ÖZET: Başvuran, görevden uzak geçirdiği 876 günün tamamının ikinci bölge hizmet süresinden sayılmasını talep etmiştir. Ancak, Emniyet Hizmetleri Sınıfı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği’nin 43. maddesi gereğince, görevden uzaklaştırılan, tutuklanan veya hüküm giyenlerin 3 ayı aşan sürelerinin ikinci bölgedeki hizmet süresinden sayılmayacağı belirtilmiştir. Başvuranın durumu, OHAL Komisyonu kararı ile göreve iade edilmesine rağmen, bu sürelerin ikinci bölge hizmet süresine dahil edilmesi mümkün olmamıştır.

Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın talebinin reddine yönelik işlemin hukuka uygun olduğunu tespit etmiştir. Başvuranın görevden uzak geçirdiği sürelerin ikinci bölge hizmet süresinden sayılmaması, ilgili mevzuat hükümleriyle çelişmediği için, başvurunun reddi yönünde karar verilmiştir. Bu durum, başvuranın mali ve sosyal haklarının ödenmesi gerektiği ancak ikinci bölge hizmetinin bu haklar arasında yer almadığı sonucunu doğurmaktadır.

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2019/12855-S.19922

BAŞVURU NO : 2019/11766

KARAR TARİHİ : 11/12/2019

RET KARARI

BAŞVURUYA KONU İDARE : EMNİYET GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

ŞANLIURFA İL EMNİYET MÜDÜRLÜĞÜ

BAŞVURUNUN KONUSU : Başvuranın ihraçta geçirdiği sürelerin ikinci bölge hizmet süresinden sayılması talebi hakkında

BAŞVURU TARİHİ : 27/06/2019

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Başvuran, … İl Emniyet Müdürlüğünde polis memuru olarak görev yapmakta iken

05.10.2016 tarihinde açığa alındığını, 06.01.2017 tarihinde 679 Sayılı KHK ile memurluktan

çıkartıldığını, OHAL Komisyonu kararı ile 26.02.2019 tarihinde tekrar görevine iade edildiğini, görevden uzakta geçirdiği 876 günün ikinci bölgedeki hizmet süresinden sayılması ile ilgili talepte bulunduğunu, 90 günlük kısmının bahse konu süreden sayıldığını ancak geri kalan kısmın Emniyet Hizmetleri Sınıfı Mensuplarının Atama ve Yer değiştirme Yönetmeliğinin 43.

Maddesi gereği kabul edilmediğini belirterek görevden uzakta geçirdiği 876 günün Emniyet

Hizmetleri Sınıfı Mensuplarının Atama ve Yer değiştirme Yönetmeliğine göre ikinci bölge hizmet süresinden sayılmasını talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Şanlıurfa Valiliği İl Emniyet Müdürlüğü’nün 31/07/2019 tarihli ve … sayılı yazısında,

2.1. Başvuranın 08.05.2019 tarihinde vermiş olduğu dilekçesinde göreve iade edilmesi sebebiyle ihraçta beklediği sürelerin hesaplanarak hizmet süresine eklenmesini ve ihraç sürelerinin ikinci bölge hizmet süresine eklenmesini talep ettiği,

2.2. Konu ile ilgili olarak Emniyet Hizmet Sınıfı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği’nin

İkinci Bölgedeki Hizmet Süresinden Sayılmayacak Süreler başlıklı 43. Maddesinde bulunan

“Aşağıda belirtilen hallere ait süreler ikinci bölgedeki hizmet süresinden sayılmaz…

c)Görevden uzaklaştırılan tutuklanan veya hüküm giyenlerin 3 ayı aşan süreleri …” hükmü doğrultusunda işlem tesis edildiği,

2.3. Başvuranın görevden uzakta geçirdiği (876) günün (90) günü 2. bölge hizmet süresinden sayılabileceği adı geçene tebliğ edilmek suretiyle bildirildiği,

3. Emniyet Genel Müdürlüğü’nün 08/08/2019 tarihli ve … sayılı yazısında,

3.1. Başvuranın … Emniyet Müdürlüğü kadrosunda görev yapmakta iken ikinci bölge ikinci görevini tamamlamak istediğinden 24/06/2016 tarihli onay ile … Emniyet Müdürlüğü kadrosuna atandığı, 03/10/2016 tarihli Bakanlık Makamı onayı ile görevden uzaklaştırıldığı, 06/01/2017 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan 679 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile kamu görevinden çıkarıldığı, sonrasında OHAL Komisyonu kararı gereğince 18/02/2019 tarihli onay ile yeniden memuriyete atamasının yapıldığı ve 26/02/2019 tarihinde … Emniyet

Müdürlüğü kadrosunda göreve başladığı,

3.2. Başvuranın görevden uzakta geçirdiği sürelerin ikinci bölge hizmetinde sayılması talebine ilişkin olarak, 02/12/2018 tarihli yazı ile Devlet Personel Başkanlığından görüş talep edildiği, Devlet Personel Başkanlığının 21/12/2019 tarihli cevabı yazısında “Devlet Memurlarının Yer

Değiştirme Suretiyle Atanmalarına ilişkin Yönetmeliğin 28 inci maddesinde (Emniyet

Hizmetleri Sınıfına dâhil personel hakkında kendi özel yönetmeliklerinin uygulanmasına devam edilir.) hükmü gereğince söz konusu personelin bölge hizmetinden sayılacak sürelerin hesabında kamu görevinden çıkarıldıkları tarihten göreve başladıkları tarihe kadar geçen sürelerin dikkate alınıp alınmayacağı hususunun Emniyet Hizmet Sınıfları Mensupları Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği hükümlerine göre değerlendirilmesinin uygun olacağı” şeklinde mütalaa verildiği,

açıklamalarına yer verilmektedir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

4. “18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi

Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…”,

5. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,

6. 7075 sayılı Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu Kurulması Hakkında Kanun

Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanunun ‘Kararların uygulanması’ başlıklı 10 uncu maddesinde; “… İlgililerin kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin kanun hükmünde kararname hükümleri, bu fıkrada belirtilen kişiler bakımından tüm hüküm ve sonuçlarıyla birlikte ortadan kalkmış sayılır. Bu kapsamda göreve başlayanlara, kamu görevinden çıkarılma tarihlerini takip eden aybaşından göreve başladıkları tarihe kadar geçen süreye tekabül eden mali ve sosyal hakları ödenir. Bu kişiler, kamu görevinden çıkarılmalarından dolayı herhangi bir tazminat talebinde bulunamaz.”,

7. Emniyet Hizmetleri Sınıfı Mensupları Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinin ;

7.1. “Bölgelerde Hizmet Zorunluluğu “ başlıklı 5 inci maddesinde; “Personelin atandığı bölgede, bu yönetmelik ile kalması öngörülen süreden önceden alınmasını gerektiren bir sebep olmadıkça o bölge için tespit edilmiş süre kadar hizmet görmesi zorunludur.”,

7.2. “Bölgeler ve Hizmet Süreleri” başlıklı 23 üncü maddesinde; ”…

Personelin hizmet süresinin hesaplanmasında süre başlangıç tarihi atandığı yerde göreve başlama tarihidir. Hizmet süresinin hesaplanmasında aynı il sınırları içinde bulunan farklı birimlerde geçirilen süreler birleştirilir…

İkinci bölgede Bakanlıkça uygun görülen yerlerde, o yer için belirlenmiş zorunlu hizmet süresi kadar daha kesintisiz olarak görev yapanlar, zorunlu bölge ikinci görevini tamamlamış sayılır.”

7.3. “ Hizmet sürelerinin Hesaplanması” başlıklı 28 inci maddesi ; “Aynı bölge veya il içinde yapılan yer değiştirmeler nedeniyle hizmet süreleri değişik yerlerde geçen personelin hizmet süresi hesaplanmasında; fiili olarak çalışılan yerlerde geçen süreler, o yer için belirlenen zorunlu hizmet süresine yüzdelik olarak oranlanır. Bu oranların toplamı %100 ‘e ulaştığında personel hizmet süresini bitirmiş sayılır. Bu hesaplamada personelin eski görev yerinden ilişik kesme tarihi esas alınır ve mehil müddeti yeni atandığı yerin hizmet süresine dâhil edilir.”

7.4. “İkinci Bölgedeki Hizmet Süresinden Sayılmayacak Süreler” başlıklı 43 üncü maddesinin c bendinde; “Görevden uzaklaştırılan, tutuklanan veya hüküm giyenlerin 3 ayı aşan süreleri de ikinci bölgedeki hizmet süresinden sayılmaz,”

hükümleri yer almıştır.

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE

ÖNERİSİ

8. Başvuranın talebinin reddine yönelik işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılarak başvurunun reddi yönündeki öneri Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme

9. Başvuran, görevden uzakta geçirdiği 876 günün tamamının ikinci bölge hizmet süresinden sayılmasını talep etmektedir.

10. Yukarıda verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden; OHAL Komisyonu kararı ile göreve iade edilenlerin kamu görevinden çıkarılmalarına ilişkin kanun hükmünde kararname hükümlerinin tüm hüküm ve sonuçlarıyla birlikte ortadan kalkmış sayılacağı ve bu şekilde göreve başlayanlara, kamu görevinden çıkarılma tarihlerini takip eden aybaşından göreve başladıkları tarihe kadar geçen süreye tekabül eden mali ve sosyal haklarının ödeneceği, görevden uzaklaştırılan, tutuklanan veya hüküm giyen emniyet hizmetleri sınıfı mensuplarının

3 ayı aşan sürelerinin ikinci bölgedeki hizmet süresinden sayılmayacağı hüküm altına

alınmıştır.

11. Şikâyet başvuru dosyasının incelenmesinden… İl Emniyet Müdürlüğünde polis memuru olarak görev yapmakta iken 05.10.2016 tarihinde açığa alınan başvuranın, 06.01.2017 tarihinde

679 Sayılı KHK ile memurluktan çıkartıldığı, OHAL Komisyonu kararı ile 26.02.2019

tarihinde tekrar göreve iade edildiği, başvuranın görevden uzakta geçirdiği 876 günün tamamının ikinci bölge hizmet süresinden sayılması yönündeki talebinin Emniyet Hizmet Sınıfı

Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği’nin 43. maddesi kapsamında görevden uzaklaştırılan, tutuklanan veya hüküm giyenlerin 3 ayı aşan sürelerinin ikinci bölgedeki hizmet süresinden sayılamayacağından bahisle reddi üzerine bakılmakta olan başvurunun yapıldığı anlaşılmaktadır.

12. Başvuranın görevden uzakta geçirdiği sürelerin ikinci bölge hizmetinde sayılması talebine ilişkin olarak, Devlet Personel Başkanlığından görüş talep edildiği, Devlet Personel

Başkanlığının 21/12/2019 tarihli cevabı yazısında ise “Devlet Memurlarının Yer Değiştirme

Suretiyle Atanmalarına ilişkin Yönetmeliğin 28 inci maddesinde (Emniyet Hizmetleri Sınıfına dâhil personel hakkında kendi özel yönetmeliklerinin uygulanmasına devam edilir.) hükmü gereğince söz konusu personelin bölge hizmetinden sayılacak sürelerin hesabında kamu görevinden çıkarıldıkları tarihten göreve başladıkları tarihe kadar geçen sürelerin dikkate alınıp alınmayacağı hususunun Emniyet Hizmetleri Sınıfı Mensupları Atama ve Yer Değiştirme

Yönetmeliği hükümlerine göre değerlendirilmesinin uygun olacağı” mütalaasına yer verildiği görülmüştür.

13. Olayda, başvuran tarafından her ne kadar görevden uzakta geçirdiği 876 günün tamamının ikinci bölge hizmet süresinden sayılması talep edilmekte ise de, Emniyet Hizmet Sınıfı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği’nin”; İkinci Bölgedeki Hizmet Süresinden Sayılmayacak

Süreler” başlıklı 43 üncü maddesinde görevden uzaklaştırılan tutuklanan veya hüküm giyenlerin 3 ayı aşan sürelerinin ikinci bölgedeki hizmet süresinden sayılmayacağı düzenlenmiştir.

14. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; başvuranın 7075 sayılı Kanunun 10 uncu maddesi kapsamında kamu görevinden çıkarılma tarihini takip eden aybaşından göreve başladığı tarihe kadar geçen süreye tekabül eden mali ve sosyal haklarının ödenmesi gerektiğinde şüphe bulunmamakta ise de, ikinci bölge hizmetinin bu kapsamda bir mali ve sosyal hak olmadığı, Emniyet Hizmetleri Sınıfı Mensupları Atama ve Yer Değiştirme

Yönetmeliği kapsamında bir yükümlülük olduğu, öte yandan görevden uzaklaştırılan tutuklanan veya hüküm giyenlerin 3 ayı aşan sürelerinin ikinci bölgedeki hizmet süresinden sayılmasına hukuken olanak bulunmadığı hususları dikkate alındığında başvuranın talebinin reddine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme

15. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar

Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; İdarenin “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

16. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Şanlıurfa İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE;

Kararın başvuran, Şanlıurfa İl Emniyet Müdürlüğü ve Emniyet Genel Müdürlüğü’ne tebliğine,

Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisi’nce karar verildi.

e-imzalıdır

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi