|
ÖZET: Başvuran, kadrosunun bulunduğu 4 Nolu Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu’nda sürekli başka bir istasyona geçici olarak görevlendirildiğini ve bu durumun mobbing oluşturduğunu iddia ederek, geçici görevlendirmelerin sonlandırılmasını ve harcırahlarının ödenmesini talep etmiştir. Danıştay, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu çerçevesinde, kamu kurumlarının geçici görevlendirme yapma yetkisini ve bu süreçteki hukuki çerçeveyi değerlendirmiştir.
İdarenin, acil sağlık hizmetlerinin sürekliliği ve etkinliği için personel ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla geçici görevlendirmeler yaptığı, bu durumun kamu yararı ve hizmet gerekleri doğrultusunda olduğu sonucuna varılmıştır. Ayrıca, başvuranın geçici görevlendirmelerinin hukuka uygun olduğu ve harcırah ödemesinin yapılmamasının da yasal dayanağı bulunduğu belirtilmiştir. Sonuç olarak, başvuranın talepleri reddedilmiştir. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2023/120-S.23.196
BAŞVURU NO : 2022/10123
KARAR TARİHİ : 04/01/2023
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : SAĞLIK BAKANLIĞI
BAŞVURUNUN KONUSU : Geçici görevlendirmelerinin sonlandırılması ve geçici görevlendirmelere ilişkin geçici görev harcırahlarının tarafına ödenmesi talebi hk.
BAŞVURU TARİHİ : 21/07/2022
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran, Ankara ili Şereflikoçhisar ilçesinde sicil numarası ile kadro yeri olan 4 Nolu Acil
Sağlık Hizmetleri İstasyonu (ASHİ)’nda ambulans ve acil bakım teknikeri (AABT) olarak görev yaptığını, kadro yerinin 4 Nolu ASHİ olmasına rağmen isteği dışında sürekli başka bir istasyonda görevlendirildiğini, ayrıca mobbinge varacak nitelikte resen geçici görevlendirme yapıldığını ve geçici görevlendirme harcırahının ödenmediğini, en son Mamak 4 Nolu ASHİ’de görevlendirildiğini, kadrosunun bulunduğu
Şereflikoçhisar 4 Nolu ASHİ’de ise Şoför . ., Şoför . ., ATT . ., ATT . ., ATT . . isimli kişilerin geçici görevli olarak çalıştığını, buradaki kadrolu personelin sürekli geçici görevlendirmesinin yapıldığını iddia ederek kadrosunun bağlı olduğu Şereflikoçhisar 4 Nolu Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu’nda görev yapmak istediğini, buradaki geçici görevlilerin kendi kadrosunun bulunduğu yere atamasının yapılmasını, mobbinge varacak nitelikteki görevlendirmelerin sonlandırılmasını ve geçici görevlendirmelerde ödenmeyen geçici görev harcırahlarının tarafına ödenmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Başvuruya konu iddialar hakkında bilgi ve belge talebimize istinaden Sağlık Bakanlığının 24/8/2022 tarihli ve – – – sayılı cevabi yazısı ve eklerinde,
2.1. Başvuranın naklen atama sonucu 11.03.2019 tarihinde Başhekimliğimiz Şereflikoçhisar 4 Nolu Acil
Sağlık Hizmetleri İstasyonunda (ASHİ) göreve başladığını, 28.12.2020 tarihli ve sayılı Müdürlük
Makamı’nın onayı ile Şereflikoçhisar 4 Nolu ASHİ’den Gölbaşı 1 Nolu ASHİ’ye görevlendirildiğini,
2.2. İlgili tarihte Şereflikoçhisar 4 Nolu ASHİ’de 5 ambulans ve acil bakım teknikeri (AABT), 4 acil tıp teknisyeni (ATT), 3 Sürücü toplamda 12 personel görev yapmakta iken, Gölbaşı 1 Nolu ASHİ’de 1 AABT,
3 ATT, 2 SÜRÜCÜ, 1 SM, toplamda 7 kişinin görev yapmakta olduğunu,
2.3. Halihazırda, Şereflikoçhisar 4 Nolu ASH İstasyonunda aktif olarak kadrolu 3 AABT ekip sorumlusu sütununda görev yapmakta olduğunu, toplam 6 ATT personel mevcut olup; kadrolu 3 ATT personelinden
1 tane personelin ücretsiz izinde olduğunu, diğer 3 ATT personelin ise geçici görevli olarak çalışmakta
olduğunu, 4 ATT personelin yardımcı sağlık personeli sütununda, 1 ATT personelin ise Sürücü sütununda görev yaptığını,1 Hizmetli personel ile 1 Şoförün ise geçici görev ile sürücü sütununda çalıştığını, Şereflikoçhisar ASH İstasyonunda toplamda aktif olarak 10 personelin hizmet vermekte olduğunu,
2.4. Acil sağlık hizmetleri istasyonunda atamalara bağlı personel sayılarında oluşan fazlalık nedeniyle, personelin aylık çalışma saatini tamamlayabilmesi için il genelinde yapılan uygulama gereği, acil sağlık hizmetlerinin kesintisiz sürdürebilmek adına istasyonlarda, 4 AABT-Ekip Sorumlusu, 4 ATT Yardımcı
Sağlık Personeli, 4 Sürücü toplam da 12 personelin hizmet verdiğini,
2.5. ASHİ’lerin nöbet listelerinin her ayın son haftasında kontrol edilerek gelecek ay personel temin planı yapıldığını, eğer personel sayısı görev yaptığı sütunda 4 den fazla ise sütun fazlası olarak değerlendirildiğini, hizmet puanı ve personelin ikametgah adresi göz önünde bulundurularak Başhekimliğe bağlı sütun eksikliği olan ASH istasyonlarına ihtiyaç doğrultusunda 6 ay süre ile geçici görevlendirme yapıldığını, Sağlık Müdürlüğünün 26/11/2018 tarih ve sayılı “Ankara İl Sağlık Müdürlüğü İmza
Yetkileri İç Yönergesinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönerge”si kapsamında; Başhekimin teklifi
Başkan Yardımcısı’nın uygunluğu Başkanın onayı ile görevlendirme onayı alındığını,
2.6. Ambulans Servisi Çalışma Yönergesinin 4/L bendinde yer alan “İl Ambulans Servisi Başhekimliği, hizmetin aksamadan ve kesintisiz sürdürülebilmesi için yazılı olarak belgelemek şartıyla gün içerisinde merkez ve istasyonlar arasında personel, malzeme ve ambulans değişimi yapılabilir.” hükmündeki yetkiler çerçevesinde, eksik personel nedeni ile artan iş yükünü azaltmak, iş barışını korumak personel motivasyonunu artırmak nedeni ile Şereflikoçhisar 4 Nolu ASHİ’de görev yapan AABT personelin hizmet puanı esas alınarak sırayla Gölbaşı 1 Nolu ASHİ’ye önce hizmet puanı düşük olan personelden başlayarak geçici görevlendirme yapıldığını, başvuranın geçici görevi tamamlanan 3 personelden sonra 4. personel olarak ihtiyaç nedeniyle ikametgâh adresine en yakın istasyona personel ile istişare yapılarak görevlendirmeye devam edildiğini,
2.7. Müdürlük Makamı’nın 29.06.2021 tarihli ve sayılı onayı ile geçici görevlendirmesi tamamlandıktan sonra başvuranın aynı gün Gölbaşı 1 Nolu ASHİ’den, Şereflikoçhisar 4 Nolu ASHİ’ye
01.07.2021 tarihli ve sayılı yazı ile kadro iadesinin yapıldığını, başvurandan önce ve başvuranın
görevlendirilmesi sonrasında diğer personellerin görevlendirilmesine devam edildiği, yapılan görevlendirmelerin sadece başvurana yapılan bir işlem olmadığını,
2.8. Şereflikoçhisar 4 Nolu ASHİ personellerinin arasında meydana gelen anlaşmazlık nedeni ile istasyon çalışanları tarafından tutulan tutanak neticesinde, başvuran hakkında yapılan inceleme sonrası 24.05.2022 tarih ve sayılı Disiplin Soruşturma raporuna istinaden başvurana verilen görevleri yapmadığı, gereksiz suçlamalarda bulunup arkadaşlarını ve idareyi gereksiz yere meşgul etmesi sebebiyle kusurlu bulunmuş ve disiplin yönünden 657 sayılı DMK 125 A. maddesinin a bendi gereğince uyarma cezası, idari açıdan; ise personelin Şereflikoçhisar 4 Nolu ASHİ’den alınarak başka bir istasyonda görevlendirilmesinin uygun
olacağı kanaatine varılması nedeniyle ve ayrıca Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşları Atama ve Yer
Değiştirme Yönetmeliğinin 24. maddesine istinaden adı geçen personelin 01.07.2022 tarihinde
Şereflikoçhisar 4 Nolu ASHİ’den Mamak 4 Nolu ASHİ’ye geçici olarak görevlendirmesinin yapıldığını,
2.9. Personelin bunların dışında başka bir görevlendirmesi olmadığını,
2.10. Acil Sağlık Hizmetleri Yönetmeliğinin 26 ncı maddesi gereğince 24 saat kesintisiz hizmet verilmesi esasına göre personel istihdam edilmekte olup Kurum bünyesinde sürekli geçici görevlendirme yapılmadığını,
2.11. Kurum bünyesinde,
2.11.1. Başkanlığın sağlık hizmetlerinin etkin ve verimli yürütülmesi için Ankara içi personelin yer değiştirmelerine ilişkin usul ve esasları düzenlemek adına 22.02.2018 tarih ve 675 sayılı Başkanlık Makam
Oluruna istinaden Personel Planlama Komisyonu kurulduğunu, kurulan bu Komisyon çerçevesinde personelin dilekçe ile talebi doğrultusunda yapılan başvurulara istinaden yer değişikliği isteğini değerlendirmek için geçici görevlendirme yapıldığını,
2.11.2. Acil Sağlık Hizmeti istasyonlarında toplamda 12 kişi görev yapmakta olduğunu, personelin aylık mesai saatini tamamlaması için bulunduğu sütunda en fazla 4 kişi olması gerektiği ve eğer personel sayısı görev yaptığı sütunda 4’ten fazla ise sütun fazlası olarak değerlendirildiği ve hizmet puanı esas alınarak ihtiyaç olan tüm Başhekimliğe bağlı ASH istasyonlarına 6 ay süre ile yapılan geçici görevlendirme yapıldığını,
2.11.3. İl Ambulans Servisi Çalışma Yönergesi 4/L maddesi kapsamında günlük görevlendirme ile onay alınarak çalışma saatini tamamlamayan personel bulunduğu ay içerisinde çalışma saatini tamamlayacak şekilde başka bir istasyonda nöbete gönderilerek günlük geçici görevlendirme yapıldığını,
2.11.4. Sürücü personel ihtiyacı doğrultusunda verilen hizmetin devamlılığının sağlanması için birer aylık
Resen geçici görevlendirme yapıldığını,
2.11.5. Nöbet muafiyeti olan Gebe ve Süt izinli personelin talebi doğrultusunda mağduriyet oluşmaması adına ikametgah adresine en yakın ASH istasyonlarına gündüz mesainde görev yapması için geçici görevlendirme yapıldığını,
2.12. Destek Hizmetleri Başkanlığı’nın 01.02.2021 tarih ve sayılı yazısında; “6245 sayılı Harcırah
Kanunun 3 Maddesi (g) bendinde “Memur ve hizmetlinin asıl görevli olduğu veya ikametgâhının bulunduğu şehir ve kasabalarını Belediye sınırları dışında kalmakla birlikte, yerleşim özellikleri bakımından bu şehir ve kasabaların devamı niteliğinde olup, belediye hizmetlerinden (otobüs,su, kanalizasyon) yararlanan ve bu hizmetlerin hangi belediye tarafından sağlandığına bakılmaksızın düzenli olarak ulaşım hizmetleri verilen memuriyet mahalline girdiğinden Yurt İçi Geçici Görev Yolluğunun ödenmesine imkan bulunmamaktadır.” açıklaması gereğince personele harcırah ödemesi yapılmadığını, ayrıca söz konusu geçici görevlendirmelerin ikametgah adresine en yakın ASHİ’ye yapılması nedeni ile yolluk ve harcırah almaksızın personele görevlendirme yapıldığını
belirterek konuya ilişkin açıklamalara yer verilmiş olup, başvuruya ilişkin bilgi ve belgeler ek olarak
Kurumumuza gönderilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasasının
3.1. “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında, “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye
Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.” ,
3.2. 128 inci maddesinin ikinci fıkrasında, “Memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğer özlük işleri kanunla düzenlenir. Ancak, malî ve sosyal haklara ilişkin toplu sözleşme hükümleri saklıdır.”
hükmü amirdir.
4. 14/6/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı
5 inci maddesinin birinci fıkrasında, “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü
eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” hükmüne yer verilmiştir.
5. 14/07/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun
5.1. “Amir durumda olan Devlet memurlarının görev ve sorumlulukları” başlıklı 10 uncu maddesinde, “Devlet memurları amiri oldukları kuruluş ve hizmet birimlerinde kanun ve diğer mevzuatla belirlenen görevleri zamanında ve eksiksiz olarak yapmaktan ve yaptırmaktan, maiyetindeki memurlarını yetiştirmekten, hal ve hareketlerini takip ve kontrol etmekten görevli sorumludurlar.”,
5.2. “Devlet memurlarının görev ve sorumlulukları” başlıklı 11 inci maddesinde, “Devlet memurları kanun ve diğer mevzuatta belirtilen esaslara uymakla ve amirler tarafından verilen görevleri yerine getirmekle yükümlü ve görevlerinin iyi ve doğru yürütülmesinden amirlerine karşı sorumludurlar.
Devlet memuru amirinden aldığı emri, Anayasa, kanun, Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ve yönetmelik hükümlerine aykırı görürse, yerine getirmez ve bu aykırılığı o emri verene bildirir. Amir emrinde ısrar eder ve bu emrini yazı ile yenilerse, memur bu emri yapmağa mecburdur. Ancak emrin yerine getirilmesinden doğacak sorumluluk emri verene aittir.”,
5.3. 45 inci maddesinin birinci fıkrasında, “Hiç bir memur sınıfının dışında ve sınıfının içindeki derecesinin altında bir derecenin görevinde çalıştırılamaz.”,
6. 6245 sayılı Harcırah Kanununun
6.1. “Tarifler” başlıklı 3 üncü maddesinde, “a. Harcırah: Bu Kanuna göre ödenmesi gereken yol masrafı, gündelik, aile masrafı ve yer değiştirme masrafından birini, birkaçını veya tamamını,…
g. Memuriyet mahalli: Memur ve hizmetlinin asıl görevli olduğu veya ikametgâhının bulunduğu şehir ve kasabaların belediye sınırları içinde bulunan mahaller ile bu mahallerin dışında kalmakla birlikte yerleşim özellikleri bakımından bu şehir ve kasabaların devamı niteliğinde bulunup belediye hizmetlerinin
götürüldüğü, büyükşehir belediyelerinin olduğu illerde ise il mülki sınırları içinde kalmak kaydıyla memur ve hizmetlinin asıl görevli olduğu veya ikametgâhının bulunduğu ilçe belediye sınırları içinde kalan ve yerleşim özellikleri bakımından bütünlük arz eden yerler ile belediye sınırları dışında kalmakla birlikte yerleşim özellikleri bakımından bu yerlerin devamı niteliğindeki mahaller ve kurumlarınca sağlanan taşıt araçları ile gidilip gelinebilen yerleri,..
h. Başka yer: Yukarıda (g) fıkrasında yazılı memuriyet mahalli dışındaki yerleri,…
ifade eder.”
6.2. “Harcırah verilecek kimseler” başlığını taşıyan 4 üncü maddesinin 2 nci bendinde, “2. Memur veya hizmetli olmamakla beraber kurumlarca geçici bir vazife ile görevlendirilenlere; …Harcırah verilir.”
6.3. “Harcırahın unsurları” başlığını taşıyan 5 inci maddesinde, “Harcırah; yol masrafı, yevmiye, aile masrafı ve yer değiştirme masrafını ihtiva eder. İlgili, bu kanun hükümlerine göre bunlardan birine, birkaçına veya tamamına müstahak olabilir.”,
6.4. “Geçici görev gündeliğinin verilebileceği azami süre” başlıklı 42 nci maddesinde, “Geçici bir görev ile başka bir yere gönderilenlere, (…) Yurtiçinde bir yıllık dönem zarfında aynı yerde, aynı iş için ve aynı şahsa 180 günden fazla verilemez.”
7. Acil Sağlık Hizmetleri Yönetmeliğinin
7.1. “Acil Sağlık Hizmetleri” başlıklı 5 inci maddesinde, “Acil sağlık hizmetlerinin ülke genelinde sunulabilmesi için, kesintisiz olarak, bir ekip anlayışı içinde yürütülmesi ve kısa zamanda ulaşılabilir olması esastır. Acil sağlık hizmetlerinin bu esaslara göre Bakanlığın koordinasyonunda kamu veya özel bütün kurum ve kuruluşların iştiraki ile tek merkezden yönetilmesini sağlamak maksadıyla, hizmetin yürütülmesi için acil sağlık hizmetleri teşkil olunmuştur.”,
7.2. “Acil Sağlık Hizmeti Birimleri” başlıklı 7 nci maddesinde, “Acil sağlık hizmeti birimleri; temel hizmet ve destek hizmet birimlerinden oluşur. İllerde faaliyet gösteren bütün acil sağlık hizmet birimleri ve hizmetle ilgili diğer birimler sundukları hizmet açısından Müdürlüğe karşı sorumludur.”,
7.3. “Temel Hizmet Birimleri” başlıklı 8 inci maddesinde, “ …
b) İl Ambulans Servisi Başhekimliği: Ambulans hizmetlerinin il düzeyinde organizasyonunu, yönlendirilmesini, uygulanmasını ve değerlendirilmesini, hizmete katılan kurum ve kuruluşlar arasında işbirliğini sağlayan, merkez ve istasyonlarda görev yapan personelin hizmet içi eğitimleri ile sevk ve idaresini yapan, merkez ve istasyonlarda kullanılan tüm araç ve gereçlerin temin, kayıt, bakım ve onarımlarını sağlayan, hizmetle ilgili tüm kayıt ve istatistikleri tutan, merkezin de içinde olduğu, kendisine ait binası ve personeli olan birimdir.”,
7.4. “Başhekimlik, Merkez ve Görevleri” başlıklı 9 uncu maddesinde, “Başhekimlik, Merkez ve istasyonlar ile ambulans servisinin tüm birimlerini ve personelini sevk ve idare eder. Başhekimlik hizmetin sürekliliği ve geliştirilmesi için gerekli personel, bina, araç ve malzemenin sağlanması amacıyla mali kaynak temini ve kullanılması için gerekli planlama ve organizasyonu yapar. Başhekimlik bünyesinde, ilin coğrafi özelliklerine, nüfusa ve ihtiyaca göre yeterli sayıda kara, hava ve deniz ambulansları ile acil sağlık araçları ve hizmet araçları bulundurulur.”,
7.5. “Personel İstihdam Alanları” başlıklı 26 ncı maddesinde, “Acil sağlık hizmetlerinde, Merkez idare biriminde ve acil sağlık hizmet birimlerinde, hizmetin gerektirdiği niteliklere haiz olan personel, 24 saat kesintisiz hizmet verilmesi esasına göre istihdam edilir.”
8. 24.05.2005 tarih ve 0872 sayılı İl Ambulans Servisi Çalışma Yönergesinin 4 üncü maddesinin l bendinde, “İl Ambulans Servisi başhekimliği, hizmetin aksamadan ve kesintisiz sürdürülebilmesi için yazılı olarak belgelemek şartıyla gün içerisinde merkez ve istasyonlar arasında personel, malzeme ve ambulans değişimi yapabilir.”,
hükümleri düzenlenmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
9. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebinin reddi yönünde öneri, Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
10. Başvuran, Ankara ili Şereflikoçhisar ilçesinde 4 Nolu Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu (ASHİ)’nda acil ambulans sağlık teknikeri (AABT) olarak görev yaptığını, isteği dışında sürekli başka bir istasyonda görevlendirildiğini, mobbinge varacak nitelikte resen geçici görevlendirme yapıldığını ve geçici görevlendirme harcırahının ödenmediğini, en son Mamak 4 Nolu ASHİ’de görevlendirildiğini, kadrosunun bulunduğu Şereflikoçhisar 4 Nolu ASHİ’de ise başkaca personelin geçici görevli olarak çalıştığını belirterek kadrosunun bağlı olduğu Şereflikoçhisar 4 Nolu Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu’nda görev yapmak istediğini, söz konusu görevlendirmelerin sonlandırılmasını ve geçici görevlendirmelerde ödenmeyen geçici görev harcırahlarının tarafına ödenmesini talep etmektedir.
11. Bilindiği üzere, Anayasamızın 128 inci maddesi gereğince, memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğer özlük işleri kanunla düzenlenir. Buna karşın, “kurum içi geçici görevlendirme” ile ilgili kamu personel rejimine ilişkin mevzuatta açık bir düzenleme bulunmamakla birlikte, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu gereği asli görevleri ile ilgili olarak memurların kurum içinde geçici olarak görevlendirilebilmelerine aykırı bir husus da bulunmamaktadır. 657 sayılı Kanunun 11 inci ve 45 inci maddeleri gereğince Devlet memurları amirlerin verdiği kanuna uygun sözlü ve yazılı emirleri yerine getirmekle yükümlü olmakla birlikte, memurların kamu hizmetlerindeki belirli kadrolarda, sınıfına ve sınıfı içindeki derecesine uygun görevlerde çalıştırılmasının zorunlu kılınması ve böylece keyfi görevlendirmelerin önlenmesi amaçlanmıştır.
12. Kurum içi geçici görevlendirme müessesine ilişkin usul ve esasların belirlenmesinde söz konusu madde hükümleri esas alınmakla birlikte yargı kararları gereğince kurum içi geçici görevlendirme, bir kamu kurumunun mevzuatla belirlenmiş olan görev alanı içinde yer alan “geçici” nitelikteki bir hizmeti; ya da değişen ve gelişen sosyal, ekonomik ve kültürel koşulların sonucu olarak ortaya çıkan, henüz örgütsel altyapısı oluşturulmamış ve bir kadro ile ilgilendirilmemiş olan “yeni bir kamu hizmetini” yürütmek amacı ile görevlendirilecek memurların görev ve yetkileri net bir şekilde belirlenerek ve kadroları ile hukuki
bağları sürdürülerek sunulacak hizmet ile ilgili konuda uzmanlaşmış/durumu uygun olan kamu görevlilerinin hizmetlerine duyulan ihtiyaç net bir şekilde ortaya konularak belli bir süre ile sınırlı olarak atamaya yetkili amir tarafından yapılmalıdır. Bu kriterler çerçevesinde, ilgili idarelerin personeli geçici olarak görevlendirme açısından takdir yetkisinin bulunduğu anlaşılmaktadır.
13. İdarenin işlem tesis ederken hukuka bağlı olması ve hukuk kuralları içinde hareket etmesi hukuk devletinin bir diğer ilkesidir. Bu kapsamda, bir idari işlemin belli bir sebebe dayanması gerekmekte olup, idari işlemin dayanağı olan sebebin açıkça kanunlarda gösterilerek bağlı yetkinin bulunduğu durumlarda idarenin, kanunun koyduğu sınırlar içinde kalması, sebep ve konu yönünden kanun ile belirtilen koşullara uyması gerekir. İdarenin takdir yetkisinin söz konusu olması halinde dahi keyfi olarak hareket edebileceği anlamına gelmez. İdareye yasalarla tanınan takdir yetkisi mutlak olmayıp, kamu yararı ve hizmet gerekleri ile sınırlıdır.
14. Acil sağlık hizmetlerinin ülke genelinde sunulabilmesi için, kesintisiz olarak, bir ekip anlayışı içinde yürütülmesi ve kısa zamanda ulaşılabilir olması esas olduğu, acil sağlık hizmetlerinin bu esaslara göre
Sağlık Bakanlığının koordinasyonunda kamu veya özel bütün kurum ve kuruluşların iştiraki ile tek merkezden yönetilmesini sağlamak maksadıyla, hizmetin yürütülmesi için acil sağlık hizmetlerinin teşkil olunduğu, acil sağlık hizmetleri birimlerinden İl Ambulans Servisi Başhekimliğinin merkez ve istasyonlar ile ambulans servisinin tüm birimlerini ve personelini sevk ve idare etmekle; hizmetin sürekliliği ve geliştirilmesi için gerekli personel, bina, araç ve malzemenin sağlanması amacıyla mali kaynak temini ve kullanılması için gerekli planlama ve organizasyonu yapmakla yetkili kılınmıştır. Bu kapsamda, Başhekimlik, hizmetin gerektirdiği niteliklere haiz olan personeli, 24 saat kesintisiz hizmet verilmesi esasına göre istihdam ederek hizmetin aksamadan ve kesintisiz sürdürülebilmesi için gün içerisinde merkez ve istasyonlar arasında personel, malzeme ve ambulans değişimi yapabilmekte olup Başhekimliğe buna ilişkin takdir yetkisi tanınmış bulunmaktadır.
15. Başvuruya konu olayda, Acil Sağlık Hizmeti istasyonlarında toplamda 12 personelin görev yapmasının öngörüldüğü, personelin aylık mesai saatini tamamlaması için bulunduğu sütunda en fazla 4 kişi olması gerektiği ve eğer personel sayısı görev yaptığı sütunda 4’ten fazla ise sütun fazlası olarak değerlendirildiği ve hizmet puanı esas alınarak ihtiyaç olan tüm diğer ASH istasyonlarına 6 ay süre ile yapılan geçici görevlendirme yapıldığı, bu çerçevede başvuranın 2019 yılında yapılan atama gereğince AABT unvanlı kadroda görev yapmakta olduğu ve kadrosunun bulunduğu Şereflikoçhisar 4 Nolu ASHİ’de 5 ambulans ve acil bakım teknikeri (AABT), 4 acil tıp teknisyeni (ATT), 3 Sürücü toplamda 12 personel görev yapmakta iken, başvuranın 28/12/2020 tarihinde 6 ay süreyle olmak üzere Gölbaşı 1 Nolu ASHİ’de görevlendirildiği, Gölbaşı 1 Nolu ASHİ’de de 1 AABT, 3 ATT, 2 Sürücü, 1 Sağlık Memuru olmak üzere toplamda 7 personelin görev yapmakta olduğu, 6 aylık sürenin sonunda başvuranın kadrosunun bağlı olduğu Şereflikoçhisar 4 Nolu ASHİ’ye iadesinin yapıldığı, bu süre içerisinde başvuranın kadro unvanına uygun olarak halihazırda yürütmekte olduğu görevi yürütmek üzere görevlendirildiği, Gölbaşı 1 Nolu ASHİ’de hizmet ihtiyacı çerçevesinde ilgili personelin hizmet puanı esas alınarak diğer personelin de sırasıyla görevlendirilmesinin yapıldığı, başvuranın nihayetinde Mamak 4 Nolu
ASHİ’de görevlendirilmesinin ise hakkında yapılan disiplin soruşturması sonucunda idari açıdan personelin Şereflikoçhisar 4 Nolu ASHİ’den alınarak başka bir istasyonda görevlendirilmesinin uygun olacağı kanaatine istinaden atama yapılmasından ziyade yine 6 ay süreli olmak üzere görevlendirilmesinin yapıldığı tespit edilmiş olup, bunlardan başkaca başvuranın uzun süreli geçici görevlendirmesi yapılmamıştır.
16. Ayrıca, başvuranın 2019 yılından itibaren söz konusu uzun süreli görevlendirmelerin yanında
günlük ve aylık geçici görevlendirmelerin ise sağlık hizmetlerinin etkin ve verimli yürütülmesi için
Ankara içi personelin yer değiştirmelerine ilişkin usul ve esasları düzenlemek adına oluşturulan Personel
Planlama Komisyonunca İl Ambulans Servisi Çalışma Yönergesi 4/l maddesi kapsamında tesis edilmiş, çalışma saatini tamamlamayan personelin bulunduğu ay içerisinde çalışma saatini tamamlayacak şekilde başka bir istasyonda nöbete gönderilerek günlük; sürücü personel ihtiyacı doğrultusunda verilen hizmetin devamlılığının sağlanması için birer aylık resen geçici görevlendirme yapıldığı anlaşılmakta olup, söz konusu görevlendirmelerin yukarıda yer verilen geçici görevlendirme kriterleri açısından yerinde olduğu değerlendirilmekte ve ilgili idare tarafından başvuranın geçici görevlendirmelerinde kullanmış olduğu takdir yetkilerinin kamu yararı ve hizmet gereklerine uygun olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
17. Başvuranın bir diğer talebi ise, geçici görevlendirmeler nedeniyle hak kazandığı harcırahın tarafına ödenmesine ilişkindir. 6245 sayılı Harcırah Kanunda, harcırahın unsurlarının yol masrafı, yevmiye, aile masrafı ve yer değiştirme masrafını kapsadığı, geçici bir görev ile başka bir yere gönderilenlere ilişkin azami sürenin belirlendiği hükme bağlanmış olup, memuriyet mahalli ise, memur ve hizmetlinin asıl görevli olduğu veya ikametgahının bulunduğu büyükşehir belediyelerinin olduğu illerde il mülki sınırları içinde kalmak kaydıyla memur ve hizmetlinin asıl görevli olduğu veya ikametgâhının bulunduğu ilçe belediye sınırları içinde kalan ve yerleşim özellikleri bakımından bütünlük arz eden yerler ile belediye sınırları dışında kalmakla birlikte yerleşim özellikleri bakımından bu yerlerin devamı niteliğindeki mahaller ve kurumlarınca sağlanan taşıt araçları ile gidilip gelinebilen yerler olarak; memuriyet mahalli dışındaki yerler ise “başka yer” olarak tanımlanmıştır.
18. Bu hükümlere göre, büyükşehir belediyelerinde il mülki sınırları içinde kalmak kaydıyla; ilçe belediye sınırları dışında kalmakla birlikte yerleşim özellikleri bakımından bu yerlerin devamı niteliğindeki mahaller memuriyet mahalli olarak belirlenmiş olup, Çankaya ilçesinde ikamet etmekte olan başvuranın, yerleşim özellikleri bakımından devamı niteliğinde olan gerek Gölbaşı gerek Mamak ASHİ’lerinde görevlendirilmesi nedeniyle geçici görev yolluğunun ödenmesi mümkün olmadığından ilgili idare tarafından bu yönde tesis edilen işlemlerde de hukuka ve hakkaniyet ilkelerine aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
19. Yukarı anlatılan hususlar, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuranın kadrosunun bulunduğu
Şereflikoçhisar 4 Nolu Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu’nda görev yapma isteği çerçevesinde geçici görevlendirmelerinin sonlandırılması ve geçici görevlendirmelere ilişkin geçici görev harcırahlarının tarafına ödenmesi taleplerinin reddi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
20. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, başvuru kapsamında, idarenin, başvurana ilişkin işlemlerle ilgili bilgi ve belgeleri süresi içerisinde ve gerekçeli olarak kurumumuza gönderdiği, ancak başvuru sahibine verdiği cevapta idari işleme karşı hangi sürede hangi mercie başvurabileceğini göstermediği bu nedenle de “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, idareden bundan böyle bu ilkeye uyması beklenmektedir.
V. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
21. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Kararın başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Ankara İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır.
VI. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçe ve dosya kapsamına göre BAŞVURUNUN REDDİNE,
Bu kararın BAŞVURAN ile SAĞLIK BAKANLIĞINA tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi