|
ÖZET: Bu karar, başvuranın 2014 yılından bu yana şartlı ve sıra tahsisli lojmanda ikamet etmesine dayanarak, Konya Veteriner Kontrol Enstitüsü Müdürlüğü tarafından alınan lojman tahliye kararının hukuka uygunluğunu incelemektedir. Başvuran, 2019 yılında lojmanda oturmaya devam etmesi için gerekli başvuruları yapmış, ancak 2023 yılı Ocak ayında yapılan ilana göre, lojman için başvuran diğer personellerin bulunması nedeniyle tahliye edilmesi gerektiği belirtilmiştir. İdare, başvuranın oturduğu lojmanın tahliyesini, Kamu Konutları Yönetmeliği’nin 20. maddesi uyarınca, konuta girmek için sıra bekleyen personel bulunduğu gerekçesiyle gerçekleştirmiştir.
Başvuranın, tahliye öncesinde kendisine bildirim yapılmadığı iddiası, idarenin 2019 yılından bu yana lojmanın tahliyesini gerektirecek bir durum oluşmadığına dair açıklamalarıyla çelişmektedir. İlgili mevzuat, tahliye için gerekli bildirim yükümlülüğü getirmemekte, dolayısıyla başvuranın tahliye edilmesi işlemi hukuka uygun bulunmuştur. Sonuç olarak, başvuranın lojman tahliyesi talebi reddedilmiş ve idarenin işlemlerinin hukuka uygun olduğu değerlendirilmiştir. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2023/6212-S.23.10176
BAŞVURU NO : 2023/3371
KARAR TARİHİ : 22/05/2023
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : KONYA VETERİNER KONTROL ENSTİTÜSÜ MÜDÜRLÜĞÜ
Lojman tahliye kararının hukuka uygunluğunun incelenmesi talebi hk.
BAŞVURUNUN KONUSU :
BAŞVURU TARİHİ : 10/03/2023
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Kurumumuza yapılan başvuruda başvuran, Konya Veteriner Kontrol Enstitüsü Müdürlüğünün 2014 yılı
Ocak ayında lojman başvuru ilanında A Blok 4 no’ lu lojmanına ilişkin “Enstitü Müdürüne tahsisli olduğu ve talep ettiği takdirde 15 gün içerisinde boşaltma şartı” ile taleplerin alınacağının ifade edildiğini, bu kapsamda, 25/03/2014 tarih ve sayılı Mahalli Konut Dağıtım Komisyon Kararı ile Enstitü
Müdürlüğü bünyesinde Enstitü Müdür Lojmanı olarak belirlenen A Blok 4 no’ lu lojmanın Enstitü Müdürü talep ettiği takdirde 15 gün içerisinde boşaltma şartı ve sıra tahsisli olarak tarafına tahsis edildiğini, 22/03/2019 tarihinde sıra tahsisli kapsamında süresinin dolduğunu, aynı şartlarda oturmaya devam ettiğini, ancak 24/02/2023 tarih ve – – sayılı yazı ile lojmanın tahliyesinin talep edildiğini, söz konusu yazıda ileri sürülen gerekçelerin tarafına tahsis edilen lojmanın tahliyesi için öngörülen
“Enstitü Müdür talebi olduğu takdirde” şeklindeki şart ile örtüşmediğini, Kurum müdürünün lojman talep ettiğine dair herhangi bir bildirim bulunmadığını, ayrıca lojmanın statüsünde değişiklik yapıldığına dair de bir bildirimde bulunulmadığını, lojmanın tahliye edilmesi hususunda kendisine daha önceki bir tarihte sözlü veya yazılı bir uyarıda bulunulmuş olsaydı Müdürlüğün 09/01/2023 tarih ve E– – sayılı yazısı ile ilana çıkılan lojmanlar için süresi dolmak üzere olan Veteriner
Hekim (5 yıl+5 yıl+ 1 yıl) ve Veteriner Hekim (5 yıl
+ 1 yıl) gibi değerlendirmeye girmek için başvuruda bulunacağını, 2023 Ocak ayında lojman müracaatlarında yapılan değerlendirmeye ilişkin 15.02.2023 tarih ve sayılı yazıdan süresi dolan ve dolmak üzere iki Veteriner Hekim ile bir memur ve bir işçinin bulunduğunun anlaşıldığını, bu kapsamda, C blokta 6 adet, B blokta 1 adet boş lojman ve boşalacak iki lojman olmak üzere toplamda 9 adet boş lojmana bir memur ve bir işçi başvurusu söz konusu iken tarafına tahliye yazısı gönderilmesinin anlaşılamadığını, lojmanda sıra tahsisli lojman süresi dolup bir yıl uzatma alan ve bu süresi dolan Veteriner
Hekim ’e lojmanı tahliye etmesine yönelik yazı yazılmadan 02.03.2023 tarih ve sayılı yazı ile lojmanın yeniden şartlı olarak tahsis edildiğini, ayrıca 2023 Şubat ayında süresi
dolan ve yakın zamanda dolacak olan personellere lojman tahliye işlemleri ile ilgili bir yazı gönderilmediğini, oturduğu süreçte benzer şekilde lojman talepleri olmasına rağmen bugüne kadar bu talepler gerekçe gösterilmek suretiyle tahliye talebinde bulunulmadığını iddia ederek, Kurumu tarafından alınan lojman tahliye kararının hukuka uygunluğunun değerlendirilmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Başvuruya konu iddialar hakkında bilgi ve belge talebi içeren yazımıza istinaden Tarım ve Orman
Bakanlığı Konya Veteriner Kontrol Enstitüsü tarafından gönderilen 06/04/2023 tarih ve sayılı cevabi yazıda;
2.1. Başvuranın, boş durumda olan Enstitü Müdürüne tahsisli Enstitü A blok 4 no’lu lojmandan faydalanmak için 2014 yılındaki başvurusuna binaen, sayılı Mahalli Konut Dağıtım Komisyonu kararı ile şartlı ve sıra tahsisli olarak bahse konu lojmanın tahsisinin yapıldığı, 5 yıl sıra tahsisli oturduğu ve sıra tahsis süresi sonunda 24.3.2019 tarihinde lojman kullanım hakkı sona ereceğinden, 22.03.2019 tarih ve sayılı yazı ile lojmanda oturmaya devam etmek için Enstitü Müdürlüğüne başvurduğu, yapılan başvurunun Mahalli Konut Dağıtım Komisyonu tarafından değerlendirildiği, 2019 yılında lojmandan faydalanmak isteyen personellerin belirlenmesi için çıkılan ilana herhangi bir başvuru olmamasından dolayı oturmak için bekleyen personel bulunmaması ve Enstitü Müdürünün de o dönemde lojman talebi olmaması nedeniyle, kamu yararı gözetilerek sayılı Mahalli Konut Dağıtım Komisyonu kararı ile
Müdür talebi ya da lojmandan faydalanmak için bir başvuru olana kadar yönetmeliğin ilgili maddelerine göre (madde 20-a ve madde 33-b) gerektiğinde lojmanı boşaltmak üzere, başvuranın lojmanda şartlı oturmaya devam etmesi kararının alındığı, bu kararın 22.3.2019 tarih ve sayılı yazı ile başvurana bildirildiği ve tahliyesini gerektirecek bir durum oluşmadığından lojmanda oturmaya devam ettiği, Enstitü Müdürlüğünün 09.01.2023 tarih ve E. – – sayılı yazısı ile 2023 yılında lojmandan faydalanmak isteyen personelin başvurularını almak için Kamu Konutları Yönetmeliğinin ilgili maddelerine göre çıkılan ilana, başvuru yapanlar arasında ortaya çıkan sıralamaya göre, öncelikle boş olan
B blok 2 nolu lojmandan başlanarak yerleştirilme yapıldığı, ancak boş lojman kalmaması nedeniyle halen lojmanda şartlı olarak oturan personellerden başvuranın 2014 yılından bu yana oturduğu, diğer şartlı oturan personellerin ise 2017 yılından bu yana lojmanda oturduğu için, Kamu Konutları Yönetmeliğinin
20 nci maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi uyarınca başvuranın tahliye işlemine karar verildiği,
2.2. Kamu Konutları Yönetmeliğinin ilgili maddeleri gereğince her yıl olduğu gibi 2023 yılı Ocak ayında da Enstitü Müdürlüğünün 09.01.2023 tarih ve – – sayılı yazısı ile 2023 yılında lojmandan faydalanmak isteyen personelin başvurularını almak için çıkılan ilana, lojmandan faydalanmak isteyen personelin mevcutta boş lojmana yerleştirilmesi sonrası, Müdür talebi olmamasına rağmen daha önce lojmanda oturmayan personel başvurusu olduğundan, başvurusu olan personelin yerleştirilebilmesi için başvuru olduğunda tahliye etmek kaydıyla şartlı olarak oturmakta olan başvurana lojmanı tahliye etmesi için 24.02.2023 tarih ve sayılı yazının gönderildiği,
2.3. 2023 yılı Ocak ayında, o yıl lojmandan faydalanmak isteyen personelin başvurularım almak için ilana çıkıldığı, yazının EBYS üzerinden tüm personele tebliğ edildiği ve ilan panosuna asıldığı, çıkılan ilana halen lojmanda oturmayan kurum personeli yanında, Enstitü Müdürlüğünden kendilerine ilan yazısı dışında herhangi bir yazı vb. ile bildirim yapılmamış olmasına rağmen, başvuran haricinde halen lojmanda şartlı olarak oturan 2 personelin kendi karar ve rızası ile başvuruda bulunduğu, ancak, bahse konu ilan yazısının tüm personele olduğu gibi kendisine de EBYS den gönderildiği dolayısıyla yazı hakkında bilgisi olmasına ve başvuruya ilişkin herhangi bir engel/engelleme olmamasına rağmen çıkılan ilana başvuru yapmadığı, başvuranın, başvuru olana kadar şartlı olarak oturum süresi uzatıldığı için herhangi bir
başvuruda lojmanı tahliye etmesi gerektiğini bildiği, başvuranın lojmanın tahliye edilmesi hususunda kendisine daha önceki bir tarihte sözlü veya yazılı bir uyarıda bulunulmuş olunmaması iddiasına ilişkin olarak ise, şartlı oturanın tahliyesini gerektirecek bir durum olmadığı sürece hiçbir lojman sakinine önceden tahliye yazısı yazılmadığı, başvuru sonucu başvuranın oturduğu lojmanın başka bir personele tahsisi yapılacağı için, 24.02.2023 tarih ve – – sayılı tahliye yazısının başvurana tebliğ edildiği ve tahliye için ilgili yönetmelik hükümlerinde belirtilen sürenin verildiği,
2.4. Enstitü Müdürlüğünün, Melikşah Mahallesi, Hocafakıh Caddesi No:6 adresinde bulunan yerleşkesinde her biri 6 daireden oluşan 3 Blok (A-B-C) 18 daireden oluşan lojman bulunduğu, A ve B blok lojmanların
2 2
100 m (12 daire) kaloriferli, C blok (6 daire) ise 85 m sobalı olduğu, C blok sobalı lojmanda, 2019
yılında son personelin tahliyesinden sonra hiçbir personelin oturmadığı ve uzun yıllardır da herhangi bir başvuru yapılmadığı, 2023 yılı için çıkılan ilanda da herhangi bir personelin sobalı lojman için talebi olmadığı, ayrıca Konya İli Mahalli Çevre Kurulunun Konya Temiz Hava Planı çerçevesinde Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Kömür Kullanımının Sonlandırılmasına yönelik kararı bulunduğu, 2023 yılında lojmandan faydalanmak isteyen personelin başvurularını almak için çıkılan ilana 1 Veteriner Sağlık
Teknisyeni, 1 büro personeli memur (şehit yakını) ve 1 işçinin lojman için başvuruda bulunduğu, boş olan sobalı lojmanlar dışında, ilan askıda iken 25.01.2023 tarihinde B blok 2 nolu lojman boşaldığından ve o tarihte başka boş kaloriferli lojman bulunmadığından, sıralama sonucu puanı en yüksek olan Veteriner
Sağlık Teknisyeni personele boşalan lojmanın tahsis edildiği, ancak kendisi lojman hakkından feragat ettiği için bu lojmanın tahsisinin ikinci en yüksek puana sahip memur (Ş) personele yapıldığı, sonrasında kaloriferli boş lojman kalmaması nedeniyle ve ŞARTLI oturan personeller arasında lojmana en önce giren başvuran olduğu için, Kamu Konutları Yönetmeliğinin 20 nci maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi hükmü gereğince lojmanı tahliye etmesi gerektiğinin yazı ile bildirildiği, 2023 yılında lojman başvurusunda bulunan personel adedi (uzatma talebinde bulunanlar ayrıca belirtilmek üzere) ile boş lojman adedini gösterir belgenin ekte sunulduğu,
2.5. Veteriner Hekim ’ e talebi üzerine 15.02.2017 tarihinde 5 yıl süreyle sıra tahsisli lojman tahsisi yapıldığı, 2022 yılında ise sıra tahsisli oturma süresi dolduğu halde lojmandan faydalanmak için bekleyen personel olmadığı için kamu zararı oluşmaması için ŞARTLI olarak süre uzatımı yapıldığı, 2023 yılı için lojmandan faydalanmak için başvuru yapan personellerin boş olan B blok
2 nolu lojmana ve Kamu Konutları Yönetmeliğinin 20 nci maddesinin ikinci fıkrasının (b)bendi, “Konuta
girmek için sıra bekleyen bulunduğu takdirde, beş yıldan fazla oturma süresi en fazla olandan başlamak üzere tebliğ tarihinden itibaren on beş gün içinde konut boşaltılır ” hükmü gereğince ŞARTLI olarak oturmakta olan başvuranın tahliye edeceği lojmana yapılan yerleştirme sonrasında yerleştirme bekleyen başka başvuru olmadığından, Veteriner Hekim ’ in lojmanı tahliyesini gerektirecek bir durum hasıl olmadığından, lojman boş kalacak olması nedeniyle kamu yararı gözetilerek, 2023/3 sayılı Mahalli Konut kararı ile Kamu Konutları Yönetmeliğinin 20-a maddesine istinaden başvuru olana kadar şartlı oturmaya devam etmesine ilişkin kararın bildirildiği,
2.6. Veteriner Hekim ’in ilk olarak 2007 yılında girmiş olduğu lojmandan 5 yıl süreyle sıra tahsisli olarak faydalandığı, süre sonunda 2012 yılında lojmanı tahliye ettiği,
2017 yılında ise tekrar başvurusu üzerine o dönemde boş olan lojmanın tahsis edildiği, 5 yıl süreyle sıra
tahsisli olarak 2022 yılına kadar oturduğu, sıra tahsis süresi dolduğunda ise lojmandan faydalanmak için herhangi bir personelin başvurusu olmadığı için başvuru olana kadar kamu zararı olmaması için ŞARTLI olarak lojmanda oturmaya devam etmesinin kendisine bildirildiği, o tarihten bu yana ŞARTLI olarak oturmaya devam etmekte olduğu, anlaşılacağı üzere, Veteriner Hekim ’in 2007-2012 yılları arasında 5 yıl oturduktan sonra lojmanı boşalttığı ve 2017 yılında tekrar başvuru yaparak lojman tahsis edildiği, başvuranın ise kendisine 24.03.2014 tarihinde tahsis edilen lojmanda kesintisiz bir
şekilde yaklaşık 9 yıldır oturduğu, Enstitü Lojmanlarından başvuranların yerleştirme işlemleri esnasında boş olan B blok 2 nolu lojmana tahsis yapıldıktan sonra, lojmana giriş için sıra bekleyen personele tahsis yapılacağından, halen şartlı olarak oturanlar arasından tahliye edilecek lojmanın hangisinin olacağına ilişkin olarak, Tarım ve Orman Bakanlığı Merkez Lojman Dağıtım Komisyonuna sözlü görüş sorulduğu, daha önce 5 yıl süreyle oturan ve lojmandan tahliyesi sonrası lojmana tekraren yerleşen
’ in, lojman başvurusu yaptığı zaman oturduğu sürenin kendisine puan hesaplaması esnasında eksi puan olarak dezavantaj teşkil ettiği, bu nedenle Kamu Konutları Yönetmeliğinin 20 nci maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi hükmü gereğince halihazırda en uzun süre oturan yani lojmana giriş tarihi en eski olan personelin tahliye etmesinin gerektiğinin bildirilmesi üzerine başvurana tahliye yazısı yazıldığı,
2.7. 2023 yılı için başvuru yapanların B blok 2 nolu boş lojmana ve ŞARTLI olarak oturmakta olan başvuranın lojmanına yerleştirilmesi sonrası, başka başvuru olmaması dolayısıyla da lojman yerleştirmesi için bekleyen personel olmadığından ŞARTLI olarak oturmakta olan diğer personellerin tahliyesi için herhangi bir durum oluşmadığı, yine lojmanların boş kalması nedeniyle kamu zararı oluşmaması için,
02.03.2023 tarih ve – – sayılı yazıyla Veteriner Hekim ’
e, 02.03.2023 tarih ve – – sayılı yazıyla da Veteriner Hekim
’ e ilgili yönetmeliğin 20 nci maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi hükmü uyarınca başvuru olana kadar şartlı olarak oturmaya devam etmelerine ilişkin Enstitü Müdürlüğü yazılarının gönderildiği,
2.8. Şikayet konusu talebe ilişkin olarak başvuran ya da diğer ilgililer tarafından 06.04.2023 tarihine kadar
Enstitüye ulaşan yargı organlarında açılmış ya da sonuçlanmış herhangi bir dava bulunmadığı,
ifade edilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının, “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”,
4. 14/6/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı
5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü
eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,
5. 09/11/1983 tarihli ve 2946 sayılı Kamu Konutları Kanununun;
5.1. “Kamu konut türleri ve konut tahsisi” başlıklı 3 üncü maddesinde; “Kamu konutları, tahsis esasına
göre aşağıda belirtilen dört gruba ayrılır:
…
c) Sıra tahsisli konutlar; hizmet süresi, daha önce kamu konutlarından yararlanma durumu ve süresi, çocuklarının ve bakmakla mükellef olduğu aile fertlerinin sayısı, aile fertlerinin gelir durumu, konuttan yararlanma için bekleme süresi, eşinin de bu Kanun kapsamına giren kurum ve kuruluşlarda çalışan personel olması gibi hususlar dikkate alınarak yönetmelikte belirlenecek puanlama esasına göre tahsis edilen konutlardır.
…
Konut tahsisinin yapılmasına ilişkin usul ve esaslar yönetmelikte düzenlenir.”
5.2. “Oturma süreleri” başlıklı 4 üncü maddesinde; “… Sıra tahsisli konutlarda ise oturma süresi beş yıldır. Ancak; bu sürenin tamamlanmasından sonra konuttan yararlanacak başka birinin olmaması halinde, belli bir süre verilmeksizin ve şartlı olarak oturmaya devam edilmesine izin verilebilir.”
6. 23/09/1984 tarihli ve 15824 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Kamu Konutları
Yönetmeliğinin;
6.1. “Kamu Konutlarının Türleri” başlıklı 5 inci maddesinde; “Kamu konutları tahsis esasına göre
aşağıda belirtilen dört gruba ayrılır:
…
c) Sıra tahsisli konutlar; Yönetmeliğe ekli (4) sayılı cetvelde gösterilen puan durumu dikkate alınarak 9 uncu maddede belirtilen usul ve esaslara göre tahsis edilen konutlardır.”
6.2. “Sıra Tahsisli Konutların Tahsis Şekli” başlıklı 9 uncu maddesinde; “Sıra tahsisli konutlar, Yönetmeliğe ekli (4) sayılı puanlama cetveli esas alınarak konut dağıtım komisyonunca hak sahiplerine tahsis edilir. Hak sahiplerinin puanlarının eşit olması halinde, hizmet süresi fazla olana, hizmet süresi de eşit ise, yetkili ev dağıtım komisyonunca ad çekme yoluyla, konut tahsis edilir.
…
Konutların herhangi bir nedenle boşalması halinde fiilen boşaltıldığı tarihten itibaren en geç (30) gün içinde
Yönetmelik hükümlerine göre hak sahiplerine tahsis edilmesi gerekir.”
6.3. “Konutlarda oturma süreleri” başlıklı 20 nci maddesinde; “… (Değişik: 15/1/1991-91/1391
K.) Sıra tahsisli konutlarda ise oturma süresi beş yıldır.
Ancak, a) Bu sürenin tamamlanmasından sonra, konuttan yararlanacak başka personelin olmaması halinde, belli bir süre verilmeksizin ve şartlı olarak konutta oturmaya devam edilmesine izin verilebilir.
b) Konuta girmek için sıra bekleyen bulunduğu takdirde, beş yıldan fazla oturma süresi en fazla olandan başlamak üzere, tebliğ tarihinden itibaren on beş gün içinde konut boşaltılır.”
6.4. “Konuttan çıkma” başlıklı 33 üncü maddesinde; “…
b) Sıra tahsisli konutlarda oturanlar, beş yıllık oturma süresinin bitiminden on beş gün veya yararlanacak personel olmaması nedeniyle oturmaya devam edenler ise çıkması için ilgili idarece yapılan tebligat tarihinden itibaren bir ay içinde; emeklilik, istifa, başka bir yere nakil ve her ne şekilde olursa olsun, memuriyet veya işçi sıfatı kalkanlar, ilişkilerinin kesildiği tarihten itibaren iki ay içinde, …
Konutları boşaltmak ve anahtarlarını, yetkili birime vermek zorundadır.”
Hükümleri yer almaktadır.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİNE ÖNERİSİ
7. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebinin reddi yönündeki öneri, Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
8. 2014 yılından bu yana şartlı ve sıra tahsisli lojmanda ikamet etmekte olan başvuran Kurumu tarafından alınan lojman tahliye kararının hukuka uygunluğunun değerlendirilmesini talep etmektedir.
9. İdarece gönderilen bilgi ve belgelerin tetkiki neticesinde, başvuranın 2014 yılında yapmış olduğu başvuru üzerine, boş durumda olan Enstitü Müdürüne tahsisli lojmanın şartlı ve sıra tahsisli olarak beş yıl süre ile başvurana tahsis edildiği, sıra tahsis süresi sonunda lojmanda oturmaya devam etmek için
Enstitü Müdürlüğüne başvurduğu, 2019 yılında lojmandan faydalanmak isteyen personellerin belirlenmesi için çıkılan ilana herhangi bir başvuru olmaması ve Enstitü Müdürünün de o dönemde lojman talebi olmaması nedeniyle, Müdür talebi ya da lojmandan faydalanmak için bir başvuru olana kadar gerektiğinde lojmanı boşaltmak üzere, başvuranın lojmanda şartlı oturmaya devam etmesi kararının alındığı ve 2019 yılından bu yana lojmanın tahliyesini gerektirecek bir durum oluşmadığından lojmanda oturmaya devam ettiği, 2023 yılı Ocak ayında çıkılan ilana istinaden, bir Veteriner Sağlık Teknisyeni, bir büro personeli memur (şehit yakını) ve bir işçinin lojman için başvuruda bulunduğu, Enstitü
Müdürlüğünün, her biri 6 daireden oluşan 3 Blok (A-B-C) 18 daireden oluşan lojmanı bulunduğu, A ve B blok lojmanların (12 daire) kaloriferli, C blok lojmanların (6 daire) ise sobalı olduğu, C blok sobalı lojmanda, 2019 yılında son personelin tahliyesinden sonra hiçbir personelin oturmadığı, 2023 yılı için çıkılan ilanda da herhangi bir personelin sobalı lojman için talebi olmadığı, ayrıca Konya İli Mahalli Çevre
Kurulunun Konya Temiz Hava Planı çerçevesinde Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Kömür Kullanımının
Sonlandırılmasına yönelik kararı bulunduğu, lojman ilanı askıda iken, 25.01.2023 tarihinde B blok 2 nolu lojman boşaldığı ve o tarihte başka boş kaloriferli lojman bulunmadığı için sıralama sonucu puanı en yüksek olan Veteriner Sağlık Teknisyeni personele boşalan lojmanın tahsis edildiği, ancak kendisinin lojman hakkından feragat etmesi sonucunda, lojman tahsisinin ikinci en yüksek puana sahip memur (Ş) personele yapıldığı, sonrasında kaloriferli boş lojman kalmaması sebebiyle şartlı oturan personeller arasında diğer iki personelle kıyaslandığında lojmanda oturma süresi daha fazla olan başvurana lojmanın tahliyesi için yazı gönderildiği ve başvuranın öngörülen sürede lojmanı tahliye ettiği anlaşılmaktadır.
10. Kamu Konutları Kanununun 4 üncü maddesinde; sıra tahsisli konutlarda oturma süresinin beş yıl olduğu, ancak; bu sürenin tamamlanmasından sonra konuttan yararlanacak başka birinin olmaması halinde, belli bir süre verilmeksizin ve şartlı olarak oturmaya devam edilmesine izin verilebileceği hüküm altına alınmakta, Kamu Konutları Yönetmeliğinin; 20 nci maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinde ise, konuta girmek için sıra bekleyen bulunduğu takdirde, beş yıldan fazla oturma süresi en fazla olandan başlamak üzere, tebliğ tarihinden itibaren on beş gün içinde konutun boşaltılacağı öngörülmektedir.
11. Başvuranın tahliye öncesinde kendisine bildirim yapılmadığı, yapılmış olsaydı kendisinin de, Veteriner
Hekim ve Veteriner Hekim gibi değerlendirmeye girmek için lojman başvurusunda bulunabileceği iddia edilmiş ise de, Enstitü Müdürüne tahsisli lojmanın,
2014 yılında talebi üzerine başvurana şartlı ve sıra tahsisli olarak tahsis edildiği, sıra tahsis süresinin
sonunda 2019 yılında başvuranın lojmanda oturma süresinin uzatılması talebine istinaden, Konya Veteriner
Kontrol Enstitüsü Müdürlüğünün 22.03.2019 tarih ve sayılı cevabi yazısında ataması yapılması halinde Enstitü Müdürüne tahsisli lojmanda çıkılan ilan sonucunda talepte bulunan personel bulunmaması nedeniyle şartlı olarak oturmaya devam edebileceğinin ve gerektiğinde ilgili mevzuatlara göre konutu boşaltması gerektiğinin açıkça ifade edildiği, ilgili idare tarafından 2023 yılı Ocak ayında çıkılan ilana göre yapılacak lojman başvurularına ilişkin değerlendirme yapılmaksızın sırada bekleyen personel bulup bulunmadığı bilinemeyeceğinden, anılan idarenin başvurana ilanın askı süresi içerisinde bildirim yapabileceğinin beklenmesinin hayatın olağan akışına uygun olmadığını, kaldı ki, yukarıda yer verilen
mevzuat hükümleri ile de ilgili idareye söz konusu duruma mahsus bildirimde bulunma yükümlüğü getirilmediğini öncelikle belirtmek gerekmektedir.
12. DSİ Genel Müdürlüğünde tekniker olarak görev yapan davacının, sıra tahsisli olarak oturduğu kamu konutundan tahliye edilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı işlemin iptali talebiyle açılan davada, ilk derece mahkemesinin “ … 2946 sayılı Kamu Konutları Kanun’na göre, sıra tahsisli konutlarda oturma süresinin tahsis tarihinden itibaren beş yıl olduğu, bu süreye, daha önce sıra tahsisli olarak tahsis edilen kamu konutunda kalınan sürenin dahil edilmesi imkanının bulunmadığı, söz konusu sürenin ancak, Kamu
Konutları Yönetmeliği’nin ekinde yer alan 4 sayılı Cetvele göre eksi puan olarak kabul edilebildiği; bu durumda, davacıya tahsis edilen kamu konutunun, tahsis edildiği tarihten itibaren beş yıllık faydalanma süresi sona ermediğinden, daha önce sıra tahsisli olarak faydalanmış olduğu kamu konutunda kalmış olduğu
8 ay, 23 günlük sürenin, mevcut ikamet ettiği konutta kalmış olduğu 4 yıl, 3 ay, 7 gün süreye eklenerek beş
yıllık tahsis süresinin sona erdiğinden bahisle tesis olunan işlemde hukuka uygunluk görülmediği gerekçesiyle, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.” Şeklindeki kararına karşı yapılan temyiz başvurusu sonucunda, Danıştay 12. Dairesinin 21.12.2021 tarih E. 2018/7276, K. 2021/7021 kararı ile temyiz isteminin reddi ve ilk derece mahkemesinin kararının onanması yönünde karar verildiği görülmektedir.
13. Somut olayda, 2023 yılı Ocak ayında çıkılan ilana istinaden, bir Veteriner Sağlık Teknisyeni, bir büro personeli memur (şehit yakını) ve bir işçinin lojman için başvuruda bulunduğu, Enstitü Müdürlüğünün, her biri 6 daireden oluşan 3 Blok (A-B-C) 18 daireden oluşan lojmanı bulunduğu, A ve B blok lojmanların (12 daire) kaloriferli, C blok lojmanların (6 daire) ise sobalı olduğu, C blok sobalı lojmanda, 2019 yılında son personelin tahliyesinden sonra hiçbir personelin oturmadığı, 2023 yılı için çıkılan ilanda da herhangi bir personelin sobalı lojman için talebi olmadığı, ayrıca Konya İli Mahalli Çevre Kurulunun Konya Temiz
Hava Planı çerçevesinde Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Kömür Kullanımının Sonlandırılmasına yönelik kararı bulunduğu, lojman ilanı askıda iken, 25.01.2023 tarihinde B blok 2 nolu lojman boşaldığı ve o tarihte başka boş kaloriferli lojman bulunmadığı için sıralama sonucu puanı en yüksek olan Veteriner Sağlık
Teknisyeni personele boşalan lojmanın tahsis edildiği, ancak kendisinin lojman hakkından feragat etmesi sonucunda, lojman tahsisinin ikinci en yüksek puana sahip memur (Ş) personele yapıldığı, sonrasında kaloriferli boş lojman kalmaması sebebiyle, şartlı oturan personeller arasında oturma süresi en fazla olanın tespiti için değerlendirme yapıldığı anlaşılmaktadır.
14. Bu kapsamda, yukarıda yer verilen yargı içtihadı ile yine yukarıda sözü edilen Yönetmeliğin 20 nci maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi hükmü kapsamında, sırada bekleyen personel bulunması hasebiyle, şartlı oturan başvuran, Veteriner Hekim ve Veteriner Hekim arasında “beş yıldan fazla oturma süresi en fazla olan” personelin tespitine ilişkin kıyas yapılacak olursa, ’in sıra tahsisli ilk beş yıllık süreden sonra şartlı oturanlar arasında en az süre ile kamu konutunda oturan personel olduğunun tartışmaya yer bırakmayacak şekilde açık olduğu, esas kıyasın başvuran ile arasında yapılması gerektiği, ’e sıra tahsisli konutun ilk kez 2007 yılında tahsis edildiği, 2012 yılında lojmanı tahliyesinin ardından 2017 yılına kadar kamu konutundan yararlanmadığı, 2017 yılında tekrar başvuru yaparak lojman talebinde bulunduğu ve beş yıllık sıra tahsisli lojman tahsis edildiği, ikinci sıra tahsisli beş yıllık sürenin sonunda şartlı olarak oturma süresinin uzatıldığı, yukarıda yer verilen yargı içtihadında, daha önce sıra tahsisli olarak tahsis edilen kamu konutunda kalınan sürenin, daha sonra sıra tahsisli olarak tahsis edilen konutta kalınan sürelerin birbirinden bağımsız olarak ele alınması gerektiğinin, söz konusu sürenin ancak, Kamu Konutları Yönetmeliği’nin ekinde yer alan 4 sayılı Cetvele göre eksi puan olarak kabul edilebileceğinin açıkça vurgulandığı, söz konusu yargı içtihadı uyarınca, bakımından sıra tahsisli ilk beş yıl ile sıra tahsisli ikinci beş yılı bir bütün olarak değerlendirmeye imkan
bulunmadığı, zira, sıra tahsisli ilk beş yılın ikinci başvurusunda eksi puan olarak değerlendirildiği, bir başka deyişle, adı geçenin sıra tahsisli ilk beş yıla ilişkin külfete katlandığı, başvuranın ise, sıra tahsisli ilk beş yılın tamamlanmasından sonraki dördüncü yıla kadar toplamda dokuz yıla yakın bir süre lojmanda kesintisiz ikamet ettiği, sıra tahsisli ilk beş yıla ilişkin herhangi bir külfete katlanmadığı, bu itibarla, ikinci başvurusunda sıra tahsisli ilk oturma süresi eksi puan olarak değerlendirilmiş ’i lojmanda beş yıldan fazla oturma süresi en uzun olan ve lojmanı tahliye etmesi gereken personel olarak kabul etmenin adı geçene sıra tahsisli ilk beş yıl için ikinci kez külfet yüklemek anlamına geleceği hususları göz önünde bulundurularak, başvuran hakkında tesis edilen lojman tahliye işleminin hukuka ve hakkaniyete uygun olduğu değerlendirilmektedir.
15. Kurumumuzca yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; yukarıda sözü edilen mevzuat hükümleri ve yargı içtihatları uyarınca, ilgili idare tarafından başvuran hakkında tesis edilen lojmanın tahliyesi işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırı bir durum bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
16. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, şikayet başvurusu kapsamında, idarenin, başvurana ilişkin işlemlerle ilgili bilgi ve belgeleri süresi içerisinde ve gerekçeli olarak kurumumuza gönderdiği, bu anlamda “kararların gerekçeli olması” ve “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun hareket ettiği ancak, başvuru sahibine verdiği cevapta idari işleme karşı hangi sürede hangi mercie başvurabileceğini göstermediği bu nedenle de karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
17. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Konya İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE;
Kararın, BAŞVURANA ve KONYA VETERİNER KONTROL ENSTİTÜSÜ MÜDÜRLÜĞÜNE tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi