|
ÖZET: Başvuran, Kuran kursu öğreticisi sınavına katıldığını ve mülakat sonucuna itirazda bulunduğunu, ancak itirazı değerlendirilmeden kadrolara yerleştirme işlemi yapıldığını iddia ederek mağduriyetinin giderilmesini talep etmiştir. Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın itirazının değerlendirildiği ve sınav komisyonunun puanlamasında herhangi bir hukuka aykırılık tespit edilmediğini belirlemiştir. Sınav sonuçlarının açıklanmasından sonra başvuranın itirazının, belirtilen süre içinde yapıldığı ve itirazın değerlendirilmesinin ardından yerleştirme işlemlerinin gerçekleştirildiği anlaşılmıştır.
Ayrıca, başvuranın mülakat sonuçlarının KPSS puanı ile birlikte kamuoyuyla paylaşılması talebi, kişisel verilerin korunması gerekçesiyle reddedilmiştir. Kamu Denetçiliği Kurumu, sınav sonuçlarının açıklanmasında kişisel veri ihlali olmaksızın daha şeffaf bir yönetim anlayışının benimsenmesi gerektiğini vurgulamış ve Diyanet İşleri Başkanlığı’na, gelecekteki sınavlarda itirazların sonuçlandırılmasının ardından yerleştirme sonuçlarının açıklanması yönünde tavsiyede bulunmuştur. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2019/9317-S.14254
BAŞVURU NO : 2019/8694
KARAR TARİHİ : 27/09/2019
KISMEN TAVSİYE KISMEN RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : DİYANET İŞLERİ BAŞKANLIĞI
BAŞVURUNUN KONUSU : Diyanet İşleri Başkanlığı Kuran Kursu Öğreticisi Sınavı
Hakkında
BAŞVURU TARİHİ : 24/04/2019
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran; Kuran kursu öğreticisi sınavına girdiğini, 08.03.2019 tarihinde mülakata çağrıldığını, mülakattan 58 puan aldığını, mülakat sonucuna itiraz için 1 hafta süre tanındığını,
05.04.2019 tarihinde mülakat sonucuna itirazda bulunduğunu, itirazının değerlendirmeye
alınmadan (dilekçe no:…) 08.04.2019 tarihinde kadrolara yerleştirme işlemi yapıldığını belirterek itirazının işleme alınarak mağduriyetinin giderilmesini ve mülakat sonuçlarının
KPSS puanı ile birlikte kamuoyuyla paylaşılmasını talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Başvuruya konusuna ilişkin Kurumumuzun 10/05/2019 tarihli ve … sayılı bilgi ve belge talep yazısına istinaden Diyanet İşleri Başkanlığı tarafından gönderilen 13/06/2019 tarihli ve
… sayılı cevabi yazı ve eklerinde özetle;
2.1. Başvuranın, 2019 Yılı 4B Sözleşmeli Kur’an Kursu Öğreticisi (KKÖ) İmam-Hatip (İH) Müezzin-Kayyım (M-K) Alımı Sınavına (SÖZPER-2019-I) sözleşmeli Kur’an kursu öğreticisi pozisyonu için ilahiyat fakültesi kategorisinde başvurduğu ve 08.03.2019 tarihinde
Diyanet İşleri Başkanlığı Tekirdağ Eğitim Merkezi Müdürlüğünde sözlü sınava katıldığı,
2.2. Başvuranın, sınav komisyonu tarafından başarısız bulunarak elendiği, Sınav Komisyonu tutanağının ilişikte sunulduğu, Sınav Komisyonu tarafından düzenlenen 2019 Yılı 4/B
Sözleşmeli (KKÖ İH MK) Alımı Değerlendirme – Düşünceler Tutanağında, Komisyon
Başkanı ve üyeleri tarafından başvuranın başarısız bulunmasının gerekçelendirildiği,
2.3. Başvuranın itiraz dilekçesinin, sınav duyurusunda belirtilen süreye uygun olarak 05/04/2019 tarihinde Başkanlığa ulaştığı ve itirazına 12/04/2019 tarihli ve … sayılı yazı ile cevap verildiği,
2.4. Başvuranın itiraz ettiği mülakat sınavının sonuçlarının 01/04/2019 tarihinde Başkanlık internet ana sayfasında duyurular kısmında ve İnsan Kaynakları Genel Müdürlüğü sayfasınd, her bir unvan ve bu unvanların mezuniyet grupları bazında sözlü not sıralamasına göre başarılı olup tercih yapmaya hak kazanan en son adayın sözlü ve KPSS puanlarının kamuoyuna ilan edildiği, bununla birlikte, Başkanlık İnsan Kaynakları Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen sınavların tamamında tercih yapmaya hak kazanan son adayın puanları Başkanlık internet ana sayfasında kamuoyu ile paylaşıldığı ifade edilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. Anayasanın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı
74 üncü maddesinde; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir.
Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikayetleri inceler.”,
4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,
5. 657 Sayılı Devlet Memurları Kanununun “Genel ve özel şartlar” başlıklı 48 nci maddesinde; “Devlet memurluğuna alınacaklarda aşağıdaki genel ve özel şartlar aranır. A)
Genel şartlar: 1. Türk Vatandaşı olmak, 2. Bu Kanunun 40 ncı maddesindeki yaş şartlarını taşımak, 3. Bu Kanunun 41 nci maddesindeki öğrenim şartlarını taşımak,”,
6. 633 sayılı Diyanet İşleri Başkanlığı Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanunun;
6.1. “Sözleşmeli personel istihdamı” başlıklı 10 uncu maddesinin A bendinde (Ek: 2/7/2018
– KHK/703/141 md.); “Başkanlığın Din Hizmetleri Sınıfına ait kadrolarında 657 sayılı Devlet
Memurları Kanununun 4 üncü maddesinin (B) fıkrası kapsamında sözleşmeli personel istihdam edilebilir. Sözleşmeli personel, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 48 inci maddesinde öngörülen genel şartlar ile Başkanlık mevzuatı ile belirlenmiş olan özel şartları taşıyanlardan
Kamu Personel Seçme Sınavı puan sırasına konulmak kaydıyla alım yapılacak her bir pozisyonun üç katına kadar aday arasından Başkanlık tarafından yapılacak sözlü sınav başarı sırasına göre atanır. Yapılan atama, sözleşmenin imzalanmasıyla geçerlilik kazanır. Sözleşme, imzalanmadan herhangi bir hak doğurmaz…. Sözleşmeli personel olarak atanacakların başvuruları, sözlü sınava alınacakların belirlenmesi, sözlü sınav konuları, sözlü sınavın usul ve esasları, atanmaları ve bu maddenin uygulanmasına ilişkin diğer hususlar yönetmelikle düzenlenir.”,
6.2. “Vaizler, imam-hatip ve müezzin-kayyımlar, Kur’an kursu öğreticileri, eğitim görevlileri ve murakıplar:” başlıklı 12 nci maddesinde (Değişik: 26/4/1976 – 1982/1 md.; İptal: Anayasa Mahkemesinin 18/12/1979 tarihli ve E. 1979/25, K. 1979/46 sayılı kararı ile; Yeniden düzenleme: 1/7/2010-6002/11 md.);… “Kur’an kursu öğreticisi, Kur’an kurslarındaki eğitim ve öğretim faaliyetlerini yürütmekle görevlidir. Kur’an kursu öğreticiliği; adaylık döneminden sonra Kur’an kursu öğreticisi, Kur’an kursu uzman öğreticisi ve Kur’an kursu başöğreticisi kariyer basamaklarına ayrılır.”,
7. Vaizlik, Kur’an Kursu Öğreticiliği, İmam-Hatiplik ve Müezzin Kayyımlık
Kadrolarına Atama ve Bu Kadroların Kariyer Basamaklarında Yükselme
Yönetmeliğinin;
7.1 “Genel şartlar” başlıklı 6 ncı maddesinde; “(1) Bu Yönetmelikte yer alan kadrolara
atanacaklarda aşağıdaki genel şartlar aranır: a) 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 48 inci maddesinin (A) bendindeki genel şartları taşımak, b) 25/10/2011 tarihli ve 28095 sayılı mükerrer Resmî Gazete’de yayımlanan Diyanet İşleri Başkanlığı Atama ve Yer Değiştirme
Yönetmeliğinde belirtilen ortak niteliği taşımak.”,
7.2 “Kur’an kursu öğreticiliği giriş sınavına başvuracaklarda aranan özel şartlar”
başlıklı 9 uncu maddesinde; “ (1) Kur’an kursu öğreticiliği giriş sınavına başvurularda ilk defa açıktan alınacaklar için; a) İmam hatip lisesi mezunu veya üstü dini öğrenim düzeyine sahip olmak, b) Kur’an kursu öğreticiliği yapmaya mani bir engeli bulunmamak, c) KPSS’den
Başkanlıkça belirlenen puanı almış olmak, şartları aranır.” ,
7.3 “Giriş sınavı” başlıklı 15 inci maddesinde; “(1) Başkanlık teşkilatında, (Ek
ibare:RG8/2/2014-28907) vaiz, Kur’an kursu öğreticisi, imam-hatip ve müezzin-kayyım unvanlarına ilk defa atanacaklar, giriş sınavı ile alınırlar. … (3)İlk defa açıktan atama ile
Başkanlık teşkilatında Kur’an kursu öğreticisi, imam-hatip ve müezzin-kayyım olarak görev almak isteyenler için yapılacak giriş sınavı, KPSS sonuçlarına göre alımı yapılacak her bir unvan için ilan edilen kadro sayısının üç katına kadar çağırılacak adaylar için Başkanlıkça yapılacak sözlü sınavdan oluşur. (4) Başkanlık personelinden ilk defa Kur’an kursu öğreticisi, imam-hatip ve müezzinkayyım olarak görev almak isteyenler için yapılacak giriş sınavı, MBSTS sonuçlarına göre ilan edilen boş kadro sayısının üç katına kadar çağrılacak adaylar için
Başkanlıkça yapılacak sözlü sınavdan oluşur. (5) Giriş sınavı, kadro ve ihtiyaç durumuna göre
Başkanlık tarafından uygun görülecek zamanlarda ve öğrenim düzeylerinde yapılır.”,
7.4 “Duyuru ve başvuru” başlıklı 17 nci maddesinde; (Değişik:RG-8/2/2014-28907)
“(1) Giriş sınavına ilişkin duyuru, sınav tarihinden en az on beş gün önce, bu unvanların kariyer basamaklarında yükselme sınavına ilişkin duyuru ise söz konusu sınav tarihinden en az otuz gün önce İnsan Kaynakları Genel Müdürlüğünce yapılır. (2) Sınavlarla ilgili duyurularda, başvuru şartları, sınavın şekli, konuları, ücreti, sınav sonuçlarının duyurulması ve benzeri hususlara yer verilir. (3) Sınava başvurular Başkanlıkça sınav duyurularında belirtilen usul ve esaslara uygun şekilde yapılır. (4) Müracaatlarda ilgilinin beyanı ve başvuru esnasında verdiği bilgiler esas olup zorunlu olmadıkça, işlemin tekemmülü aşamasına kadar ilgiliden belge talep edilmez. (5) (Değişik:RG-8/7/2019-30825 Mükerrer) Süresi içinde yapılmayan müracaatlar dikkate alınmaz.”,
7.5 “Sözlü sınav konuları” başlıklı 18 nci maddesinde; “(1) (Değişik:RG-8/2/2014-
28907) a) Vaizler için; 1) Kur’an-ı Kerim (kıraat, anlam ve tefsir), 2) Arapça, 3) Dini bilgiler
(hadis, fıkıh, kelam, İslam tarihi ve İslam ahlakı) ve hitabet, 4) Başkanlık ve Devlet memurları ile ilgili mevzuat. b) Kur’an kursu öğreticisi ve imam-hatipler için; 1) Kur’an-ı Kerim, 2) Dini bilgiler (İtikat, ibadet, siyer ve ahlâk konuları), 3) Hitabet. c) Müezzin-kayyımlar için; 1)
Kur’an-ı Kerim, 2) Dini bilgiler (İtikat, ibadet, siyer ve ahlâk konuları), 3) Ezan ve ikamet,
konularından sorular sorulur. (2) (Değişik:RG-8/2/2014-28907) Sözlü sınav konularının değerlendirilmesi, bu maddenin birinci fıkrasının (a) bendinin (1), (2) ve (3) numaralı alt bentleri için otuzar, (4) numaralı alt bendi için on puan üzerinden; (b) ve (c) bentlerinin (1)
numaralı alt bentleri için yetmişer, (2) numaralı alt bentleri için yirmişer ve (3) numaralı alt bentleri için ise onar puan üzerinden yapılır. (3) Birinci fıkrada yer alan konularda sözlü sınavlara katılacakların temel ve özel yeterliklerinin tespitinde, Başkanlığın resmi internet sitesinde yayımlanan “Diyanet İşleri Başkanlığı Teşkilatında Din Hizmetlerini Yürütenlerin
Temel ve Özel Yeterlikleri” esas alınır ve bu hususa sınav ilanında da yer verilir.” ,
7.6 “Sınav komisyonu ve görevleri” başlıklı 19 uncu maddesinde (Başlığı ile birlikte
değişik:RG-8/2/2014-28907) “(1) Bu Yönetmelik kapsamındaki sınavları yapmak üzere İnsan
Kaynakları Genel Müdürlüğünün teklifi ve Başkanlığın onayı ile komisyon başkanı dâhil en az üç, en fazla beş üyeden sınav komisyonu oluşturulur.
(2)İhtiyaç halinde birden fazla sınav komisyonu oluşturulabilir. Her bir sınav komisyonu için ayrıca en az bir yedek üye belirlenir. Asıl üyenin katılamadığı zamanlarda çalışmalara yedek üye katılır…”,
7.7 “Sınavın değerlendirilmesi, başarı sıralaması ve sonuçlarının duyurulması” başlıklı
20 nci maddesinde; (Başlığı ile birlikte değişik:RG-8/2/2014-289079); “(1) Yazılı ve/veya
sözlü olarak yapılan sınavlarda başarılı olmak için sınavın her bir aşamasından yüz tam puan üzerinden en az yetmiş puan alınması şarttır. (2) Sözlü sınav puanı, sınav komisyonu üyelerinin her birinin sınavda ayrı ayrı verdikleri puanların aritmetik ortalaması alınmak suretiyle tespit edilir. (3) Yazılı ve sözlü olarak yapılan sınavların nihai puanı, yazılı ve sözlü sınav puanlarının aritmetik ortalamaları alınarak tespit edilir. (4) Yazılı ve/veya sözlü sınavların puanları tespit edilirken küsuratlar da dikkate alınır. (5) Başarı sıralamasında en yüksek puandan başlanmak üzere sınav puanı dikkate alınır. Puanların eşitliği halinde, açıktan alınanlar için sırasıyla
KPSS puanı yüksek olana, doğum tarihi önce olana; naklen alınanlardan sınava başvurularda
MBSTS puanı şartı arananlar için sırasıyla MBSTS puanı yüksek olana, hizmet süresi fazla olana, doğum tarihi önce olana; MBSTS puanı şartı aranmayanlar için sırasıyla yazılı sınav yapılmışsa yazılı sınav puanı yüksek olana, hizmet süresi fazla olana, doğum tarihi önce olana sıralamada öncelik verilir. (6) Sınavlarda başarılı olanların ilan edilen boş kadro sayısı kadarı asıl, diğerleri de yedek olarak sıralanır. (7) Sınav sonuçları Başkanlıkça uygun görülecek vasıtalarla ilgililere duyurulur.”,
7.8 Sınav sonuçlarına itiraz başlıklı 21 nci maddesinde (Değişik:RG-8/2/2014-28907); “(1)
Sınava katılanlar, sınav sonuçlarının duyurulmasından itibaren yedi gün içinde yazılı olarak sınav sonuçlarına itiraz edebilirler. (2) Bu itirazlar, sınavı açan birim tarafından en geç on beş gün içinde incelenir ve sonuç ilgiliye bildirilir.” düzenlemelerine yer verilmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE
ÖNERİSİ
8. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuruya ilişkin hazırlanan “Kısmi Tavsiye Kısmi Ret Karar Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
9. Başvuran özetle, Kuran kursu öğreticisi sınavına girdiğini, mülakattan 58 puan aldığını, mülakat sonucuna itiraz için 1 hafta süre tanındığını, 05.04.2019 tarihinde mülakat sonucuna itirazda bulunduğunu, itirazının değerlendirmeye alınmadan 08.04.2019 tarihinde kadrolara yerleştirme işlemi yapıldığını belirterek itirazının işleme alınarak mağduriyetinin giderilmesini ve mülakat sonuçlarının KPSS puanı ile birlikte kamuoyuyla paylaşılmasını talep etmektedir.
10. Başvuranın 2019 Yılı 4B Sözleşmeli Kur’an Kursu Öğreticisi (KKÖ) İmam-Hatip (İ-H)
Müezzin-Kayyım (M-K) Alımı Sınavı’na (SÖZPER-2019-I) sözleşmeli Kur’an kursu öğreticisi pozisyonu için, ilahiyat fakültesi kategorisinde başvurduğu ve 08.03.2019 tarihinde Diyanet
İşleri Başkanlığı Tekirdağ Eğitim Merkezi Müdürlüğünde sözlü sınava katıldığı bilgilerine, başvuranın başarısız bulunma sebepleri ile sınav komisyonu tarafından sınava giren 35 kişiye ilişkin Komisyon Başkanı ve üyeleri tarafından imzalanmış tutanaklara, idarenin gönderdiği belgelerde yer verilmiştir.
11. Diyanet İşleri Başkanlığı tarafından personel alımına ilişkin duyuruda; “Sözlü sınava katılacakların temel ve özel yeterliklerinin tespitinde, Başkanlığın resmi internet sitesi (https://hukukmusavirligi.diyanet.gov.tr/Documents/Diyanet%20%C4%B0%C5%9Fleri%2B a
%C5%9Fkanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1%20Personel%20Yeterlikleri.pdf) bağlantısında yayınlanan “Diyanet İşleri Başkanlığı Teşkilatında Din Hizmetlerini Yürütenlerin Temel ve
Özel Yeterlikleri” esas alınacaktır.” denilmekte olup bu yeterliklere aşağıda yer verilmiştir.
Kur’an Kursu Öğreticisi Uzman Öğretici Ve Baş Öğretici Yeterlikleri
A. Kur’an kursu öğreticisi yeterlikleri a. Temel Yeterlikleri 1. Kur’an-ı Kerim’i “Maharic-i Huruf”a ve “Tecvit” kurallarına riayet ederek okur.
2. Kur’an-ı Kerim tarihini ana hatlarıyla açıklar.
3. Kur’an-ı Kerim’in 30. Cüzü ile Yasin, Mülk, Hucurat, Fetih ve Rahman sureleriyle, Bakara 1-5, 255, 285-286, Haşr Suresi 20-24. ayetleri ezbere okur.
4. Tecvit kurallarını örneklerle açıklar.
5. Kur’an-ı Kerim’den ezbere okuduğu ayet ve surelerin anlamlarını açıklar.
6. Kur’an-ı Kerim’in temel özelliklerini ve ana konularını açıklar.
7. Kur’an-ı Kerim’le ilgili temel kavramları açıklar 8. Temel İslam Bilimler ile ilgili belli başlı Türkçe kaynaklardan etkin biçimde yararlanır.
9. İtikat, ibadet, ahlak ve siyerle ilgili dinî kavramların anlamlarını açıklar.
10. İtikadî ve fıkhî mezhepleri ana hatlarıyla açıklar.
11. İnanç, ibadet ve ahlak esaslarını açıklar.
12. Hz. Peygamberin hayatını açıklar.
13. İslam’ın doğduğu ortamın dini, kültürel, siyasi, toplumsal vb. özelliklerini açıklar.
14. Hz. Peygamberin söz, tutum ve davranışlarından örnekler verir.
12. Başvuranın, itirazı değerlendirilmeden/sonuçlandırılmadan yerleştirme yapıldığı iddiasına ilişkin; dosya kapsamından, sınav komisyonunun, Vaizlik, Kur’an Kursu
Öğreticiliği, İmam-Hatiplik ve Müezzin Kayyımlık Kadrolarına Atama ve Bu Kadroların
Kariyer Basamaklarında Yükselme Yönetmeliğinin 19 uncu maddesi kapsamında oluşturulduğunun anlaşıldığı, üye tutanakları ve değerlendirme-düşünce tutanakları incelendiğinde ise başvurana komisyon üyeleri tarafından sırasıyla 58, 58, 55 puan verildiği, komisyon tarafından “S. 158 okutuldu, sakinlere hareke veriyor, ihfa’daki nunˆu kalın okuyor, ezberlerinde birçok harfi (ha, hı, saˆd, dat, raˆ) yanlış okuyor, tecvid kurallarının çoğunu uygulamıyor, med hatası yapıyor, Hucurat, Nebe-Buruc arası eksik, Hükmür Ra’da hatası var.” şeklinde değerlendirme yapıldığı ve diğer adaylar için de benzer değerlendirmelerde bulunulduğu görülmüştür. Sınava giren 35 adaydan 14 ünün aldığı puan ortalamasının 70 puanın altında kaldığı, başvuranın da dahil olduğu söz konusu adayların değerlendirme tutanaklarına bakıldığında eksik görülen hususlara ilişkin olarak benzer puanlamaların komisyon üyeleri tarafından verildiği, bunun yanında 70 puanın üstünde alan adaylar arasında da komisyon üyelerinin değerlendirmelerine paralel puanların verildiği anlaşılmış, adaylar arasında eşitliği veya tarafsızlığı bozan bir bulguya rastlanmamış ve başvuranın sözleşmeli
Kur’an Kursu Öğreticiliği sınavında verilen puana ilişkin olarak maddi hata veya hukuka ve hakkaniyete aykırı bir husus tespit edilememiştir.
13. Diyanet İşleri Başkanlığının internet sitesinde yayınlanan 2019 Yılı 4-B Sözleşmeli Kur’an
Kursu Öğreticisi, İmam-Hatip ve Müezzin-Kayyım (SÖZPER-2019-I) Sözlü Sınav Sonuçları ve Tercih Duyurusunda; “Sözlü sınav sonucuna göre ilan edilen kontenjan sayısına girerek tercih yapmaya hak kazanan adaylar, tercih işlemlerini 01.04.2019 tarihinden itibaren
07.04.2019 tarihi saat 23:55’e kadar https://dibbys.diyanet.gov.tr/IKYS/Sinav/KurumDisi/
adresi üzerinden gerçekleştireceklerdir. Adaylar yerleştirme sonuçlarını https://dibbys.diyanet.gov.tr/IKYS/Sinav/KurumDisi/ adresi üzerinden 08.04.2019 tarihinde öğrenebileceklerdir.” belirtilmiştir. Duyuruda belirtildiği şekliyle İdarenin yerleştirme sonuçlarını 8/4/2019 tarihinde internet sitesinde ilan ettiği de görülmektedir. Başvuranın itiraz dilekçesinin, sınav duyurusunda belirtilen süreye uygun olarak 05/04/2019 tarihinde
Başkanlığa ulaştığı ve itirazına 12/04/2019 tarihli ve … sayılı yazı ile cevap verildiği de bilgi ve belgelerde yer almıştır.
14. İlgili mevzuat bölümünde de yer verilen Yönetmeliğin “Sınav sonuçlarına itiraz” başlıklı
21 nci maddesinde belirtildiği üzere, başvuran 8/04/2019 tarihine kadar sınav sonucuna itiraz
edebilme hakkına sahiptir ve idare de en geç on beş gün içinde inceleyip sonuçlandıracaktır.
İdarenin yerleştirme sonuçlarının açıklanmasından 4 gün sonra tarihli bir yazıyla başvurana cevap göndermesinin başvuranın tereddüt etmesine sebep olduğu görülmektedir. Ancak başvuranın 5/4/2019 tarihli itirazının 7/4/2019 tarihine kadar idare tarafından değerlendirilmiş olması muhtemel olduğundan, tutanakların incelenmesinin uzun süre almayacağı da görüldüğünden İdarenin başvuranın sınavını değerlendirmediği yönünde bir tespitin yapılamayacağı açıktır. Diğer taraftan, İdarenin mülakat sonuçlarını açıklama, itirazları kabul ve itirazları değerlendirerek yerleştirme yaptığı süreler arasında makul sürelerin olması gerektiği de aşikâr olup iyi yönetim ilkelerinden olan “makul sürede karar verme”, “nesnellik”, “tarafsızlık”, “şeffaflık”, “hesap verilebilirlik” ilkelerine uygunluğu teminen, bundan sonra yapılacak sınavlarda idarenin sınav itirazlarının cevaplandırılması için düzenlenen sürenin bitimi sonrası yerleştirmeleri açıklaması yönünde işlem tesis etmesi gerektiği değerlendirilmiştir.
15. Başvuranın, mülakat sonuçlarının KPSS puanı ile birlikte kamuoyuyla paylaşılması talebine ilişkin; bireylerin kişisel verilerinin korunması hakkı, özel hayata saygı hakkı kapsamında Anayasa’nın 20. maddesinde açık olarak düzenlenmiştir. 24/3/2016 tarihli ve
6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanununun “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinin
birinci fıkrasının (d) bendi gerekçesinde “Kişisel veri, kimliği belirli veya belirlenebilir gerçek kişiye ilişkin her türlü bilgiyi ifade etmektedir. Yalnızca ad, soyad, doğum tarihi ve doğum yeri gibi kişinin kesin teşhisini sağlayan bilgiler değil, kişinin fiziki, ailevi, ekonomik, sosyal ve sair özelliklerine ilişkin bilgiler de kişisel veridir. Bir kişinin belirli veya belirlenebilir olması, mevcut verilerin herhangi bir şekilde bir gerçek kişiyle ilişkilendirilmesi suretiyle, o kişinin tanımlanabilir hale getirilmesini ifade eder. Bu durum, kişinin fiziksel, ekonomik, kültürel, sosyal veya psikolojik kimliğini ifade eden somut bir içerik taşıması veya kimlik, vergi, sigorta numarası gibi herhangi bir kayıtla ilişkilendirilmesi sonucunda kişinin belirlenmesini sağlayan tüm halleri kapsar.” denilmektedir.
16. Anayasa Mahkemesi kararlarında da, “kişisel veri -belirli veya kimliği belirlenebilir olmak şartıyla- bir kişiye ait bütün bilgileri ifade etmekte olup adı, soyadı, doğum tarihi ve doğum yeri gibi bireyin sadece kimliğini ortaya koyan bilgilerin değil telefon numarası, motorlu taşıt plakası, sosyal güvenlik numarası, pasaport numarası, öz geçmiş, resim, görüntü ve ses kayıtları, parmak izleri, sağlık bilgileri, genetik bilgiler, IP adresi, e-posta adresi, alışveriş alışkanlıkları, hobiler, tercihler, etkileşimde bulunulan kişiler, grup üyelikleri, aile bilgileri gibi kişiyi doğrudan veya dolaylı olarak belirlenebilir kılan tüm verilerdir” şeklinde ifade edilmektedir. (AYM, E.2014/74, K.2014/201, 25/12/2014; E.2013/122, K.2014/74,
9/4/2014;E.2014/149, K.2014/151, 2/10/2014; E.2013/84, K.2014/183, 4/12/2014;
E.2014/180, K.2015/30, 19/3/2015; Bülent Kaya [GK], B. No: 2013/2941, 11/5/2016, § 49; Nurcan Belin[1. B.], B. No 2014/14187, 10/01/2018) Bu kapsamda kişinin adının, soyadının, kimlik numarasının, sınav sonuçlarının, eğitim bilgilerinin vs. kişisel veri oluşturduğu ve devletin özel hayatın gizliliğinin korunması bağlamında bu verilerin korunması ve ifşa edilmesini engelleme yükümlülüğünün bulunduğu aşikardır.
17. Öte yandan Anayasa’nın ” Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı ” başlıklı 74. maddesinin dördüncü fıkrasında ” Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. ” denilmek suretiyle bilgi edinme hakkı anayasal güvenceye kavuşturulmuş, 4982 Sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu ile demokratik ve şeffaf yönetimin gereği olan eşitlik, tarafsızlık ve açıklık ilkelerine uygun olarak kişilerin bilgi edinme hakkını kullanmalarının sağlanması amaçlanmıştır.
18. Bilgi edinme hakkı, yönetilenlerin yönetenleri denetleyebilmesinin, dolayısıyla hukukun üstünlüğünün sağlanabilmesinin çok önemli bir aracı olarak işlev görmektedir. Bilgi edinme hakkı, devletin demokratik niteliğinin geliştirilmesi ve bireyin temel hak ve özgürlüklerinin korunması hususlarında önemli bir rol oynadığından, demokratik hukuk devletinde vazgeçilmez bir hak niteliğine sahip bulunmaktadır (AYM, E:2013/114, K:2014/184, 4.12.2014).
19. Bilgi edinme taleplerinin konusunu üçüncü kişilere ait bilgilerin oluşturması durumunda, anayasal düzeyde güvence altına alınmış olan bilgi edinme hakkı ve özel hayatın gizliliği nedeniyle çatışan haklar arasında dengenin sağlanması esastır. Bu kapsamda kişilerin eğitim veya iş hayatı bakımından geleceklerini belirleyen sınavlar sonucunda bir adayın, sınavın doğru olarak uygulanıp uygulanmadığını, adil sonuçlanıp sonuçlanmadığını denetleyebilmek, kendi başarı durumunu genel başarı durumu ile kıyaslayabilmek ve buna ilişkin hak arama özgürlüklerini kullanabilmek için sınav sonucunda oluşan taban puanı ve başarılı olan adayların başarı durumlarını bilmesinde adayın menfaatinin yanısıra kamu yararının bulunduğu değerlendirilmektedir.
20. Somut olayda, idare tarafından her bir unvan ve mezuniyet grubu bazında sözlü notuna göre başarılı olan en son adayın sözlü ve KPSS puanlarının ilan edilmiş olduğu, başvuranın sistem üzerinden kendi değerlendirme sonucuna ulaşabildiği, mülakat sonuçlarının KPSS puanı ile birlikte kamuoyuyla paylaşılması yönünde herhangi bir düzenleme olmadığı ve başarılı olan adayların puanlarına ilişkin verinin kişisel veri niteliğinde olduğu değerlendirmesiyle mülakat sonuçlarının KPSS puanı ile birlikte kamuoyuyla paylaşılması talebinin reddedilmesinde hukuka aykırılık olmadığı değerlendirilmiştir.
21. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; başvuranın sınavının değerlendirilmesinde hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilememiş olup bundan sonra yapılacak sınavlarda idarenin sınav itirazlarının cevaplandırılması için düzenlenen sürenin bitimi sonrası yerleştirmeleri açıklaması yönünde işlem tesis etmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
22. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup somut olayda; idare tarafından her bir unvan ve mezuniyet grubu bazında sözlü notuna göre başarılı olan en son adayın sözlü ve KPSS puanları ilan edilmiş ve başvuranın bu husustaki talebi reddedilmişse de sınavlarda sınav sonuçlarının, kişisel veri ihlaline yol açmadan (İsim kodlaması yapılması, aday numarası ile sonuç açıklanması gibi yöntemler benimsenerek)
puanlara da yer verilecek şekilde ilan edilmesinin, demokratik ve şeffaf yönetimin gereği olduğu, bunun eşitlik, tarafsızlık ve açıklık ilkelerinin kamu yönetiminde yerleşik hale getirilmesine katkıda bulunacağı ve idari işlemin denetimine imkân sağlanması bakımından önem arz ettiği değerlendirilmiş olup idareden, bundan sonra yapacağı sınavlarda bahsedilen hususu dikkate alması beklenmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
23. 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre, kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Ankara İdare Mahkemesine yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle;
Başvuranın mülakat sonuçlarının KPSS puanı ile birlikte kamuoyu ile paylaşılması talebinin
REDDİ,
İdarenin bundan sonra yapılacak sınavlarda, sınav itirazlarının cevaplandırılması için düzenlenen sürenin bitimi sonrası yerleştirmeleri açıklaması yönünde işlem tesis etmesi hususunda DİYANET İŞLERİ BAŞKANLIĞINA TAVSİYEDE BULUNULMASINA
6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca;
Diyanet İşleri Başkanlığı tarafından bu karar üzerine tesis edilecek işlemin, otuz gün içinde
Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna,
Kararın Başvurana ve Diyanet İşleri Başkanlığına tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi