabiri işbu Kanun ile bu Kanun hükümlerine tabi vergi, resim ve harç kanunlarını ifade eder.
Vergi kanunları lafzı ve ruhu ile hüküm ifade eder. Lafzın açık olmadığı hallerde vergi kanunlarının hükümleri, konuluşundaki maksat, hükümlerin kanunun yapısındaki yeri ve diğer maddelerle olan bağlantısı gözönünde tutularak uygulanır” düzenlemesi bulunmaktadır.
9. 29/12/2006 tarihli ve 26391 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 2006/11450 sayılı
Bakanlar Kurulu Kararının 1 inci maddesi; “1319 sayılı Emlak Vergisi Kanununun 8 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü gereğince kendisine bakmakla mükellef kimsesi olup onsekiz yaşını doldurmamış olanlar hariç olmak üzere hiçbir geliri olmadığını belgeleyenlerin, gelirleri münhasıran kanunla kurulan sosyal güvenlik kurumlarından aldıkları aylıktan ibaret bulunanların, gazilerin, özürlülerin, şehitlerin dul ve yetimlerinin Türkiye sınırları içinde brüt
200 m2’yi geçmeyen tek meskene sahip olmaları halinde (intifa hakkına sahip olunması hali
dahil), söz konusu meskene ait bina vergisi oranı, 2007 ve müteakip yıllar için sıfıra indirilmiştir” hükmünü amirdir.
10. 31/12/2003 tarihli ve 25333 sayılı üçüncü mükerrer Resmi Gazetede yayımlanan
Emlak Vergisi Kanunu Genel Tebliği (Seri No: 38); “Bakanlar Kurulunca belirlenecek 2 indirimli vergi oranından, Türkiye’de brüt yüzölçümü 200 m yi geçmeyen tek meskeni olan veya tek meskenin intifa hakkına sahip bulunan; – Kendisine bakmakla mükellef kimsesi olup 18 yaşını doldurmamış olanlar hariç olmak üzere hiçbir geliri olmadığını belgeleyenler, – Gelirleri münhasıran kanunla kurulan sosyal güvenlik kurumlarından aldıkları emekli, dul, yetim, ölüm ve maluliyet aylığından ibaret bulunanlar, – Gaziler, – Şehitlerin dul ve yetimleri, yararlanacaklardır” ifadelerine yer verilmiştir.
11. 12/05/2005 tarihli ve 25813 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Emlak Vergisi Kanunu
Genel Tebliği (Seri No: 44); “ … Bakanlığımıza yapılan başvurular üzerine, mükelleflere 2 kolaylık sağlamak amacıyla hiçbir geliri bulunmayan ve Türkiye sınırları içinde brüt 200 m ’yi geçmeyen tek meskene sahip olan mükelleflerin bu Tebliğ ekinde yer alan Taahhüt Belgesini ilgili belediyeye vermeleri halinde bu meskenleri için 2004 yılından itibaren indirimli (sıfır)
bina vergisi oranının uygulanması uygun görülmüştür.
Bu durumda, söz konusu taahhüt belgesinin verilmesi yeterli olup, ayrıca mükelleflerin ikametgahlarının bulunduğu yer vergi dairesinden gelir vergisi mükellefi olmadıklarına ve T.C.
Emekli Sandığı, Bağ-Kur ve Sosyal Sigortalar Kurumu Genel Müdürlüklerinin ilgili birimlerinden aktif sigortalı bulunmadıklarına dair belge almalarına gerek bulunmamaktadır” ifadeleri yer almaktadır.
IV. KAMU DENETÇİSİ HÜSEYİN YÜRÜK’ÜN KAMU BAŞDENETÇİSİNE ÖNERİSİ
12. Şikayetçinin iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuru konusuna ilişkin “Tavsiye Karar Önerisi” Kamu
Denetçisi Hüseyin YÜRÜK tarafından Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden Değerlendirme
13. Başvuru, FETÖ/PDY yapılanması ile ilişkisi nedeniyle kamu görevinden çıkarılan şikayetçinin, “0” oranlı indirimli emlak vergisinden istifade etme talebi hakkındadır.
14. 1319 sayılı Kanunun 8 inci maddesinin ikinci fıkrası, bazı şartları sağlayan mükelleflerin, indirimli emlak vergisi oranından yararlanmasına imkân tanımıştır. Bu kapsamda, Türkiye sınırları içinde brüt 200 m² yi geçmeyen tek meskene malik olan (intifa hakkına sahip olunması hali dâhil) kişilerden, kendisine bakmakla mükellef kimsesi olup on sekiz yaşını doldurmamış olanlar dışında hiçbir geliri olmadığını belgeleyenler, geliri münhasıran kanunla kurulan sosyal güvenlik kurumlarından alınan aylıktan ibaret bulunanlar, gaziler, engelliler, şehitlerin dul ve yetimleri söz konusu indirimli vergi uygulamasından faydalanabilmektedir.
15. 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 3 üncü maddesinin (A) bendi, vergi kanunu tabirinin anılan Kanun ile bu Kanun hükümlerine tabi olan vergi, resim ve harç kanunlarını ifade ettiğini ve vergi kanunlarının lafzı ve ruhu ile hüküm ifade edeceğini hükme bağlamıştır. Başvuranın talebi hakkında Yenimahalle Belediyesi’ne görüş veren Gelir İdaresi Başkanlığı da, söz konusu hükmü gerekçe göstererek başvuranın talebinin reddedilmesi gerektiğini bildirmiştir. Oysaki
213 sayılı Kanunun anılan hükmü, lafzın açık olmadığı hallerde, vergi kanunlarının
konuluşundaki maksadın, ilgili hükmün kanunun yapısındaki yerinin ve diğer maddelerle olan bağlantısının dikkate alınacağını düzenlemiştir. Yani herhangi bir kanun maddesinin uygulanmasında öncelik; söz konusu hükmün lafzından çıkan anlama verilecektir. Bu kapsamda, 1319 sayılı Kanunun 8 inci maddesinde de kimlerin indirimli emlak vergisinden 2 yararlanabileceği tahdidi olarak belirlenmiş, brüt 200 m yi geçmeyen tek meskeni olanlardan hiçbir geliri olmayanların söz konusu imkândan faydalanabileceği, maddenin lafzında açıkça ortaya konulmuş ve buna ilişkin kısıtlayıcı başkaca bir esas da getirilmemiştir.
16. Oysaki Kanun koyucu, indirimli vergi oranından yararlanabilecekleri tahdidi surette belirlemiştir. Bu durum, idari mercilerin iş ve işlemlerinde, söz konusu sınırlamalarla bağlı olduğuna işaret etmektedir. YANİ İLGİLİ İDARELER, KANUNDA ZİKREDİLEN
UNSURLARIN MÜRACAATTA BULUNANLAR BAKIMINDAN GERÇEKLEŞİP
GERÇEKLEŞMEDİĞİNE BAKIP GEREKLİ İŞLEMLERİ YAPMAKLA
YETİNECEKTİR. Bunun dışında, yasama organı gibi irade ortaya koyarak yeni şartlar ihdas etmek, Cumhurbaşkanlığının yetkisindeki bir hususta Bakanlar Kurulu Kararını daraltıcı görüşler belirtmek işlemleri hukuka aykırı hale getirecektir.
17. Dolayısıyla indirimli emlak vergisi oranından faydalanmak isteyen başvuranın, kamu görevinden çıkarıldığı; kendi beyanının hiçbir geliri olmama yönünde ortaya çıktığı; bununla birlikte, Yenimahalle Belediye Başkanlığı ile Gelir İdaresi Başkanlığının, başvuranın sahip 2 olduğu meskenin brüt 200 m den büyük olduğu ve/veya gelirinin bulunduğuna dair bilgi veya belge sunmadığı gözetildiğinde, başvuranın indirimli emlak vergisi oranından yararlanması gerektiği değerlendirilmektedir.
18. Yukarıdan beri anlatılan hususlar, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; 2 başvuranın, brüt 200 m yi geçmeyen tek meskene sahip olması ve hiçbir geliri olmadığını taahhüt etmesi halinde indirimli emlak vergisi oranından yararlandırılması gerektiği kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
19. İyi yönetim ilkelerine, 28/03/2013 tarihli ve 28601 sayılı mükerrer Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; Söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmeler neticesinde; ilgili İdarece başvurana iletilmiş olan yazıda idarenin kararına karşı hangi sürelerde hangi mercilere başvurulabileceğinin gösterilmediği anlaşıldığından, “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uygun davranılmadığı tespit edilerek bahse konu ilkeye uygun davranılması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN YASAL MEVZUAT
20. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Tavsiye Kararının idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup Ankara
Vergi Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan nedenlerle BAŞVURUNUN KABULÜNE,
Başvuranın indirimli emlak vergisi oranından yararlandırılması için yeniden işlem tesisi ve bu kapsamda herhangi bir borç tahakkuku yapılması halinde, ilgili işlemin geri alınması hususunda, YENİMAHALLE BELEDİYE BAŞKANLIĞI’NA TAVSİYEDE
BULUNULMASINA,
6328 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, ilgili idarece bu karar üzerine
tesis edilecek işlemlerin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna,
Kararın ŞİKAYETÇİ ile YENİMAHALLE BELEDİYE BAŞKANLIĞI’NA tebliğine;
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisi’nce karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi