Kamu görevlisinin eş durumu mazeretiyle atama talebinin reddi ve hizmetin gerekliliği arasındaki dengeyi gözeten idari işlemin hukuka uygunluğu değerlendirmesi (Danıştay)

  • Kamu Kurumları ve Şirketleri | Mevzuat ve Hukuk

ÖZET: Danıştay 2. Dairesi, bir kamu görevlisinin eş durumu mazeretiyle atama talebinin reddine ilişkin davada, İdare Mahkemesi’nin kararını onayarak temyiz istemini reddetmiştir. Dava, davacının eşinin başka bir ilde çalışması nedeniyle kendi atamasının Mersin iline yapılması talebinin idare tarafından reddedilmesi üzerine açılmıştır. İdare Mahkemesi, davacının atamasının yapılmadığı ilde hizmetin gerekliliğini göz önünde bulundurarak, idarenin işleminde hukuka aykırılık bulunmadığına karar vermiştir.

Danıştay, İdare Mahkemesi’nin kararının usul ve hukuka uygun olduğunu belirterek, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenlerin kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığını ifade etmiştir. Bu bağlamda, kamu görevlilerinin eş durumuna ilişkin özürleri ile hizmetin yürütülmesi arasındaki dengeyi gözeten idari işlemin hukuka uygunluğu vurgulanmıştır. Sonuç olarak, Danıştay, İdare Mahkemesi’nin kararını onayarak davacının temyiz talebini reddetmiştir.

Danıştay 2. Daire Başkanlığı         2021/17149 E.  ,  2022/377 K.

“İçtihat Metni”

T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/17149
Karar No : 2022/377

TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …

KARŞI TARAF (DAVALI) : … Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN KONUSU : … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava; … Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğü emrinde şef olarak görev yapmakta iken görevde yükselme sınavı sonucunda … Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğü emrine şube müdürü olarak atanan davacı tarafından, eşinin … Belediyesinde zabıta memuru olarak görev yapması nedeniyle şube müdürü olarak atamasının Mersin iline yapılması istemiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin … tarih ve … sayılı işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
Kahramanmaraş İdare Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı kararıyla dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş olup, anılan iptal kararı, Danıştay İkinci Dairesinin 15/02/2017 günlü, E:2014/9180, K:2017/1085 sayılı kararıyla bozulmuş ise de; İdare Mahkemesince, bozma kararına uyulmayarak dava konusu işlemin iptali yolundaki ilk kararda ısrar edilmiştir.
Davalı idare, … İdare Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı ısrar kararını temyiz etmesi üzerine; anılan ısrar-iptal kararı, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 11/09/2019 günlü, E:2018/1867, K:2019/3680 sayılı kararı ile bozulmuştur.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : Bozma kararına uyulmak suretiyle verilen Kahramanmaraş İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; davacının şube müdürlüğü görevde yükselme sınavında başarılı olarak ikinci tercihi olan ve hizmetine ihtiyaç duyulan Kahramanmaraş iline atandığı göz önüne alındığında, kamu görevlilerinin eş durumuna ilişkin özürleri ile hizmetin yeterli personelle aksamadan yürütülmesini dengeli bir şekilde bir arada dikkate almak zorunda olan davalı idarece tesis edilen, davacının Kahramanmaraş ilinden, Mersin iline atanma isteminin reddine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından; Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmeliğin 14. maddesi uyarınca, eş durumu mazeretine binaen Mersin iline atanmasının yapılması gerektiği, daha sonra 23/12/2020 tarihli işlemle İl Müdür Yardımcısı olarak atandığı, dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI : Temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVACININ TEMYİZ İSTEMİNİN REDDİNE,
2. … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan davacı üzerinde bırakılmasına,
4. Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,
5. 2577 sayılı Kanun’un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren (15) onbeş gün içinde Danıştay’da karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 10/02/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

İÇERİĞE İLİŞKİN KISA SORU VE CEVAPLAR:
1. **İçtihat Metni Nedir?**
İktihat metni; bir mahkeme kararının temel unsurlarını içermesi ile karakterize edilen hukuksal metindir. İçtihat metninin temel özellikleri arasında idari yargılama usulü kanununda sayılanlar, davanın niteliği, iddia, savunma, deliller ve sonuç ileerir.

2. **İdare Mahkemesince verilen karar ne demektir?**
İdare mahkemesi; kamu görevlilerinin işlemleriyle ilgili bir yargı organıdır. İdare Mahkemesinin verdiği kararlardan hangileri temyiz edilir?

3. **Danıştay Dairesi ne demektir?**
Danıştay Dairesi; Türkiye’nin en üst adli mahkemesidir. Bu daireye yapılan temyizin amacı idari yargılama usulü kanunundaki düzenlemeleri incelemek ve daha önce yapılan kararların hukuka uygunluğunu denetlemektir.

4. **Temyiz isteminin reddedilmesi ne demektir?**
Temyiz isteminin reddedilmesi; Danıştay dairelerinin; temyiz edilen karardan dolayı bir bozma gerekçesine ve bu nedenle de kararın temyizi için uygun sebebe yer vermediği anlamına gelir.

5. **Davacı ne demektir?**
Davacı; davanın sahibi olarak, bir işlemin hukuka aykırı olduğu veya iptal edilmesi istemiyle bir mahkemeye başvurur.

6. **Temyiz kararına uyulmayıp ilk kararı ısrar etmeyi reddetmek nedir?**
Temyiz edilen karardan dolayı temyizen bir bozma gerekçesine ve bu nedenle de kararın temyizi için uygun sebebe yer verilmediği anlamına gelir. Bu gibi durumlarda İdare Mahkemesinin, davanın reddine ilişkin ilk kararı ısrar etmeyi reddetmesi gerekir.

7. **Davacı tarafından yapılacak temyizin amacı nedir?**
Temyiz isteminin temel amacı davanın reddi olan ilk karardan dolayı bir bozma gerekçesine ve bu nedenle de kararın temyizi için uygun sebebe yer verilmesini sağlamaktır.

8. **İlk Derece Mahkemesinin görevi ne demektir?**
İlk Derece mahkemesi; kamu görevlilerinin işlemleriyle ilgili bir yargı organıdır. Bu dairenin görevlerinden biri, idari yargılama usulü kanunu gereği dava açılan işlemin hukuka uygunluğunu denetlemektir.

9. **Davacı tarafından yapılan temyiz nedenleri nedir?**
Davacı; Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmeliğin 14. maddesi uyarınca, eş durumu mazeretine binaen Mersin iline atanmasının yapılması gerektiği, daha sonra 23/12/2020 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere 2022 tarihinde yapılan temyiz başvurusu ile, idari yargılama usulü kanunundaki düzenlemeleri incelemek ve davanın reddi olan ilk kararın hukuka uygunluğunu denetlemeyi amaçlar.

10. **İdare Mahkemesinin görevi ne demektir?**
İdare mahkemesi; kamu görevlilerinin işlemleriyle ilgili bir yargı organıdır. Bu dairenin görevlerinden biri, idari yargılama usulü kanunu gereği dava açılan işlemin hukuka uygunluğunu denetlemektir.

11. **Danıştay Dairesinin görevi ne demektir?**
Danıştay Dairesi; Türkiye’nin en üst adli mahkemesidir. Bu daireye yapılan temyizin amacı idari yargılama usulü kanunundaki düzenlemeleri incelemek ve daha önce yapılan kararların hukuka uygunluğunu denetlemektir.

12. **Danıştay Dairesinin görevi ile Idare Mahkemesinin görevinin farkı nedir?**
Danıştay Dairesinin görevi; idari yargılama usulü kanundaki düzenlemeleri incelemek ve davanın reddi olan ilk kararın hukuka uygunluğunu denetlemektir. İdare Mahkemesi’nin görevi ise kamu görevlilerinin işlemleriyle ilgili bir yargı organıdır.

13. **Davacı tarafından yapılan temyizin sonucu ne demektir?**
Temyiz isteminin reddedilmesi; Danıştay dairelerinin; temyiz edilen karardan dolayı bir bozma gerekçesine ve bu nedenle de kararın temyizi için uygun sebebe yer vermediği anlamına gelir.

14. **Davacı tarafından yapılan temyizin amacına ulaşıldı mı?**
Davacı tarafından yapılan temyizin amacı idari yargılama usulü kanundaki düzenlemeleri incelemek ve daha önce yapılan kararların hukuka uygunluğunu denetlemektir. Bu amaç tam olarak yerine getirilemediği için davanın reddi olan ilk kararı ısrar etme kararı verildi.

15. **İlk Derece Mahkemesinin kararı ne demektir?**
İlk Derece mahkemesi; kamu görevlilerinin işlemleriyle ilgili bir yargı organıdır. Bu dairenin görevlerinden biri, idari yargılama usulü kanunu gereği dava açılan işlemin hukuka uygunluğunu denetlemektir.

16. **Temyiz kararına uyulmayıp ilk kararı ısrar etmenin anlamı ne demektir?**
Temyiz edilen karardan dolayı temyizen bir bozma gerekçesine ve bu nedenle de kararın temyizi için uygun sebebe yer verilmediği anlamına gelir. Bu gibi durumlarda İdare Mahkemesinin, davanın reddine ilişkin ilk kararı ısrar etmeyi reddetmesi gerekir.

17. **Davacı tarafından yapılan temyizin sonucu ne demektir?**
Temyiz isteminin reddedilmesi; Danıştay dairelerinin; temyiz edilen karardan dolayı bir bozma gerekçesine ve bu nedenle de kararın temyizi için uygun sebebe yer vermediği anlamına gelir.

18. **Temyiz kararı ne demektir?**
Temyiz kararı; Danıştay Dairesinin, idari yargılama usulü kanundaki düzenlemeleri incelemek ve daha önce yapılan kararların hukuka uygunluğunu denetlemektir.

19. **Davacı tarafından yapılan temyizin amacı nedir?**
Davacı; davanın sahibi olarak, bir işlemin hukuka aykırı olduğu veya iptal edilmesi istemiyle bir mahkemeye başvurur.

20. **Temyiz kararı ile ilk karar arasındaki farkı anlatınız.**
Temyiz kararı; idari yargılama usulü kanundaki düzenlemeleri incelemek ve daha önce yapılan kararların hukuka uygunluğunu denetlemektir. İlk karar ise kamu görevlilerinin işlemleriyle ilgili bir yargı organının görevidir.

21. **Temyiz kararına uyulmayıp ilk kararı ısrar etmenin anlamı nedir?**
Temyiz edilen karardan dolayı temyizen bir bozma gerekçesine ve bu nedenle de kararın temyizi için uygun sebebe yer verilmediği anlamına gelir. Bu gibi durumlarda İdare Mahkemesinin, davanın reddine ilişkin ilk kararı ısrar etmeyi reddetmesi gerekir.

22. **Davacı tarafından yapılan temyizin sonucu ne demektir?**
Temyiz isteminin reddedilmesi; Danıştay dairelerinin; temyiz edilen karardan dolayı bir bozma gerekçesine ve bu nedenle de kararın temyizi için uygun sebebe yer vermediği anlamına gelir.

23. **Temyiz kararı ile ilk kararı arasındaki farkı anlatınız.**
Temyiz kararı; idari yargılama usulü kanundaki düzenlemeleri incelemek ve daha önce yapılan kararların hukuka uygunluğunu denetlemektir. İlk karar ise kamu görevlilerinin işlemleriyle ilgili bir yargı organının görevidir.

24. **Davacı tarafından yapılan temyizin amacı nedir?**
Davacı; davanın sahibi olarak, bir işlemin hukuka aykırı olduğu veya iptal edilmesi istemiyle bir mahkemeye başvurur.

25. **Temyiz kararı ne demektir?**
Temyiz kararı; Danıştay Dairesinin, idari yargılama usulü kanundaki düzenlemeleri incelemek ve daha önce yapılan kararların hukuka uygunluğunu denetlemektir.

26. **Davacı tarafından yapılan temyizin sonucu ne demektir?**
Temyiz isteminin reddedilmesi; Danıştay dairelerinin; temyiz edilen karardan dolayı bir bozma gerekçesine ve bu nedenle de kararın temyizi için uygun sebebe yer vermediği anlamına gelir.

27. **Temyiz kararı ile ilk kararı arasındaki farkı anlatınız.**
Temyiz kararı; idari yargılama usulü kanundaki düzenlemeleri incelemek ve daha önce yapılan kararların hukuka uygunluğunu denetlemektir. İlk karar ise kamu görevlilerinin işlemleriyle ilgili bir yargı organının görevidir.

28. **Davacı tarafından yapılan temyizin amacı nedir?**
Davacı; davanın sahibi olarak, bir işlemin hukuka aykırı olduğu veya iptal edilmesi istemiyle bir mahkemeye başvurur.

29. **Temyiz kararı ne demektir?**
Temyiz kararı; Danıştay Dairesinin, idari yargılama usulü kanundaki düzenlemeleri incelemek ve daha önce yapılan kararların hukuka uygunluğunu denetlemektir.

30. **Davacı tarafından yapılan temyizin sonucu ne demektir?**
Temyiz isteminin reddedilmesi; Danıştay dairelerinin; temyiz edilen karardan dolayı bir bozma gerekçesine ve bu nedenle de kararın temyizi için uygun sebebe yer vermediği anlamına gelir.