Sayıştay, KİK, Yargıtay ve Danıştay Kararları, Bakanlık Görüşleri

ÖZET: Başvuru, Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi Rektörlüğü tarafından yapılan promosyon talebinin reddine ilişkindir. İlgili kişi, 672 sayılı KHK ile kamu görevinden ihraç edilmiş, 2019 yılında OHAL komisyonu tarafından göreve iade edilmiştir. Promosyon talebi, banka değişikliği gerekçesiyle reddedilmiş, başvuran ise 01/09/2016 ile 02/05/2019 tarihleri arasındaki promosyon ödemesinin yapılmasını istemiştir.

Rektörlük, başvuranın çalışmadığı dönem için promosyon ödemesi yapılamayacağını belirtmiştir. İlgili protokollerde, promosyon ödemesinin, yalnızca fiilen görevde olan ve banka aracılığıyla maaş ödemesi yapılan personele yapılabileceği ifade edilmiştir. Başvuranın, görevde olmadığı süre boyunca promosyon ödemesinden yararlanamayacağı sonucuna ulaşılmıştır.

Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın mahrum kaldığı promosyon tutarının ödenmesi için yeni bir işlem yapılması yönünde Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi Rektörlüğü’ne tavsiyede bulunmuştur. Bu süreç, başvuranın kamu görevinden çıkarıldığı tarihten göreve başladığı tarihe kadar olan süreyi kapsamaktadır. Kararın uygulanması için idareye 30 gün süre verilmiştir.

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2020/77031-S.20.83758

BAŞVURU NO : 2020/6428

KARAR TARİHİ : 18/09/2020

TAVSİYE KARARI ,TCKN:

Adres:

BAŞVURUYA KONU İDARE : TEKİRDAĞ NAMIK KEMAL ÜNİVERSİTESİ

REKTÖRLÜĞÜ

BAŞVURUNUN KONUSU : Promosyon talebi hakkındadır.

BAŞVURU TARİHİ : 14/04/2020

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Şikâyetçi dilekçesinde özetle; Namık Kemal Üniversitesi Rektörlüğü

Fakültesi’nde Prof. Dr. olarak görev yapmaktayken 672 sayılı KHK ile kamu görevinden ihraç edildiğini, OHAL komisyonunca 2019 yılında göreve iade edildiğini, Trakya

Üniversitesi İİBF’de Prof. Dr. olarak çalışmakta olduğunu, Kurumumuzun kararını emsal göstererek geçmiş yıllara yönelik promosyon ödenmesi talebiyle yapmış olduğu başvurunun banka değişikliği gerekçesiyle ret edildiğini, bankanın değişmesinin ya da promosyon sözleşmesinin iptalinin veya yenilenmesinin kendisiyle ilgisi olmadığını iddia ederek, 01/09/2016 tarihinden 02/05/2019 tarihine kadar olan süreye ilişkin promosyonun tarafına ödenmesini talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi Rektörlüğünden alınan 22/05/2020 tarihli ve

E. sayılı cevabi yazıda özetle; “Üniversitemiz Fakültesi’nde görev yapmaktayken 01/09/2016 tarihi itibariyle KHK ile görevine son verilen, Cumhurbaşkanlığı OHAL İnceleme komisyonunun 20/03/2019 tarihli kararıyla göreve iade edilen Prof. Dr. ‘ın maaş promosyon talebiyle ilgili istemiş olduğunuz bilgiler ilgi (b) de kayıtlı yazımızla gönderilmiştir. Sehven 01/01/2014-31/12/2016 tarihleri arasında yürürlükte olan Yapı ve Kredi Bankası A.Ş. Tekirdağ Şubesi ile imzalanan protokole ilişkin bilgiler gönderilmediğinden ilgi (a) da kayıtlı yazınıza verilen cevaplar sırasıyla aşağıda sunulmuştur.

İlgilinin görevde olmadığı dönemler için Üniversitemizden maaş promosyon ödenmesine yönelik 20/01/2020 tarihli dilekçesine (Ek-1) Kurumumuzca 2629 sayılı yazı (Ek2) ile cevap verilmiştir. Cevabi yazımızla Türkiye Vakıflar Bankası T.A.O. Tekirdağ Şubesi ile imzalanan 2017-2019 dönemi Kurum Maaş Ödeme Protokolü (Ek-3) “Madde 21- İşbu protokolde belirlenen süre zarfında KURULUŞ personeline, maaş ödemesinin BANKA aracılığı ile yapılmasının sağlanması amacıyla, karşılıklı olarak mutabakata varılması durumunda BANKA tarafından İlgili Başbakanlık Genelgeleri uyarınca KURULUŞUN yazılı talimatı doğrultusunda, Kurumumuzda fiili olarak görevli ve Bankamız aracılığıyla alacak kaydı talimatı verilerek maaş ödemesi yapılan kadrolu personelinize her ay maaş ödeme gününde oluşan net maaş tutarı üzerinden % 1,47 (yüzde birvirgülkırkyedi)

oranında promosyon ödemesinde bulunacaktır. (iki maaş ödemesi arasındaki bir dönemde kuruma katılan ve maaşı ödenen personel de aynı şekilde promosyon ödemesinden faydalandırılacaktır. Taksit ödeme döneminde BANKA aracılığıyla maaş ödemesi yapılması ve fiili olarak görevli olması şartıyla)…” hükmü gereği BANKA tarafından promosyon ödemesinin gerçekleştirilemeyeceği bildirilmiştir.

Prof. Dr. ‘ın Kurumumuzda çalışmadığı ve sonradan ödenmesi gereken ve ödenen maaşları (Ek-4) ilgilinin talebi üzerine (Ek-5) başka bir banka hesabına aktarılmıştır. Dolayısıyla ilgili personelin 1/9/2016-31/12/2016 dönemine ait maaşı Yapı ve

Kredi Bankası A.Ş. Tekirdağ Şubesinde ve 01/01/2017-02/05/2019 dönemine ait maaşı da

Türkiye Vakıflar Bankası T.A.O.’nda bulunan hesaba aktarılmadığından ilgili

BANKALAR tarafından maaş promosyon ödemesi yapılamayacaktır.

Personele yapılacak promosyon ödemelerini düzenleyen, 01/01/2014-31/12/2016 dönemini kapsayan Üniversitemizle Yapı ve Kredi Bankası A.Ş. Tekirdağ Şubesi ve 01/01/201731/12/2019 dönemini kapsayan Türkiye Vakıflar Bankası T.A.O. Tekirdağ Şubesi ile imzalanan protokollerin ilgili maddelerine göre maaş ödemesinin (ilgilinin talebi üzerine)

başka banka aracılığıyla yapılması promosyon ödeme şartlarını oluşturmamaktadır.

İlgili ile yapılan yazışmalar Ek-6 da sunulmuştur. Konuyla ilgili herhangi bir kurum ya da kuruluşla yazışma yapılmamıştır.

Belirtilen süreçte 01/01/2014-31/12/2016 tarihleri için Yapı ve Kredi Bankası A.Ş. ile 01/01/2017-31/12/2019 tarihleri için de Türkiye Vakıflar Bankası T.A.O. Tekirdağ Şubesi ile maaş ödemelerine ilişkin protokol imzalanmıştır (Ek-3). Protokol hükümlerine göre (Yapı ve

Kredi Bankası A.Ş. Tekirdağ Şubesi Madde 10.1, Türkiye Vakıflar Bankası T.A.O.

Tekirdağ Şubesi Madde 21) Yapı ve Kredi Bankası A.Ş. Tekirdağ Şubesince “… BANKA tarafından her bir kuruluş personelinin maaş hesabına ilgili ayda alacak kaydedilen aylık net maaş tutarı üzerinden % 1,90’ı oranında, Türkiye Vakıflar Bankası T.A.O. Tekirdağ

Şubesince Kurumumuzun yazılı talimatı üzerine (Ek-7) Kurumumuzda fiili olarak görevli ve Banka aracılığıyla alacak kaydı talimatı verilerek maaş ödemesi yapılan kadrolu personelimize her ay maaş ödeme gününde oluşan net maaş tutarı üzerinden % 1,47 (yüzde birvirgülkırkyedi) oranında promosyon ödemesinde bulunulmuştur.

Kurumumuzca ilgili protokol hükümlerine göre promosyon ödeme şartları oluşmadığından ilgiliye promosyon ödenmesine ilişkin herhangi bir işlem yapılamamıştır.

Kurumumuza belirtilen süreçte sonradan atanan personele, maaşları dönemine göre Yapı ve

Kredi Bankası A.Ş. Tekirdağ Şubesi veya Türkiye Vakıflar Bankası T.A.O. tarafından ödeme yapıldığı takdirde promosyon ödemesi banka tarafından yapılmıştır.

Kurumumuzla Yapı ve Kredi Bankası A.Ş. Tekirdağ Şubesi ve Türkiye Vakıflar Bankası

T.A.O. Tekirdağ Şubesi ile yapılan protokollerde “ihraç edildiği tarih ve iade edildiği tarih aralığındaki döneme ilişkin banka promosyonu iadesi” ile ilgili herhangi bir hüküm bulunmamaktadır.

Kurumumuza sonradan atanan personele promosyon ödenmesine yönelik Yapı ve Kredi

Bankası A.Ş. Tekirdağ Şubesi “Madde 10.1 …ilgili ayda alacak kaydedilen aylık net maaş tutarı üzerinden % 1,90 oranında hesaplanacaktır. …” hükmü gereği her ay maaş ödemesi adı altında hesaplarına alacak kaydedilen tüm personele banka promosyon ödemesi yapmıştır.

Türkiye Vakıflar T.A.O. Tekirdağ Şubesi “Madde 21- ….. KURULUŞUN yazılı talimatı doğrultusunda, Kurumumuzda fiili olarak görevli ve Bankamız aracılığıyla alacak kaydı talimatı verilerek maaş ödemesi yapılan kadrolu personelinize her ay maaş ödeme gününde oluşan net maaş tutarı üzerinden % 1,47 (yüzde birvirgülkırkyedi) oranında promosyon ödemesinde bulunacaktır. (iki maaş ödemesi arasındaki bir dönemde kuruma katılan ve maaşı ödenen personel de aynı şekilde promosyon ödemesinden faydalandırılacaktır. Taksit ödeme döneminde BANKA aracılığıyla maaş ödemesi yapılması ve fiili olarak görevli olması şartıyla)…” hükmü bulunmaktadır. Buna göre de Kurumumuza sonradan atanan personelin fiilen görevde olması ve banka aracılığıyla maaş ödemesinin yapılması durumunda; BANKA ilgili personelin banka nezdinde bulunan hesabına net maaş tutarının % 1,47 oranında promosyon ödemesi yapmıştır.

Şikayet konusu döneme ait banka promosyon ihale şartnamesi, protokol Ek-8’de sunulmuştur.

İlgili personele promosyon ödemesinin maaşı ödenen dönemde (2019 yılında ödenmiştir.)

yürürlükte olan protokol gereği Türkiye Vakıflar T.A.O. Tekirdağ Şubesi tarafından yapılması uygun olacaktır. Bu ödemenin yapılabilmesi için de protokolde belirtilen şartların yerine gelmiş olması gerekmektedir…” açıklamalarına yer verilmiştir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. Anayasamızın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı

74 üncü maddesinde; “… Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına

sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği

Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…” hükmüne, 3.1.“Yargı yolu” başlıklı 125 inci maddesinde; “…İdare, kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlüdür.” hükmüne, 3.2.“Kamu hizmeti görevlileriyle ilgili hükümler: Genel ilkeler” başlıklı 128 nci maddesinde; “…Memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğer özlük işleri kanunla düzenlenir. Ancak, malî ve sosyal haklara ilişkin toplu sözleşme hükümleri saklıdır…” hükmüne, 4. 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun

Görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” hükmüne,

5.657 sayılı Devlet Memurları Kanununun “Aylığın Ödeme Zamanı ve Esasları” başlıklı

164 üncü maddesinde; “Aylıklarını 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu, 926 sayılı Türk

Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu, 3466 sayılı Uzman Jandarma Kanunu, 2802 sayılı

Hakimler ve Savcılar Kanunu ve 2914 sayılı Yükseköğretim Personel Kanunu hükümlerine göre almakta bulunan Devlet memurları ve diğer kamu görevlileri (sözleşmeli statüdeki personel dahil) ile kamu ve özel kesimde iş kanunlarına göre istihdam edilen işçilere çeşitli adlar altında yapılan nakdi ve ayni nitelikteki tüm ödemelerin hesaplanma kolaylığını ve basitliğini sağlamak amacıyla, bordro düzenlemesine, tahakkuk ve ödeme işlem ve sürelerine ilişkin esas ve usulleri tespit etmeye, aydan daha kısa ya da daha uzun sürelerde yapılan ödemelerin aylık dönemler itibariyle tahakkuk ettirilmesi ve ödenmesine karar vermeye

Maliye ve Gümrük Bakanlığı yetkilidir. Üçüncü fıkra kapsamına giren personelin her türlü özlük haklarının ve tahakkuk işlemlerinin belli merkezlerden yapılabilmesi ve ödemelerin bankacılık sistemi aracılığı ile gerçekleştirilmesi için gerekli düzenlemeleri yapmaya ve gerekli tedbirleri almaya Maliye Bakanlığı yetkilidir.” hükmüne, 6.08/03/2018 tarihli ve 30354 sayılı Mükerrer Resmi Gazetede yayımlanan ve 7075 sayılı

“Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması Hakkında Kanun Hükmünde

Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun” ile kabul edilen 685 sayılı Olağanüstü

Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu Kurulması Hakkında Kanun Hükmünde

Kararnamenin “Komisyonun oluşumu” başlıklı 1 inci maddesinde; “ (1) Anayasanın 120 nci maddesi kapsamında ilan edilen ve 21/7/2016 tarihli ve 1116 sayılı Türkiye Büyük Millet

Meclisi Kararıyla onaylanan olağanüstü hal kapsamında, terör örgütlerine veya Milli

Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti, aidiyeti, iltisakı veya bunlarla irtibatı olduğu gerekçesiyle başka bir idari işlem tesis edilmeksizin doğrudan kanun hükmünde kararname hükümleri ile tesis edilen işlemlere ilişkin başvuruları değerlendirmek ve karara bağlamak üzere Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu kurulmuştur.” hükmüne, 6.1. “Komisyonun görevleri” başlıklı 2 nci maddesinde; “Komisyon, olağanüstü hal kapsamında doğrudan kanun hükmünde kararnameler ile tesis edilen aşağıdaki işlemler hakkındaki başvuruları değerlendirip karar verir.

a)Kamu görevinden, meslekten veya görev yapılan teşkilattan çıkarma ya da ilişiğin kesilmesi,…” hükmüne, 6.2. “Kararların uygulanması” başlıklı 10 uncu maddesinde; “Kamu görevinden, meslekten veya görev yapılan teşkilattan çıkarılan ya da ilişiği kesilenlere ilişkin başvurunun kabulü hâlinde karar, kadro veya pozisyonunun bulunduğu kuruma, yükseköğretim kurumlarında kamu görevinden çıkarılan öğretim elemanları için Yükseköğretim Kurulu

Başkanlığına bildirilir. Kamu görevine iade edilmesine karar verilenlerin eski kadro veya pozisyonuna atanması esastır. Ancak müdür yardımcısı veya daha üstü ile bunlara eşdeğer yöneticilik görevinde bulunmakta iken kamu görevinden çıkarılmış olanların atamalarında, söz konusu yöneticilik görevlerinden önce bulundukları kadro ve pozisyon unvanları dikkate alınır. Yükseköğretim Kurulu Başkanlığına bildirilenlerin atama teklifleri; Ankara, İstanbul, İzmir illeri dışında ve 2006 yılından sonra kurulan yükseköğretim kurumlarına öncelik verilmek kaydıyla, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı tarafından kamu görevinden çıkarıldığı yükseköğretim kurumu haricinde tespit edilecek yükseköğretim kurumlarından birine önceki kadro unvanlarına uygun olarak on beş gün içinde yapılır. Kurumlar, bildirim veya atama teklif tarihini takip eden otuz gün içerisinde atama işlemlerini tamamlar. Bu kapsamda yer alan personele ilişkin kadro ve pozisyonlar, ilgililere ilişkin atama onaylarının alındığı tarih itibarıyla diğer kanunlardaki hükümlere bakılmaksızın ve başka bir işleme gerek kalmaksızın ilgili mevzuatı uyarınca ihdas, tahsis ve vize edilmiş sayılır. Söz konusu kadro ve pozisyonlar, herhangi bir şekilde boşalmaları hâlinde başka bir işleme gerek kalmaksızın iptal edilmiş sayılır. Atama emri, ilgili kamu kurum ve kuruluşu tarafından 11/2/1959 tarihli ve 7201 sayılı

Tebligat Kanunu hükümlerine göre ilgililere tebliğ edilir. Tebliğ tarihini takip eden on gün içerisinde göreve başlamayanların bu maddeden doğan atanma hakkı ile mali hakları düşer.

Kamu kurum ve kuruluşları atama ve göreve başlatma işlemlerinin sonucunu, işlemlerin tamamlanmasını takip eden on beş gün içinde Devlet Personel Başkanlığına bildirirler.

İlgililerin kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin kanun hükmünde kararname hükümleri, bu fıkrada belirtilen kişiler bakımından tüm hüküm ve sonuçlarıyla birlikte ortadan kalkmış sayılır. Bu kapsamda göreve başlayanlara, kamu görevinden çıkarılma tarihlerini takip eden aybaşından göreve başladıkları tarihe kadar geçen süreye tekabül eden mali ve sosyal hakları ödenir. Bu kişiler, kamu görevinden çıkarılmalarından dolayı herhangi bir tazminat talebinde bulunamaz.” hükmüne yer verilmiştir.

IV. KAMU DENETÇİSİ HÜSEYİN YÜRÜK’ÜN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE

ÖNERİSİ

7. Kamu Denetçisi tarafından, şikayetçiye kamu görevinden çıkarıldığı tarihten göreve başladığı tarihe kadar olan sürece ilişkin olarak mahrum kaldığı promosyon tutarının ödenmesi hususunda yeni bir işlem tesisi için ilgili idareye tavsiyede bulunulması yönünde hazırlanan öneri Kamu Başdenetçisine sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden Değerlendirme 8. Uyuşmazlık konusu özetle; Namık Kemal Üniversitesi Rektörlüğü

Fakültesi’nde Prof. Dr. olarak görev yapmaktayken kamu görevinden ihraç edilen ve

OHAL komisyonunca göreve iade edilen şikâyetçinin 01/09/2016 tarihinden 02/05/2019 tarihine kadar olan süreye ilişkin promosyonun tarafına ödenmesi talebinin reddedilmesi hakkındadır.

9. İdare tarafından anılan talebin reddedilme gerekçesi özet olarak; Türkiye Vakıflar

Bankası T.A.O. Tekirdağ Şubesi ile imzalanan 2017-2019 dönemi Kurum Maaş Ödeme

Protokolünün 21 inci maddesi uyarınca promosyon ödenebilmesi için “taksit ödeme döneminde BANKA aracılığıyla maaş ödemesi yapılması ve fiili olarak görevli olması” şartının sağlanması gerektiği, şikayetçinin çalışmadığı ve sonradan ödenmesi gereken ve ödenen maaşlarının talebi üzerine başka bir banka hesabına aktarıldığı, dolayısıyla ilgili bankalar tarafından maaş promosyon ödemesi yapılamayacağı, Yapı ve Kredi Bankası A.Ş.

Tekirdağ Şubesi ve Türkiye Vakıflar Bankası T.A.O. Tekirdağ Şubesi ile yapılan protokollerde “ihraç edildiği tarih ve iade edildiği tarih aralığındaki döneme ilişkin banka promosyonu iadesi” ile ilgili herhangi bir hüküm bulunmadığı şeklinde açıklanmıştır.

10. Somut olayda; şikâyetçinin Namık Kemal Üniversitesi

Fakültesi’nde Bölümünde Öğretim Üyesi olarak görev yapmaktayken 21/07/2015 tarihinde açığa alındığı ve 01/09/2015 tarihinde 672 No.lu KHK ile kamu görevinden ihraç edildiği, daha sonra CUMHURBAŞKANLIĞI OHAL İNCELEME KOMİSYONUNUN

20/03.2019 TARİHLİ KARARI İLE KAMU GÖREVİNE İADE EDİLDİĞİ, YÜKSEK

ÖĞRETİM KURULU BAŞKANLIĞININ 03/04/2019 TARİHLİ KARARI İLE

TRAKYA ÜNİVERSİTESİ İİBF MALİYE BÖLÜMÜNE PROF. DR. OLARAK

ATANDIĞI, 02/05/2019 TARİHİNDE DE GÖREVİNE BAŞLADIĞI,

10.1. Belirtilen süreçte 01/01/2014-31/12/2016 tarihleri için Yapı ve Kredi Bankası A.Ş. ile 01/01/2017-31/12/2019 tarihleri için de Türkiye Vakıflar Bankası T.A.O. Tekirdağ Şubesi ile maaş ödemelerine ilişkin protokol imzalandığı anlaşılmıştır.

11. Söz konusu protokol hükümleri incelendiğinde, Namık Kemal Üniversitesi

Rektörlüğü ile Yapı ve Kredi Bankası A.Ş. Tekirdağ Şubesi arasında 13/12/2013 tarihinde imzalanan “Maaş Ödemeleri Protokolü”nün 10.1. maddesinde; “İşbu

Protokolün yürürlük tarihinden itibaren uygulamaya geçirilmesi, …olağan bitim tarihi olan 31/12/2016 tarihine kadar ihtilafsız olarak yürürlükte kalması…ilgili ayda alacak kaydedilen aylık net maaş tutarı üzerinden % 1,90 oranında hesaplanacaktır. …” düzenlemesine, Namık

Kemal Üniversitesi Rektörlüğü ile Türkiye Vakıflar T.A.O. Tekirdağ Şubesi arasında 18/11/2016 tarihinde imzalanan “Maaş Ödemeleri Protokolü”nün 21. maddesinde; “…KURULUŞUN yazılı talimatı doğrultusunda, Kurumumuzda fiili olarak görevli ve

Bankamız aracılığıyla alacak kaydı talimatı verilerek maaş ödemesi yapılan kadrolu personelinize her ay maaş ödeme gününde oluşan net maaş tutarı üzerinden % 1,47 (yüzde birvirgülkırkyedi) oranında promosyon ödemesinde bulunacaktır. (iki maaş ödemesi arasındaki bir dönemde kuruma katılan ve maaşı ödenen personel de aynı şekilde promosyon ödemesinden faydalandırılacaktır. Taksit ödeme döneminde BANKA aracılığıyla maaş ödemesi yapılması ve fiili olarak görevli olması şartıyla)…” düzenlemesine yer verildiği anlaşılmıştır.

12. Bilindiği gibi 15 Temmuz 2016 tarihinde başlatılan hain işgal girişimi nedeniyle kamu kurum ve kuruluşlarında çeşitli kadrolarda görev yapmakta iken FETÖ/PDY terör örgütü ile irtibatı / iltisakı bulunduğu gerekçesiyle kamu görevinden çıkarılan ancak sonrasında yapılan incelemeler neticesinde terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti, aidiyeti, iltisak veya bunlarla irtibatı olmadığı tespit edilenler çeşitli kanun hükmünde kararnameler ile yine doğrudan başka bir idari işlem tesis edilmesine gerek olmadan kamu görevine iade edilmişlerdir.

13. Söz konusu Kanun Hükmünde Kararnamelerin “İade hükümleri” başlıklı maddelerinde; daha önce çeşitli OHAL kararnameleri ile kamu görevinden çıkarılan ilgililerin kamu görevine iadeleri hususundaki usul belirtilerek; iade olan kamu görevlileri hakkında anılan

OHAL kararnamelerinin tüm hüküm ve sonuçlarının yayım tarihinden itibaren ortadan kalkmış sayılacağı, ilgililerin kamu görevinden çıkarıldıkları tarihten göreve başladıkları tarihe kadar geçen süreye tekabül eden mali ve sosyal haklarının ödeneceği hüküm altına alınmıştır.

14. Diğer yandan, 23/01/2017 tarihli ve 29957 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 685 sayılı Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu Kurulması Hakkında Kanun

Hükmünde Kararnamenin “Komisyonun Oluşumu” başlıklı 1 inci maddesinde; “Anayasanın

120 nci maddesi kapsamında ilan edilen ve 21/712016 tarihli ve 1116 sayılı Türkiye Büyük

Millet Meclisi Kararıyla onaylanan olağanüstü hal kapsamında, terör örgütlerine veya Milli

Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu kurulmuştur.

15. Ancak 685 sayılı Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu Kurulması Hakkında

Kanun Hükmünde Kararnamede ilgililerin göreve iadesi durumunda kamu görevinden çıkarıldıkları tarihten göreve başladıkları tarihe kadar geçen süreye tekabül eden mali ve sosyal haklarının ödenmesine ilişkin hüküm bulunmaması nedeniyle OHAL Komisyonuna yapılan başvurunun kabulü sonucu kamu görevine iade usulü ile anılan Komisyon kurulmadan önce olağanüstü hal kanun hükmünde kararnameleri ile yapılan iade usulü farklılığını gidermek amacıyla 25/07/2018 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan 7145 sayılı

Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile

7075 sayılı Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu Kurulması Hakkında Kanun

Hükmünde Kararnamenin 10 uncu maddesinde yapılan değişiklik ile ilgililerin kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin kanun hükmünde kararname hükümlerinin, bu fıkrada belirtilen kişiler bakımından tüm hüküm ve sonuçlarıyla birlikte ortadan kalkmış sayılacağı bu kapsamda göreve başlayanlara, KAMU GÖREVİNDEN ÇIKARILMA

TARİHLERİNİ TAKİP EDEN AYBAŞINDAN GÖREVE BAŞLADIKLARI TARİHE

KADAR GEÇEN SÜREYE TEKABÜL EDEN MALİ VE SOSYAL HAKLARIN

ÖDENECEĞİ HÜKÜM ALTINA ALINMIŞTIR.

16. 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 164 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkrası; “Aylıklarını 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu, 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri

Personel Kanunu, 3466 sayılı Uzman Jandarma Kanunu, 2802 sayılı Hakimler ve Savcılar

Kanunu ve 2914 sayılı Yükseköğretim Personel Kanunu hükümlerine göre almakta bulunan

Devlet memurları ve diğer kamu görevlileri (sözleşmeli statüdeki personel dahil) ile kamu ve özel kesimde iş kanunlarına göre istihdam edilen işçilere çeşitli adlar altında yapılan nakdi ve ayni nitelikteki tüm ödemelerin hesaplanma kolaylığını ve basitliğini sağlamak amacıyla, bordro düzenlemesine, tahakkuk ve ödeme işlem ve sürelerine ilişkin esas ve usulleri tesbit etmeye, aydan daha kısa ya da daha uzun sürelerde yapılan ödemelerin aylık dönemler itibariyle tahakkuk ettirilmesi ve ödenmesine karar vermeye Maliye ve Gümrük Bakanlığı yetkilidir. Üçüncü fıkra kapsamına giren personelin her türlü özlük haklarının ve tahakkuk işlemlerinin belli merkezlerden yapılabilmesi ve ödemelerin bankacılık sistemi aracılığı ile gerçekleştirilmesi için gerekli düzenlemeleri yapmaya ve gerekli tedbirleri almaya Maliye

Bakanlığı yetkilidir.” hükmünü amirdir.

17. Söz konusu düzenleme gereğince çıkarılan 17/07/2012 tarihli ve 28356 sayılı Resmi

Gazetede yayımlanan Muhasebat Genel Müdürlüğünün 34 Sıra No.lu Genel Tebliği ise kamu personelinin maaşlarının bankalar vasıtasıyla ödenmesine yönelik usul ve esasları belirlemiştir.

18. Bu doğrultuda kamu personelinin maaşlarının ödenmesi için ilgili kurumlarla anlaşan bankalar, söz konusu mali haklara ilişkin protokoller akdetmekte ve bu protokoller gereğince elde ettiği gelirler üzerinden “promosyon” adı verilen ek mali imkanları ilgili kurumlara sağlamaktadır. Bankaların sunduğu bu imkânların, kamu kurum-kuruluşları tarafından ne şekilde değerlendirileceği ve personelin bunlardan yararlanıp yararlanmayacağına ilişkin uygulamada yeknesaklığın bulunmayışı sebebiyle 20/07/2007 tarihli ve 26588 sayılı Resmi

Gazetede yayımlanan 2007/21 sayılı Başbakanlık Genelgesi hazırlanmıştır.

19. Söz konusu Genelge, bankalarla yapılacak protokollere ilişkin uyulması gereken genel çerçeveyi çizmiş olup promosyon ödemeleri bağlamındaki tereddütleri bir noktaya kadar gidermiştir. Ancak zaman içinde değişen şartlarla birlikte, Genelgenin 5 inci ve 4 üncü maddesinin yeniden ele alınması gerekmiş ve bu kapsamda söz konusu maddelerde değişiklik öngörmek üzere sırasıyla 2008/18 sayılı ve 2010/17 sayılı Başbakanlık Genelgeleri çıkarılmıştır. 2007/21 sayılı Genelgenin 5 inci maddesindeki değişiklikle, kamu kurum ve kuruluşlarının promosyon ödemelerini ne miktarda ve ne kadar sürede yapacaklarına ilişkin sınırlayıcı hüküm ortadan kaldırılmıştır. Böylece ilgili kurumların kendi öznel şartlarını değerlendirerek bu ödemeyi yapmaları hususunda geniş bir takdir sahası oluşturulmuştur. Söz konusu Genelgenin 4 üncü maddesinde yapılan değişiklikle ise bankadan alınacak promosyon miktarının tamamının personele dağıtılacağı esası benimsenmiş ve bu suretle promosyon bedelinin üçte birine kadarki kısmının ilgili kurum personelinin ihtiyaçları doğrultusunda kullanılabileceğine ilişkin yaklaşım terkedilmiştir. Bu husus, promosyon bedelinin doğrudan kamu personelinin aylık veya ücretinin tamamlayıcı parçası olduğu gerçeğinin kabulüne işaret etmektedir.

20. BİLİNDİĞİ GİBİ HUKUK DEVLETİNİN GEREKLERİNDEN BİRİ DE

İDARENİN HUKUKLA BAĞLI OLMASI VE HUKUKA AYKIRI İŞLEM VE

EYLEMLERİNDEN DOLAYI KİŞİLERE VERDİĞİ ZARARLARIN TAZMİNİ

OLUP, ANAYASANIN 125 İNCİ MADDESİNDE DE İDARENİN, KENDİ EYLEM VE

İŞLEMLERİNDEN DOĞAN ZARARI ÖDEMEKLE YÜKÜMLÜ OLDUĞU AÇIKÇA

HÜKÜM ALTINA ALINMIŞTIR.

21. Bu çerçevede ülkemizde 15 Temmuz 2016 tarihinde Devletimize ve milletimize karşı başlatılan hain işgal girişimi nedeniyle kamu düzeni ve güvenliği açısından Anayasanın 120 inci maddesi ve 2935 sayılı Olağanüstü Hal Kanununu uyarınca ülke genelinde olağanüstü hal ilan edilmesine karar verilmiş, alınan tedbirler çerçevesinde Anayasa ile kurulan demokrasi düzeninin korumak amacıyla terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti veya iltisakı yahut bunlarla irtibatı olduğu değerlendirilen; vakıf, dernek, televizyon ve sair birçok müessese kapatılmış ve birçok kamu görevlisi de ihraç edilerek başta

FETO/PDY olmak üzere terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti, iltisakı yahut bunlarla irtibatlı olduğu değerlendirilen kişiler kamu kurum ve kuruluşlarından çıkarılmışlardır.

22. Diğer yandan alınan tedbirler nedeniyle idarî işlemlerden dolayı kişisel hakları doğrudan muhtel olanların mağduriyetlerini gidermek amacıyla da ilgililerin kamu görevine dönmesini öngören OHAL KHK’larıyla düzenleme yapılarak, görevine iade edilmesine karar verilenler açısından çıkarılmaya ilişkin Kanun Hükmünde Kararname

Hükümlerinin tüm hüküm ve sonuçlarıyla birlikte ortadan kalkmış sayılacağı, bu kapsamda göreve başlayanlara kamu görevinden çıkarılma tarihlerini takip eden aybaşından göreve başladıkları tarihe kadar geçen süreye tekabül eden mali ve sosyal hakların ödeneceği hüküm altına alınmıştır.

23. Bu doğrultuda, kamu görevinden çıkarılan ancak OHAL İnceleme Komisyonunun kararı ile de göreve iade edilen başvuran kamu görevinden çıkarılmamış olsaydı mevcut personel olarak promosyon ödeme sözleşmesine dahil edilecek ve maaşının banka aracılığıyla yatırılması nedeniyle promosyon ücretinden yararlanabilmesi muhtemel olacaktı. Başvuranın idarenin hukuka aykırı işlemi nedeniyle bu imkandan mahrum kaldığı dikkate alındığında idarenin hatalı işlemi nedeniyle oluşan külfetin başvurana yükletilemeyeceği, başvurana ödenmesi gereken miktar kadar promosyon ödemesinin idare tarafından karşılanması gerektiği tespit edilmiştir.

24. Kurumumuza benzer nitelikte “Vergi kesintilerinin iadesi talebi” ile ilgili 2019/17171 numaralı başvuru hakkında 27/03/2020 tarihinde; “Bölge tazminatı ödenmesi talebi” ile ilgili 2019/18199 numaralı başvuru hakkında 03/01/2020 tarihinde; “Başvuranın kamu görevinden çıkarıldığı döneme ait mali ve sosyal haklarının ödenmesi talebi” ile ilgili 2019/12302 numaralı başvuru hakkında 19/12/2019 tarihinde; “Promosyon ödeme talebi” ile ilgili 2019/13756 numaralı başvuru hakkında 07/01/2020 tarihinde, 2020/6146 numaralı başvuru hakkında 08/09/2020 tarihinde ve benzeri konularda benzeri nitelikte farklı tarihlerde olmak üzere TAVSİYE KARARLARI VERİLMİŞTİR.

25. Şikâyetçinin iddiaları, İdarenin açıklamaları, ilgili mevzuat hükümleri ile tüm dosya kapsamındaki bilgi ve belgeler birlikte değerlendirildiğinde; başvuranın banka promosyonu ödenmesi talebinin idarece ret edilmesinde hukuka ve hakkaniyete uygunluk tespit edilememiştir.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 26. İyi yönetim ilkelerine, 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar

Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiştir. Söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmeler neticesinde Kurumumuzun bilgi ve belge taleplerine süresi içinde cevap verildiği tespit edilmiştir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

27. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Tavsiye Kararının idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup

Tekirdağ İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Yukarıda açıklanan gerekçe ve dosya kapsamına göre, BAŞVURUNUN KABULÜNE; Şikayetçiye kamu görevinden çıkarıldığı tarihten göreve başladığı tarihe kadar olan sürece ilişkin olarak mahrum kaldığı promosyon tutarının ödenmesi yönünde yeni bir işlem tesisi hususunda TEKİRDAĞ NAMIK KEMAL ÜNİVERSİTESİ

REKTÖRLÜĞÜNE TAVSİYEDE BULUNULMASINA,

Kararın BAŞVURANA ve TEKİRDAĞ NAMIK KEMAL ÜNİVERSİTESİ

REKTÖRLÜĞÜNE tebliğine,

6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca,

idare tarafından bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

e-imzalıdır

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi