| ÖZET: Başvuran, Edirne İl Sağlık Müdürlüğü’nde çalıştığını ve lojman tahsisi için başvurduğunu, ancak tahsis sonuçlarının ilan edilmediğini ve başvurusunun sonuçlanmadan lojmanın başka bir birime verildiğini iddia ederek mağduriyetinin giderilmesini talep etmiştir. Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın talebinin reddine karar vermiştir. Değerlendirmede, başvuranın puan durumunun dikkate alındığı, ancak İl Sağlık Müdürlüğü personeline öncelik verildiği ve başvuranın sıralamada ikinci olduğu, dolayısıyla lojmanın kendisine tahsis edilemeyeceği sonucuna varılmıştır. Ayrıca, lojmanın daha sonra Edirne Sağlık Hizmetleri İstasyonu’na tahsis edilmesi nedeniyle başvuranın talebinin reddedilmesinde hukuka aykırılık bulunmamaktadır. Ancak, tahsis kararının resmi internet sitesinde yayınlanmaması, şeffaflık ve hesap verilebilirlik ilkelerine aykırı bulunmuştur. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2019/8108-S.12410
BAŞVURU NO : 2019/6703
KARAR TARİHİ : 09/09/2019
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : EDİRNE İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ
BAŞVURUNUN KONUSU : Lojman tahsisi hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 24/03/2019
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1) Başvuran, Kurumumuza yaptığı başvurusunda, özetle; Edirne … Sağlığı Merkezinde
radyoloji teknikeri (sağlık memuru) olarak çalıştığını, 16-25/10/2018 tarihinde Edirne ilinde lojman tahsis duyurusu yapıldığını, yararlanmak istediği lojman tahsisi için başvuru yaptığını, ilgili Yönetmelik gereğince tahsis sonucu ve puanlama cetvelinin Edirne İl
Sağlık Müdürlüğünce ilan edilmesi gerekmesine rağmen ilan edilmediğini, konuyla ilgili
Sağlık Bakanlığından görüş istendiği ve gelen görüş yazısına göre işlem tesis edileceğinin
Edirne İl Sağlık Müdürlünün 17/01/2019 tarihli ve … sayılı yazısıyla tarafına tebliğ edildiğini, söz konusu lojman tahsisi ile ilgili başvuruların sonuçlanması beklenmeden başvuru yaptığı lojmanın 112 birimine verileceğini öğrendiğini, bu arada başka lojmanlar için de başvuru yapamadığı için mağdur olduğunu belirterek, başvuru yaptığı lojmanla ilgili tahsis işlemlerinin tamamlanarak mağduriyetinin giderilmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2) Sağlık Bakanlığı Yönetim Hizmetleri Genel Müdürlüğünün 24/6/2019 tarihli ve …
sayılı yazısı ve eklerinde, özetle; Sağlık Bakanlığı Taşra Teşkilatı Konut Tahsisi konulu
21.09.2012 tarihli ve 2012/35 sayılı Genelgenin 6 ncı maddesinde “İl ve ilçe
merkezlerindeki sıra tahsisli konutlara öncelikle; il sağlık müdürlüğü ile halk sağlığı müdürlüğü ve bağlı birimlerinde kadrolu olan ve bu kuruluşlarda bilfiil çalışan personel başvurabilecektir. Bu madde kapsamında gerekli tahsis işlemleri yapılmasına rağmen boş konut kalması halinde, sözleşmeli aile hekimleri ve aile sağlığı elemanları bu boş konut ya da konutlar için başvuru yapabilecektir.” hükmü ile 14 üncü maddesinde “Yataklı tedavi kurumlarına tahsisli konutlar için 13.01.1983 tarihli Yataklı Tedavi Kurumları
Konut Yönergesi uygulanacaktır.” Hükmünün yer aldığı, … Sağlığı Merkezi personeli ile 2. Basamak Hastanelerde görev yapan personelin puanlamaya dahil edilmeyecekleri, yukarıda yer alan mezkûr hükümler uyarınca gerekli tahsis işlemleri yapıldıktan sonra boş konut kalması halinde söz konusu personelin müracaatlarının alınabileceği,
3) Edirne Valiliği İl Sağlık Müdürlüğünün 24/6/2019 tarihli ve … sayılı yazısı ve
eklerinde, özetle;
3.1) Söz konusu lojmana başvuranla birlikte tahsis talebinde bulunmadığı halde, tahsis edilen
personel bulunmadığı, kamu konutuna 13 personelin (4 kişi İl Sağlık Müdürlüğü, 7 kişi
Edime … Sağlığı Merkezi (2 si Sürekli İşçi), 2 kişi Edirne … Devlet Hastanesi
Kadrosunda olan) başvuruda bulunduğu,
3.2) 2012/35 Nolu Genelge’ de yer alan “663 sayılı Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşlarının
Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname ile Bakanlığımızın teşkilat yapısı ve görevleri yeniden düzenlenmiştir. Bu düzenlemeye paralel olarak Bakanlığımız ve bağlı kuruluşların taşra teşkilatı personelinin (Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumu taşra teşkilatı personeli ile Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü personeli hariç)… ” hükmünden de anlaşılacağı üzere konutlara öncelikli başvuru hakkının (mülga)
Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumu taşra teşkilatı hariç tutularak 1. Basamak sağlık tesislerinde görev yapan personele öngörüldüğü,
3.3) Başvuranın lojman tahsisine itirazı neticesinde Yönetim Hizmetleri Genel
Müdürlüğünden 23.11.2018 tarih ve … sayılı yazı ile görüş talep edildiği ve söz konusu lojman tahsis kararıyla tahsis yapılaması planlanan Memur … …’ya lojman teslim edilmediği için 2018/08 sayılı Lojman Tahsis Komisyon Kararı’nın Resmi İnternet
Sitesinde yayınlanmadığı, Edirne … Sağlık Hizmetleri İstasyonunun ihtiyacı nedeniyle söz konusu tahsis kararının iptal edildiği, daha sonra söz konusu lojmanın … nolu Lojman
Tahsis Komisyon Kararı ile 112 personeline değil, Edirne … Sağlık Hizmetleri İstasyonu olarak tahsis edildiği, tahsis işlemi yapılması nedeniyle söz konusu Lojman Tahsis
Komisyon Kararı’nın 03.05.2019 tarih ve … sayılı yazı ile yayımlandığı,
III. İLGİLİ MEVZUAT
4) 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Dilekçe, Bilgi edinme ve Kamu
Denetçisine Başvurma Hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…”
5) 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun “Devlet Memurları İçin Konut” başlıklı 193
üncü maddesinde; “Devlet memurlarının lüzum ve zaruret görülen yerlerle kiralık konut ihtiyaçları, Cumhurbaşkanınca onanacak programlar gereğince, genel ve katma bütçelere her yıl konulacak ödeneklerle tesis edilecek fondan karşılanır. Bu madde hükmü özel kanunlarla düzenlenir.”
6) 2946 sayılı Kamu Konutları Kanunu’nun
6.1) “Amaç” balıklı 1 inci maddesinde; “Bu Kanunun amacı; kamu konutlarının tahsis
biçimi, oturma süresi, kira, bakım, onarım ve yönetimine ilişkin temel ilkeleri belirlemektir.”
6.2) “Kamu konut türleri ve konut tahsisi” başlıklı 3 üncü maddesinde; “… Sıra tahsisli
konutlar; hizmet süresi, daha önce kamu konutlarından yararlanma durumu ve süresi, çocuklarının ve bakmakla mükellef olduğu aile fertlerinin sayısı, aile fertlerinin gelir durumu, konuttan yararlanma için bekleme süresi, eşinin de bu Kanun kapsamına giren kurum ve kuruluşlarda çalışan personel olması gibi hususlar dikkate alınarak yönetmelikte belirlenecek puanlama esasına göre tahsis edilen konutlardır. (…) Konut tahsisinin yapılmasına ilişkin usul ve esaslar yönetmelikte düzenlenir.”
7) 16/07/1984 tarih ve 84/8345 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla düzenlenen Kamu
Konutları Yönetmeliği’nin (7/2/2019 tarihli ve 30679 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 6/2/2019 tarihli ve 717 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı uyarınca bu
Yönetmelik Cumhurbaşkanlığı Yönetmeliği bölümüne eklenmiştir.) “Kamu
Konutlarının Türleri” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde; “Sıra tahsisli konutlar; Yönetmeliğe ekli (4) sayılı cetvelde gösterilen puan durumu dikkate alınarak 9 uncu maddede belirtilen usul ve esaslara göre tahsis edilen konutlardır.”
8) Sağlık Bakanlığı Müsteşarlık Makamının 2012/35 sayılı Taşra Teşkilatı Konut
Tahsisi Genelgesinin
8.1) Giriş bölümünde; “Bilindiği üzere, 663 sayılı Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşlarının
Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname ile Bakanlığımızın teşkilat yapısı ve görevleri yeniden düzenlenmiştir. Bu düzenlemeye paralel olarak Bakanlığımız ve bağlı kuruluşların taşra teşkilatı personelinin (Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumu taşra teşkilatı personeli ile Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü personeli hariç) 2946 sayılı Kamu Konutları Kanunu ve Kamu Konutları Yönetmeliğinde belirlenen esas ve usuller doğrultusunda yararlanacağı kamu konutu niteliğindeki konutların tahsisi ve kullanımına ilişkin iş ve işlemlerde göz önünde bulundurulacak hususlar aşağıda belirtilmiştir.”
8.2) 6 ıncı maddesinde; “İl ve ilçe merkezlerindeki sıra tahsisli konutlara öncelikle; il sağlık
müdürlüğü ile halk sağlığı müdürlüğü ve bağlı birimlerinde kadrolu olan ve bu kuruluşlarda bilfiil çalışan personel başvurabilecektir. Bu madde kapsamında gerekli tahsis işlemleri yapılmasına rağmen boş konut kalması hâlinde, sözleşmeli aile hekimleri ve aile sağlığı elemanları bu boş konut ya da konutlar için başvuru yapabilecektir.”
8.3) 7 inci maddesinde; “İl ve ilçelerdeki il sağlık müdürlüğü personeli ile halk sağlığı
müdürlüğü personelinin başvuruları birlikte alınacak, konut tahsis ve tefrikinde herhangi bir ayrım gözetilmeden Yönetmelik hükümlerine göre hareket edilecektir. İl merkezindeki personel il merkezindeki konutlara, ilçe merkezindeki personel ise ilçe merkezindeki konutlara başvuruda bulunabilecektir.”
8.4) 13 üncü maddesinde, “Konutlar için talep tarihleri, talepte bulunan personelin
puanlama listeleri ile konut tahsis komisyonu kararları, il sağlık müdürlüğü ve halk sağlığı müdürlüğü resmi internet sitesinde yayınlanacaktır.”
8.5) 14 üncü maddesinde; “Yataklı tedavi kurumlarına tahsisli konutlar için 13/01/1983
tarihli Yataklı Tedavi Kurumları Konut Yönergesi uygulanacaktır.”
8.6) 15 inci maddesinde; “Konutlar için puanlama kriterleri, personelin oturma süresi ve bu
genelgede belirtilmeyen sair hususlar hakkında 2946 sayılı Kamu Konutları Kanunu ve
Kamu Konutları Yönetmeliği hükümlerine göre işlem yapılacaktır.”
Düzenlemelerine yer verilmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE
ÖNERİSİ
9) Kamu Denetçisi tarafından, İdarenin başvuranın talebine ilişkin işleminde hukuka ve
hakkaniyete aykırılık olmadığı sonuç ve kanaatine varılarak başvurunun reddi yönündeki öneri Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
10) Başvuran, Kamu Konutları Yönetmeliğine ekli (4) sayılı cetvelde gösterilen puan
durumunun dikkate alınarak kendisine lojman tahsisi yapılmasını talep etmektedir.
11) Başvuru konusu incelendiğinde, başvuruya konu kamu konutuna 13 personelin (4 kişi İl
Sağlık Müdürlüğü, 7 kişi Edime … Sağlığı Merkezi (2 si Sürekli İşçi), 2 kişi Edirne …
Devlet Hastanesi Kadrosunda olan) başvuruda bulunduğu, başvuranın kadrosunun Edime
… Sağlığı Merkezinde bulunduğu, Kamu Konutları Yönetmeliğine ekli (4) Sayılı Sıra
Tahsisli Konutların Puanlama Cetveline göre başvuranın ikici sırada bulunduğu, 2012/35 sayılı Genelge gereğince İl Sağlık Müdürlüğünde görev yapan personellerin sıra tahsisli konutlara öncelikli başvuru yapma hakkının bulunduğu, bu nedenle kadrosu İl Sağlık
Müdürlüğünde bulunan ve puanlama cetveline göre yedinci sırada olan memur … …’ya söz konusu kamu konutunun tahsis edildiği, ancak başvuranın itirazı neticesinde söz konusu kamu konutunun teslim edilemediği, daha sonra Edirne … Sağlık Hizmetleri
İstasyonunun söz konusu kamu konutuna ihtiyacının ortaya çıkması nedeniyle söz konusu tahsis kararının da iptal edildiği ve kamu konutunun … Nolu Lojman Tahsis Komisyonu
Kararı ile Edirne … Sağlık Hizmetleri İstasyona tahsis edildiği görülmüştür.
12) Somut olayımızda, söz konusu lojmanın Edirne İl Sağlık Müdürlüğü Lojman Tahsis
Komisyonca 14/11/2018 tarih ve … sayılı Lojman Tahsis Komisyonu Kararı ile İl Sağlık
Müdürlüğü personeli … …’ya sıra tahsisli olarak verildiği, il sağlık müdürlüğü ile halk sağlığı müdürlüğü ve bağlı birimlerinde kadrolu olan ve bu kuruluşlarda bilfiil çalışan personele öncelik verilerek lojman tahsisinin yapıldığı görülmekle birlikte söz konusu öncelik sıralamasının başvuranın durumunda değişikliğe yol açmadığı, zira Kamu
Konutları Yönetmeliğine ekli (4) sayılı cetvelde gösterilen puan durumu dikkate alınsa dahi yapılan sıralamaya göre başvuranın ikici sırada bulunması nedeniyle lojmanın başvurana tahsis edilemeyeceği, ayrıca daha sonra Edirne … Sağlık Hizmetleri
İstasyonunun ihtiyacı nedeniyle söz konusu lojmanın İl Sağlık Müdürlüğü personeli …
…’ya da teslim edilmediği, söz konusu lojmanın hizmet binası olarak kullanılmansın kararlaştırıldığı görüldüğünden, başvuranın söz konusu lojmandan yarandırılmaması işleminde hukuka aykırılık görülmemiştir.
13) Anayasa Mahkemesinin 31/01/2013 tarih E. 2011/45 K. 2013/24 sayılı kararında;
“Hukuk devleti ilkesi idarenin “belirlilik”, “istikrar”, “öngörülebilirlik” ve “haklı beklenti” ilkelerine uygun davranmasını içermektedir. Buna göre, idarenin vatandaşların güvenini boşa çıkaracak uygulamalardan kaçınması gerekir. Hukuk devletinde idareden beklenen açık ve güvenilir olma yükümlülüğüne uygun davranmasıdır. Haklı beklenti, idarenin ister bir taahhüt, isterse uzun süren bir uygulamasına güvenerek olsun, bireylerin bir çıkarları ya da lehlerine olan bir sonuca ulaşabileceklerini ya da edinebileceklerini ümit etmelerini ifade eder.” denilmiştir.
14) Edirne İl Sağlık Müdürlüğü Lojman Tahsis Komisyonca 14/11/2018 tarih ve … sayılı
Lojman Tahsis Komisyonu Kararı’nın Resmi İnternet Sitesinde yayınlanmaması incelendiğinde, Sağlık Bakanlığı Müsteşarlık Makamının 2012/35 sayılı Taşra Teşkilatı
Konut Tahsisi Genelgesinin 13 üncü maddesi gereğince lojman için talepte bulunan personelin puanlama listeleri ile konut tahsis komisyonu kararlarının, il sağlık müdürlüğü ve halk sağlığı müdürlüğünün resmi internet sitesinde yayınlanması gerektiği, 12 inci paragrafta yer alan hukuk devleti ilkesinin idarenin “belirlilik”, “istikrar”, “öngörülebilirlik” ve “haklı beklenti” ilkelerine uygun davranmasını içerdiği ve idareden beklenenin açık ve güvenilir olma yükümlülüğüne uygun davranması olduğu, iyi yönetim ilkelerinden şeffaflık ve hesap verilebilirlik ilkesi gereği lojman tahsisi için başvuru yapan personele gerekli bilgilendirmelerin yapılması gerektiği, ayrıca lojman tahsisi için başvuru yapan personelin durumunda kesinlik sağlanmamasının personellerin başka lojman duyurularına başvuru yapamama gibi muhtemel hak kayıplarına da yol açabileceği, söz konusu konut tahsis komisyonu kararı neticesinde konutun hak sahibine teslim edilmemiş olması ve konut tahsis komisyonu kararlarına itiraz edilmiş olmasının hâlihazırda tamamlanmış bir tahsis komisyonu kararlarının duyurulmasına engel olmadığı tespit edildiğinden, 14/11/2018 tarih ve … sayılı Lojman Tahsis Komisyonu
Kararı’nın Kurumun Resmi İnternet Sitesinde yayınlanmaması işleminde hukuka uyarlık görülmemiştir.
15) Yukarıdan bu yana yapılan açıklamalar, anılan mevzuat hükümleri, ilgili yargı
kararları, idarenin cevabi yazıları ve tüm dosya birlikte değerlendirildiğinde; il sağlık müdürlüğü ile halk sağlığı müdürlüğü ve bağlı birimlerinde kadrolu olan ve bu kuruluşlarda bilfiil çalışan personele öncelik verilerek lojman tahsisinin yapıldığı görülmekle birlikte söz konusu öncelik sıralamasının başvuranın durumunda değişikliğe yol açmadığı, Kamu Konutları Yönetmeliğine ekli (4) sayılı cetvelde gösterilen puan durumu dikkate alındığında başvuranın ikinci sırada bulunması nedeniyle lojmanın kendisine tahsis edilemeyeceği, ayrıca daha sonra söz konusu lojmanın Edirne … Sağlık
Hizmetleri İstasyonuna tahsis edildiği görüldüğünden başvuranın söz konusu lojmandan yarandırılmaması işleminde hukuka aykırılık görülmediği, ancak 2012/35 sayılı Genelge gereğince Edirne İl Sağlık Müdürlüğünce 14/11/2018 tarih ve … sayılı Lojman Tahsis
Komisyonu Kararı’nın Kurumun Resmi İnternet Sitesinde yayınlanması gerektiği, iyi yönetim ilkelerinden şeffaflık ve hesap verilebilirlik ilkesi gereği lojman tahsisi için başvuru yapan personele gerekli bilgilendirmelerin yapılması gerektiği, ayrıca lojman tahsisi için başvuru yapan personelin durumunda kesinlik sağlanmamasının personellerin başka lojman duyurularına başvuru yapamaması gibi muhtemel hak kayıplarına da yol açabileceği tespit edildiğinden 14/11/2018 tarih ve 08 sayılı Lojman Tahsis Komisyonu
Kararı’nın Resmi İnternet Sitesinde yayınlanmaması işleminde hukuka uyarlık görülmediği tespit edilmiştir.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
16) 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde iyi yönetim ilkelerine yer verilmiş olup; idare tarafından, Kurumumuzca talep edilen bilgi ve belgeler süresi içinde gönderildiğinden ve Gönderme
Kararımız üzerine hem başvurana hem de Kurumumuza kısa sürede cevap verdiğinden
“kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkesine uygun hareket edildiği; ancak, başvuranın talebini reddederken bu işlem karşısında hangi sürede hangi mercilere başvurabileceğinin gösterilmemiş olması sebebiyle “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uyulmadığı, ayrıca 13 üncü paragrafta ifade edildiği üzere 14/11/2018 tarih ve 08 sayılı Lojman Tahsis Komisyonu Kararı’nın Kurumun Resmi
İnternet Sitesinde yayınlanması gerekirken yayınlanmaması nedeniyle “şeffaflık”, “hesap verilebilirlik” ve “haklı beklentiye uygunluk” ilkelerine uyulmadığı tespit edilmiş olup, idareden bundan böyle bu ilkeye de uyması beklenmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
17) 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 21 inci
maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Kararın başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre, kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Edirne İdare Mahkemesine yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçe ve dosya kapsamına göre, Başvuranın, Kamu Konutları Yönetmeliğine ekli (4) sayılı cetvelde gösterilen puan durumunun dikkate alınarak kendisine lojman tahsisi yapılması talebinin REDDİNE;
Kararın BAŞVURANA ve EDİRNE İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜNE tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi