TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 14971-14971 |sayi|94019529-101.07.04-E.94019529-101.07.04-E.
BAŞVURU NO : 2017/8580 2017/ 8580
KARAR TARİHİ : 29/11/2017 |tarih|
TAVSİYE KARARI
BAŞVURAN VEKİLİ / TEMSİLCİSİ :
BAŞVURUYA KONU İDARE : Ankara Büyükşehir Belediye
Başkanlığı
BAŞVURUNUN KONUSU : Başvuranın, kamulaştırmasız el atma nedeniyle açılan davalar neticesinde hükmedilen tazminat tutarının ödenmediğinden bahisle, mahkeme kararlarının uygulanması suretiyle müvekkillerin mağduriyetinin giderilmesi talebi hk.
BAŞVURU TARİHİ : 05/07/2017 5.7.2017
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran, Ankara barosuna bağlı olarak 22 yıldır serbest avukatlık görevi yürütmekte olduğunu,
2011 yılından itibaren Ankara Büyükşehir Belediyesi aleyhine müvekkiller adına yaklaşık 20 adet
dava ikame ettiğini, bu davaların büyük bir çoğunluğunun yaklaşık olarak 2014 yılında kesinleştiğini, ilgili dosyalara ödeme yapılmasını talep ettiği halde idarenin bu ödemeleri yapmadığını, takibinde olan dosyalardan 5 tanesi yönünden karara etkili erişim hakkının ihlal edildiği gerekçesi ile Anayasa Mahkemesine başvuruda bulunulduğu, Anayasa Mahkemesi’nin idarenin hak ihlalinde bulunduğu gerekçesiyle ilgili ödemelerin derhal yapılması gerektiğine hükmettiğini, ancak gerek kesinleşmiş yerel mahkeme hükümlerine gerekse Anayasa Mahkemesinin bireysel başvuru kararlarına rağmen ödemelerin yapılamayarak hak ihlalinin devam ettiğini belirterek, oluşan mağduriyetin giderilmesini talep etmektedir .
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
1 / 72. Şikâyet başvurusunun çözüme kavuşturulması amacıyla Ankara Büyükşehir Belediye
Başkanlığından 20/ 07/ 2017 tarih ve sayılı yazımız ile bilgi ve belge talep edilmiş olup, adı geçen idarenin 23/ 08/ 2017 tarih ve sayılı cevabi yazısında özetle; 2.1. “ ve Diğerleri” adına Ankara 23. İcra Müdürlüğünün / E . sayılı dosyası için 2014 yılında 122.930.88.-TL’ lik ve 2016 yılında 10.738,64.-TL’ lik kamulaştırmasız el atına bedelleri tahakkuk ettiği, 6487 sayılı Yasa gereği garameten ve taksitler halinde 4.711,40.-TL’ sinin ödendiği ve yazı tarihi ( 23/ 08/ 2017) itibariyle 128.958.12.-TL alacak bakiye kaldığı, “ ve Diğerleri” adına ise Ankara 20. İcra Müdürlüğünün / E . sayılı dosyası için 2013 yılında 127.102,22.-TL’ lik kamulaştırmasız el atma bedeli tahakkuk ettiği . 6487 sayılı
Yasa gereği garameten ve taksitler halinde 31,862,50.-TL’ sinin ödendiği ve yazı tarihi itibariyle 95.239,72.- TL alacak bakiyesi kaldığının tespit edildiği, 2.2. Ödemeler ile ilgili sıralamanın, evrakların Mali Hizmetler Dairesi Başkanlığı’na geliş tarihine göre yapıldığı, son yedi ay içerisinde ödeme sıraları gelen 2012 yılına ait kamulaştırmasız el atma dava dosyalarına ödeme yapıldığı, 2.3. 13/ 03/ 2015 tarih ve 29294 sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren Anayasa
Mahkemesinin 12/ 11/ 2014 tarih ve 2013/ 95 Esas, 2014/ 176 Karar sayılı ilamı ile 6487 sayılı Yasa ile değiştirilen 2942 sayılı Yasanın geçici 6 ncı maddesinin oniki ve onüçüncü fıkralarının iptal edildiği ve iptal hükmünün Resmi Gazetede yayımlanmasından başlayarak altı ay sonra yürürlüğe gireceğinin belirtildiği, 2.4. Buna istinaden, 1983 öncesi ve sonrası kamulaştırmasız el koymadan kaynaklanan alacakları tespit etmek üzere : Belediyelerine bağlı Mali Hizmetler Daire Başkanlığı, Emlak ve İstimlak Dairesi
Başkanlığı ile Özel Projeler Dairesi Başkanlığı koordinasyonunda arşiv çalışmaları yapıldığı, dosyaların 1983 yılı öncesi ve 1983 yılı sonrası olarak tasnif edildiği, yapılan çalışmalar sonrası söz konusu dosyaların 1983 yılı sonrası kamulaştırmasız el koymadan kaynaklanan alacak olduğunun tespit edildiği, 2.5. Bu doğrultuda 5018 sayılı kanunun 34 üncü maddesinin ikinci fıkrası gereğince, “Kamu idarelerinin nakit mevcudunun tüm ödemeleri karşılayamaması halinde giderler, muhasebe kayıtlarına alınma sırasına göre ödenir . Ancak, sırasıyla kanunları gereğince diğer kamu idarelerine ödenmesi gereken vergi, resim, harç, prim, fon kesintisi, pay ve benzeri tutarlara, tarifeye bağlı ödemelere, ilama bağlı borçlara, ödenmemesi halinde gecikme cezası veya faiz gibi ek yük getirecek borçlara ve ödenmesi talep edilen emanet hesaplarındaki tutarlara öncelik verilir .” denildiği, 2.6. Söz konusu dosyalara ait evrakların Mali Hizmetler Daire Başkanlığı’na giriş tarihleri ve yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri dikkate alınarak . Belediye bütçesi imkanları dahilinde en kısa süre içerisinde ödemelerinin yapılacağı hususlarının tespit edildiği, hususları ifade edilmiştir .
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi ’nin 17 nci maddesinde; “ hiç kimsenin keyfi olarak mal ve mülkünden yoksun bırakılamayacağı” düzenlenmiştir .
4. Avrupa Birliği Temel Haklar Şartı ’nın “Mülkiyet Hakkı” başlıklı 17 nci maddesinde; “ mülkten yoksun bırakılma sonucunda, zamanında ödenecek adil tazminat ” koşuluna yer verilmiştir .
5. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi 1 No’lu Ek Protokol’ ün “mülkiyetin korunması” başlıklı 1 nci maddesinde; “ Her gerçek ve tüzel kişinin mal ve mülk dokunulmazlığına saygı gösterilmesini isteme hakkı vardır . Bir kimse, ancak kamu yararı sebebiyle ve yasada öngörülen koşullara ve uluslararası hukukun genel ilkelerine uygun olarak mal ve mülkünden yoksun bırakılabilir .” şeklinde bir düzenlemeye gidilmiştir .
2 / 76. 2709 sayılı T.C. Anayasası’nın “ Cumhuriyetin nitelikleri ” başlıklı 2.maddesinde; “ Türkiye
Cumhuriyeti, toplumun huzuru, millî dayanışma ve adalet anlayışı içinde, insan haklarına saygılı, Atatürk milliyetçiliğine bağlı, başlangıçta belirtilen temel ilkelere dayanan, demokratik, lâik ve sosyal bir hukuk Devletidir ” hükmü, 6.1. “Mülkiyet Hakkı ” kenar başlıklı 35’nci maddesinde; “herkesin mülkiyet ve miras hakkına sahip olduğu, bu hakların ancak kamu yararı amacıyla kanunla sınırlanabileceği ve mülkiyet hakkının kullanılmasının toplum yararına aykırı olamayacağı” hükmü, 6.2. “Hak arama hürriyeti ” başlıklı 36. maddesinde; “ Herkes, meşrû vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir .
Hiçbir mahkeme, görev ve yetkisi içindeki davaya bakmaktan kaçınamaz ” hükmü 6.3. “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkrasında; “ Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir . Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler .” hükmü, 6.4. “Mahkemelerin Bağımsızlığı ” başlıklı 138. maddesinin son fıkrasında; “ Yasama ve yürütme organları ile idare, mahkeme kararlarına uymak zorundadır; bu organlar ve idare, mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremez ve bunların yerine getirilmesini geciktiremez .” hükmü bulunmaktadır .
7. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesine göre; “( 1) Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir . ( 2) Ancak; a) Cumhurbaşkanının tek başına yaptığı işlemler ile resen imzaladığı kararlar ve emirler, b) Yasama yetkisinin kullanılmasına ilişkin işlemler, c) Yargı yetkisinin kullanılmasına ilişkin kararlar, ç) Türk Silahlı Kuvvetlerinin sırf askerî nitelikteki faaliyetleri, Kurumun görev alanı dışındadır .” 8. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 28 inci maddesinin 1 inci fıkrasında : “Danıştay, Bölge İdare Mahkemeleri, İdare ve Vergi Mahkemelerinin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idare gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecburdur . Bu süre hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz ( 30) günü geçemez …” hükmü bulunmaktadır .
9. 2942 Sayılı Kamulaştırma Kanunu’nun “Amaç ve kapsam” başlıklı 1 inci maddesinde; “ Bu
Kanun; kamu yararının gerektirdiği hallerde gerçek ve özel hukuk tüzelkişilerinin mülkiyetinde bulunan taşınmaz malların, Devlet ve kamu tüzelkişilerince kamulaştırılmasında yapılacak işlemleri, kamulaştırma bedelinin hesaplanmasını, taşınmaz malın ve irtifak hakkının idare adına tescilini, kullanılmayan taşınmaz malın geri alınmasını, idareler arasında taşınmaz malların devir işlemlerini, karşılıklı hak ve yükümlülükler ile bunlara dayalı uyuşmazlıkların çözüm usul ve yöntemlerini düzenler .”, “Kamulaştırma şartları” başlıklı 3 üncü maddesinde; “ İdareler, kanunlarla yapmak yükümlülüğünde bulundukları kamu hizmetlerinin veya teşebbüslerinin yürütülmesi için gerekli olan taşınmaz malları, kaynakları ve irtifak haklarını; bedellerini…ödemek suretiyle kamulaştırma yapabilirler .” düzenlemelerine yer verilmiştir .
IV. KAMU DENETÇİSİ YAHYA AKMAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
10. Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı
3 / 7birlikte değerlendirilerek hazırlanan “Tavsiye Kararı Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur .
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden 11. Şikayet başvurucusu, 1 no’lu paragrafta açıklandığı üzere kamulaştırmasız el atma nedeniyle açılan davalar neticesinde hükmedilen tazminat tutarının ödenmediğinden bahisle, mahkeme kararlarının uygulanması suretiyle müvekkillerin mağduriyetinin giderilmesi talebiyle Kurumumuza başvurmuştur .
12. Kamulaştırmasız el atma yerleşik içtihatlarda; kamulaştırma yapmaya yetkili devlet, kamu tüzel kişileri, kamu kurumları veya kamu yararı bulunması halinde adlarına kamulaştırma yapılacak gerçek ve özel hukuk tüzel kişilerinin, kamu gücünü kullanarak Anayasa ve yasalara uygun bir kamulaştırma işlemi yapmaksızın, bir kimsenin mülkiyetinde bulunan taşınmaz malına sahiplenme kastı ile ve fiilen ya da hukuken mal sahibinin tasarruf hakkını engellemesi olarak değerlendirilmiştir . (Anayasa Mahkemesinin 13/ 11/ 2014 tarihli ve E . 2013/ 95, K. 2014/ 176 sayılı Kararı ile 10/ 04/ 2003 tarih, E .2002/ 112, K.2003/ 33 sayılı Kararı; Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 15/ 10/ 2004 tarih, E .2004/ 5- 561, K.2004/ 717 sayılı Kararı) .
13. Şikayet konusuna ilişkin olarak “ ve Diğerleri” adına Ankara 23. İcra
Müdürlüğünün / E . sayılı dosyası için 2014 yılında 122.930.88.-TL’ lik ve 2016 yılında 10.738,64.-TL’ lik kamulaştırmasız el atına bedelleri tahakkuk ettiği, 6487 sayılı Yasa gereği garameten ve taksitler halinde 4.711,40.-TL’ sinin ödendiği ve yazı tarihi ( 23/ 08/ 2017) itibariyle 128.958.12.-TL alacak bakiye kaldığı, “ ve Diğerleri” adına ise Ankara 20.
İcra Müdürlüğünün / E . sayılı dosyası için 2013 yılında 127.102,22.-TL’ lik kamulaştırmasız el atma bedeli tahakkuk ettiği . 6487 sayılı Yasa gereği garameten ve taksitler halinde 31,862,50.-TL’ sinin ödendiği ve yazı tarihi itibariyle 95.239,72.- TL alacak bakiyesi kaldığı ( 2.1. pr .) anlaşılmaktadır .
14. Anayasa Mahkemesinin 14/ 01/ 2010 tarihli ve E.2009/ 27, K .2010/ 9 sayılı kararında ;
“ Anayasa’nın 36. maddesinde ifade edilen hak arama özgürlüğü, diğer temel hak ve özgürlüklerden gereken şekilde yararlanılmasını ve bunların korunmasını sağlayan en etkili güvencelerden biri olmakla birlikte aynı zamanda toplumsal barışı güçlendiren, bireyin adaleti bulma, hakkı olanı elde etme, haksızlığı önleme uğraşının da aracıdır . Hak arama özgürlüğü ve adil yargılanma hakkı, sadece yargı mercileri önünde davacı ve davalı olarak iddia ve savunmada bulunma hakkını değil, yargılama sonunda hakkı olanı elde etmeyi de kapsayan bir haktır . ” ifadeleri kullanılmıştır .
15. Yine Anayasa Mahkemesinin 3/ 4/ 2014 tarih 2013/ 711 sayılı bireysel başvuru kararında ; başvurucular, taşınmazlarına Belediye tarafından kamulaştırma yapılmaksızın el atıldığını, açtıkları davalar sonunda taşınmazın bedelinin Belediyeden tahsiline karar verildiğini, Mahkeme ilamına dayalı icra takibine rağmen hükmedilen bedellerin ödenmediğini, kamu mallarının haciz edilemezliğine dayalı kanun hükümlerine dayanarak ödemeden kaçınıldığını belirterek, mülkiyet ve adil yargılanma haklarının ihlal edildiğini ileri sürmüşler, ihlalin tespitini ve taşınmazın değerinin artması nedeniyle tazminata hükmedilmesini talep etmişlerdir . Başvuru Mahkemece adil yargılanma hakkının ihlali ve mülkiyet hakkının ihlali olmak üzere iki kısımda incelenmiştir . Bu kapsamda
“ mahkemeye erişim hakkının adil yargılanma hakkının unsurlarından biri olduğu ve bir uyuşmazlığı mahkeme önüne götürme, mahkemece verilen kararın uygulanmasını isteme haklarını da kapsadığı” ifade edilerek yargı kararlarının uygulanması “mahkemeye erişim hakkı” kapsamında değerlendirilmiştir . Ayrıca Devletin bir kurumu aleyhinde verilen nihai ve bağlayıcı mahkeme kararı ile ortaya konulan borcunu ekonomik kaynak yokluğunu ileri sürerek makul sürede ifa etmekten kaçınamayacağı, bunun adil yargılanma hakkının ihlali sonucunu doğuracağı açıkça ifade edilmiştir . Kamulaştırma işlemi yapmaksızın bireylere ait taşınmazlara el atan idarelerin bu fiilleri nedeniyle açılan davalar sonucunda hükmedilen alacakları yahut tazminatları ödememesini ise
4 / 7mülkiyet hakkının unsurları olan mülkiyetten barışçıl yararlanma ve mülkiyete saygı
ilkelerinin ihlali olarak nitelemektedir . Bu açıklamaların ardından Anayasa Mahkemesi, başvurunun mahkeme kararlarının yerine getirilmemesi sonucu, alacak hakkının ödenmemesiyle ilgili şikâyet yönünden kabul edilebilir olduğuna, Anayasa’nın 35. ve 36. maddelerinde güvence altına alınan mülkiyet ve adil yargılanma haklarının ihlal edildiğine ve manevi tazminat ödenmesine karar vermiştir .
16. Diğer yandan, Anayasa’nın 138 inci ve İdari Yargılama Usulü Kanunu (prg .8.) ile yargı kararlarının ne olursa olsun uygulanmamasından idare sorumlu tutulmuştur . İdarenin yargı kararlarını uygulaması hususunda bağlı yetki söz konusudur ve idareye bu konuda hiçbir takdir hakkı verilmemiştir . İdarenin kararı uygulama yükümlülüğü devam ettikçe, yargı kararının uygulanmamasından doğan sorumluluğu da devam edecektir . Yukarıda anılan Anayasa Mahkemesi kararlarına bakıldığında Anayasamızın 36 ncı (prg .6.2) maddesinde yer alan ‘ hak arama hürriyeti ’nin yalnızca yargı mercileri karşısında davalı veya davacı olma sıfatını değil aynı zamanda mahkeme nezdinde verilmiş olan kararın idari mercilerce gereğinin yerine getirilmesini de kapsadığı belirtilmekte , ayrıca mahkeme kararlarının uygulanmasını yargılama sürecinin devamı niteliğinde görerek yargılama sürecini tamamlayan ve yargılamanın bir anlam ve sonuç doğurmasını saylayan unsur olarak nitelendirmektedir .
17. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi 1 No’lu Ek Protokolün 1 inci maddesine (prg .5.) bakıldığında
AİHM kararları ışığında üç temel ilkeyi işaret ettiği görülmektedir . Bunlar; mülkiyete saygı, mülkiyetten yoksun bırakılmama, mülkiyetin kullanımının belli şartlarda devletlerce kısıtlanabileceği ilkeleridir . Anayasamızın 35 inci (prg .6.1.) maddesi de bu ilkelerle paralel şekilde hüküm ifade etmektedir . Nitekim 14. paragrafta yer verilen Yüksek Mahkemenin kararında
“ AİHM’nin yargı kararlarının uygulanmasının geciktirilmesini yahut hiç uygulanmamasını mülkiyete saygı ve mülkten barışçıl yararlanma hakkına müdahale ” olarak kabul ettiği vurgulanmıştır .
18. Somut olayın değerlendirilmesi neticesinde İdare aleyhine kamulaştırmasız el atma kaynaklı açılan davalar neticesinde başvuranın müvekkillerine tazminat ödenmesine hükmedildiği, 18.1. “ ve Diğerleri” adına açılan kamulaştırmasız el atma nedeniyle alacak davasının, Ankara 25. Asliye Hukuk Mahkemesinin 28/ 11/ 2012 tarih ve E : / , K: / sayılı ilamı ile hükme bağlandığı, idare tarafından yapılan temyiz talebinin reddedildiği, Yargıtay 5.
Hukuk Dairesinin 20/ 05/ 2013 tarih ve E : / , K: / sayılı ilamı ile hükmün onandığı, Karar düzeltme talebinin yine aynı dairenin 13/ 01/ 2014 tarih ve E : / ,K: / sayılı ilamı ile reddedilerek, hükmün 06/ 03/ 2014 tarihinde kesinleştiği, 18.2. “ ve Diğerleri” adına açılan kamulaştırmasız el atma nedeniyle tazminat davasının, Ankara 19. Asliye Hukuk Mahkemesinin 21/ 06/ 2012 tarih ve E : / , K: / sayılı ilamı ile hükme bağlandığı, idare tarafından yapılan temyiz talebinin reddedilerek
Yargıtay 5. Hukuk Dairesinin 17/ 12/ 2012 tarih ve E : / , K: / sayılı ilamı ile hükmün onandığı, karar düzeltme talebinin yine aynı Dairenin 18/ 04/ 2013 tarih ve E : / , K: / sayılı ilamı ile reddedilerek hükmün kesinleştiği, 18.3. “ ve Diğerleri” adına, “Kamu kurum ve kuruluşları aleyhine verilmiş, ekonomik değere ilişkin ve icra edilebilir bir yargı kararının uzun süre icra edilmemesi ve taşınmaza kamulaştırmasız olarak el atılması nedenleriyle mahkemeye erişim hakkı ile mülkiyet hakkının ihlal edildiği iddiası …” ile Anayasa Mahkemesine yapılan başvuru sonucunda, Anayasa Mahkemesinin 19/ 04/ 2017 tarih ve / sayılı kararıyla, “…B. 1. Mahkemeye erişim hakkı ile mülkiyet hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddianın KABUL EDİLEBİLİR OLDUĞUNA, … C. 1. Anayasa’nın 36. Maddesinde güvence altına alınan adil yargılanma hakkının İHLAL EDİLDİĞİNE, 2.
Anayasa’nın 35. Maddesinde güvence altına alınan mülkiyet hakkının İHLAL EDİLDİĞİNE, D.
5 / 7Başvuruculara ayrı ayrı net ekli tablonun (J) sütununda yer verilen miktarlarda manevi tazminat
ödenmesine, …” karar verildiği, 18.4. “ ve Diğerleri” adına Anayasa Mahkemesine yapılan aynı konulu ( 17.3. pr)
başvuru sonucunda, Anayasa Mahkemesinin 20/ 04/ 2017 tarih ve / sayılı kararıyla, “A. 1.
Mahkemeye erişim hakkı ile mülkiyet hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddianın KABUL
EDİLEBİLİR OLDUĞUNA, … B. Anayasanın 36. maddesinde güvence altına alınan mahkemeye erişim hakkı ile Anayasanın 35. maddesinde güvence altına alınan mülkiyet hakkının İHLAL
EDİLDİĞİNE, C. Yargı kararının mümkün olan en kısa sürede icra edilmesi için kararın bir örneğinin Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığına GÖNDERİLMESİNE, …” karar verildiği, 18.5. Her iki dosya için de belli bir miktar ödeme yapıldığı ancak 23/ 08/ 2017 tarihi itibariyle, “ ve Diğerleri” adına Ankara 23. İcra Müdürlüğünün / E . sayılı dosyası için ödenmeyen 128.958.12.-TL alacak bakiye kaldığı, “ ve Diğerleri” adına ise Ankara 20. İcra Müdürlüğünün / E . sayılı dosyası için ödenmeyen 95.239,72.- TL alacak bakiyesi kaldığı, 18.6. Adı geçen idare tarafından, 5018 sayılı kanunun 34 üncü maddesinin ikinci fıkrası gereği, mahkeme kararı ile hükmedilen tazminat tutarının muhasebe kayıtlarına alınma sırasına göre
Belediye bütçesi imkanları dahilinde en kısa sürede ödeme yapılacağı şeklinde gerekçe sunulduğu, ancak somut olayda mahkeme kararının yerine getirilmemesi için geçerli bir gerekçe beyan edilmediği değerlendirilmiştir .
19. Yukarıda yapılan açıklamalar, anılan mevzuat hükümleri ve tüm dosya kapsamı çerçevesinde ; İdarenin, kamulaştırma işlemi yapmaksızın başvuranın müvekkillerine ait taşınmaza el atması ve bu fiili durum nedeniyle açılan dava sonucunda hükmedilen tazminatı ödemeyerek adil yargılanma ve mülkiyet haklarını ihlal ettiği değerlendirildiğinden, tazminat bedelinin ödenmemesi işleminin hukuka aykırı olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır .
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 20. İyi yönetim ilkelerine 28/ 03/ 2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan
Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup, idareden istenilen bilgi ve belgelerin süresi içinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği anlaşılmıştır .
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
21. 14/ 06/ 2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Tavsiye Kararının idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup Ankara İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır .
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN KABULÜNE;
Başvuran müvekkillerinin kesinleşen mahkeme ilamına göre alacağının tamamının en kısa sürede ödenmesi hususunda ANKARA BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANLIĞI’na TAVSİYEDE
BULUNULMASINA,
Kararın BAŞVURANA ve ANKARA BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANLIĞI’na tebliğine,
6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca,
Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı’nca bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna,
6 / 7Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi .
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi