|
ÖZET: Başvuran, Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü’nde sürekli işçi kadrosuna atanmasına rağmen, fiilen yaptığı işe uygun görev tanımının veya meslek kodunun değiştirilmesini talep etmiştir. Ancak, idare tarafından yapılan incelemede, başvuranın temizlik görevlisi olarak işe alındığı ve bu unvanın Sosyal Güvenlik Kurumu’na bildirildiği tespit edilmiştir. İdare, başvuranın temizlik işleri dışında bir görevlendirme yapılmasının mümkün olmadığını belirtmiştir.
Başvuranın, işe alım sürecinde müdürün sözlü beyanına dayanarak asistan olarak çalıştırılacağı iddiası, idarenin sunduğu belgelerle çelişmektedir. İdare hukuku gereği, yazılı belgeler sözlü iddialardan daha geçerlidir. Dolayısıyla, başvuranın talebinin reddedilmesi yönünde bir kanaate varılmıştır. Sonuç olarak, başvuranın meslek kodunun değiştirilmesi için haklı bir sebep bulunmadığı değerlendirilmiştir. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2019/7862-S.12020
BAŞVURU NO : 2019/10828
KARAR TARİHİ : 02/09/2019
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : TAPU VE KADASTRO GENEL MÜDÜRLÜĞÜ
Görev tanımı ve meslek koduna ilişkin talep hakkında
BAŞVURUNUN KONUSU :
BAŞVURU TARİHİ : 31/05/2019
I.BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1) Kurumumuza yapılan başvuruda, başvuran özetle; 2014 yılında müdür asistanı
pozisyonunda, Sakarya Serdivan ilçesi Tapu Müdürlüğünde göreve başladığını, işe alım esnasında ilgili müdür ile yapılan mülakat sırasında taşeron firmanın bünyesinde “temizlik elemanı” unvanı ile müdür asistanı olarak görev yapacağının, fakat hiçbir zaman temizlik işlerinde görev almayacağının kendisine ilgili müdür tarafından sözlü olarak tebliğ edildiğini, işe giriş tarihinden itibaren 2019 yılının şubat ayına kadar müdür asistanlığı, posta işlemleri, tapu başvuru işlemleri görevlerini yerine getirdiğini, taşeron firmadan 4/d sözleşmeli işçi kadrosuna geçiş işlemleri tamamlandıktan sonra ilk işe giriş unvanı aynı kalacak şekilde geçiş işlemi yapıldığından, fiilen yapmakta olduğu işlere ek olarak ilgili üst makam tarafından çalıştığı kurumda bayan memur tuvaletlerinin temizlenmesi gerektiğinin tarafına sözlü ve yazılı olarak tebliğ edildiğini, görev tanımında fiilen yapmakta olduğu işlere ek olarak temizlik işinin de yer almasından dolayı ilgili görev tanımını kabul etmediğine dair kuruma dilekçe vermiş olmasına rağmen kanunlarla belirtilen süre içerisinde yanıt verilmediğini belirterek, fiilen yaptığı işe uygun görev tanımının veya meslek kodunun değiştirilmesini talep etmiştir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2) Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünün … sayılı yazısında özetle: 24.12.2017 tarih ve
696 sayılı KHK’nun 127 inci maddesiyle 375 sayılı KHK’ye eklenen geçici 23 üncü maddesinde
kamu kurum ve kuruluşlarında 04.01.2002 tarih ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu ve diğer mevzuat hükümleri uyarınca hizmet alımı kapsamında yükleniciler tarafından çalıştırılanların sürekli işçi kadrosuna geçirilmelerine imkân sağlandığı, hizmet alım sözleşmesi kapsamında görev yapmakta iken 10.01.2018 tarihli dilekçesi ile sürekli işçi pozisyonuna geçmek için başvuruda bulunduğu, 16.03.2018 tarihinde yapılan sınav sonucunda başarılı bulunan başvuranın Genel Müdürlüğün 30.03.2018 tarih ve … sayılı oluru ile Bölge Müdürlüğü
Serdivan Tapu Müdürlüğü emrinde sürekli işçi statüsüne atanmasının uygun bulunduğu, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin geçici 23 üncü maddesinin 5 inci fıkrasında “sürekli işçi kadrolarına geçirilenler, birinci fıkrada öngörülen şartları taşıdıkları sürece ve çalıştırıldıkları teşkilat biriminde geçiş işlemleri yapılmadan önceki ihale sözleşmesi kapsamındaki hizmetleri yürütmek üzere istihdam edilebilir” hükmünden bahsedilerek, Bölge
Müdürlükleri ile yüklenici firma arasında yapılan ve 02.01.2015-31.12.2017 tarihleri arasında geçerli olan Malzemesiz Genel Temizlik ve Nitelikli Personel Hizmet Alım İşi Teknik
Şartnamesinin 2 inci maddesinde işin niteliği, 4 üncü maddesinde yapılacak temizliğin şekli, 5 inci maddesinde de temizlik mahallerinin ve Bölge Müdürlüğü ve bağlı birimlerinin temizliğinin yapılması ve buna ilişkin özelliklerin belirtildiği, ayrıca şartnamede, bölge
Müdürlüğü ve bazı müdürlüklerin nitelikli eleman ihtiyacını karşılamak üzere temizlik hizmetleri dışında, memurların yaptığı iş ve işlemlere yardımcı olabilecek bilgi, beceri ve kabiliyette en az lise mezunu olan, sekreterya hizmetlerini yapabilecek düzeyde deneyim sahibi yardımcı personel planlamasının yapıldığı, bu kapsamda İstanbul, Sakarya ve Kocaeli Bölge
Müdürlüklerine 7 adet yardımcı personel görevlendirildiği, adı geçen personelin görev yaptığı
Serdivan Tapu Müdürlüğüne sadece temizlik işleri için üç adet personel görevlendirildiği, bu personellerin 696 sayılı KHK doğrultusunda sürekli işçi statüsüne geçirildiği, yüklenici firmanın SGK işe giriş bildirgesinde ve hizmet dökümünden anlaşılacağı üzere 9112.06 meslek koduyla 16.04.2014 tarihinde Serdivan Tapu Müdürlüğünde göreve başladığı, yüklenici firma ile imzalanan hizmet sözleşmesi gereğince unvanının temizlik görevlisi olarak belirlendiği, başvuranın temizlik işleri dışında görevlendirilmesinin mümkün olmadığı bildirilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3) 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasasının ilgili hükümleri : “Dilekçe, bilgi
edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde, “…Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…” hükmü,
4) 14/6/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun
Görevi “başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında, “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”
5) 4857 Sayılı İş Kanununun 2 inci maddesinde ise; Bir iş sözleşmesine dayanarak çalışan
gerçek kişiye işçi, işçi çalıştıran gerçek veya tüzel kişiye yahut tüzel kişiliği olmayan kurum ve kuruluşlara işveren, işçi ile işveren arasında kurulan ilişkiye iş ilişkisi denir. İşveren tarafından mal veya hizmet üretmek amacıyla maddî olan ve olmayan unsurlar ile işçinin birlikte örgütlendiği birime işyeri denir.
…
(Ek fıkra: 1/7/2006-5538/18 md.) Kanuna veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesine dayanılarak kurulan kamu kurum ve kuruluşları ile bunların doğrudan veya dolaylı olarak sermayesinin en az yüzde ellisine sahip oldukları ortaklıklarda, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu veya diğer kanun hükümleri çerçevesinde, hizmet alımı amacıyla yapılan sözleşmeler gereğince, yüklenici (1)
aracılığıyla çalıştırılanlar, bu şekilde çalışmış olmalarına dayanarak; a) Bu kurum, kuruluş ve ortaklıklara ait kadro veya pozisyonlara atanmaya, b) Bu kurum, kuruluş ve ortaklıklara ait işyerlerinin kadro veya pozisyonlarında çalışanlar için toplu iş sözleşmesi, personel kanunları veya ilgili diğer mevzuat hükümlerine göre belirlenen her türlü malî haklar ile sosyal yardımlardan yararlanmaya, hak kazanamazlar.” hükümleri düzenlenmiştir.
6) 696 sayılı Kanunu Hükmünde Kararnamenin ilgili maddeleri: (20/11/2017-KHK-
696/127 maddesi; aynen kabul: 01/02/2018- 7079/118 maddesi) GEÇİCİ MADDE 23: …“ç)
En son çalıştığı idare ile daha önce kamu kurum ve kuruluşlarında alt işveren işçisi olarak çalıştığı iş sözleşmelerinden dolayı bu madde ile tanınan haklar karşılığında herhangi bir hak ve alacak talebinde bulunmayacağını ve bu haklarından feragat ettiğine dair yazılı bir sulh sözleşmesi yapmayı kabul ettiğini yazılı olarak beyan etmek, Sürekli işçi kadrolarına geçirilenler, birinci fıkrada öngörülen şartları taşıdıkları sürece ve çalıştırıldıkları teşkilat ve birimde geçiş işlemi yapılmadan önceki ihale sözleşmesi kapsamındaki hizmetleri yürütmek üzere istihdam edilebilir.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİNE
ÖNERİSİ
7) Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebinin
reddi yönündeki öneri, Kamu Başdenetçisine sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME ve GEREKÇE:
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme:
8) Başvuran, 696 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin geçici 23 üncü maddesi ile sürekli
işçi kadrosuna atanmış olup, Kurumumuza yaptığı başvuruda fiilen yaptığı işe uygun görev tanımının veya meslek kodunun değiştirilmesini talep etmektedir. 696 sayılı Kanun Hükmünde
Kararname ile sürekli işçi kadrosuna geçişten önce, taşeron şirketlere bağlı olarak çalışan işçilerin meslek kodlarının, ihaleyi alan şirketler tarafından Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirilmiş, ancak 696 sayılı Kanun Hükmünde Kararname sonrasında, kadroya geçirilen sürekli işçilerin meslek kodlarının bildirimi ise ilgili idareler tarafından SGK’ya yapılmaktadır.
9) İdarenin 2 nolu paragrafta özetlenen cevap yazısında başvuranın 9112.06 meslek koduyla
16.04.2014 tarihinde Serdivan Tapu Müdürlüğünde göreve başladığı, yüklenici firma ile
imzalanan hizmet sözleşmesi gereğince unvanının temizlik görevlisi olarak belirlendiği, başvuranın temizlik işleri dışında görevlendirilmesinin mümkün olmadığı bildirilmiştir. Cevap yazısı ekindeki 30.03.2018 tarih ve … sayılı olur yazısı ekindeki listede başvuranın isminin yanında eski unvanının temizlik işçisi olarak yazıldığı, hizmet dökümünde 2012/11-12 döneminde 4311.06 (ön muhasebeci), bundan sonraki meslek kodunun istikrarlı bir şekilde (2012/4’ten itibaren) 9112.06 (temizlik görevlisi) olarak bildirildiği, belirli süreli iş sözleşmesinde bölümü / pozisyonu kısmında “temizlik” yazılı olduğu, “2015-2016-2017 Yılları
Malzemesiz Genel Temizlik ve Nitelikli Personel Hizmet Alım İşi Teknik Şartnamesi” madde
1 de işin konusu “İstanbul Tapu ve Kadastro II. Bölge Müdürlüğü Merkez ve Bağlı Birimlerine
ait hizmet, arşiv, depo birimlerinin binaları ve tüm dış çevrelerinin genel temizliğinin yapılması işidir” şeklinde tanımlanmıştır. 2015-2016-2017 Yılı Genel Temizlik İşi Yapılacak İşin Yeri, Yerlerin Alanı, Personel Sayısı ve Adresleri başlıklı Tablo 4’te Serdivan Tapu Müdürlüğünde kişi sayısının 3 olarak belirlendiği görülmüştür.
10) Başvuran 25.02.2019 tarihli başvurusunda 2014 yılında müdür asistanı pozisyonunda,
Sakarya Serdivan ilçesi Tapu Müdürlüğünde göreve başladığını, işe alım esnasında ilgili müdür ile yapılan mülakat sırasında taşeron firmanın bünyesinde “temizlik elemanı” unvanı ile müdür asistanı olarak görev yapacağının, fakat hiçbir zaman temizlik işlerinde görev almayacağının kendisine ilgili müdür tarafından sözlü olarak tebliğ edildiğini iddia etmektedir. Ancak, idareden gelen yazı ve eklerinde ise başvuranın temizlik görevlisi olarak işe alındığı, meslek kodunun temizlik görevlisi olarak bildirildiği, iş sözleşmesinde ve teknik şartnamede de görevinin temizlik ile ilgili olduğu iddia edilmektedir. Ayrıca, ‘Sürekli İşçi Kadrolarına/Geçici
İşçi Pozisyonlarına Geçişte Başvuru Formu’ başlıklı belgede, başvuranın en son çalıştığı işin niteliğinin temizlik olarak seçildiği görülmüştür.
11) 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin geçici 23 üncü maddesinin 5 inci fıkrasında
Sürekli işçi kadrolarına geçirilenler, birinci fıkrada öngörülen şartları taşıdıkları sürece ve çalıştırıldıkları teşkilat ve birimde geçiş işlemi yapılmadan önceki ihale sözleşmesi kapsamındaki hizmetleri yürütmek üzere istihdam edilebilir hükmü yer almaktadır. Başvuru dosyasında bulunan belgelerden başvuranın ihale sözleşmesi kapsamında temizlik işini yürütmek üzere istihdam edildiği anlaşılmaktadır.
12) İş Kanununda iş ve işveren arasındaki asgari koşullar belirlenmiş olup diğer hususlar ise
toplu iş sözleşmeleri ve bireysel iş sözleşmelerinde düzenlenmektedir.
13) Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığının 01/04/2019 tarih ve 1948352 sayılı Genel
Yazısında, “01/08/2009 Tarihinden itibaren işe giren ve ayrılan sigortalılar için sigortalı işe giriş ve işten ayrılış bildirgesinde yer alan “meslek kodu” alanı işverenlerce zorunlu olarak girilmekte olup, işverenler e-sigorta programının “işe giriş bildirgesi güncelleme”, “işten ayrılış bildirgesi güncelleme” menülerinden her zaman meslek kodunu güncelleyebilmektedirler. Diğer taraftan, “meslek kodu” alanı aylık prim ve hizmet belgesine
2012 Kasım ayında ilave edilmiş olup işverenlerin aylık prim ve hizmet belgesindeki meslek
kodu değişikliği talepleri “işveren intra (işveren sistemi)” programının “tahakkuk/hizmet” menüsüne eklenen “meslek kodu” menüsü ile yapılabildiği…” bildirilmiştir
14) Başvuran, asistan olarak çalıştırılacağı iddiasını, müdürün sözlü beyanına
dayandırmaktadır. Buna karşılık idarenin yazısı ve sunduğu eklerden başvuranın temizlik görevlisi olarak istihdam edildiği anlaşılmaktadır. İdarenin işleyişinde esas olan yazılı belgelerdir, bunun karşısında sözlü iddia ve vaatlere üstünlük tanınması idare hukukunun genel ilkelerine uygun düşmediği gibi idare hukuku anlamında resmi bir bağlayıcılığı da bulunmamaktadır. Başvuranın 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin geçici 23 üncü maddesi (Sürekli işçi kadrolarına geçirilenler, birinci fıkrada öngörülen şartları taşıdıkları sürece ve çalıştırıldıkları teşkilat ve birimde geçiş işlemi yapılmadan önceki ihale sözleşmesi kapsamındaki hizmetleri yürütmek üzere istihdam edilebilir) hükmüne uygun olarak temizlik işlerinde istihdam edilmek üzere işe alındığı, başvuranın bu durumu bildiği, fiilen yaptığı işe uygun görev tanımının yapılamayacağı, istihdam edildiği işe uygun görev yapması gerektiği, meslek kodunun yukarıda belirtilen bilgi ve belgelere ve 375 sayılı KHK’nun ilgili hükümlerine göre tanımlanması ve bildirilmesi gerektiği, bu anlamda meslek kodunun değiştirilmesini gerektirir haklı ve makul sebeplerin bulunmadığı değerlendirilmiştir.
15) Sonuç olarak; başvuranın talebinin haklı olduğu yönünde bir kanaat ve sonuca
varılamamıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
16) İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede
yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; idareden istenilen bilgi ve belgelerin süresi içinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği, ayrıca idarenin; başvuranla ilgili işlemlerinde “kanunlara uygunluk”, “hesap verilebilirlik”, “şeffaflık”, “kararların gerekçeli olması” ilkelerine uygun davrandığı, ancak işleme karşı başvuru yollarını belirtmemesi nedeniyle “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, idareden bundan böyle bu ilkeye de uyması beklenmektedir.
V. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
17) 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu kararın başvurana tebliğ
tarihinden (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup iş hukukuna ilişkin talepler yönünden Serdivan (İş Mahkemesi veya İş Mahkemesi sıfatıyla
Asliye Hukuk) Mahkemesinde yargı yolu açıktır.
VI. KARAR
Açıklanan gerekçelerle başvurunun REDDİNE, Kararın, Başvurana ve Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğüne tebliğine
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi