ÖZET: Başvuru, Kastamonu Gazetesi’nin Basın İlan Kurumu Genel Müdürlüğü tarafından uygulanan mahsup yaptırımının hukuka aykırı olduğu iddiasıyla yapılmıştır. Başvuran vekili, gazeteye uygulanan 430.028,12 TL tutarındaki mahsubun ve 412.747,35 TL’lik telafinin hukuka aykırı olduğunu belirtmiş, itirazlarının reddedilmesini eleştirmiştir. İdare, yapılan denetimlerde gazetede defter tutma yükümlülüğüne uyulmadığını, dolayısıyla resmi ilan yayınlama hakkının durdurulması gerektiğini savunmuştur.

Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuru üzerine gerekli incelemeleri yaparak, idarenin uygulamalarının mevzuata uygun olduğunu tespit etmiştir. Gazetenin, Elektronik Ortamda Tutulması Zorunlu Defterler Tebliği’ne aykırı olarak günlük kayıtları tutmadığı belirlenmiş, bu nedenle uygulanan yaptırımların hukuka uygun olduğu sonucuna varılmıştır. Ayrıca, başvuranın itirazları sırasında sunulan belgelerin geçerliliği bulunmadığı için talepler reddedilmiştir.

Sonuç olarak, Kastamonu Gazetesi’nin başvurusu, yapılan incelemeler sonucunda reddedilmiş ve idarenin uygulamalarının hukuka uygun olduğu tespit edilmiştir. Başvuran, idari işlemlere karşı yargı yoluna başvurabilecektir.

T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU

(OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2023/4218-S.23.6909

BAŞVURU NO : 2022/14751

KARAR TARİHİ : 31/03/2023

RET KARARI

BAŞVURAN VEKİLİ / TEMSİLCİSİ :

BAŞVURUYA KONU İDARE : BASIN İLAN KURUMU GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

BAŞVURUNUN KONUSU : Defter tutma yükümlülüğüne aykırı davranıldığı gerekçesiyle idare tarafından uygulanan mahsup yaptırımının hukuka aykırı olduğunun tespit edilmesi talebine ilişkindir.

BAŞVURU TARİHİ : 10/10/2022

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Şikâyetçi vekili tarafından yapılan başvuruda özetle; Basın İlan Kurumu Genel Müdürlüğü’nün 18/04/2022 tarih ve – sayılı yazısı ile Kastamonu Gazetesine Resmi İlan ve

Reklamlar ile Bunları Yayınlayacak Süreli Yayınlar Yönetmeliği’nin 52’nci maddesinin ve Elektronik

Ortamda Tutulması Zorunlu Defterler Tebliği’nin 6’ncı maddesinin ihlal edildiği gerekçesiyle verilen 430.028,12.TL’nin mahsubuna, mahsup ve telafi sonucu oluşan 412.747,35.TL’nin mahsubuna dair cezalara karşı yaptığı itirazın reddine dair Basın İlan Kurumu Genel Müdürlüğünün 20/05/2022 tarih ve

– sayılı ısrar kararına yaptıkları itirazın Basın İlan Kurumu Genel Müdürlüğünün 10/08/2022 tarih ve – sayılı kararı ile reddedildiği iddia ve ifade edilerek, bahse konu cezalara karşı yaptıkları itirazın reddine dair kararın hukuka aykırı olduğunun tespit edilmesi talep edilmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Kurumumuzca, verilecek karara esas olmak üzere başvuru belgesinde yer alan iddiaların doğruluğunun tespiti ve eğer mümkünse ilgili idare ile başvurucu arasında muhtemel bir dostane çözümün tesisi amacı ile

6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu hükümleri uyarınca inceleme ve araştırma

gerçekleştirilmiştir. 6328 sayılı Kanunun “Bilgi ve belge istenmesi” başlıklı 18 inci maddesi hükmü uyarınca Kamu Denetçiliği Kurumumuzca şikâyet başvurusunun çözüme kavuşturulması amacıyla Basın

İlan Kurumu Genel Müdürlüğünden bilgi ve belge talebinde bulunulmuştur. Basın İlan Kurumu Genel

Müdürlüğü tarafından gönderilen 23/11/2022 tarihli ve – sayılı yazıda özetle; 2.1. Kastamonu Gazetesinin 24 Şubat 2022 tarihinde gerçekleştirilen denetlemesini müteakip düzenlenen 8 Mart 2022 tarihli ve sayılı Kontrol Kurulu Raporunun incelenmesi neticesinde; Gazetenin denetleme döneminin başlangıcı olan 1 Şubat 2021 tarihinden itibaren Resmi İlan ve Reklamlar ile Bunları Yayınlayacak Süreli Yayınlar Yönetmeliğinin 52’nci maddesi uyarınca İLANBİS üzerinden tutulması zorunlu Baskı ve Bayi İade Defterlerinin, Elektronik Ortamda Tutulması Zorunlu Defterler

Tebliğinin 6’ncı maddesine aykırı şekilde günlük olarak işlenmediğinin belirlenmesi üzerine, 24 Mart 2022 tarihli ve sayılı Genel Müdürlük kararıyla muhatap Gazetenin resmi ilan ve reklam yayınlama hakkının durdurulmasına karar verildiği, 2.2. Kastamonu Gazetesinin 29 Mart 2022 tarihli yazısıyla hakkında alınan Genel Müdürlük kararına itirazda bulunarak resmi ilan yayınlama hakkının iadesini talep ettiği, yapılan incelemeler neticesinde, Gazetenin söz konusu ihlalleri 28 Mart 2022 tarihi itibariyle giderdiğinin tespit edildiği,18

Nisan 2022 tarihli ve sayılı Genel Müdürlük kararı ile yayınlama hakkının devamına karar verildiği, bahsi geçen Genel Müdürlük kararıyla 274 güne denk gelen 430.028,12 Türk Lirası mahsup, yayınlamaktan mahrum kaldığı Mart/2022 ayına ilişkin 17.280,77 Türk Lirası telafi, belirtilen mahsup ve telafi miktarları neticesinde 412.747,35 Türk Lirası mahsup miktarının belirlendiği, 2.3. Gazetenin 5 Mayıs 2022 tarihli yazısıyla sayılı Genel Müdürlük kararına itirazda bulunduğu, söz konusu talebin incelenmesi neticesinde, ihlale ilişkin geçerli ve somut herhangi bir bilgi ve belge sunulmaması üzerine 20 Mayıs 2022 tarihli ve sayılı Genel Müdürlük Israr Kararı alındığı, 2.4. Kastamonu Gazetesinin, Kurum kayıtlarına ulaşan 8 Haziran 2022 tarihli yazısıyla hakkında alınan Genel Müdürlük Israr Kararına itiraz ettiği ve itirazlarının bu defa Basın İlan Kurumu Yönetim

Kurulunda görüşülmesini talep ettiği, Gazetenin yapmış olduğu itirazlar sonucu tekemmül eden dosya ve eklerinin Basın İlan Kurumu Yönetim Kurulunun 9 Ağustos 2022 tarihli toplantısında görüşüldüğü, Gazetenin itirazının yapılan açıklamalar ve tespitler çerçevesinde 195 sayılı Kanunun 38’inci maddesi ile

Resmi İlan ve Reklamlar ile Bunları Yayınlayacak Süreli Yayınlar Yönetmeliğinin 24’üncü maddesine göre incelenip değerlendirilmesi neticesinde; Gazetenin hakkında alınan Genel Müdürlük kararının kaldırılmasına olanak sağlayacak şekilde yeni herhangi bir belge sunulmadığı, bu suretle Gazete hakkında yapılan her türlü işlemin yerinde olduğunun anlaşıldığı, Gazetenin sayılı Genel Müdürlük kararı ile 20 Mayıs 2022 tarihli ve sayılı Genel Müdürlük Israr Kararının kaldırılması yönündeki 8 Haziran

2022 tarihli yazısındaki talebinin reddine karar verildiği, Yönetim Kurulunun 9 Ağustos 2022 tarihli

kararını içerir 10 Ağustos 2022 tarihli ve sayılı yazının Gazeteye 16 Ağustos 2022 tarihinde tebliğ edildiği, 2.5. Kurum Yönetim Kurulunun 28 Eylül 2022 tarihli toplantısında, Kastamonu gazetesinin

Resmi İlan ve Reklamlar ile Bunları Yayınlayacak Süreli Yayınlar Yönetmeliğinin 52’nci maddesi ile

Elektronik Ortamda Tutulması Zorunlu Defterler Tebliğinin 6’ncı maddesini ihlal etmesi sebebiyle resmi ilan ve reklamlarının 5 gün süreyle kesilmesine karar verildiği, 2.6. Resmi ilan yayınına ilişkin olarak gazetelerin, yayınlama haklarının kesintisiz bir şekilde devamını teminen, Resmi İlan ve Reklamlar ile Bunları Yayınlayacak Süreli Yayınlar Yönetmeliğiyle yayın yerlerine göre belirlenen vasıfları taşımaları, kendilerine yükletilen ödevleri noksansız ve zamanında yerine getirmeleri gerektiği, 2.7. Bahsi geçen ödevler arasında yer alan aynı Yönetmeliğin 52’nci maddesine göre, Gazetelerin 53’üncü maddede belirlenen usule uygun olarak tutmakla mükellef olduğu defterleri, Kurumun sağlayacağı elektronik ortamda tutmaları ve Gazetelerin resmi ilan yayınlama hakkına esas basılı her sayısına ait kayıtları ilgili defterlere işlemelerinin zorunlu olduğu, 2.8. Elektronik Ortamda Tutulması Zorunlu Defterler Tebliğinin 6’ncı maddesinin dördüncü fıkrasında, defterlere kaydedilmesi gereken iade miktarı hariç tüm bilgilerin günlük olarak işleneceği, Bayi ve İade

Defterine ilişkin kayıtlarda 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunundaki fatura tanzimine dair hükümlerin dikkate alınacağı ve aynı Tebliğin 10’uncu maddesinin birinci fıkrasında ise bu Tebliğin hükümlerine aykırı olarak tutulmuş defterlerden dolayı yükümlü gazeteler hakkında, Kanun ve

Yönetmeliğin defter tutma ödevine ilişkin hükümlerinin uygulanacağının belirtildiği, 2.9. Yukarıda safahatı verilen ve süreli yayınlarca yerine getirilmesi zorunlu ilgili mevzuat maddesinin açık hükmünün yer verildiği açıklamalardan hareketle, muhatap Gazete hakkında yapılan işlemlerde mevzuata aykırı bir durum bulunmadığı, 2.10. Kurumun, gazeteleri 195 sayılı Kanunun 34’üncü maddesi uyarınca içerik, sayfa sayısı ve ölçüsü, kadro, fiili satış, en az yayın hayatı süresi ve Kurum Genel Kurulunca uygun görülecek diğer yönler ile müteakip 35’inci maddesi uyarınca defter tutma ödevi ve tayin edilen vasıflara uygun olup olmaması bakımından denetleme hak ve yetkisine sahip olduğu, 2.11. Resmi ilan yayınlama hakkına sahip gazetelerin, yayın yerlerine göre belirlenen vasıfları taşıyıp taşımadıkları, kendilerine yüklenen ödevleri noksansız ve zamanında yerine getirip getirmediklerine dair işlemlerin detaylarının, 195 sayılı Kanunun 34, 35, 36 ve 53’üncü maddelerine dayanılarak Kurum Genel

Kurulunca kabul edilip 5 Ekim 2016 tarihli ve 20848 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan “Resmi İlan ve

Reklamlar ile Bunları Yayınlayacak Süreli Yayınlar Yönetmeliği” ile belirlendiği, 2.12. Söz konusu Yönetmeliğin 87’nci maddesinin ikinci fıkrasına göre resmi ilan yayınlama hakkını haiz veya bu hakkı kazanabilmesi için bekleme süresine tâbi tutulmuş olan gazetelerin yılda en az bir defa denetlenmesinin zorunlu olduğu, 2.13. Denetlemeler neticesinde, anılan Yönetmeliğin 26’ncı maddesi hükmü uyarınca mahsup, 19’uncu maddesi uyarınca durdurma ve 27’nci maddesi hükümleri uyarınca da ilan hakkını sona erdirme şeklinde müeyyideler uygulandığı, 2.14. Resmi ilan yayınıyla alakalı gazetelerin tetkik edilip denetlenmekte olduğu, mevzuata aykırı veya ihlal bulunduğu durumların tespiti halinde ihlal süresi karşılığı resmi ilan istihkakının, gelecekte

yayınlayacağı muhtemel resmi ilanlardan mahsup edilmesi şeklinde işlem tatbik edildiği, Kurumun bütün işlem ve eylemlerinin kanunilik karinesi taşımakta olup idari yargı denetimine açık olduğu, 2.15. Şikâyete konu ihlalle ilgili olarak Gazete hakkında alınan sayılı Genel Müdürlük kararı gereğince belirlenen 412.747,35 Türk Lirası tutarındaki mahsup miktarının, Resmi İlan ve Reklamlar ile

Bunları Yayınlayacak Süreli Yayınlar Yönetmeliğinin 26’ncı maddesinin ikinci fıkrası göz önünde bulundurulmak suretiyle beş taksitle uygulandığı, 2.16. Gazete hakkında alınan söz konusu mahsup işleminin, mevzuata göre taksitler halinde olmak üzere ileriye doğru ve gelecek resmi ilanlardan mahsup edilerek ilgili gazeteye verilmeyip diğer gazetelere verilmek suretiyle uygulandığı, 2.17. Kastamonu Gazetesinin Resmi İlan ve Reklamlar ile Bunları Yayınlayacak Süreli Yayınlar

Yönetmeliğinin 52’nci maddesi ile Elektronik Ortamda Tutulması Zorunlu Defterler Tebliğinin 6’ncı maddesini ihlal etmesi üzerine Kurum Yönetim Kurulu kararı ile belirlenen beş günlük resmi ilan ve reklam kesme müeyyidesinin, Ekim/2022 ayına ait resmi ilan kontenjan ve dağıtım tablolarında göstergesi düşürülmek suretiyle uygulandığı, 2.18. Resmi ilan yayınlama hakkı kazanan gazetelerin Kurum Genel Kurulu tarafından tespit edilen kriterleri yerine getirmediğinin tespit edilmesi durumunda, Resmi İlan ve Reklamlar ile Bunları

Yayınlayacak Süreli Yayınlar Yönetmeliğinin 19’uncu maddesi uyarınca bu gazetelerin yayınlama hakkının ihlal süresince durdurulduğunu, ihlalin önceden ve zamanında tespit edilememiş olmasının, bu konuda işlem yapılmasına ve müeyyide uygulanmasına engel olmadığı, 2.19. Resmi İlan ve Reklamlar ile Bunları Yayınlayacak Süreli Yayınlar Yönetmeliğinin 26’ncı maddesine göre, gazetelerin yayınlama hakkı durduğu halde yayınladıkları resmi ilanların mahsup, yayınlama hakkı olduğu halde yayınlamaktan mahrum kaldıkları resmî ilanların ise telafi edileceği, mahsup ve telafi işlemlerinin, gazetelerin mağduriyetini önlemek üzere, ilgili gazetenin bu işlemlere ilişkin karar tarihindeki aylık resmi ilan kontenjanının yarısı üzerinden izleyen aylarda yapılacağı, ancak, mahsup veya telafi tutarının, ilgili gazetenin karar tarihinden geçmişe doğru üç aylık resmi ilan kontenjanını aştığı takdirde, mahsup veya telafi işlemi karar tarihindeki resmî ilan kontenjanının tamamı üzerinden yapılacağının hükme bağlandığı, 2.20. Resmi ilan yayınlama hakkını haiz gazetelere tatbik olunan mahsup uygulamaları, ilgili gazetelere herhangi bir para cezası veya idari para cezası niteliğinde olmadığı, anılan mahsup işleminin, gazetelerin yayınlama hakkı olmadıkları halde resmi ilan yayınladıkları dönemlere isabet eden resmi ilan istihkakları karşılığı tutardaki resmi ilanı, yayınlama hakkı olduğu sürelerde yayınlayacakları resmi ilanlardan tenzil edilmek suretiyle yayınlatılmaması olduğu, 2.21. Mahsup ve müeyyide uygulamalarının Kuruma ve Hazineye aktarılmayıp aynı yayın yerindeki diğer resmi ilan yayınlayan gazetelere resmi ilan istihkakları (gösterge) oranında resmi ilan olarak paylaştırıldığı, 2.22. Resmi ilan yayınlama hakkının durdurulması, sonlandırılması ile mahsup veya telafi kararlarının

Kurum Genel Müdürlüğünce, resmi ilan ve reklamların belirli bir süreyle kesilmesinin ise Kurum Yönetim

Kurulunca karara bağlandığı, Kurum Genel Müdürlüğünün aldığı kararlara Kurum Yönetim Kurulu

nezdinde itiraz edilebilmekle birlikte, Kurum Yönetim Kurulunun müeyyide uygulanmasına dair kararlarına en yüksek dereceli Asliye Hukuk Hakimliği nezdinde itiraz edilebildiği, 2.23. Bu doğrultuda Kastamonu Gazetesinin 18 Nisan 2022 tarihli ve sayılı Genel

Müdürlük kararına Genel Müdürlük nezdinde itirazda bulunduğu, anılan Gazete tarafından yapılan itiraza ilişkin 20 Mayıs 2022 tarihli ve sayılı Genel Müdürlük Israr Kararı alındığı, Gazete hakkında alınan

Genel Müdürlük Israr Kararı ile ilgili olarak da Kurum Yönetim Kuruluna itirazda bulunulduğu ve Kurum

Yönetim Kurulu tarafından Kastamonu gazetesi hakkında alınan sayılı Genel Müdürlük kararında belirtildiği üzere aynı Yönetmeliğin 52’nci maddesi ile Elektronik Ortamda Tutulması Zorunlu

Defterler Tebliğinin 6’ncı maddesinin ihlaline sebebiyet veren hususlara ilişkin geçerli ve somut herhangi bir bilgi ve belgenin sunulmaması üzerine Gazetenin itirazının reddine karar verildiği, 2.24. Kastamonu gazetesi hakkında alınan 18 Nisan 2022 tarihli ve sayılı Genel

Müdürlük kararı ile 20 Mayıs 2022 tarihli ve sayılı Genel Müdürlük Israr Kararına dair yapmış olduğu itirazlar sonucu tekemmül eden dosya ve eklerinin, 195 sayılı Kanunun ihtilafı hal ve itiraz mercilerini düzenleyen 38’inci madde hükmü mucibince vaki ihtilafın çözüm mercii olarak 9 Ağustos 2022 tarihinde Yönetim Kuruluna sunulduğu, 2.25. Mevzuat gereğince gazetelerin; kağıt, baskı, idare ile bayiye ve aboneye gönderilen adetleri bilmesinden kaynaklı bilgileri günü gününe sisteme işlemesinin zorunlu tutulduğu, gazetelerin dağıtım işini gerçekleştiren bayinin azami yedi gün içerisinde iade miktarına ilişkin faturayı düzenlemesini müteakip iade bilgilerinin de en geç haftalık olarak defterlere işlemesi gerektiği, dolayısıyla muhatap Gazetenin, sayılı Genel Müdürlük kararına konu dönem aralığında, defter kayıtlarını, Resmi İlan ve Reklamlar ile Bunları Yayınlayacak Süreli Yayınlar Yönetmeliğiyle birlikte Elektronik Ortamda Tutulması Zorunlu

Defter Tebliğindeki düzenlemelere aykırı şekilde elektronik ortamda günlük olarak işlemediğinin sabit olduğu, 2.26. Kastamonu Gazetesinin 8 Haziran 2022 tarihli itiraz yazısında, 5 Mayıs 2022 tarihli itiraz yazısında iddia ettiği hususları tekrarlamak suretiyle hakkında alınan Genel Müdürlük kararının kaldırılmasını tekrar talep ettiği, Yönetim Kuruluna Gazetenin ihlalini ortadan kaldıracak yeni müspet herhangi bir bilgi ve belge sunulmadığı, 2.27. Resmi ilan yayınlama talebinde bulunup Kurum Genel Kurulu tarafından yükletilen vecibeleri kabul ederek bu hakkı kazanan gazetelerin mevzuatta belirtilen vasıf ve ödevleri yerine getirmesinin öncelikle kendi sorumluluğunda olduğu, anılan Gazete tarafından Kuruma ulaştırılan yazılarda da Elektronik

Ortamda Tutulması Zorunlu Defterlerin Kurum İLANBİS sistemine geç girildiği “Pandemi döneminde

‘İLANBİS’e girilen kayıtlarda aylık bir aksama olmamıştır. Sadece günlük aksama olmuştur. Bunun en temel sebebi ise şudur: Bu konudaki görevli arkadaşımızın günü gününe kayıtları girdiğini düşünüyorduk.

Lakin tarafımıza kurumunuzca verilen ceza sonrası görevli arkadaşımızla yaptığımız görüşmede devam eden salgının bir neticesi olarak; gerek kısa süreli çalışmalar, gerek tam kapanma yasakları, gerek neredeyse tüm şehirlerde hayatın durma noktasına gelmesi, gazetenin salgın nedeniyle yayınlanmaması gibi sebeplerle günlük kayıt giremediğini tarafımıza beyan etmiştir. Israr kararında bu hususu itiraf ettiğimiz belirtilmiştir. Bunu zaten saklamak gibi bir düşüncemiz olamaz. Çünkü zaten her şey ‘İLANBİS’ sisteminde bellidir” ifadeleriyle ihlalin varlığının kendilerince de beyan edildiği,

2.28. Covid-19 salgını sebebiyle gündelik yaşamın bir parçası olan süreli yayınların mevzuat gereği yerine getirmek zorunda olduğu fiili satış, teslim yükümlülüğü, kadro sayısı ve benzeri şartlar bakımından olumsuz etkilenmemesi ve gazetecilik faaliyetlerinin eksiksiz olarak sürdürülebilmesi mümkün görülmediği ve Kurum tarafından bu süreçte süreli yayınları destekleyen bazı tedbirlerin alındığı, söz konusu tedbirler arasında defter tutma ödevine ilişkin hüküm bulunmadığı, resmi ilan yayınlama hakkını haiz gazetelerin, Kurum İlan Bilişim Sistemi (İLANBİS) üzerinden, Baskı ve Bayi İade Defterlerini günlük olarak hızlı ve kolay bir şeklide işleyebilme imkanına sahip olduğu, 2.29. Dolayısıyla resmi ilan yayınlama hakkını haiz gazetelerin resmi ilan yayınlamaya devam ettiği süre içerisinde mevzuatla yükletilen ödev ve yükümlülükleri yerine getirmelerinin beklendiği, bu vecibelerin yerine getirilmemesi durumunda resmi ilan yayınlama hakkı bulunmaksızın resmi ilan yayınlandığı, diğer bir deyişle mevzuatın ihlal edildiği sonucuna varıldığı, 2.30. Kastamonu Gazetesinin yapmış olduğu itirazlar sonucu tekemmül eden dosya ve eklerinin

Kurum Yönetim Kurulunun 9 Ağustos 2022 tarihli toplantısında görüşülmesi neticesinde, Kurum Genel

Müdürlüğü tarafından alınan Genel Müdürlük kararına konu yapılan her türlü işlemlerin tamamının Kurum mevzuatına göre yapıldığının sabit olduğunun anlaşılması üzerine, muhatap Gazetenin talebinin reddine karar verildiği, Yönetim Kurulunun 9 Ağustos 2022 tarihli kararını içerir 10 Ağustos 2022 tarihli ve sayılı yazının, Gazeteye 16 Ağustos 2022 tarihinde tebliğ edildiği, 2.31. Bu itibarla, Kastamonu Gazetesi ile alakalı Kurum tarafından yapılan her türlü işlemin mevzuat hükümleri çerçevesinde gerçekleştirildiği, Kurum kamu tüzel kişiliğine haiz bir idare olup her türlü işlem ve eylemlerinin idari yargı denetimine açık olduğu, Açıklamalarına yer verilmiştir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” kenar başlıklı 74’üncü maddesinde; “(…) Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler (…)

4. “Süreli ve süresiz yayın hakkı” kenar başlıklı 29’uncu maddesinde; “Süreli veya süresiz yayın önceden izin alma ve mali teminat yatırma şartına bağlanamaz. (…)

Süreli yayınların çıkarılması, yayım şartları, mali kaynakları ve gazetecilik mesleği ile ilgili esaslar kanunla düzenlenir. Kanun, haber, düşünce ve kanaatlerin serbestçe yayımlanmasını engelleyici veya zorlaştırıcı siyasal, ekonomik, mali ve teknik şartlar koyamaz.

Süreli yayınlar, Devletin ve diğer kamu tüzelkişilerinin veya bunlara bağlı kurumların araç ve imkânlarından eşitlik esasına göre yararlanır.” 5. 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun Görevi” kenar başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”

6. 02/01/1961 tarihli ve 195 sayılı Basın İlan Kurumu Teşkiline Dair Kanun’un “Kuruluş” kenar başlıklı 1’inci maddesinde; “Bu kanun hükümlerine göre idare edilmek üzere Basın-İlan Kurumu teşkil edilir. Kurum, kamu tüzel kişiliğini haizdir.”

6.1. “Görevleri” kenar başlıklı 2’nci maddesinde; “Basın – İlan Kurumunun görevleri şunlardır:

1. Resmî ilânların mevkûtelerde yayınlanmasında aracı olmak, 2. Kurumun idaresine iştirak eden mevkûtelere, basın dernek ve sendikalarına en çok beş yıl vâde ile kredi açmak, 3. Yönetmelikte tespit edilecek, basında fikren veya bedenen çalışanlar gibi basın mensuplarına, vâdesi iki yılı geçmemek üzere borç para vermek, 4. Basının her türlü ihtiyaçlarını temin etmek (makine, kâğıt, mürekkep gibi), 5. Yönetmelikte tespit edilecek basın mensupları ile bunlardan çalışamaz durumda olanlardan yardıma muhtaç bulunanlara ve ölenlerin ailelerine yardım etmek, 6. Yukarıdaki bendde yazılı olanlar için diğer her türlü sosyal teşebbüslerde bulunmak, 7. Bu kanunla kendisine verilen diğer görevleri ifa etmek.

Kurum bu görevlerini yerine getirmek için gerekli ticari ve sosyal faaliyetlerde bulunur. Bu maksatla ayrıca lüzumlu teşekkül ve müesseseler kurabilir. Kurum, gayrimenkul iktisabına ve türlü temlikî tasarruflarda bulunmaya, ipotek almaya ve vermeye ehildir.”

6.2. “Gazetelerin vasıfları” kenar başlıklı 34’üncü maddesinde; “Resmi ilan verilecek mevkutelerin

vasıfları:

a) Münderecat, b) Sayfa sayı ve ölçüsü, c) Kadro, ç) Fiili satış, d) En az yayın hayatı süresi, Bakımlarından ve uygun görülecek diğer yönlerden Basın-İlan Kurumu Genel Kurulunca tesbit olunur.

Genel Kurul, Kurumun şubesi bulunmayan yerlerdeki mevkutelerin vasıflarını yukarıki fıkrada yazılı kayıtlara bağlı olmaksızın tesbit eder.

Genel Kurul Türkiye’de yabancı dillerle yayınlanan mevkuteler ile fikir ve sanat dergilerine ilan ve reklam verme esaslarını ayrıca tayin eder.” 6.3. “Gazetelerin ödevleri” kenar başlıklı 35’inci maddesinde; “Basın – İlan Kurumu Genel Kurulu, kanunen mevkutelere tutmaya mecbur oldukları defterlerden başka noterden tasdikli defterler tutmak ve vasıflarını kontrol veya ilan ve reklamlar bakımlarından muayyen bilgileri verme ödevlerini yükleyebileceği gibi, bu ödevlerin yerine getirilip getirilmediğini veya gazetelerin tayin edilen vasıflara uygun olup olmadıklarını her zaman kontrol ettirebilir.” 6.4. “Genel Kurul kararlarının ilanı” kenar başlıklı 36’ncı maddesinde; “Dağıtma esasları, mevkutelerin vasıfları ve bunlara 35 inci madde mucibince yükletilecek ödevler hakkında Kurum Genel

Kurulunca verilecek kararlar, Resmi Gazete’de ilan edilir.”

6.5. “İhtilafı hal ve itiraz mercileri” kenar başlıklı 38’inci maddesinde; “Genel Kurulun 36 ncı madde mucibince ilan edilecek kararlarının uygulanmasından dolayı valilikler ve Kurum Genel Müdürlüğü ile mevkuteler veya ilan verenler arasında çıkacak ihtilafların hal mercii, Kurum Yönetim Kuruludur.

30 uncu maddenin 2 nci fıkrası hükmü, bu halde de uygulanır. Ancak, verilecek Genel Kurul kararı,

kesindir. Bu kararlar Resmi Gazete’de yayınlanır.”

6.6. “Müeyyide” kenar başlıklı 49’uncu maddesinde; “Bu kanuna veya bu kanuna dayanılarak yapılacak yönetmeliğe veyahut Kurum Genel Kurulunun bu kanunda yazılı hususlarda ittihaz edeceği kararları ile yükletilen ödevlere yahut da basın ahlak esaslarına, riayet etmeyen gazete ve dergilerle prodüktörler ve kamu idare ve teşekkülleri ve 42 nci maddede anılan sair ortakların sorumluları hakkında, diğer mevzuat

hükümlerine halel gelmemek üzere, aşağıda yazılı olduğu şekilde muamele yapılır:

a) Kurum tarafından o gazete veya dergiye verilecek ilan ve reklamlar, kesinleşen Yönetim Kurulu

Kararına dayanılarak, Kurum Genel Müdürlüğünce, iki ayı geçmeyecek bir süre ile kesilir. Ayrıca, bu kanunla temin edilen menfaatlerden de aynı şekilde faydalandırılmaz.

b) Prodüktörlük müessesesinin iki ayı geçmemek üzere kapatılması için, Kurul Genel Müdürlüğünce iş, Yönetim Kuruluna intikal ettirilir. Kesinleşen Kurul Kararını, o yerdeki valilik infaz eder. (a) ve (b)

bentlerinde yazılı hallerde, Yönetim Kurulu Kararına, tebliğinden itibaren on gün içinde o yerdeki en yüksek dereceli Asliye Hukuk Hakimliğine itiraz edilebilir. Hakim, en geç on beş gün içinde evrak üzerinden kararını verir, bu karar, kesindir.

c) Kurum Genel Müdürlüğünün bildirmesi üzerine kamu idare ve teşekkülleri ile ortaklıkların sorumluları hakkında kendi statülerine göre disiplin muamelesi uygulanır. Böyle bir statü yoksa, o teşekkülün denetleme bakımından bağlı bulunduğu veya iştigal sahasına girdiği Bakanlık, uygun gördüğü bir disiplin muamelesi uygular. İlgili Bakanlığın yapacağı tebligata uyulması mecburidir.

Yapılacak disiplin muamelelerinin neticesi Kuruma bildirilir. Kurumun, disiplin muameleleri aleyhinde yetkili mercilere veya Bakanlığa itiraz hakkı vardır.” 6.7. “Yönetmelik yapılması” kenar başlıklı 53’üncü maddesinde; “Basın – İlan Kurumu Genel Kurulu tarafından, bu kanuna müstenit işlerin yürütme tarzını göstermek üzere bir yönetmelik yapılır.

Bu yönetmelik Resmi Gazete’de yayınlanır” 7. Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına ilişkin Usul ve Esaslar Hakkında

Yönetmelik’in “Karar verme süresi” kenar başlıklı 36’ncı maddesinde; “Kurum, inceleme ve araştırmasını şikâyet tarihinden itibaren en geç altı ay içinde sonuçlandırır.” 8. 05/10/2016 tarihli ve 29848 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Resmî İlân Ve Reklâmlar İle

Bunları Yayınlayacak Süreli Yayınlar Yönetmeliği’nin “Amaç” kenar başlıklı 1’inci maddesinde; (1)

Bu Yönetmeliğin amacı, resmî ilân ve reklâmların yayınlanacağı süreli yayınların vasıf ve ödevlerinin belirlenmesi ile resmî ilânların fikir ve içtihat farkı gözetilmeksizin aranan vasıfları taşıyan ve ödevleri yerine getiren süreli yayınlara dağıtımının sağlanmasıdır.” 8.1. “Kapsam” kenar başlıklı 2’nci maddesinde; “(1) Bu Yönetmelik, resmî ilân ve reklâmların kapsamını, yayınını, dağıtımını, resmî ilân ve reklâm yayınlama hakkını, Basın İlan Kurumu ile valiliklerin aracılık etme görev ve yetkisini, resmî ilân ve reklâmları yayınlayacak süreli yayınların vasıf ve ödevleri ile kontrol usûl ve esasları ile hükümleri kapsar.

(2) Haber ve fotoğraf ajanslarının yayınlarının yanı sıra sanayi tipi dijital makinalar hariç; kırtasiye tipi, ofis tipi, masaüstü veya taşınabilir dijital baskı makinesi, bilgisayar yazıcıları, teksir, fotokopi makinelerinde basılan veya çoğaltılan ya da ansiklopedi, bülten gibi fasiküller halinde yayınlanan ve

güncelliği olmayan yayınlar için, tanımı, niteliği ve niceliği ne olursa olsun resmî ilân ve reklâm yayınlama hakkı açısından bu Yönetmelik hükümleri uygulanmaz.

(3) Bu Yönetmelikte tanımlanan süreli yayınlar, usûlüne uygun ve iradî resmî ilân veya reklâm yayınlama talepleri dışında bu Yönetmelik hükümlerine tâbi değildir.

(4) Bu Yönetmeliğin Birinci ve Dördüncü Kısımları ile Beşinci Kısımının İkinci Bölümünde yer alan hükümler, resmî ilân veya reklâm yayınlama hakkını haiz olanlarla resmî ilân veya reklâm yayınlama talebinde bulunmuş bütün süreli yayınlara uygulanır.

(5) Aksi belirtilmeyen durumlarda, Birinci Kısımda yer alan genel hükümler, ilgisi nispetinde diğer

Kısımlardaki hükümlerle birlikte uygulanır.” 8.2. “Dayanak” kenar başlıklı 3’üncü maddesinde; (1) Bu Yönetmelik, 2/1/1961 tarihli ve 195 sayılı

Basın İlan Kurumu Teşkiline Dair Kanunun 34, 35, 36 ve 53 üncü maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.” 8.3. “Tanımlar” kenar başlıklı 4’üncü maddesinde; “(1) Bu Yönetmelikte geçen; …

e) Gazete: Resmî ilân yayınlama talebinde bulunmuş olan veya bu ilânları yayınlama hakkını haiz yaygın, bölgesel veya yerel gazeteleri, f) Genel Kurul: Basın İlan Kurumu Genel Kurulunu, …

ğ) Kurum: Basın İlan Kurumunu, h) Mahsup: Gazetelerin yayınlama hakkı durdurulan dönemlere ilişkin resmî ilân kontenjanlarına isabet eden tutardaki resmî ilânın, aynı yayın yerindeki yayınlama hakkını haiz diğer gazetelere göstergeleri nispetinde yansıtılmasını, ı) Süreli Yayın: Bu Yönetmelikte belirlenen yayın aralıklarıyla yayınlanan ve vasıfları taşıyan basılmış eser olarak nitelenen gazete ve dergileri, i) Telâfi: Gazetelerin yayınlama hakkı bulunduğu halde yayınlamaktan mahrum kaldıkları dönemlere ilişkin resmî ilân kontenjanlarına isabet eden tutardaki resmî ilânın, aynı yayın yerindeki yayınlama hakkını haiz diğer gazetelerden göstergeleri nispetinde tenzil edilerek, ilgili gazeteye yansıtılmasını, …

p) Yayınlama hakkı: Resmî ilân yayınlama hakkı ile resmî reklâm yayınlama hakkını, …

s) Yerel gazete: Tek bir basın-yayın kuruluşu tarafından ve tek bir yerleşim yerinde aynı isimle basılmak suretiyle dağıtılıp satışa sunulan, günlük veya haftalık arasındaki bir yayın aralığında yayınlanan gazeteyi, ş) Yönetim Kurulu: Basın İlan Kurumu Yönetim Kurulunu, ifade eder” 8.4. “Resmi ilanlar” kenar başlıklı 5’inci maddesinde; “(1) Bu Yönetmelik kapsamında; a) Kanun, (Ek ibare:RG-6/7/2022-31888) Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi, tüzük veya yönetmelik gereği yayınlanması zorunlu olan ilânlar, b) Merkezî yönetim kapsamındaki idareler, mahallî idareler, sosyal güvenlik kurumları, kamu iktisadî teşebbüsleri, kamu hukuku tüzel kişiliğini haiz teşekküller ile sermayesinin yarısından fazlası bu teşekküllere ait veya bunların yüzde elliden fazla sermaye payı olan iştiraklerinin reklâm niteliği taşımayan ilânları, resmî ilândır.

(2) Özel derneklerin birinci fıkranın (a) bendi kapsamında vermeleri zorunlu olan ilânlar, resmî ilân sayılmaz.” 8.5. “Resmi ilan yayınlama hakkı” kenar başlıklı 9’uncu maddesinde; (1) Bu Yönetmelikte belirlenen esas ve usûllere uygun olarak vasıf ve ödevlerini eksiksiz ve zamanında yerine getiren gazeteler, yayın yeri ve yayın türü esaslı olarak resmî ilân yayınlama hakkı kazanır. …” 8.6. “Yayınlama hakkının durması” kenar başlıklı 19’uncu maddesinde; “(1) Yayınlama hakkı, kazanılmasını ve devamını sağlayan şartlardan herhangi birinin ihlâli halinde, ihlâl süresince kendiliğinden durur. İhlâlin önceden ve zamanında tespit edilememiş olması, bu konuda işlem yapılmasına ve müeyyide uygulanmasına engel değildir.

(2) Yayınlama hakkının durduğu, muhtelif tetkik ya da kontrol kurulu raporlarının veya (Değişik ibare:RG8/12/2018-30619) elektronik ortamda tutulacak defterlerin incelenmesi veya bunların soruşturulması ve araştırılması sonucu, görev alanlarına göre Kurum veya ilgili valilikler tarafından tespit olunarak karara bağlanır.

(3) Durma kararı, verildiği tarihi izleyen yedi iş günü içinde ilgili gazeteye gönderilir.” 8.7. “Durma kararının içeriği” kenar başlıklı 23’üncü maddesinde; “(1) Durma kararlarında; a) İhlâllerin hangi usûlle belirlendiği, b) Durma kararının dayanağı olan ihlâller, c) Belirlenebilir ise, 20 nci madde uyarınca durma süresi ile mahsup miktarı, ç) Tespit edildiği takdirde yayınlama hakkının yeniden devam ettiği tarih, d) 24 üncü madde uyarınca nasıl itiraz edilebileceği, yer alır.” 8.8. “Durma kararına itiraz” kenar başlıklı 24’üncü maddesinde; “(1) Durma kararı kendisine tebliğ edilen gazete, on iş günü içinde kararı veren makama ve bu makamın önceki kararında ısrar etmesi halinde, yine on iş günü içinde Yönetim Kuruluna itiraz edebilir. Sürenin hesaplanmasında, itiraz yazısının görev alanlarına göre Kurum veya ilgili valilik evrakına kayıt tarihi esas alınır.

(2) Kararı veren makam veya Yönetim Kurulu itirazı haklı bulur ise, telâfi işlemi uygulanır.

(3) Yayınlama hakkının durması kararına itiraz edilmemesi veya süresinde itiraz edilmemesi ya da nihaî olarak itirazın Yönetim Kurulu tarafından kabul edilmemesi halinde durma kararı kesinleşir.

(4) Bu madde kapsamında verilen durma kararına itiraz dilekçeleri 25 inci madde kapsamında yazılı başvuru olarak değerlendirilmez.

(5) Bu maddede yer alan süreler kararın tebliğ edildiği günü takip eden ilk iş gününden itibaren başlar.” 8.9. “Yayınlama hakkının yeniden devamı” kenar başlıklı 25’inci maddesinde; “(1) Gazetelerin, yayınlama haklarının durmasına neden olan ihlâllerin ortadan kalktığına ilişkin yazılı başvuruları üzerine görev alanlarına göre Kurum veya valilik tarafından inceleme yapılır.

(2) Görev alanlarına göre Kurum veya valilik gerek görürse, yayınlama hakkı açısından kontrol kurulu teşkil edilerek denetim yapılmasına karar verebilir. Bu durumda ilgili gazete, denetim yapılması kararının kendisine tebliğinden itibaren denetleme giderlerini 94 üncü madde uyarınca ödemekle yükümlüdür.

(3) Görev alanlarına göre Kurum veya valilik tarafından re’sen tespit veya birinci fıkrada yer alan inceleme ya da ikinci fıkra gereğince yapılacak denetleme üzerine yayınlama hakkını kazanmasını ve devamını sağlayan unsurları ihlâl eden halin ortadan kalktığı tespit edilir ise, ihlâlin ortadan kalktığı tarihten itibaren geçerli olmak üzere, yayınlama hakkı yeniden devam eder.

(4) Üçüncü fıkra uyarınca ihlâlin ortadan kalktığı ve yayınlama hakkının devamını sağlayan bütün unsurların tamamlandığı tarih ile birinci fıkrada yer alan yazılı başvuru tarihi arasındaki süre on günü geçtiği takdirde, yayınlama hakkı yazılı başvuru tarihinde devam etmiş sayılır.

(5) Birinci fıkrada yer alan yazılı başvuru tarihi, başvuruyu içeren yazının görev alanlarına göre Kurum veya ilgili valilik evrakına kaydedildiği tarihtir.

(6) Kurum Genel Müdürlüğü ile valilikler tarafından ilgili gazeteler hakkında yayınlama hakkının durduğuna ve yeniden devam ettiğine ilişkin alınan kararların birer nüshası, müstenidi evrakıyla beraber

195 sayılı Kanunun 49 uncu maddesine göre işlem yapılması için Yönetim Kuruluna sunulur. Yönetim

Kurulunun anılan 49 uncu maddeye göre vereceği karar kesinleştikten sonra tespit edilen süreye göre resmî ilân ve reklâm kesme cezası uygulanır.

(7) Yayınlama hakkının yeniden devam etmesi halinde, yayınlama hakkının yeniden devam ettiğine ilişkin karar ilgili gazeteye gönderilerek, resmî ilân yayınlatılmaya başlanır.” 8.10. “Mahsup ve telafi işlemleri” kenar başlıklı 26’ncı maddesinde; “(1) Gazetelerin yayınlama hakkı durduğu halde yayınladıkları resmî ilânlar mahsup, yayınlama hakkı olduğu halde yayınlamaktan mahrum kaldıkları resmî ilânlar ise telâfi edilir.

(2) Mahsup ve telâfi işlemleri, gazetelerin mağduriyetini önlemek üzere, ilgili gazetenin bu işlemlere ilişkin karar tarihindeki aylık resmî ilân kontenjanının yarısı üzerinden izleyen aylarda yapılır. Ancak, mahsup veya telâfi tutarı, ilgili gazetenin karar tarihinden geçmişe doğru üç aylık resmî ilân kontenjanını aştığı takdirde, mahsup veya telâfi işlemi karar tarihindeki resmî ilân kontenjanının tamamı üzerinden yapılır.

(3) Anılan mahsup ve telâfilere dair yapılan uygulamalar dayanağı olan kararların kesinlik kazanmasını müteakip tatbik edilir.

(4) Bir yerde yayınlama hakkı olan tek gazetenin bulunması halinde, bu gazete hakkında alınan mahsup kararı, mahsup tutarı kadar resmî ilânın, ilgili gazetede yayınlatılmaması suretiyle uygulanır.

(5) Mevzuat hükümlerinin ihlâli sebebiyle gazetelere mahsup işlemi uygulanmış olması, aynı konuda, 195 sayılı Kanunun 49 uncu maddesi uyarınca cezai müeyyide uygulanmasına engel teşkil etmez.” 8.11. “Defter tutma ödevi” kenar başlıklı 52’nci maddesinde; “(1) Gazetelerin 53 üncü maddede belirlenen usûle uygun olarak tutmakla mükellef olduğu defterler Kurumun sağlayacağı elektronik ortamda tutulur.

(2) Gazetelerin resmî ilân yayınlama hakkına esas basılı her sayısına ait kayıtları ilgili defterlere işlemeleri zorunludur.

(3) Defterlerin tutulmasına dair usûl ve esaslar, Yönetim Kurulu tarafından çıkarılacak tebliğ ile belirlenir.

8.12. “Tutulacak defterler” kenar başlıklı 53’üncü maddesinde; “(1) Gazetelerin bu Yönetmelik

gereğince tutmak zorunda oldukları defterler ile bunların içeriği aşağıda belirtilmiştir:

a) Kağıt Stok Defteri: Gazetenin baskı işlemlerinde sarf edilmek üzere fatura mukabili temin edilen kağıdın girişi ile her sayısının baskısında kullanılan kağıdın çıkışının, baskı tekniğine göre ağırlık veya tabaka birimi üzerinden kaydedildiği defterdir. Ancak, baskı işleminde kullanılan kağıdın, bir sözleşmeye bağlanmış olarak baskıyı gerçekleştiren ticarî kuruluş tarafından sağlandığı belgelendirildiği takdirde, bu defter tutulmayabilir.

b) Baskı Defteri: Gazetenin basıldığı matbaa veya matbaalardan intikal eden(Değişik ibare:RG8/12/2018-30619) her sayısına ilişkin toplam temiz ve bozuk baskı adetlerini gösteren baskı fişi veya karşılığı olabilecek belgeler ile baskı yeri, saati ve tekniğinin kaydedildiği defterdir.

c) Bayi ve İade Defteri: Gazetenin her sayısına ait nüshasından kaç adedinin son nokta-tali bayilerde satışa sunulmak üzere dağıtım işini gerçekleştiren bayi veya bayilere verildiği ile kaç adedinin satılmayıp iade (Değişik ibare:RG-8/12/2018-30619) edildiği ve varsa faturası düzenlenmiş abone adedinin gösterildiği defterdir.

ç) Abone Defteri: Aboneler gerçek kişi ise ad-soyadının, tüzel kişi ise adının, varsa ticaret unvanının, adreslerinin, abonelik başlangıç ve bitiş tarihleri ile başlangıç tarihinden itibaren bedeli tahsil edilsin veya edilmesin 213 sayılı Kanunda belirtilen usûl ve esaslara göre düzenlenmiş abone faturasına ait tarih ve numaranın kaydedildiği defterdir. Abone vasıtasıyla satışı bulunmayan gazeteler bu defteri tutmak zorunda değildir.

8.13. “Genel olarak” kenar başlıklı 87’nci maddesinde; “(1) Gazetelerin yayınlama hakkının doğup doğmadığını veya gerektiğinde bu hakkın durup durmadığını denetlemek için kontrol kurulları ve bunların düzenleyecekleri raporlara karşı yapılan itirazları incelemek üzere de geçici kontrol kurulları oluşturulur.

(2) Yayınlama hakkını haiz veya bu hakkı kazanabilmesi için bekleme süresine tâbi tutulmuş olan gazetelerin yılda en az bir defa denetlenmesi zorunludur.

(3) Bekleme süresine tâbi tutulmuş olan gazetelerde sözü edilen bir yıllık sürenin belirlenmesinde, ilgili gazetenin en son belirlenmiş bekleme süresi başlangıç tarihi olarak dikkate alınır.

9. 12/01/2017 tarihli ve 29946 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Resmi İlan ve Reklamların

Elektronik Ortamda Alınıp Dağıtılmasına Dair Yönetmeliğin “Amaç” kenar başlıklı 1’inci maddesinde; “Bu Yönetmeliğin amacı, resmî ilân ve reklâmların Basın İlan Kurumu tarafından elektronik ortamda İLANBİS aracılığıyla ilân verenlerden alınması ve süreli yayınlara dağıtılmasının sağlanmasıyla ilgili usûl ve esasları belirlemektir.” 9.1. “Tanımlar ve kısaltmalar” kenar başlıklı 4’üncü maddesinde; “ a) Elektronik ortam: Belge ve bilgilerin üzerinde bulunduğu her türlü bilgisayarı, gezgin elektronik araçları, bilgi ve iletişim teknolojisi ürünlerini, b) İlân Bilişim Sistemi (İLANBİS): Elektronik ortamda gönderilen resmî ilân ve reklâmların alınması ile süreli yayınlara dağıtılmasını sağlayan, Kurumun resmî ilân ve reklâmlara aracılık hizmetlerinin yürütüldüğü ilân bilişim sistemini, …

f) Süreli yayın: Resmî ilân ve reklâm yayınıyla alakalı gazete ve dergileri, ifade eder (…)” 9.2. “İLANBİS kullanımı” başlıklı Geçici Madde 1’de; “Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren Kurum aracılığıyla yayınlanacak resmî ilân ve reklâmların ilân verenlerden alınması ve süreli yayınlara dağıtılması işlemleri İLANBİS üzerinden yapılır.” 10. Elektronik Ortamda Tutulması Zorunlu Defterler Tebliği’nin “Amaç” kenar başlıklı 1’inci maddesinde; “(1) Bu Tebliğin amacı; gazeteler tarafından Kurumun sağlayacağı elektronik ortamda tutulması zorunlu olan defterlerin düzenini, taşıması gereken nitelikleri ve kayıt işlemlerinin usul ve esaslarını belirlemektir.” 10.1. “Kapsam” kenar başlıklı 2’nci maddesinde “(1) Bu Tebliğ, gazetelerin Kanun ve Yönetmelik hükümleri gereği elektronik ortamda tutmakla yükümlü oldukları defterleri kapsar.” 10.2. “Dayanak” kenar başlıklı 3’üncü maddesinde; “(1) Bu Tebliğ, 2/1/1961 tarih ve 195 sayılı

Kanunun 35 inci maddesi ile aynı Kanunun 53 üncü maddesine dayanılarak hazırlanan 5/10/2016 tarih

ve 29848 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan Yönetmeliğin 52 nci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.”

10.3. “Tanımlar ve Kısaltmalar” kenar başlıklı 4’üncü maddesinde; “- (1) Bu Tebliğde geçen; a) Bekleme süresi: Gazetelerin resmî ilân ve reklâmları yayınlama hakkı kazanabilmeleri için Yönetmeliğin ilgili maddeleri ile belirlenmiş olan süreleri, b) Defter: Yönetmeliğin 53 üncü maddesinde belirtilen ve gazeteler tarafından teknik altyapısını Kurumun sağlayacağı sistem üzerinden elektronik ortamda tutulması zorunlu olan Kâğıt Stok, Baskı, Bayi ve İade ile

Abone defterlerini, c) Gazete: Resmi ilan yayınlama hakkını haiz veya bu hakkı kazanabilmek için bekleme süresinde olan yaygın, bölgesel veya yerel gazeteleri, ç) Genel Müdürlük: Basın İlan Kurumu Genel Müdürlüğünü, d) Kanun: 2/1/1961 tarih ve 195 sayılı Basın

İlan Kurumu Teşkiline Dair Kanunu, e) Kurum: Basın İlan Kurumunu, f) Şube: Kurum Genel Müdürlüğüne bağlı olarak faaliyet gösteren Şube Müdürlüklerini, g) Valilik: Kanunun 31 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca Kurum görev alanı dışında kalan ve resmî ilanların yayınlanmasına aracılık eden Valilikleri, ğ) Yönetim Kurulu: Basın İlan Kurumu Yönetim Kurulunu, h) Yönetmelik: 5/10/2016 tarih ve 29848 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan Resmî İlan ve Reklamlar ile

Bunları Yayınlayacak Süreli Yayınlar Yönetmeliğini ifade eder.” 10.4. “Elektronik ortamda defter tutma ödevi” kenar başlıklı 5’inci maddesinde; “(1) Defterlerin, Kurum tarafından sağlanan sistem üzerinden elektronik ortamda, gazetelere verilen kullanıcı adı ve şifre ile giriş yapılmak suretiyle tutulması zorunludur.”

10.5. “Elektronik ortamda defter tutma usulü ve kullanıcı işlemleri” kenar başlıklı 6’ncı maddesinde; “(1) Daha önce şifre almış olan gazetelerin, defterleri bu şifreler ile elektronik ortamda tutmaya devam etmeleri gerekmektedir.

(2) Resmi ilan yayınlama talebinde bulunan gazetelerin elektronik ortamda defter tutma sorumluluğu, Kuruma yazılı olarak resmi ilan yayınlamak için başvurmasını müteakip bekleme süresinin başlatıldığının süreli yayına tebliğ edildiği tarihten itibaren beş iş günü sonunda başlar.

(3) Defterler Türkçe tutulur.

(4) Defterlere kaydedilmesi gereken, iade miktarı hariç tüm bilgiler günlük olarak işlenir. Bayi ve İade defterine ilişkin kayıtlarda ise 4/1/1961 tarih ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunundaki fatura tanzimine dair hükümler dikkate alınır.” 11. Basın İlan Kurumu Teşkiline Dair 195 Sayılı Kanun Uyarınca Yayınlanacak İlan ve Reklamlar ile Bunları Yayınlayacak Mevkuteler Hakkında Genel Kurul Kararının (RG Tarih:25/01/2008, Sayı : 2023/4218-S.23.690926767) 1’inci maddesinde; “Bu Karar, 195 sayılı Kanun uyarınca Basın İlân Kurumu veya valiliklerin yayınına aracı olduğu ilân ve reklâmların dağıtım ve yayınlanma esasları ile bunları yayınlayacak mevkutelerin vasıflarını, ödevlerini ve uygulamaya ilişkin diğer hususları düzenler.” 11.1. 14’üncü maddesinde; “Gazetelerin, haksız veya fazla olarak yayınladığı resmî ilânlar mahsup, yayınlama hakkı bulunmasına rağmen yayınlayamadığı resmî ilânlar ise telâfi edilir.

Mahsup ve telâfi işlemleri, gazetelerin mağduriyetini önlemek üzere, ilgili gazetenin bu işlemlere ilişkin karar tarihindeki aylık resmî ilân kontenjanının yarısı üzerinden izleyen aylarda yapılır.

Ancak, mahsup veya telâfi miktarı, ilgili gazetenin karar tarihinden geriye doğru üç aylık resmî ilân kontenjanını aştığı takdirde, mahsup veya telafi işlemi karar tarihindeki resmî ilân kontenjanının tamamı üzerinden yapılır”

IV. KAMU DENETÇİSİ AV. FATMA BENLİ YALÇIN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ

12. Kamu Denetçisi tarafından, şikâyete konu idari işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı yönünde hazırlanan öneri, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisine sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden Değerlendirme 13. Uyuşmazlık konusu özetle; Kastamonu Gazetesine Resmi İlan ve Reklamlar ile Bunları

Yayınlayacak Süreli Yayınlar Yönetmeliğinin 52’nci maddesinin ve Elektronik Ortamda Tutulması

Zorunlu Defterler Tebliği’nin 6’ncı maddesinin ihlal edildiği gerekçesiyle uygulanan mahsup yaptırımının hukuka aykırı olduğunun tespit edilmesi talebine ilişkindir.

13.1. Başvuran vekili tarafından Şikayet Başvuru Formunun “Şikayet Konusu” bölümünde; “Basın İlan

Kurumu Genel Müdürlüğü’nün 18/04/2022 tarih, – sayılı yazısı ile Kastamonu

Gazetesi’ne; Resmî İlân Ve Reklâmlar İle Bunları Yayınlayacak Süreli Yayınlar Yönetmeliği 52.maddesinin ve Elektronik Ortamda Tutulması Zorunlu Defterler Tebliği’nin 6.maddesinin ihlal edildiği gerekçesiyle verilen 430.028,12.TL.nin mahsubuna, mahsup ve telafi sonucu oluşan 412.747,35.TL.nin mahsubuna dair cezalara karşı yaptığımız itirazımızın reddine dair Basın İlan Kurumu Genel Müdürlüğü’nün 20/05/2022 tarih ve – sayılı ISRAR KARARINA yaptığımız itirazımızın; Basın İlan Kurumu Genel

Müdürlüğü’nün 10/08/2022 tarih, – sayılı kararı ile reddi hukuka aykırı olup, söz konusu kararın iptalini arz ediyoruz.”, “Şikâyet İle İlgili Talep” bölümünde ise; “Basın İlan Kurumu Genel

Müdürlüğü’nün 18/04/2022 tarih, – sayılı yazısı ile müvekkil gazeteye verilen Resmî İlân

Ve Reklâmlar İle Bunları Yayınlayacak Süreli Yayınlar Yönetmeliği ve Elektronik Ortamda Tutulması

Zorunlu Defterler Tebliği’ni ihlal edildiği gerekçesiyle verilen 430.028,12.TL.nin mahsubuna, mahsup ve telafi sonucu oluşan 412.747,35.TL.nin mahsubuna dair cezalara karşı yaptığımız itirazımızın reddine dair kararın hukuka aykırı olduğunun tespit edilmesi talebimizdir.” ifadeleriyle talepte bulunulmuştur.

14. Basın İlan Kurumu Genel Müdürlüğü (BİK) tarafından Kurumumuza gönderilmiş olan cevabi yazıda ve eklerinde özetle, resmi ilan yayınına ilişkin olarak gazetelerin, yayınlama haklarının kesintisiz bir şekilde devamını teminen, Resmi İlan ve Reklamlar ile Bunları Yayınlayacak Süreli Yayınlar

Yönetmeliğiyle yayın yerlerine göre belirlenen vasıfları taşımaları, kendilerine yükletilen ödevleri noksansız ve zamanında yerine getirmeleri gerektiği, bahsi geçen ödevler arasında yer alan aynı

Yönetmeliğin 52’nci maddesine göre, Gazetelerin 53’üncü maddede belirlenen usule uygun olarak tutmakla mükellef olduğu defterleri, Kurumun sağlayacağı elektronik ortamda tutmaları ve Gazetelerin resmî ilan yayınlama hakkına esas basılı her sayısına ait kayıtları ilgili defterlere işlemelerinin zorunlu olduğu, Elektronik Ortamda Tutulması Zorunlu Defterler Tebliğinin 6’ncı maddesinin dördüncü fıkrasında, defterlere kaydedilmesi gereken iade miktarı hariç tüm bilgilerin günlük olarak işlenmesinin zorunlu olduğu, Tebliğin 10’uncu maddesinin birinci fıkrasında ise Tebliğin hükümlerine aykırı olarak tutulmuş defterlerden dolayı yükümlü gazeteler hakkında, Kanun ve Yönetmeliğin defter tutma ödevine ilişkin hükümlerinin uygulanacağının belirtildiği, muhatap Gazete hakkında yapılan işlemlerde mevzuata aykırı bir durum bulunmadığı açıklamalarına yer verilmiştir.

14.1 İdarece, gazetelerin yılda en az bir defa denetlenmesinin zorunlu olduğu, Gazetenin denetleme

döneminin başlangıcı olan 1 Şubat 2021 tarihinden itibaren Resmi İlan ve Reklamlar ile Bunları

Yayınlayacak Süreli Yayınlar Yönetmeliğinin 52’nci maddesi uyarınca İLANBİS üzerinden tutulması zorunlu Baskı ve Bayi İade Defterlerinin, Elektronik Ortamda Tutulması Zorunlu Defterler Tebliğinin 6’ncı maddesine aykırı şekilde günlük olarak işlenmediğinin belirlenmesi üzerine, 24 Mart 2022 tarihli ve sayılı Genel Müdürlük kararıyla muhatap Gazetenin resmi ilan ve reklam yayınlama hakkının durdurulmasına karar verildiği, Gazetenin söz konusu ihlalleri 28 Mart 2022 tarihi itibariyle giderdiğinin tespit edildiği,18 Nisan 2022 tarihli ve sayılı Genel Müdürlük kararı ile yayınlama hakkının devamına karar verildiği, Gazetenin 5 Mayıs 2022 tarihli yazısıyla sayılı Genel Müdürlük kararına itirazda bulunduğu, söz konusu talebin incelenmesi neticesinde, ihlale ilişkin geçerli ve somut herhangi bir bilgi ve belge sunulmaması üzerine 20 Mayıs 2022 tarihli ve sayılı Genel Müdürlük Israr Kararı alındığı, Genel Müdürlük Israr Kararına itiraz ettiği ve itirazlarının bu defa Basın İlan Kurumu Yönetim

Kurulunda görüşülmesini talep ettiği, Gazetenin yapmış olduğu itirazlar sonucu tekemmül eden dosya ve eklerinin Basın İlan Kurumu Yönetim Kurulunun 9 Ağustos 2022 tarihli toplantısında görüşüldüğü, Gazetenin hakkında alınan Genel Müdürlük kararının kaldırılmasına olanak sağlayacak şekilde yeni herhangi bir belge sunulmadığı, bu suretle Gazete hakkında yapılan her türlü işlemin yerinde olduğunun anlaşıldığı, Denetlemeler neticesinde, anılan Yönetmeliğin 26’ncı maddesi hükmü uyarınca mahsup, 19’uncu maddesi uyarınca durdurma ve 27’nci maddesi hükümleri uyarınca da ilan hakkını sona erdirme şeklinde müeyyideler uygulandığı, Covid-19 salgını sebebiyle gündelik yaşamın bir parçası olan süreli yayınların mevzuat gereği yerine getirmek zorunda olduğu fiili satış, teslim yükümlülüğü, kadro sayısı ve benzeri şartlar bakımından olumsuz etkilenmemesi ve gazetecilik faaliyetlerinin eksiksiz olarak sürdürülebilmesi mümkün görülmediği ve Kurum tarafından bu süreçte süreli yayınları destekleyen bazı tedbirlerin alındığı, söz konusu tedbirler arasında defter tutma ödevine ilişkin hüküm bulunmadığı, resmi ilan yayınlama hakkını haiz gazetelerin, Kurum İlan Bilişim Sistemi (İLANBİS) üzerinden, Baskı ve Bayi

İade Defterlerini günlük olarak hızlı ve kolay bir şeklide işleyebilme imkanına sahip olduğu ifade edilmiştir.

14.2. Başvuran tarafında itiraz dilekçesinde günlük kayıtların işlenmesinde pandemi nedeniyle aksaklık olduğu beyan edilmekle birlikte, evraklar elektronik ortamda işlenmekte olup günlük işlenmeyen kayıt sayısı, 274’tür, aynı şekilde aynı tarihte aynı ildeki Kastamonu ilinde resmî ilan yayınlama hakkını haiz olarak neşrolunan 12 yayın kuruluşu denetlenmiştir.16/03/2022 tarihli yazıya göre, sadece başvuran tarafından ihlal gerçekleştirilmiştir. Nitekim 16/03/2022 tarihli Kontrol Kurulun “Kastamonu

Gazetesinin Kontrol Kurulu Raporu ve Ekleri (135 sayfa)” Ekli yazısında, “Söz konusu Raporların incelenmesi neticesinde; , , , , , , , Haber , Postası, Yeni ve Postası gazetelerinin Resmî İlan ve Reklamlar ile Bunları Yayınlayacak Süreli Yayınlar Yönetmeliğinin gerek genel ve yayın yerine ilişkin özel hükümlerine, gerekse yararlanmakta oldukları ek gösterge şartlarına dair ilgili hükümlerine uygunluk arz edecek şekilde yayınlandığı,

14.3. Kastamonu gazetesinin asgari kadrosunda 1 Kasım 2021 tarihi itibarıyla Muhabir olarak istihdam edilen . ’in, anılan Yönetmeliğin 110’uncu maddesinin ikinci fıkrası kapsamında devam eden ceza davası bulunduğu bu tespite istinaden söz konusu kişinin kadrodan çıkış işleminin yapılması gerektiği,

14.4. Kastamonu gazetesinin denetleme döneminin başlangıcı olan 1 Şubat 2021 tarihi itibarıyla aynı Yönetmeliğin “Defter tutma ödevi” başlıklı 52’nci maddesi uyarınca Kurumumuzun sağladığı elektronik ortamda tutulması zorunlu olan Baskı ve Bayi İade Defterlerinin aynı Yönetmelikle hükmüne

dayanılarak hazırlanan Elektronik Ortamda Tutulması Zorunlu Defterler Tebliğinin 6’ncı maddesine aykırı olarak günlük olarak işlenmediği,

ve gazetelerin yukarıda bahsi geçen Yönetmeliğinin genel ve yayın yerine ilişkin özel hükümlerine uygunluk arz edecek şekilde basıldığı,

müşahede edilmiştir”. ifadeleri yer almaktadır.

15. Basın İlan Kurumu, 09/01/1961 tarihli ve 195 sayılı Basın İlan Kurumu Teşkiline Dair Kanun ile kurulmuş, kamu tüzel kişiliğini sahip bir idaredir. Kurumun internet sitesinde, kurumun resmi ilanların adil bir şekilde gazetelere dağıtılması amacıyla kurulduğu belirtilmektedir.

16. Resmi ilan ve reklamların kapsamı 05/10/2016 tarihli ve 29848 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan

Resmî İlân ve Reklâmlar ile Bunları Yayınlayacak Süreli Yayınlar Yönetmeliğinde (Yönetmelik)

düzenlenmiştir. Yönetmeliğin 5’inci maddesine göre resmi ilan; kanun, tüzük veya yönetmelik gereği yayımlanması zorunlu olan ilanlar ve merkezî yönetim kapsamındaki idareler, mahallî idareler, sosyal güvenlik kurumları, kamu iktisadi teşebbüsleri, kamu hukuku tüzel kişiliğini haiz teşekküller ile sermayesinin yarısından fazlası bu teşekküllere ait veya bunların yüzde elliden fazla sermaye payı olan iştiraklerinin reklam niteliği taşımayan ilanları olarak belirlenmiştir. Yönetmeliğin 6’ncı maddesinde düzenlenen reklam ise satışı artırmak gibi ticari gayelerle ya da bir şeye veya bir fikre rağbet sağlamak gibi maddi ya da manevi bir menfaat temini veya tanıtım maksadıyla gazete ve dergilerde yazı, resim veya çizgilerle yapılan ilanlardır.

17. Demokrasilerde yönetenlerin yönetilenlere karşı şeffaf olması ilkesi gereğince kamunun faaliyetlerinden kitlelerin haberdar edilmesi için kamuya ilişkin ilanların duyurulması ihtiyacı bulunmaktadır. Kamu idarelerinin iş ve eylemleriyle ilgili yayınlattığı resmi ilanların temel gayesinin, mümkün olan en fazla sayıda muhataba ulaşılmak suretiyle kamu yönetimlerinin eylem ve işlemleri hakkında kamuoyunda farkındalığın oluşturulması olduğu gibi, dolaylı olarak devletin sosyal sorumlulukları kapsamında basının desteklenmesi olduğu da ifade edilebilir.

18. Anayasa’nın 29’uncu maddesinde süreli yayınların çıkarılması, yayım şartları, mali kaynakları ve gazetecilik mesleği ile ilgili esasların kanunla düzenleneceği, kanunun haber, düşünce ve kanaatlerin serbestçe yayımlanmasını engelleyici veya zorlaştırıcı siyasal, ekonomik, mali ve teknik şartlar koyamayacağı ve süreli yayınların devletin ve diğer kamu tüzel kişilerinin veya bunlara bağlı kurumların araç ve imkânlarından eşitlik esasına göre yararlanacağı belirtilmiştir.

19. BİK’e resmi ilanlar ve reklamlarla ilgili olarak verilen yetkilerin gazetelerin niteliğinin artırılması ve sırf resmî ilan alabilmek için gazete çıkarılmasının önlenmesi amacını taşıdığı anlaşılmaktadır. Bu itibarla

Anayasa’nın 29’uncu maddesindeki düzenlemede; gazetelerin yayım yapmasını zorlaştıran ekonomik koşulların konulması da yasaklanmıştır. Bu bakımdan BİK’e verilen yetkilerle gazetelerin niteliklerini artırma amacıyla yayınlarda sürekliliği ve güvenilirliği hedefleyen ölçütler getirilmesi durumunun yayın kuruluşlarının düşünce ve kanaatlerini serbestçe yayımlaması özgürlüklerini engelleyici koşulları içermediği açıktır (AYM, E.2010/78, K.2011/177, 29/12/2011).

20. Kurumun kuruluşundan bu yana resmi ilanların alınıp dağıtılması benzer ilkeler etrafında yürütülmekle birlikte, 2017 yılında resmi ilan yayın sürecinde bazı değişikliklere gidilmiş, resmi ilanların dijital ortamda alınıp dağıtılması uygulamasına geçilmiştir. Resmi ilan ve reklamların elektronik ortamda yayınlanmasıyla ilgili değişiklikler 12 Ocak 2017 tarih ve 29946 sayılı Resmî İlân ve Reklâmların Elektronik Ortamda

Alınıp Verilmesine Dair Yönetmeliğin yayınlanmasının ardından 1 Temmuz 2017’de yürürlüğe girmesi ile hayat bulmuştur.

21. Temel görevi resmi ilanları mevzuat ile öngörülen şartları taşıyan süreli yayınlara içtihat ve fikir ayrımı gözetmeksizin dağıtmak olan Basın İlan Kurumu, bu görevi yerine getirirken gazeteleri, 195 sayılı

Kanunun 34’üncü maddesi uyarınca içerik, sayfa sayısı, ölçüsü, kadro, fiili satış, en az yayın hayatı süresi ve BİK Genel Kurulunca uygun görülecek diğer yönler ile 35’inci madde uyarınca defter tutma ödevi ve tayin edilen vasıflara uygun olup olmaması bakımından denetleme hak ve yetkisine sahiptir.

Resmî İlân ve Reklâmlar ile Bunları Yayınlayacak Süreli Yayınlar Yönetmeliğinin 87’nci maddesinin ikinci fıkrasında resmi ilan yayınlama hakkına sahip veya bu hakkı kazanabilmesi için bekleme süresine tabi tutulmuş olan gazetelerin yılda en az bir defa denetlenmesinin zorunlu olduğu belirtilmektedir. İçerik, sayfa düzeni, baskı kalitesi ile internet sitelerin düzenli olarak güncellenmesi, resmi ilanların mevzuata uygun yayımı gibi hususlar bu denetimin kapsamındadır.

22. 195 sayılı Kanunun 35’inci maddesine göre Basın İlan Kurumu Genel Kurulu, kanunen, gazetelere tutmaya mecbur oldukları defterlerden başka, noterden tasdikli defterler tutmak ve vasıflarını kontrol veya ilân ve reklâm bakımlarından muayyen bilgileri verme ödevlerini yükleyebileceği gibi, bu ödevlerin yerine getirilip getirilmediğini veya gazetelerin tayin edilen vasıflara uygun olup olmadıklarını her zaman kontrol edebilmektedir.

23. 195 sayılı Basın İlan Kurumu Teşkiline Dair Kanunun 32’nci maddesinin birinci fıkrası ile 34’üncü maddesinin, Anayasanın 29’uncu maddesine aykırılığı savıyla iptali istemiyle yapılmış olan başvuruda Anaysa Mahkemesi tarafından verilen 29/12/2011 tarih ve E:2010/78, K:2011/177 sayılı kararda özetle; “(…) resmi ilan yayınlama hakkı verilecek gazetelerde esas alınacak olan ilke ve kriterlerin kanun ile belirlenmesi gerekirken Basın İlan Kurumu Genel Kurul Kararı ile belirlendiği belirtilerek, itiraz konusu kuralların Anayasa’nın 29. maddesine aykırı olduğu ileri sürülmüştür. (…)

Anayasa’nın 29. maddesinde resmi ilanların dağıtılmasına ilişkin açık bir kural bulunmamaktadır. İtiraz konusu kurallarla gazetelerin niteliklerini artırma amacıyla, yayınlarda sürekliliği ve güvenilirliği hedefleyen ölçütler getirilmesi durumunun, yayın kuruluşlarının düşünce ve kanaatlerini serbestçe yayımlanması özgürlüklerini engelleyici veya bunların kullanılmalarını zorlaştırıcı siyasal, ekonomik, mali ve teknik koşulları içermediği açıktır. Diğer taraftan itiraz konusu kurallarla resmi ilan yayınlama hakkının süreli yayınlara verilmesi esas ve usullerin belirlenmesi konusunda Basın İlan Kurumu Genel

Kuruluna yetki verilirken; resmi ilan yayınlama hakkına ilişkin temel esaslar ve yürütmeye bırakılan alanın çerçevesi de çizilmiştir. Kanun’da belirtilen genel çerçeve ve esaslar doğrultusunda, ayrıntı ve uzmanlık gerektiren konularda Basın İlan Kurumu Genel Kuruluna yetki verilmesinde Anayasa’ya aykırı bir yön bulunmamaktadır. Açıklanan nedenlerle, itiraz konusu kurallar Anayasa’nın 29’uncu maddesine aykırı değildir.” şeklinde belirtilerek resmi ilan yayınlama hakkının süreli yayınlara verilmesine ilişkin esas ve usullerin belirlenmesi konusunda Basın İlan Kurumu Genel Kuruluna verilen yetkinin Anayasa’nın 29’uncu maddesine aykırı olmadığı yönünde karar verilmiştir.

24. Denetlemelerin sonucunda, Resmi İlân ve Reklamlar ile Bunları Yayınlayacak Süreli Yayınlar

Yönetmeliğinin 26’ncı maddesi hükmü uyarınca mahsup, 19’uncu maddesi uyarınca durdurma ve 27’nci maddesi hükümleri uyarınca da ilan hakkını sona erdirme şeklinde müeyyideler uygulanmaktadır.

25. Basın İlan Kurumu Teşkiline Dair 195 Sayılı Kanun Uyarınca Yayınlanacak İlan ve Reklamlar ile

Bunları Yayınlayacak Mevkuteler Hakkında Genel Kurul Kararının 1’inci maddesinde “Bu Karar, 195 sayılı Kanun uyarınca Basın İlân Kurumu veya valiliklerin yayınına aracı olduğu ilân ve reklâmların dağıtım ve yayınlanma esasları ile bunları yayınlayacak mevkutelerin vasıflarını, ödevlerini ve uygulamaya ilişkin diğer hususları düzenler” hükmü, 14’üncü maddesinin birinci fıkrasında “Gazetelerin, haksız veya

fazla olarak yayınladığı resmî ilânlar “mahsup”, yayınlama hakkı bulunmasına rağmen yayınlayamadığı resmî ilânlar ise “telâfi” edilir düzenlemesine, ikinci fıkrasında “Mahsup ve telâfi işlemleri, gazetelerin mağduriyetini önlemek üzere, ilgili gazetenin bu işlemlere ilişkin karar tarihindeki aylık resmî ilân kontenjanının yarısı üzerinden izleyen aylarda yapılır.” düzenlemesine, üçüncü fıkrasında “Ancak, mahsup veya telâfi miktarı, ilgili gazetenin karar tarihinden geriye doğru üç aylık resmî ilân kontenjanını aştığı takdirde, mahsup veya telafi işlemi karar tarihindeki resmî ilân kontenjanının tamamı üzerinden yapılır” hükümlerine yer verilmiştir.

26. Kastamonu Gazetesinin 24 Şubat 2022 tarihinde gerçekleştirilen denetiminde söz konusu

Gazetenin; Defter Durumu, Giderler, Kağıt Stok Durumu, Baskı Durumu, Satış (Abone-Bayi ve İade)

Durumu, Gelir Vergisi/Stopaj Durumu, Kadro İçerik ve Diğer Hususlar konularında denetlendiği anlaşılmaktadır. Denetleme sonucunda 8 Mart 2022 tarih ve sayılı Kontrol Kurulu Raporu düzenlenmiştir.

27. 8 Mart 2022 tarih ve sayılı Kontrol Kurulu Raporunun söz konusu mahsup müeyyidesine

konu olan ilgili kısmı şöyledir:

“…

2021 yılı Şubat ayında yayınladığı 20 yayın gününün tamamında,

2021 yılı Mart ayında yayınladığı 27 yayın gününün 23 ünde,

2021 yılı Nisan ayında yayınladığı 20 yayın gününün 18 inde,

2021 yılı Mayıs ayında yayınladığı 14 yayın gününün 12 sinde,

2021 yılı Haziran ayında yayınladığı 26 yayın gününün 21 inde,

2021 yılı Temmuz ayında yayınladığı 22 yayın gününün 17 sinde,

2021 yılı Ağustos ayında yayınladığı 26 yayın gününün 22 sinde,

2021 yılı Eylül ayında yayınladığı 26 yayın gününün 22 sinde,

2021 yılı Ekim ayında yayınladığı 26 yayın gününün 21 inde,

2021 yılı Kasım ayında yayınladığı 26 yayın gününün 21 inde,

2021 yılı Aralık ayında yayınladığı 27 yayın gününün 21 inde,

2022 yılı Ocak ayında yayınladığı 26 yayın gününün 21 inde,

1 Şubat 2022 ile 24 Şubat 2022 arasında yayınladığı 19 yayın gününün 17 sinde,

İLANBİS üzerinden tutulması zorunlu elektronik deftere günlük olarak işlenmediği

…” tespit edilmiştir.

28. Söz konusu tespitler üzerine 24 Mart 2022 tarihli ve sayılı Basın İlan Kurumu Genel Müdürlük kararıyla Kastamonu Gazetesinin resmi ilan ve reklam yayınlama hakkının durdurulmasına karar verilmiştir.

29. Kastamonu Gazetesi 29 Mart 2022 tarihli dilekçesiyle hakkında alınan Genel Müdürlük kararına itirazda bulunarak resmi ilan yayınlama hakkının iadesini talep etmiştir. Kastamonu

Gazetesi dilekçesinde özetle, yıllık denetlemenin üzerinden bir ayın geçmesine karşın denetleme raporunun kendilerine iletilmemesine rağmen resmi ilan yayınlama hakkının durdurulmasına bir anlam verilemediği, ihlale konu durum ile ilgili ne denetim sırasında, ne de telefonla veya yazılı olarak taraflarına herhangi bir uyarı yapılmamasına rağmen veyahut bir kez dahi uyarı yapılması halinde düzeltilebilecek bir durum olmasına karşın, en ağır müeyyide olan resmi ilan yayınlama hakkının durdurulmasının haksız bir uygulama olduğu, kendilerine ulaşan tebligatta resmi ilan yayınlama hakkının kaç gün süreyle durdurulduğunun belirtilmediği, tebligatın ulaşmasının hemen ardından bilgi almak için aranılan hiçbir Basın İlan Kurumu biriminden geri dönüş alınamadığı, söz konusu ihlal gerekçesiyle ilgili gerekli tedbirlerin alındığı, bir kez daha yaşanmaması için ilgili birimlerin uyarıldığı belirtilerek resmi ilan yayınlama hakkının ivedilikle iadesi ve söz konusu durumun gerekçelerinin yazılı olarak bildirilmesi talep edilmiştir.

30. Kastamonu Gazetesinin itirazı üzerine yapılan incelemeler neticesinde, Gazetenin söz konusu ihlalleri 28 Mart 2022 tarihi itibariyle giderdiği tespit edilmiş ve 18 Nisan 2022 tarihli ve sayılı

Genel Müdürlük kararı ile yayınlama hakkının devamına karar verilmiştir.

31. Bahsi geçen Genel Müdürlük kararıyla, 274 güne denk gelen 430.028,12 Türk Lirası mahsup, yayınlamaktan mahrum kaldığı Mart/2022 ayına ilişkin 17.280,77 Türk Lirası telafi, belirtilen mahsup ve telafi miktarları neticesinde 412.747,35 Türk Lirası mahsup miktarı belirlenmiştir. Anılan Genel Müdürlük

kararının mahsup yaptırımına konu olan ilgili kısmı şöyledir:

31.1. “… 8 Mart 2022 tarih ve sayılı Kontrol Kurulu Raporunda belirtilen 1 Şubat 2021-24 Şubat

2022 tarihleri arasında 256 günün yanı sıra 25, 26, 28 Şubat, 1, 2, 3, 4, 5, 7, 9, 11, 14, 16, 18, 19, 22, 24

ve 26 Mart 2022 tarihlerine denk gelen yayın günlerine ait bilgilerin de anlan Defterlere bahsi geçen

Yönetmelik ve Tebliğ hükümlerine aykırı şekilde günü gününe işlenmediği,” 31.2. “8, 10, 12, 15, 17, 21, 23, 25, 28, 29, 30, 31 Mart, 1, 2, 4 ve 5 Nisan 2022 tarihlerine denk gelen yayın günlerine ait bilgilerin ise Defterlere ilgili mevzuat hükümlerine uygun şekilde günü gününe işlendiği hususları tespit edilmiş ve Gazetenin 28 Mart 2022 tarihi itibariyle resmi ilan yayınlama hakkının durdurulmasına sebebiyet veren ihlalleri giderdiği belirlenmiştir.” 31.3. “Resmi İlan ve Reklamlar ile Bunları Yayınlayacak Süreli Yayınlar Yönetmeliğinin 52. maddesi ile

Elektronik Ortamda Tutulması Zorunlu Defterler Tebliğinin 6. maddesini ihlal ettiği belirlenen Kastamonu gazetesi ile ilgili olarak; a) Resmi ilan yayınlama hakkının durdurulmasına neden olan ihlallerin giderilmesi sebebiyle Gazetenin resmi ilan yayınlama hakkının 28 Mart 2022 tarihinden itibaren yeniden devamına, b) Mevzuat hükümlerinin ihlal edildiği 1 Şubat 2021 – 27 Mart 2022 tarihleri arasına ait 274 günlük resmi ilan istihkakı karşılığı 430.028,12 Türk Lirasının mahsubuna, c) Yayınlama hakkının durdurulduğu Mart/2022 ayında 59.080,00 Türk Lirası resmi ilan yayınlandığı göz önünde bulundurulmak suretiyle yayınlamaktan mahrum kaldığı Mart/2022 ayına ait resmi ilan istihkakı karşılığı 17.280,77 Türk Lirasının telafisine,

ç) Belirtilen mahsup ve telafi miktarları neticesinde oluşan 412.747,35 Türk Lirasının, Resmi İlan ve

Reklamlar ile Bunları Yayınlayacak Süreli Yayınlar Yönetmeliğinin 26. maddesine göre mahsubuna, d) Resmi ilan ve kontenjan dağıtım tablolarının Şubat/2022 ayına ait olanından Mart/2022 ayına ait olanına ‘eksik’ olarak devreden ‘3.182,22’ Türk Lirasının sözü edilen tabloların Nisan/2022 ayına ait olanına dahil edilmesine …” 32. Kastamonu Gazetesi 5 Mayıs 2022 tarihli yazısıyla sayılı Genel Müdürlük kararına itirazda bulunmuştur. Gazete, itiraz dilekçesinde özetle; yaptırım kararının ölçülülük ilkesine aykırı olduğu, cezalandırmaya esas dönemin gerek ülkemizde gerekse dünyada pandemi sürecinin en yoğun ve ağır olarak yaşandığı dönem olduğu, Gazetesinin pandemi başlayana kadar hiçbir yükümlülük ve ödevini ihlal etmediği, istemeden gerçekleşmiş bir konu için böyle ağır bir cezalandırmaya maruz bırakılmasının gazetenin yayın hayatını devam ettirebilmesi noktasında telafisi imkansız zararlar doğuracak mahiyette olduğu, yerel gazetelere faaliyetlerini sürdürme hususunda en büyük desteğin Basın İlan Kurumunun aracılık ettiği resmi ilan ve reklamlar olduğu, Basın İlan Kurumunca pandemi döneminin mücbir sebep olarak kabul edildiği, 17 Şubat 2021 tarih ve sayılı karar ile Covid-19 sürecinde süreli yayınların gazetecilik faaliyetlerini eksiksiz yerine getirmelerinin mümkün olmadığı ve bu dönemin mücbir sebep olarak baskı-bayi-aboneye ilişkin iki yıl boyunca yapılan uygulamanın 30 Nisan 2022 tarihine kadar uzatılmasına karar verildiği, cezalandırmaya sebep olan gerekçenin çok ağır sonuçlara yol açmış veya birçok insanın hayatına mal olmuş bir gerekçe olmadığı, sadece salgın dönemine denk gelen ve salgının etkisiyle bilgi eksikliği sonucu oluşan çok basit ve geçici bir aksama olduğu, bu aksamanın hiçbir kamu zararına neden olmadığı, İLANBİS kayıtlarını günü gününe girmediği gerekçesiyle ceza verilen başka bir gazete olmadığı, pandemi döneminde İLANBİS’e girilen kayıtlarda aylık bir aksama olmadığı, sadece günlük aksama olduğu, bunun temel sebebinin bu konuda görevli personelin günü gününe kayıtları girdiğini düşündükleri, verilen ceza sonrası görevli kişiyle yaptıkları görüşmede gerek kısa süreli çalışmalar, gerek tam kapanma yasakları, gerek neredeyse tüm şehirde hayatın durma noktasına gelmesi, gazetenin salgın nedeniyle yayınlanmaması gibi sebeplerle günlük kayıt giremediğini kendilerine beyan ettiği, her gün yüzlerce ölüm haberinin alındığı bir zaman diliminde söz konusu eksiklikle kimsenin bir zarara uğramadığı, söz konusu ağır cezanın hakkaniyetle bağdaşmadığı, her ne kadar defterlerin dijital ortamda tutulması zorunlu hale getirilmişse de iki yıl öncesine kadar bu kuralın olmaması esnasında gazetecilik faaliyeti için bir eksiklik olmadığı ve resmi ilan yayınlamaya engel olmadığını gösterdiği, bu kurala uyma konusunda bir itirazları olmamakla birlikte denetim sonrası yapılan uyarıda da bu eksikliğin giderildiği, bu eksikliğin gazetecilik faaliyetlerini sekteye uğratacak bir durum olmadığı belirtilerek söz konusu mahsup müeyyidesinin kaldırılması talep edilmiştir.

33. Söz konusu talebin incelenmesi sonucunda, ihlale ilişkin geçerli ve somut herhangi bir bilgi ve belge sunulmadığı gerekçesiyle 20 Mayıs 2022 tarihli ve sayılı Basın İlan Kurumu Genel Müdürlük Israr

Kararı alınmıştır.

34. Kastamonu Gazetesi, Basın İlan Kurumu kayıtlarına ulaşan 8 Haziran 2022 tarihli yazısıyla hakkında alınan Genel Müdürlük Israr Kararına itiraz etmiş ve itirazlarının bu defa Basın İlan Kurumu

Yönetim Kurulunda görüşülmesini talep etmiştir. Gazete, 5 Mayıs 2022 tarihli itiraz dilekçesindeki benzer mahiyetteki hususlara değinmek suretiyle itirazını ileri sürmüştür. Gazetenin itirazları, Basın İlan Kurumu

Yönetim Kurulunun 9 Ağustos 2022 tarihli toplantısında görüşülmüş, Gazetenin itirazının yapılan açıklamalar ve tespitler çerçevesinde 195 sayılı Kanunun 38’inci maddesi ile Resmi İlan ve Reklamlar ile

Bunları Yayınlayacak Süreli Yayınlar Yönetmeliğinin 24’üncü maddesine göre incelenip değerlendirilmesi neticesinde; Gazetenin hakkında alınan Genel Müdürlük kararının kaldırılmasına olanak sağlayacak şekilde yeni herhangi bir belge sunulmadığı, bu suretle Gazete hakkında yapılan her türlü işlemin yerinde olduğu

gerekçesiyle, adı geçen Gazetenin sayılı Genel Müdürlük kararı ile 20 Mayıs 2022 tarihli ve sayılı Genel Müdürlük Israr kararının kaldırılması yönündeki 8 Haziran 2022 tarihli yazısındaki talebinin reddine karar verilmiştir. Yönetim Kurulunun 9 Ağustos 2022 tarihli kararını içerir 10 Ağustos 2022 tarihli ve sayılı yazı, Gazeteye 16 Ağustos 2022 tarihinde tebliğ edilmiştir.

35. sayılı Genel Müdürlük kararı gereğince belirlenen mahsup miktarının Resmi İlan ve Reklamlar ile Bunları Yayınlayacak Süreli Yayınlar Yönetmeliğinin 26’ncı maddesinin ikinci fıkrası göz önünde bulundurulmak suretiyle taksit miktarları;

Taksit Uygulama Miktarı

Sayısı Dönemi (TL)

1. Eylül/2022 95.247,08 2. Ekim/2022 95.247,08 3. Kasım/2022 95.247,08 4. Aralık/2022 95.247,08 5. Ocak/2023 31.759,03 olarak belirlenmiş ve 23/09/2022 tarihli Basın İlan Kurumu Genel Müdürlüğü yazısı ile ilgili Gazeteye tebliğ edilmiştir.

36. Kastamonu Gazetesine uygulanan mahsup yaptırımının miktarının, taksit sayısının ve taksit miktarının hesaplanma yönteminin anlaşılabilmesi için Basın İlan Kurumu Genel Müdürlüğü tarafından dosya kapsamında gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesi neticesinde; 36.1. 1 Şubat 2021 tarihinden 27 Mart 2022 tarihine kadar 27 numaralı paragrafta belirtilen ve 274 güne karşılık gelen resmi ilan istihkakının toplamının 430.028,12 Türk Lirası olduğu, 2022 yılı Mart ayı içerisinde 15 güne karşılık gelen resmi ilanın elektronik ortamda tutulması zorunlu deftere günlük olarak işlenmediği, Resmi İlan ve Reklamlar ile Bunları Yayınlayacak Süreli Yayınlar Yönetmeliğinin 35’inci maddesi uyarınca, aynı Yönetmeliğin 55’inci maddesinin ikinci fıkrasına göre haftada bir gün yayınlanmayan gazetelerin bir aylık resmi ilan kontenjanının 26 gün üzerinden hesaplandığı dikkate alındığında pazar günü hariç günlük yayın yapan Kastamonu Gazetesinin Mart ayında resmi ilan yayınlama hakkı olduğu halde yayınlamaktan mahrum kaldığı 11 güne karşılık gelen resmi ilan istihkakının toplamının 17.280,77 Türk Lirası olduğu ve bu tutarın telafi edildiği, belirtilen mahsup ve telafi işlemleri sonucunda oluşan 412.747,35 Türk Lirasının mahsubuna karar verildiği anlaşılmıştır.

37. Resmi İlan ve Reklamlar ile Bunları Yayınlayacak Süreli Yayınlar Yönetmeliğinin 26’ncı maddesine göre, gazetelerin yayınlama hakkı durduğu halde yayınladıkları resmi ilanların mahsup, yayınlama hakkı olduğu halde yayınlamaktan mahrum kaldıkları resmî ilanların ise telafi edileceği, mahsup ve telafi işlemlerinin, gazetelerin mağduriyetini önlemek üzere, ilgili gazetenin bu işlemlere ilişkin karar tarihindeki aylık resmî ilan kontenjanının yarısı üzerinden izleyen aylarda yapılacağı, ancak, mahsup veya telafi tutarının, ilgili gazetenin karar tarihinden geçmişe doğru üç aylık resmi ilan kontenjanını aştığı takdirde, mahsup veya telafi işlemi karar tarihindeki resmî ilan kontenjanının

tamamı üzerinden yapılacağı belirtilmektedir. Somut olayda müeyyideye konu kararın sayılı 18

Nisan 2022 tarihli Genel Müdürlük kararı olduğu dikkate alındığında söz konusu Gazetenin 2022 yılı Nisan ayına ait resmi ilan istihkakının 98.429,30 Türk Lirası olduğu, resmi ilan ve kontenjan dağıtım tablolarının

2022 yılı Şubat ayına ait olanından 2022 yılı Mart ayına ait olanına eksik olarak devreden (Gazeteye

ödenmesi gereken) 3.182,22 Türk Lirası’nın 2022 yılı Nisan ayı tablosuna dahil edilmesiyle 95.247,08

Türk Lirası taksit miktarı belirlenmiştir. Gazete hakkında uygulanan mahsup tutarı, ilgili gazetenin mahsup kararı alınan tarihten geçmişe doğru üç aylık (Nisan-2022, Mart-2022, Şubat-2022) resmi ilan kontenjanını aştığı için taksitlendirme, karar tarihindeki aylık resmî ilan kontenjanının yarısı üzerinden değil, tamamı olan 95.247,08 Türk Lirası üzerinden yapılmıştır. Nihayetinde Eylül/2022 dönemi için 95.247,08 Türk Lirası, Ekim/2022 dönemi için 95.247,08 Türk Lirası, Kasım/2022 dönemi için 95.247,08

Türk Lirası, Aralık/2022 dönemi için 95.247,08 Türk Lirası, Ocak/2023 dönemi için 31.759,03 Türk Lirası taksit tutarı belirlenmiş, taksit tablosu 23/09/2022 tarihli Basın İlan Kurumu Genel Müdürlüğü yazısı ile ilgili Gazeteye tebliğ edilmiştir.

38. Resmi İlan ve Reklamlar ile Bunları Yayınlayacak Süreli Yayınlar Yönetmeliğinin 52’nci maddesine göre, Gazetelerin 53’üncü maddede belirlenen usule uygun olarak tutmakla mükellef olduğu defterleri, Kurumun sağlayacağı elektronik ortamda tutmaları ve gazetelerin resmî ilan yayınlama hakkına esas basılı her sayısına ait kayıtları ilgili defterlere işlemeleri zorunlu kılınmıştır. Elektronik Ortamda Tutulması

Zorunlu Defterler Tebliğinin 6’ncı maddesinin dördüncü fıkrasında, defterlere kaydedilmesi gereken iade miktarı hariç tüm bilgilerin günlük olarak işleneceği, Tebliğin 10’uncu maddesinin birinci fıkrasında ise

Tebliğin hükümlerine aykırı olarak tutulmuş defterlerden dolayı yükümlü gazeteler hakkında, Kanun ve

Yönetmeliğin defter tutma ödevine ilişkin hükümlerinin uygulanacağı belirtilmektedir.

39. Denetlemelerin sonucunda, Resmi İlan ve Reklamlar ile Bunları Yayınlayacak Süreli Yayınlar

Yönetmeliğinin 26’ncı maddesi hükmü uyarınca mahsup müeyyidesi uygulanacağı, Basın İlan Kurumu

Teşkiline Dair 195 Sayılı Kanun Uyarınca Yayınlanacak İlan ve Reklamlar ile Bunları Yayınlayacak

Mevkuteler Hakkında Genel Kurul Kararının 14’üncü maddesinde ise gazetelerin, haksız veya fazla olarak yayınladığı resmi ilanların mahsup, yayınlama hakkı bulunmasına rağmen yayınlayamadığı resmi ilanların ise telafi edileceği, mahsup ve telafi işlemlerinin, gazetelerin mağduriyetini önlemek üzere, ilgili gazetenin bu işlemlere ilişkin karar tarihindeki aylık resmi ilan kontenjanının yarısı üzerinden izleyen aylarda yapılacağı, mahsup veya telafi miktarının ilgili gazetenin karar tarihinden geriye doğru üç aylık resmi ilan kontenjanını aştığı takdirde, mahsup veya telafi işleminin karar tarihindeki resmi ilan kontenjanının tamamı üzerinden yapılacağı hükümlerine yer verilmektedir.

40. Uyuşmazlık konusu olayda 38 numaralı paragrafta belirtilen mevzuat uyarınca resmi ilan yayınlama hakkına sahip olan Kastamonu Gazetesinin, elektronik ortamda tutulacak deftere kaydedilmesi gereken iade miktarı hariç tüm bilgileri günlük olarak işlemesi gerekirken bu hususun sağlanmadığı, 1

Şubat 2021 – 27 Mart 2022 tarihleri arasına ait 274 günlük resmi ilanın söz konusu deftere günlük olarak işlenmediği hususlarında tespitlerin bulunduğu anlaşılmıştır.

41. Somut olayda 24 Şubat 2022 tarihinde yapılan denetleme sonucu yapılan tespitlere ilişkin olarak herhangi bir ihtilaf bulunmadığı, şikâyetçi Gazetenin başvuruya konu idare nezdinde yapmış olduğu itirazlarda “söz konusu ihlale ilişkin herhangi bir kasıt olmaksızın tespit edilen aykırılıkların pandemi döneminde meydana geldiği, söz konusu ihlal gerekçesiyle ilgili gerekli tedbirlerin anında alındığı, bir daha yaşanmaması için ilgili birimlerin uyarıldığı” şeklinde ifadelere yer verilerek yapılan tespitlerin zımnen kabul edildiği, ilgili mevzuat hükümleri uyarınca gazetelerin tutmakla mükellef olduğu defterleri, idarenin sağlayacağı elektronik ortamda tutmaları ve gazetelerin resmi ilan yayınlama hakkına esas basılı her sayısına ait kayıtları ilgili defterlere işlemelerinin zorunlu kılındığı ve defterlere kaydedilmesi gereken iade

miktarı hariç tüm bilgilerin günlük olarak işleneceği, gazetelerin haksız veya fazla olarak yayınladığı resmi ilanların gelecekte yayınlayacağı muhtemel resmi ilanlardan mahsup edileceğinin açıkça ifade edildiği, başvuranın İLANBİS üzerinden tutulması zorunlu elektronik deftere 274 gün ilgili bilgilerin günlük olarak işlenmediği, aynı tarihte aynı ilde 12 basın kuruluşunda denetim gerçekleştirildiği ve sadece başvuran hakkında ilgi yönetmelik ihlalinin tespit edildiği anlaşıldığından, şikâyete konu idari işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme

42. İyi yönetim ilkelerine, 28/03/2013 tarihli ve 28601 sayılı mükerrer Resmi Gazetede yayımlanan Kamu

Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6’ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirme neticesinde; hem başvuranın dilekçesi hem de şikâyet başvurusunun inceleme ve araştırması kapsamında Kurumumuzca istenilen bilgi ve belgeler bakımından idare tarafından süresi içerisinde işlem tesis edildiği; böylece “makul sürede karar verme ve kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun davranıldığı anlaşılmıştır.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

43. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun 21’inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret

Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup İstanbul İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

İlgili mevzuat hükümleri, yukarıda yer verilen açıklamalar ve dosya kapsamına göre; BAŞVURUNUN

REDDİNE,

Kararın BAŞVURAN VEKİLİNE ve BASIN İLAN KURUMU GENEL MÜDÜRLÜĞÜNE tebliğine,

Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisi’nce karar verildi.

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi