|
ÖZET: Başvuran, Burdur Emniyet Müdürlüğü’nde komiser yardımcısı olarak görev yaparken 679 sayılı KHK ile kamu görevinden çıkarıldığını ve emekli aylığının 01.11.2020 tarihinde bağlandığını belirtmiştir. Ancak, 5434 sayılı Kanunun ek 81. maddesi gereğince her ay ödenmesi gereken 100 TL ek ödemenin, rütbesinin geri alınması nedeniyle kendisine ödenmediğini ifade ederek bu ödemenin kendisine yapılmasını talep etmiştir.
Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), başvuranın ek ödemenin yapılabilmesi için 5434 sayılı Kanun’a göre emekli aylığı bağlanmasının yanı sıra, rütbe ve unvanını kaybetmemiş olması gerektiğini belirtmiştir. 679 sayılı KHK ile kamu görevinden çıkarılanların, unvan ve sıfatlarına bağlı haklardan yararlanamayacakları hükme bağlanmıştır. Bu nedenle, başvuranın talebi reddedilmiştir. Kamu Denetçiliği Kurumu, yapılan inceleme sonucunda başvuranın durumunun hukuka uygun olduğunu ve ek ödemenin verilmemesinde bir aykırılık bulunmadığını değerlendirmiştir. Sonuç olarak, başvurunun reddine karar verilmiştir. Bu karar, başvurana ve Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı’na tebliğ edilmiştir. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2022/10437-S.22.16097
BAŞVURU NO : 2022/3512
KARAR TARİHİ : 17/08/2022
RET KARARI
Adres:
BAŞVURUYA KONU İDARE : SOSYAL GÜVENLİK KURUMU BAŞKANLIĞI
5434 sayılı Kanunun ek 81 inci maddesine göre her ay ödenen 100 TL
BAŞVURUNUN KONUSU :
ek ödemenin 679 sayılı KHK uyarınca kamu görevinden ihraç edilen kişiye ödenmediği hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 05/03/2022
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran özetle, Burdur Emniyet Müdürlüğü bünyesinde komiser yardımcısı olarak çalışmakta iken
679 sayılı KHK ile ihraç edildiğini, 01.11.2020 tarihi itibarıyla emekli aylığının bağlandığını ancak 5434
sayılı Kanunun ek 81 inci maddesine göre her ay ödenen 100 TL ek ödemenin KHK uyarınca rütbesi ve unvanı alındığı gerekçe gösterilerek tarafına ödenmediğini belirterek emekli olduğu tarihten geçerli olmak üzere anılan ek ödemenin tarafına ödenmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) Emeklilik Hizmetleri Genel Müdürlüğü tarafından gönderilen 27/05/2022 tarihli ve sayılı yazıda ilgili mevzuat hükümlerine yer verilmekle özetle; 2.1. 5434 sayılı Kanunun ek 81 inci maddesi hükmü uyarınca maddede sayılan diğer hizmet sınıfları ve unvanlarda görev yapanların yanı sıra Emniyet Hizmetleri Sınıfına dahil kadrolar esas alınarak
Kurumumuzca emekli aylığı veya adi malullük aylığı ödenenlerden makam tazminatı ödenmesine hak kazanamamış olanlara emekli aylıkları ile birlikte her ay 100,00-TL tutarında ayrıca ödeme yapılmakta olup, herhangi bir prim karşılığı olmaksızın yapılan bu ödemeler faturası karşılığında Hazineden tahsil edildiği, 2.2. Ancak söz konusu ödemenin yapılabilmesi için ilgililerin; /
– taraflarına 5434 sayılı Kanuna göre emekli aylığı veya normal malullük aylığı bağlanması, – aylıklarıyla birlikte makam tazminatı ödenmesine hak kazanmamış olmaları, – maddede belirtilen hizmet sınıfı, unvan veya rütbelerde bulunmakta iken emekliye sevk edilmeleri ve bu unvan veya rütbeler esas alınarak bağlanması, – söz konusu unvan veya rütbeye ilişkin haklarını kaybetmemiş olmaları, gerektiği, 2.3. 06.01.2017 tarihli ve 29940 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 679 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin “Kamu personeline ilişkin tedbirler” başlıklı 1 inci maddesi ile
“Emekli Emniyet Teşkilatı personeline ilişkin tedbirler” başlıklı 2 nci maddesi uyarınca gerek Kanun
Hükmünde Kararnamenin yürürlüğe girdiği tarihte görevde olup, ekli (1) sayılı cetvel ile kamu görevinden çıkartılanların gerekse Kanun Hükmünde Kararnamenin yürürlük tarihinden önce 3201 sayılı Emniyet
Teşkilat Kanununun 55 inci maddesinin ondokuzuncu ve yirminci fıkraları ile geçici 27 nci maddesi uyarınca resen emekliye sevk edilenler, kendi isteğiyle emekli olanlar veya Emniyet Teşkilatı Disiplin
Tüzüğü hükümlerine göre meslekten veya Devlet memurluğundan çıkarılanlar ile müstafi sayılanlardan; terör örgütlerine veya milli güvenliğe tehdit oluşturduğu tespit edilen FETÖ/PDY terör örgütüne aidiyeti, iltisakı veya irtibatı olması nedeniyle ekli (2) sayılı cetvelde rütbelerinin geri alınacağı, bu kişilerin uhdelerinde taşımış oldukları mesleki unvanları ve sıfatlarını kullanmayacakları ve bu unvan ve sıfatlarına bağlı olarak sağlanan haklardan yararlanamayacakları hükme bağlandığı, 2.4. Olağanüstü hal döneminde çıkartılan ve diğer tedbirlerin yanında kamu görevlilerinin kamu görevinden çıkartılmasına ilişkin hükümlere yer veren diğer Kanun Hükmünde Kararnamelerde de yukarıdaki ile benzer hükümlere yer verildiği, 2.5. Buna göre, gerek Emniyet Hizmetleri Sınıfında kamu görevlisi olarak çalışmakta iken Kanun
Hükmünde Kararname hükmü gereği kamu görevinden çıkartılarak rütbeleri ve/veya memuriyetleri alınıp, uhdelerinde taşımış oldukları meslek adlarını ve sıfatlarını kullanamayacaklarına ve bu unvan, sıfat ve meslek adlarına bağlı olarak sağlanan haklardan yararlanamayacaklarına karar verilenlere, gerekse isimlerinin yer aldığı Kanun Hükmünde Kararnamenin yürürlük tarihinden önce 3201 sayılı Emniyet
Teşkilat Kanununun 55 inci maddesinin ondokuzuncu ve yirminci fıkraları ile geçici 27 nci maddesi uyarınca resen emekliye sevk edilenler, kendi isteğiyle emekli olanlar veya Emniyet Teşkilatı Disiplin
Tüzüğü hükümlerine göre meslekten veya Devlet memurluğundan çıkarılanlar ile müstafi sayılanlardan, terör örgütlerine veya milli güvenliğe tehdit oluşturduğu tespit edilen FETÖ/PDY terör örgütüne aidiyeti, iltisakı veya irtibatı olması nedeniyle Kararnameye ekli listelerde belirtilerek rütbeleri geri alınıp, uhdelerinde taşımış oldukları meslek adlarını ve sıfatlarını kullanamayacaklarına ve bu unvan, sıfat ve meslek adlarına bağlı olarak sağlanan haklardan yararlanamayacaklarına karar verilenlere, 5434 sayılı
Kanunun ek 81 inci maddesi uyarınca 100,00TL ödenmesine imkan bulunmadığı, 2.6. Nitekim mevcut başvuruyla aynı konudaki bir uyuşmazlıkta Ankara 11. İdare Mahkemesi
19.04.2018 tarihli ve sayılı kararında;
“Açıklanan nedenlerle; dava konusu işlemin kadrosuzluk tazminatının davacının emekli aylığı kapsamından çıkarılmasına ilişkin kısmı yönünden davanın reddine, dava konusu işlemin 100,00TL ek ödemenin davacının emekli aylığı kapsamından çıkarılmasına ilişkin kısmının iptaline, davacının müstahak olduğu 100,00TL ek ödemenin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı idareden alınarak davacıya ödenmesine, …” denilmek suretiyle 100,00TL ek ödeme yönünden Kurumları aleyhine sonuçlanmasına rağmen, söz konusu karara karşı Kurumumuzca ve davacı tarafından yapılan istinaf
/
başvuruları sonucunda, Ankara Bölge İdare Mahkemesi 11. İdari Dava Dairesinin 19.11.2020 tarihli ve sayılı kararında; “…
Buna göre, 675 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 2 nci maddesi ile aynı KHK’ya ekli (2) sayılı listede yer alanların rütbelerinin alındığı, uhdelerinde bulunan meslek unvan ve sıfatlarına bağlı olarak sağlanan haklardan yararlanamayacaklarının açıkça hükme bağlandığı dikkate alındığında, davacıya bu unvan ve sıfatına bağlı olarak emekli aylığıyla birlikte ödenen 5434 sayılı Kanunun ek 81 inci maddesi kapsamındaki ek ödeme ile 3201 sayılı Kanunun 55 nci maddesi uyarınca ödenen kadrosuzluk tazminatının 01.11.2016 tarihinden itibaren davacıya ödenmemesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Açıklanan nedenlerle; davacının İSTİNAF BAŞVURUSUNUN REDDİNE, davalı idarenin İSTİNAF
BAŞVURUSUNUN KABULÜ ile Ankara 11. İdare Mahkemesi’nce verilen 19.04.2018 tarih ve sayılı KARARIN “dava konusu işlemin 100.-TL ek ödemenin davacının emekli aylığından çıkarılmasına ilişkin kısmının iptaline” ilişkin kısmının ile buna bağlı olarak davacı lehine hükmedilen vekalet ücretine ilişkin kısmının KALDIRILMASINA, DAVANIN REDDİNE, …” denilmek suretiyle
Kurumları lehine sonuçlandığı, 2.7. Benzer şekilde, Kurumlarınca 100,00TL ek ödemeleri ödenmeyen veya kesilen kişiler tarafından söz konusu işlemlerin iptali talebiyle Kurumları aleyhine açılan davalarda; – Ankara 2. İdare Mahkemesinin 16.11.2018 tarihli ve sayılı, – Ankara 8. İdare Mahkemesinin 21.06.2019 tarihli ve sayılı, – Ankara 4. İdare Mahkemesinin 26.10.2021 tarihli ve sayılı, – Ankara 2. İdare Mahkemesinin 31.12.2021 tarihli ve sayılı, – Ankara 8. İdare Mahkemesinin 10.02.2022 tarihli ve sayılı, kararlarında davanın reddine karar verildiği, 2.8. Bu çerçevede, emeklilik sicil dosyasının tetkikinde; ilgilinin Burdur İl Emniyet Müdürlüğü kadrosunda Komiser Yardımcısı olarak görev yapmakta iken 06.01.2017 tarihinde 679 sayılı KHK uyarınca kamu görevinden çıkarıldığı, açıkta iken Kurumumuz kayıtlarına 29.09.2020 tarihinde geçen 23.09.2020 tarihli dilekçesi ile emekliliğini talep etmesi üzerine, 31.12.2020 tarihli ve sayılı işlem ile 1 inci derecenin 4 üncü kademesi intibakı ve (3000) ek gösterge rakamı üzerinden 21 yıl 1 ay 15 gün fiili hizmeti, bu hizmetine karşılık hak kazanmış olduğu 4 yıl 11 ay 4 gün fiili hizmet zammı süresi ve 1 yıl 5 ay 6 gün borçlanma süresi olmak üzere toplam 27 yıl 5 ay 25 gün hizmet süresine karşılık 01.11.2020 tarihinden geçerli olmak üzere emekli aylığı bağlandığı ve (27) tam hizmet yılına karşılık emekli ikramiyesi tahakkuk ettirildiği, ancak kamu görevinden çıkarılmasına esas 679 sayılı KHK’nin 1 inci maddesi ile rütbesinin geri alınmasına ve uhdesinde taşımış olduğu unvan, sıfat ve meslek adlarına bağlı olarak sağlanan haklardan yararlanamayacağına hükmedilmesi nedeniyle 5434 sayılı Kanunun ek 81 inci maddesi kapsamında düzenlenen 100,00-TL ek ödemeden yararlandırılmadığı, ifade edilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasasının “Mülkiyet hakkı” başlıklı 35. Maddesinde; /
“Herkes, mülkiyet ve miras haklarına sahiptir. Bu haklar, ancak kamu yararı amacıyla, kanunla sınırlanabilir. Mülkiyet hakkının kullanılması toplum yararına aykırı olamaz.” 4. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.” 5. 14/6/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” 6. 5434 Sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanununun ek 81 inci maddesinde; “Millî İstihbarat Hizmetleri ve Emniyet Hizmetleri Sınıfına dâhil kadrolar ve Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığına mensup subay, astsubay, uzman jandarma ve uzman erbaşlar, 926 sayılı Türk Silâhlı Kuvvetleri Personel Kanununun geçici 32 nci maddesi uyarınca araştırmacı unvanlı kadrolara atananlar ile çarşı ve mahalle bekçisi kadro unvanı esas alınarak emekli aylığı veya (…)(2) veya adi malûllük aylığı ödenenlerden emekli aylıklarıyla birlikte makam tazminatı ödenmesine hak kazanamamış olanlara, her ay emekli aylıklarıyla birlikte 100 YTL tutarında ayrıca ödeme yapılır.
Bu Kanun hükümlerine göre emekli aylığı bağlanmasından sonra sosyal güvenlik destek primi ödemek suretiyle çalışanlar dahil herhangi bir sosyal güvenlik kurumuna tabi olarak çalışanlara bu ödeme yapılmaz. Bu ödemeden yararlanma şartlarını kaybedenler en geç bir ay içinde durumu T.C. Emekli
Sandığı Genel Müdürlüğüne bildirmekle yükümlüdür. Bu durumun ortaya çıktığı tarihi takip eden aybaşından itibaren ödemeye son verilir. Zamanında bildirimde bulunmayanlara yapılan ödemeler kanunî faizi ile birlikte geri alınır.
Hizmet sınıfı veya kadro unvanı itibariyle birinci fıkra kapsamına girenlerin 67 nci maddede belirtilen aylığa müstahak dul ve yetimlerinden ek 77 nci madde kapsamına girmeyenler; ikinci fıkradaki şartlar dikkate alınarak, 68 inci maddedeki oranlar üzerinden bu ödemeden yararlandırılır.
Bu ödemeler T.C. Emekli Sandığı tarafından ödenmesini izleyen iki ay içinde faturası karşılığında
Hazineden tahsil edilir.
Bu madde uyarınca yapılacak ödeme, 8/2/2006 tarihli ve 5454 sayılı Kanunun 1 inci maddesi uyarınca yapılacak ek ödemenin matrahına dahil edilmez.
Yukarıdaki hükümler 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c)
bendi kapsamındaki sigortalılar ile hak sahipleri hakkında ilgisine göre uygulanır”, 7. 06.01.2017 tarihli ve 29940 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren
679 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin (daha sonra 08/03/2018 tarih ve 30354 (Mükerrer) sayılı
Resmi Gazete’de yayımlanan 7084 sayılı “Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması
Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun” ile kabul edilmiştir.);
7.1. “Kamu personeline ilişkin tedbirler” başlıklı 1 inci maddesi; “(1) Terör örgütlerine veya Milli
Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti veya iltisakı yahut bunlarla irtibatı olan ve ekli (1) sayılı listede yer alan kişiler kamu görevinden başka hiçbir işleme gerek kalmaksızın çıkarılmıştır. Bu kişilere ayrıca herhangi bir tebligat yapılmaz. Haklarında ayrıca özel kanun hükümlerine göre işlem tesis edilir.
(2) Birinci fıkra gereğince kamu görevinden çıkarılan kişilerin, mahkûmiyet kararı aranmaksızın, rütbe ve/veya memuriyetleri alınır ve bu kişiler görev yaptıkları teşkilata yeniden kabul edilmezler; bir daha kamu hizmetinde istihdam edilemezler, doğrudan veya dolaylı olarak görevlendirilemezler; bunların uhdelerinde bulunan her türlü mütevelli heyet, kurul, komisyon, yönetim kurulu, denetim kurulu, tasfiye kurulu üyeliği ve sair görevleri de sona ermiş sayılır. Bunların silah ruhsatları, gemi adamlığına ilişkin belgeleri ve pilot lisansları iptal edilir ve bu kişiler oturdukları kamu konutlarından veya vakıf lojmanlarından onbeş gün içinde tahliye edilir. Bu kişiler özel güvenlik şirketlerinin kurucusu, ortağı ve çalışanı olamazlar. Bu kişiler hakkında bakanlıkları ve kurumlarınca ilgili pasaport birimine derhal bildirimde bulunulur. Bu bildirim üzerine pasaport birimlerince pasaportlar iptal edilir.
(3) Birinci fıkra kapsamında kamu görevinden çıkarılanlar, varsa uhdelerinde taşımış oldukları büyükelçi, vali gibi unvanları ve müsteşar, kaymakam ve benzeri meslek adlarını ve sıfatlarını kullanamazlar ve bu unvan, sıfat ve meslek adlarına bağlı olarak sağlanan haklardan yararlanamazlar.”, 7.2. “Emekli Emniyet Teşkilatı personeline ilişkin tedbirler” başlıklı 2 nci maddesi; “(1) 4/6/1937 tarihli ve 3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanununun 55 inci maddesinin ondokuzuncu ve yirminci fıkraları ile geçici 27 nci maddesi uyarınca resen emekliye sevk edilenler, kendi isteğiyle emekli olanlar veya
Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü hükümlerine göre meslekten veya Devlet memurluğundan çıkarılanlar ile müstafi sayılanlardan milli güvenliğe tehdit oluşturduğu tespit edilen FETÖ/PDY terör örgütüne aidiyeti, iltisakı veya irtibatı olan ve ekli (2) sayılı listede yer alanların rütbeleri alınır. Bu kişiler görev yaptıkları teşkilata ve kamu görevlerine yeniden kabul edilmezler, doğrudan veya dolaylı görevlendirilemezler; ayrıca bunlar uhdelerinde taşımış oldukları mesleki unvanları ve sıfatlarını kullanamazlar ve bu unvan ve sıfatlarına bağlı olarak sağlanan haklardan yararlanamazlar. Bu kişilerin uhdelerinde bulunan her türlü mütevelli heyet, kurul, komisyon, yönetim kurulu, denetim kurulu, tasfiye kurulu üyeliği ve sair görevleri de sona ermiş sayılır. Bunların silah ruhsatları, emekli polis kimlikleri, gemi adamlığına ilişkin belgeleri, pilot lisansları ve ilgili pasaport birimlerince pasaportları iptal edilir.
Bu kişiler özel güvenlik şirketlerinin kurucusu, ortağı ve çalışanı olamazlar.” şeklindedir.
IV. KAMU DENETÇİSİ CELİLE ÖZLEM TUNÇAK’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
8. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde, başvuran hakkında tesis edilen işlemde hukuka ve hakkaniyete aykırı bir durumun olmadığı değerlendirildiğinden, ret kararı verilmesine ilişkin öneri Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 9. Başvuran özetle; komiser yardımcısı olarak görev yapmış olması nedeniyle tarafına ek ödeme yapılması için 5434 sayılı Kanunun ek 81 inci maddesinde aranan şartları taşımasına rağmen 679 sayılı
KHK ile memuriyetten çıkarılması gerekçe gösterilerek ek ödemeden yararlandırılmadığını belirtmekte ve emekli olduğu tarihten geçerli olmak üzere ek ödemeden yararlandırılmayı talep etmektedir.
/
10. Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından özetle, ek 81 inci maddede uyarınca ilgililerin ek ödemeden yararlanabilmesi için kendilerine maddede sayılı kadrolara ait unvanlar esas alınarak aylık bağlanması gerektiği, ancak başvuranın memuriyetten çıkarıldığı 679 sayılı KHK’da anılan KHK kapsamında memuriyetten çıkarılanların rütbelerinin geri alındığı ve uhdelerinde taşımış oldukları mesleki unvanları ve sıfatlarını kullanmayacakları ve bu unvan ve sıfatlarına bağlı olarak sağlanan haklardan yararlanamayacakları hükme bağlandığı, bu nedenle başvuranın unvan ve sıfatına bağlı olarak sağlanan ek ödeme hakkından yararlandırılmadığı ifade edilmiştir.
11. Bu çerçevede uyuşmazlığın, 679 sayılı KHK ile kamu görevinden çıkarılan başvuranın 5434 sayılı
Kanunun ek 81 inci maddesi uyarınca yapılan ek ödemeden yararlandırılıp yararlandırılmayacağı noktasında düğümlendiği anlaşılmaktadır.
12. 5434 sayılı Kanunun ek 81 inci maddesinde, emniyet hizmetleri sınıfına dahil kadro unvanları esas alınarak emekli olanlara her ay emekli aylıklarıyla birlikte 100 TL ayrıca ödeme yapılacağı, bu ödemelerin, ödenmesini izleyen iki ay içinde de faturası karşılığında Hazineden tahsil edileceği düzenlenmiştir. Buna göre, salt emeklilikte esas alınan kadro unvanına bağlı olarak yapılan söz konusu ödemelerin, sigortalılardan ya da idareden alınan herhangi bir prime ya da kesintiye dayanmaması nedeniyle nitelik olarak emekli aylığından ayrıldığı anlaşılmaktadır.
13. Diğer yandan 679 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması Hakkında Kanun
Hükmünde Kararnamenin 1 inci maddesinde Kararnamenin ekli (1) sayılı listesinde yer alan kişilerin kamu görevinden başka hiçbir işleme gerek kalmaksızın çıkarıldığı, bu kişilerin, mahkûmiyet kararı aranmaksızın, rütbe ve/veya memuriyetleri alındığı, varsa uhdelerinde taşımış oldukları büyükelçi, vali gibi unvanları ve müsteşar, kaymakam ve benzeri meslek adlarını ve sıfatlarını kullanamayacakları ve bu unvan, sıfat ve meslek adlarına bağlı olarak sağlanan haklardan yararlanamayacakları düzenlenmiştir. Buna göre, KHK kapsamında kamu görevinden çıkarılanların bu görevlerine bağlı unvan, sıfat ve meslek adlarından sağlanan haklardan yararlanamayacağı açıktır.
14. Bu durumda, 5434 sayılı Kanunun ek 81 inci maddesi uyarınca yapılan ek ödemenin, emeklilikte esas alınan kadro unvanına bağlı olarak yapıldığı göz önüne alındığında, 679 sayılı KHK’da ifade edilen göreve bağlı unvan kapsamında sağlanan haklar kapsamına girdiği, dolayısıyla anılan ek 81 inci maddede sayılı kadrolara ait unvanda bulunmakla birlikte KHK ile kamu görevinden çıkarılan kişilerin ek 81 inci madde ile sağlanan ek ödeme hakkından yararlandırılamayacağı anlaşılmaktadır.
15. Yukarıda yer verilen çerçevede Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde, 5434 sayılı
Kanunun ek 81 inci maddesi kapsamındaki komiser yardımcısı kadro unvanında görev yapmaktayken 679 sayılı KHK ile kamu görevinden çıkarılan başvurana, uhdesinde taşımış olduğu unvan, sıfat ve meslek adına bağlı olarak sağlanan haklardan anılan KHK gereği yararlanamayacağı gerekçe gösterilerek ek ödeme yapılmaması işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırı bir durum bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 16. 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu
Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı
6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; İdarelerin Kurumumuz tarafından istenen bilgi ve belgeleri süresinde
gönderdiği ve “makul sürede karar verme” ve “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun davrandığı, yine idare tarafından şikâyetçiye makul sürede cevapların verildiği ancak şikâyetçiye
/
verilen cevaplarda işleme karşı hangi sürede hangi mercilere başvurulabileceğinin gösterilmemiş olması sebebiyle “karara karşı başvuru yollarının ve süresinin gösterilmesi” ilkesine uygun davranmadığı görülmüş olup, idarenin bahse konu ilkelere de uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN YASAL MEVZUAT
17. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren ilgili idare işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup, Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle, BAŞVURUNUN REDDİNE, Kararın BAŞVURANA ve SOSYAL GÜVENLİK KURUMU BAŞKANLIĞINA TEBLİĞİNE, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisi’nce karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi
/