ÖZET: Başvuran, 657 sayılı Kanunun 68/B maddesi gereğince 10 yıllık hizmet süresi dolduğundan 1. dereceli Uzman kadrosuna atanma talebinde bulunmuş, ancak idare bu talebi zımni olarak reddetmiştir. Sağlık Bakanlığı, başvuranın atanması için mevzuat açısından bir engel bulunmadığını belirtmesine rağmen, benzer durumda olan diğer personel ile birlikte atama yapılmamıştır. Kamu Denetçiliği Kurumu, idarenin bu takdir yetkisini kullanırken hukuka ve hakkaniyete aykırı bir durum tespit etmemiştir.

İdarenin 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 68/B maddesi çerçevesinde başvuranı atamamış olması, tamamen idarenin takdirine bağlı bir durumdur. Bu nedenle, başvuranın talebinin reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Ayrıca, idarenin başvuranla ilgili işlemlerinde karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine uymadığı tespit edilmiştir ve bu durumun düzeltilmesi önerilmiştir.

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2019/6455-S.9770

BAŞVURU NO : 2019/7697

KARAR TARİHİ : 30/07/2019

RET KARARI

BAŞVURUYA KONU İDARE : SAĞLIK BAKANLIĞI

Birinci dereceye atanma talebi hakkındadır.

BAŞVURUNUN KONUSU :

BAŞVURU TARİHİ : 08/04/2019

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Başvuran, 24.12.2018 tarihinde 10 yıllık hizmeti bulunduğundan 657 sayılı Kanunun 68/B maddesi gereğince 1. dereceli Uzman kadrosuna atanmak için başvurduğunu ancak idarenin talebi zımni reddettiğini belirterek atamasının yapılmasını talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Kurumumuzun bilgi ve belge isteme yazısına cevaben Sağlık Bakanlığı … … …

Müdürlüğü tarafından gönderilen 24.5.2019 tarihli bilgi ve belgelerde; 2.1. Başvuranın … … … Müdürlüğünde Sağlık Uzmanı olarak görev yaptığı, 2.2. 657 sayılı Kanunun 68/B maddesi hükümlerine göre 1 inci dereceli Sağlık Uzmanı kadrosuna atanmasında mevzuat anlamında bir engel bulunmadığı, 2.3. Bakanlıkta Sağlık Uzmanı unvanında görev yapan personelden 657 sayılı Kanunun 68/B maddesine göre 1 inci dereceli kadroya atanma işlemi yapılmadığı, belirtilmiştir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 3.1. “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde;“…Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye

Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…” hükmüne, 3.2.“Kamu hizmeti görevlileriyle ilgili hükümler” bölümü altındaki “Genel İlkeler” başlıklı

128 inci maddesinde; “…Memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları,

5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi

https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.

görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğer özlük işleri kanunla düzenlenir. Ancak, malî ve sosyal haklara ilişkin toplu sözleşme hükümleri saklıdır…”, 4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”, 5. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 5.1. “Temel İlkeler” başlıklı 3’ncü maddesinde; “Kariyer: Devlet memurlarına, yaptıkları hizmetler için lüzumlu bilgilere ve yetişme şartlarına uygun şekilde, sınıfları içinde en yüksek derecelere kadar ilerleme imkânını sağlamaktır.” 5.2. “Derece Yükselmesinin Usul ve Şartları” başlıklı 68’nci maddesinde; “…B) Eğitim ve

Öğretim Hizmetleri Sınıfı ile Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfı hariç, sınıfların 1, 2, 3 ve 4 üncü derecelerindeki kadrolarına, derece yükselmesindeki süre kaydı aranmaksızın, atanmasındaki usule göre daha aşağıdaki derecelerden atama yapılabilir.

Ancak, bu şekilde bir atamanın yapılabilmesi için ilgilinin; a) 1 inci dereceli kadrolardan ek göstergesi 5300 ve daha yukarıda olanlar için en az 12 yıl, b) 1 inci ve 2 nci dereceli kadrolardan ek göstergesi 5300’den az olanlar için en az 10 yıl, c) 3 üncü ve 4 üncü dereceli kadrolar için en az 8 yıl, hizmetinin bulunması ve yükseköğrenim görmüş olması şarttır… C)

Derece yükselmesi ile ilgili onay mercii atamaya yetkili amirdir…”, düzenlemeleri yer almaktadır.

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE

ÖNERİSİ

6. Başvuranın iddiaları, idarelerin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; tesis edilen işlemde hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilemediğinden, başvurunun reddi yönünde hazırlanan “Ret Kararı Önerisi” Kamu

Başdenetçisi’ne sunulmuştur

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 7. 1 no.lu paragrafta ayrıntılı belirtildiği üzere başvuran, 10 yılını doldurduğundan bahisle 1 inci dereceli kadroya atanma talebinde bulunmaktadır.

8. Başvuran 657 sayılı Kanunun 68/B maddesine istinaden 10 yıl hizmeti bulunduğundan 1 inci dereceli kadroya atanma talebinde bulunmuş ancak idare reddetmiştir. 657 sayılı Kanunun 68/B maddesini uygulama konusu idarenin takdir yetkisinde olup, idarelerin “Kanunda açıkça

5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi

https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.

belirtilen hizmet süreleri bulunan çalışanlarını mevzuat hükmü çerçevesinde ilgili kadroya atama yapma” yetkisi bulunmaktadır.

9. Takdir yetkisi, idarenin belli şart ve durumların meydana gelmesi halinde belli bir kararı alıp almamak veya kanunda öngörülen değişik çözümler arasında bir seçim yapmak konusunda tanınan bir serbestiye ya da belirli bir konuda karar alabilmek için hangi şart ve durumların ortaya çıkması gerektiğini tespit etmek imkânına sahip olması olarak tanımlanmaktadır. İdari işlemler tesis edilirken, İdareler, bağlı yetki veya takdir yetkisi çerçevesinde karar alırlar. Bu doğrultuda, idari işlemin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat unsurlarının tümünün hukuk kuralları tarafından önceden belirlenerek, idareye belli bir yönde hareket etme hususunda bir tercih tanınmamışsa veya idareye belli bir tasarrufta bulunması kesin olarak emredilmişse bağlı yetkiden, idarenin nerede ve nasıl bir tasarrufta bulunacağının hukuk kuralları ile önceden kesin bir şekilde belirlenmediği durumlarda ise idarenin takdir yetkisinden söz edilmektedir. (Halil

Kalabalık, İdare Hukukunda Takdir Yetkisi Kavramı Ve Benzer Kurumlarla Karşılaştırılması, Gazi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi Cilt 1, Sayı2, Aralık1997)

10. İdareden, takdir yetkisini kullanırken yasaların koyduğu sınırlar içinde kalması, eşitliğe uygun hareket etmesi beklenmektedir. İdare 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 68/B maddesinde yer alan hüküm gereğince başvuranı ve başvuran ile aynı durumda olan diğer personeli atamamıştır. İdarenin bu yönde kullandığı takdir yetkisinde ise hukuka ve hakkaniyete aykırılık bulunmadığı çünkü bu hususun tamamen idarenin kendi tasarrufunda olduğu değerlendirilmektedir.

11. Yukarıdan bu yana yapılan açıklamalar, anılan mevzuat hükümleri ve tüm dosya birlikte değerlendirildiğinde; İdarenin ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde başvuranı 1 inci dereceli kadroya atamamasında hukuka ve hakkaniyete aykırılık bulunmadığı dolayısıyla talebinin reddedilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.

B. İyi Yönetim İlkelerine Uygunluk Yönünden Değerlendirme 12. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar

Hakkında Yönetmeliğin “İyi Yönetim İlkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde de yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirme neticesinde; başvuru kapsamında

Kurumumuzun bilgi ve belge talebine süresi içinde cevap verildiği ancak idarenin başvuran ile ilgili işlemlerinde başvurana cevap vermediği, karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, idarenin bundan böyle bu ilkeye de uygun davranması önerilmektedir

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

13. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 21 inci maddesinin birincisi fıkrası uyarınca, bu kararın başvurana tebliğ edildiği tarihten itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı

5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi

https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.

(varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup Ankara İdare

Mahkemesinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE, Kararın başvurana ve Sağlık Bakanlığı’na tebliğine

Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisi’nce karar verildi.

e-imzalıdır

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi

5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi

https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.