| ÖZET: Başvuran, 31 Mart 2019 tarihinde yapılan Mahalli İdareler Genel Seçimlerinde görev yapmasına rağmen ödüllendirilmediğini iddia ederek 500 TL’lik ödül talebinde bulunmuştur. Emniyet Genel Müdürlüğü, başvuranın isminin ödüllendirilen personel listesinde yer almadığını ve bu nedenle ödüllendirilmediğini açıklamıştır. Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın geçici görevlendirme ile Kaymakam koruması olarak görev yaptığını, ancak bu görevin asli görev niteliğinde olduğunu ve dolayısıyla ödüllendirme için yeterli bir sebep oluşturmadığını belirtmiştir. Ayrıca, başvuranın sunduğu görev belgesinin geçerliliği sorgulanmış ve idarenin takdir yetkisini kullanma hakkına sahip olduğu sonucuna varılmıştır. Sonuç olarak, başvuranın talebinin reddinin hukuka uygun olduğuna karar verilmiştir. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2019/12723-S.19747
BAŞVURU NO : 2019/12650
KARAR TARİHİ : 06/12/2019
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : EMNİYET GENEL MÜDÜRLÜĞÜ
BAŞVURUNUN KONUSU : 3201 sayılı Kanunun 86 ncı maddesi hükümleri çerçevesinde para ile ödüllendirme talebi hk.
BAŞVURU TARİHİ : 18/07/2019
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1) Başvuran; halen Akpınar Kaymakamlığında sicil sayılı Polis Memuru olarak geçici
görevlendirme ile Kaymakam Koruması olarak görev yaptığını, 31/03/2019 tarihinde gerçekleştirilen Mahalli İdareler Genel Seçimlerinde görev yapan Emniyet Müdürü
Rütbesindeki personele 1.000 TL, Emniyet Amiri, Başkomiser, Komiser Yardımcısı, Kıdemli
Başpolis ve Başpolis rütbesindeki personele 750 TL, Polis Memuru, Çarşı ve Mahalle Bekçisi ve Sivil Memur rütbesindeki personele 500 TL ödenerek ödüllendirildiklerini,
1.1) 31.03.2019 tarihinde kendisinin de seçim tedbirlerinde belirtilen saatler arasında fiili
olarak görev yapmasına rağmen ödüllendirmeden faydalandırılmadığını, Kırşehir’in diğer ilçelerinde kendisiyle aynı görevi yürüten koruma meslektaşlarının da bu şekilde ödüllendirildiğini, dilekçesi ekinde sunduğu Kaymakam onaylı görev belgesinden anlaşılacağı üzere 31.03.2019 tarihinde fiili olarak seçim tedbirlerinde görev yapmasına rağmen sehven emniyet tedbirlerinde görev alan personel listesinde gösterilmediğinden bu ödüllendirmeden faydalanamadığını belirterek, bahse konu 500 TL’lik ödüllendirmenin tarafına da yapılması talebiyle Kurumumuza başvuru yapmıştır.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2) Kurumumuzun 29/07/2019 tarihli ve sayılı bilgi ve belge talebine istinaden İçişleri
Bakanlığı Emniyet Genel Müdürlüğü tarafından gönderilmiş olan 26/08/2019 tarih ve E.
sayılı yazıda özetle; Emniyet Genel Müdürlüğü Güvenlik Daire Başkanlığı tarafından 09/04/2019 tarih ve sayılı yazıyla, 31 Mart 2019 Pazar günü yapılan Mahalli İdareler Genel
Seçimlerinde alınan emniyet tedbirlerinde görevlendirilen personelin isim listesinin talep
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
edilmesi üzerine, gönderilen personel listesinde başvuranın isminin bildirilmemesi nedeniyle ödüllendirmeden faydalandırılmadığı açıklamalarına yer verilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3) 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu
denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında, “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye
Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”
4) 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci
maddesinde; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”
5) 3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanununun “Para mükâfatı” başlıklı 86 ncı maddesinde;
“Emniyet örgütü mensupları, 1475 sayılı Nakdi Tazminat Kanunu hükümlerinden başka aşağıdaki durumlarda: A) Ülkenin güvenlik ve esenliği, Devletin çıkarları ve kişilerin can, ırz ve mallarını korumada yüksek hizmetleri görülenler, fiilen almakta oldukları aylık tutarlarının iki katından beş katına kadar; B) Olağanüstü durumlarda yaşamını ortaya koyarak büyük yararlıklar gösterenler, fiilen almakta oldukları aylık tutarlarının altı katından yirmi dört katına kadar, para verilerek ödüllendirilir.”
6) Emniyet Genel Müdürlüğünün 95293 sayılı ve 46 no’ lu Genelgesinin ‘Teklif
dosyalarının konusu ile ilgili dikkat edilecek hususlar’ başlıklı bölümünün b) fıkrasında;
“ … Teşkilat mensuplarının yasal olarak yerine getirmek zorunda oldukları asli görev konularının taltif teklifi olarak sunulmayacaktır.” hükümlerine yer verilmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE
ÖNERİSİ
7) Başvuranın talebinin reddine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonuç ve
kanaatine varılarak başvurunun reddi yönündeki öneri Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
8) Başvuran 1 numaralı paragrafta yer verildiği üzere, 31/03/2019 tarihinde gerçekleştirilen
Mahalli İdareler Genel Seçimlerinde yapmış olduğunu iddia ettiği görev sebebiyle maaş taltifi ile ödüllendirilmesi talebinde bulunmuştur.
9) Somut olayımızda, İçişleri Bakanlığı Emniyet Genel Müdürlüğünce, tüm emniyet teşkilatına
gönderilen 09/04/2019 tarih ve sayılı yazıyla, Ülkemizde 31 Mart 2019 tarihinde yapılan
Mahalli İdareler Genel Seçimleri ile ilgili olarak; seçim güvenliğinin sağlanmasına yönelik, seçim propaganda döneminin sona erdiği 30 Mart 2019 günü saat 18.00’ den itibaren, oy torbalarının teslimine kadar geçen süreçte alınan güvenlik tedbirlerinde aktif olarak görevlendirilen personelin ödüllendirilmesine karar verildiği belirtilerek, anılan amaçla
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
görevlendirilen emniyet teşkilatı personellerinin bildirilmesinin istenmesi üzerine, Kırşehir İl
Emniyet Müdürlüğünce düzenlenen taltif teklif listesinde başvuranın bildirilmemesi nedeniyle
Emniyet Genel Müdürlüğü Taltif Komisyonunca başvuranın değerlendirilmeye alınmadığı anlaşılmıştır.
10) Konuya ilişkin mevzuat hükümleri incelendiğinde, 3201 sayılı Emniyet Teşkilatı Kanunun
86 ncı maddesinde, Ülkenin güvenlik ve esenliği, Devletin çıkarları ve kişilerin can, ırz ve
mallarını korumada yüksek hizmetleri görülenler ile olağanüstü durumlarda yaşamını ortaya koyarak büyük yararlıklar gösteren emniyet örgütü mensuplarının para verilerek ödüllendirilmesi düzenlemesine yer verilmiş, ikincil mevzuat olarak taltif ile ödüllendirmeyi düzenleyen herhangi bir yönetmelik veya yönerge bulunmamakla birlikte ödüllendirme süreci ve kriterlerini belirleyen 6 numaralı paragrafta belirtilen Genelgeyle, para ile ödüllendirmede
Teşkilat mensuplarının yasal olarak yerine getirmek zorunda oldukları asli görev konularının taltif teklifi olarak sunulmayacağının hüküm altına alındığı görülmektedir.
11) Dosyanın incelenmesinden, İçişleri Bakanlığı Emniyet Genel Müdürlüğünün anılan
yazısına istinaden, Akpınar İlçe Emniyet Amirliğince hazırlanan taltif teklif listesinde, aktif olarak görev yaptığı yerleri de belirtilmek suretiyle (genel sorumlu, okul sorumlusu, seçim irtibat görevlisi, seyyar sandık güvenlik sorumlusu, oy torbaları toplama merkez görevlisi, vb.)
24 emniyet örgütü mensubunun bildirildiği, Kırşehir İl Emniyet Müdürlüğünce de diğer ilçe
emniyet müdürlüğü/amirliklerince gönderilen isimlerin birleştirilerek, Emniyet Genel
Müdürlüğüne gönderildiği anlaşılmıştır.
12) Başvuran Akpınar İlçe Kaymakamı tarafından onaylanan ancak üzerinde tarih olan fakat
sayı bulunmayan görev belgesini sunarak, 31.03.2019 tarihinde kendisinin de seçim tedbirlerinde belirtilen saatler arasında fiili olarak görev yaptığını iddia ederek para ödülünden faydalandırılmasını talep etmektedir. Ancak “Başarı Belgesi ve Ödüllendirme” konulu
Emniyet Genel Müdürlüğünün 46 numaralı Genelgesinin incelenmesinden görüleceği üzere; taltif dosyalarının teklif edilmeden önce kurulan Taltif Ön Komisyonu tarafından ayrıntılı olarak incelenmesi gerektiği ve teşkilat mensuplarının yasal olarak yerine getirmek zorunda oldukları asli görev konularının taltif teklifi olarak sunulamayacağı düzenlemesi karşısında, belirtilen tarihte başvuranın geçici görevlendirme ile Akpınar Kaymakamının koruması olarak görev yaptığı, her ne kadar Kaymakam tarafından onaylandığı belirtilen görev belgesinde başvuranın, 31/03/2019 tarihinde gerçekleştirilen Mahalli İdareler Genel seçimlerinde seçim tarihlerinde belirtilen saatlerde görev yaptığı belirtilmekte ise de, görevlendirme yazısının söz konusu seçimin üzerinden bir aydan fazla bir sürenin geçmesinden sonra düzenlendiği, söz konusu bu belgeye tarih konulmasına rağmen sayı verilmediği bu çerçevede kurum kayıtlarına girmeyen görevlendirme yazısının, Resmi Yazışmalarda Uygulanacak Usul Ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin 3 üncü maddesinde belirtilen, “Herhangi bir bireysel işlemin, kurumsal fonksiyonun veya kurumsal işlemin yerine getirilmesi için alınmış ya da idare tarafından hazırlanmış; içerik, ilişki ve formatı ile ait olduğu fonksiyon veya işlem için delil teşkil ederek aidiyet zincirini muhafaza eden, el yazısı ya da güvenli elektronik imza ile imzalanmış ve EBYS ya da kurumsal belge kayıt sistemleri içinde kayıt altına alınmış her türlü kayıtlı bilgi veya doküman” niteliğini sağlayan belge niteliğine sahip olmadığı diğer yandan
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
sunulan görev yazısının muhatabının da “İlgili makama” şeklinde belirtilmek suretiyle genel olarak düzenlendiği görülmüştür.
13) Yukarıda anlatılan hususlar, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili
mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; taltif teklif listesinde ismine yer verilmeyen başvuranın, taltifle ödüllendirmeye konu tarihlerde geçici görevle Kaymakam koruması olarak görev yaptığı, bu görevin niteliği gereği asli görevinin koruma hizmetini yerine getirmek olduğu, her ne kadar Akpınar Kaymakamlığı ile yapılan görüşmelerde; başvuranın seçim günü Kaymakamla birlikte seçim mahallerine gittiği belirtilmekte ise de, bu hizmetin başvuranın asli görevinin bir unsuru olduğu, diğer yandan başvuranın, Kırşehir’in diğer ilçelerinde kendisiyle aynı görevi yürüten koruma meslektaşlarının söz konusu ödüllendirmeden faydalandırıldığı iddiasına yönelik yapılan incelemede de, Kırşehir İli, Boztepe, Mucur, Çiçekdağı İlçelerinde Kaymakam yakın koruması olarak görev yapan polis memurlarının seçimden önce seçim güvenliğinin sağlanmasına yönelik olarak görevlendirmelerinin yapıldığı; ancak Akpınar Kaymakamlığı İlçe Emniyet Müdürlüğünce seçimden önce yapılan görevlendirmede başvuranın görevlendirmeye dahil edilmediği, ayrıca
Kırşehir Valisinin yakın koruması Komiser Yardımcısı . . ile Kırşehir İl Emniyet Müdürü
Özel Kalem Müdürü Komiser Yardımcısı . . nin de seçim tedbirlerinde aktif görev almaması nedeniyle ödüllendirmeden faydalandırılmadığı görülmüş olup, bu çerçevede taltif ödemesi yapılması konusunda takdir hakkı bulunduğu kuşkusuz olan ve yüksek hizmetleri geçtiği görülen personele maaş ödülü verilmesi hususunda tercihte bulunma hak ve yetkisine sahip olan idarenin, bu yetkisini belirli bir kişi lehine kullanmaya zorlanamayacağı, ayrıca dosya içeriğinden idarenin takdir yetkisini kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırı bir biçimde kullandığına dair somut bir bilgi ve belgeye ulaşılamadığından, başvuranın da taltif edilmeyi gerektirir hangi yüksek hizmetinin bulunduğuna veya göstermiş olduğu büyük yararlılıklara ilişkin somut bir bilgi ve belge ortaya koymadığından, başvuranın maaş taltifi ile ödüllendirilmesi talebinin idarece reddedilmesine yönelik işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı, dolayısıyla söz konusu şikâyet başvurusunun reddi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
14) İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede
yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, şikâyet başvurusu kapsamında, idarenin, başvurana ilişkin işlemlerle ilgili bilgi ve belgeleri süresi içerisinde gönderdiği ancak gerekçeli olarak Kurumumuza göndermediği, bu anlamda, “kararların gerekçeli olması” ilkesine uymadığı, yine başvuru sahibine verdiği cevapta idari işleme karşı hangi sürede hangi mercie başvurabileceğini göstermediği bu nedenle de karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine de uymadığı tespit edildiğinden, idarenin bahse konu ilkelere uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
15) 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 21 inci maddesinin
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre, kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup, Yozgat İdare Mahkemesine yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle, BAŞVURUNUN REDDİNE;
Kararın Başvuran ve Emniyet Genel Müdürlüğüne tebliğine
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisi’nce karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi