|
ÖZET: Başvuran, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 64. maddesi uyarınca disiplin cezası almaksızın sekiz yılını doldurduğu gerekçesiyle bir kademe ilerlemesi talep etmiştir. Ancak Sağlık Bakanlığı, başvuranın 4/B statüsünde çalıştığı sürelerin bu hesaplamaya dahil edilemeyeceğini belirtmiştir. İdare, 4/B kapsamındaki sözleşmeli personelin devlet memuru olarak kabul edilmediğini ve bu nedenle disiplin cezası almaksızın geçirilen sürelerin 657 sayılı Kanun’un 64. maddesi çerçevesinde değerlendirilemeyeceğini ifade etmiştir.
Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın talebinin reddedilmesi gerektiği sonucuna varmıştır. Değerlendirmede, başvuranın 4/B statüsünde geçirdiği sürelerin, memur kadrosuna geçişten önceki hizmet süreleri olarak kabul edilemeyeceği ve bu nedenle 657 sayılı Kanun’un 64. maddesinin uygulanamayacağı belirtilmiştir. Ayrıca, başvuranın sekiz yıllık kesintisiz hizmet süresinin bulunmadığı da vurgulanmıştır. Sonuç olarak, başvuranın talebi hukuka uygun bulunmamış ve reddedilmiştir. İdarenin işlemlerinin genel olarak iyi yönetim ilkelerine uygun olduğu, ancak başvuru yollarının belirtilmemesi nedeniyle bir eksiklik olduğu ifade edilmiştir. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2020/1852-S.20.2870
BAŞVURU NO : 2019/17324
KARAR TARİHİ : 03/02/2020
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : SAĞLIK BAKANLIĞI
Sözleşmeli personelin özlük hakları hakkında.
BAŞVURUNUN KONUSU :
BAŞVURU TARİHİ : 01/10/2019
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1) Başvuran özetle: 657 sayılı DMK 64. maddesine göre disiplin cezası almaksızın geçirilen
sekiz yıllık süreye karşılık 1 kademe verildiğini, Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 3.İdari Dava
Dairesi tarihli kararında 657 sayılı kanunun 4 B hükmüne göre çalışılmış süreler için Danıştay’ın yerleşik ” 657 hükümlerinin 657 4/B’li personeller için referans norm olarak kabul edileceği” görüşüne dayanarak sekiz yıl hesabında değerlendirilmesi hususunda karar verdiğini, bu emsal karar nedeniyle 1164 günlük 657 4/B sürelerinin eklenmesi suretiyle 657 sayılı DMK 64. maddesine göre 1 kademe verilmesi yönündeki talebinin DPB görüşüne dayanarak Sağlık Bakanlığınca ret olunduğunu, belirterek
8 yılı aşan toplam 657 sayılı Kanunun 4/B ve 657 4/A’daki hizmet süreleri ve emsal karar
nedeniyle kendisine 1 kademe verilmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2) Sağlık Bakanlığının 04/11/2019 tarih ve sayılı yazısında;
2.1) 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 64 üncü maddesinde “…son sekiz yıl içinde
herhangi bir disiplin cezası almayan memurlara, aylık derecelerinin yükseltilmesinde dikkate alınmak üzere bir kademe ilerlemesi uygulanır…” hükmünün bulunduğu,
2.2) Adı geçenin 05/09/2007-14/05/2010 ve 28/01/2014-13/08/2014 tarihleri arasında 4/B
kapsamında sözleşmeli personel, 14/08/2014 tarihinden itibaren ise 657 sayılı Devlet
Memurları Kanununa tabi kadrolu memur olarak görev yaptığı,
2.3) 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 4/B maddesine göre sözleşmeli statüde istihdam
edilen personelin Devlet memur olmaması ve mevzuatlarında disiplin hükümlerinin bulunmaması nedeniyle söz konusu statüdeki hizmetlerin disiplin cezası almaksızın geçirilen sekiz yıllık sürenin hesabında değerlendirilemeyeceği yönünde olduğu,
2.4) Devlet Personel Başkanlığının 14/10/2011 tarih ve 18177 sayılı yazılarında “657 sayılı
Devlet Memurları Kanununun 4/B maddesine göre sözleşmeli personel statüsünde çalışmakta iken memur kadrolarına geçirilen personel için sözleşmeli çalıştığı dönemlere ilişkin olarak mezkûr Kanunun 64 üncü ve geçici 36 ncı maddesinin uygulanmasının mümkün bulunmadığı” görüşlerine yer verildiğinden, ilgilinin belirtilen tarihler arasında 4/B kapsamında sözleşmeli olarak geçen hizmet süresinin 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 64 üncü maddesinin uygulanmasında dikkate alınmaması işleminde herhangi bir yanlışlık bulunmadığı…”
Bildirilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3) “18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının ilgili hükümleri
3.1) “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde
“Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet
Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…”
3.2) Kamu hizmeti görevlileriyle ilgili hükümler başlıklı 128 inci maddesinin 2 nci fıkrasında:
“Memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri, hakları ve
yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğer özlük işleri kanunla düzenlenir. (Ek cümle:
7/5/2010-5982/12 md.) Ancak, malî ve sosyal haklara ilişkin toplu sözleşme hükümleri saklıdır”
4) 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci
Maddesinin birinci fıkrasında “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,
5) 657 sayılı Devlet Memurları Kanunun ilgili maddeleri:
5.1) “İstihdam şekilleri” başlıklı 4 üncü maddesinin (B) fıkrasında Sözleşmeli Personel:
Kalkınma planı, yıllık program ve iş programlarında yer alan önemli projelerin hazırlanması, gerçekleştirilmesi, işletilmesi ve işlerliği için şart olan, zaruri ve istisnai hallere münhasır olmak üzere özel bir meslek bilgisine ve ihtisasına ihtiyaç gösteren geçici işlerde, Cumhurbaşkanınca belirlenen esas ve usuller çerçevesinde, ihdas edilen pozisyonlarda, mali yılla sınırlı olarak sözleşme ile çalıştırılmasına karar verilen ve işçi sayılmayan kamu hizmeti görevlileridir”,
5.2) Kademe ve kademe ilerlemesi başlıklı 64 üncü maddesinin 4 üncü fıkrası: “Son sekiz yıl
içinde herhangi bir disiplin cezası almayan memurlara, aylık derecelerinin yükseltilmesinde dikkate alınmak üzere bir kademe ilerlemesi uygulanır.”
5.3) Geçici Madde 36 ncı maddesi: (Ek: 13/2/2011 – 6111/116 md.)
A) Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce tutulmakta olan sicil dosyaları, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihi izleyen beşinci yılın sonuna kadar muhafaza edilir. Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce olumsuz sicil almış olan memurların itirazları ve bu itirazların sonuçlandırılması hakkında, 657 sayılı Kanunun bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla değiştirilen veya yürürlükten kaldırılan sicile ilişkin hükümleri uygulanır.
B) Bu maddenin yayımı tarihinden önceki son altı yıllık sicil notu ortalaması doksan ve daha yukarı olanlardan 37 nci maddede yer alan bir üst dereceye yükseltme uygulamasından yararlanmamış olanlar hakkında, bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla değiştirilen 37 nci maddenin değişiklikten önceki hükmü uygulanır. Bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla değiştirilen 37 nci maddede yer alan sekiz yıllık süre, ilk sekiz yıllık dönem için, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önceki; a) Son beş yıllık sicil notu ortalaması doksan ve daha yukarı olanlar için üç yıl, b) Son dört yıllık sicil notu ortalaması doksan ve daha yukarı olanlar için dört yıl, c) Son üç yıllık sicil notu ortalaması doksan ve daha yukarı olanlar için beş yıl, d) Son iki yıllık sicil notu ortalaması doksan ve daha yukarı olanlar için altı yıl, e) Son sicil notu doksan ve daha yukarı olanlar için yedi yıl, olarak uygulanır.
C) Bu maddenin yayımı tarihinden önceki son altı yıllık sicil notu ortalaması doksan ve daha yukarı olanlardan bir kademe ilerlemesi uygulamasından yararlanmamış olanlar hakkında, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla değiştirilen 64 üncü maddenin ikinci fıkrasının değişiklikten önceki hükmü uygulanır. Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla değiştirilen 64 üncü maddenin dördüncü fıkrasında yer alan sekiz yıllık süre, ilk sekiz yıllık dönem için, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önceki; a) Son beş yıllık sicil notu ortalaması doksan ve daha yukarı olanlar için üç yıl, b) Son dört yıllık sicil notu ortalaması doksan ve daha yukarı olanlar için dört yıl, c) Son üç yıllık sicil notu ortalaması doksan ve daha yukarı olanlar için beş yıl, d) Son iki yıllık sicil notu ortalaması doksan ve daha yukarı olanlar için altı yıl, e) Son sicil notu doksan ve daha yukarı olanlar için yedi yıl, olarak uygulanır.
D) 657 sayılı Kanunun bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla değiştirilen hükümleri gereğince, ilgililere geriye dönük olarak herhangi bir şekilde malî ve sosyal hak sağlanamaz ve hiçbir şekilde ödeme yapılmaz.”
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİNE
ÖNERİSİ:
Kamu Denetçisi Sadettin Kalkan tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebinin reddedilmesi yönündeki öneri Kamu Başdenetçisine sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme:
6) Bilgi ve belgelerin incelenmesinden, başvuranın Bölge Adliye Mahkemesi 3.İdari Dava
Dairesinin arihli kararını sunarak, 657 sayılı DMK 64.
maddesine göre disiplin cezası almaksızın geçirilen sekiz yıllık süreye karşılık 1 kademe verildiğini belirterek 8 yılı aşan hizmeti nedeniyle kendisine 1 kademe verilmesini talep etmektedir.
7) İdare cevap yazısında, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 64 üncü maddesinde “…son
sekiz yıl içinde herhangi bir disiplin cezası almayan memurlara, aylık derecelerinin yükseltilmesinde dikkate alınmak üzere bir kademe ilerlemesi uygulanır…” hükmünün bulunduğunu, başvuranın 05/09/2007-14/05/2010 ve 28/01/2014-13/08/2014 tarihleri arasında 4/B kapsamında sözleşmeli personel, 14/08/2014 tarihinden itibaren ise 657 sayılı Devlet
Memurları Kanununa tabi kadrolu memur olarak görev yaptığını, 657 sayılı Devlet Memurları
Kanununun 4/B maddesine göre sözleşmeli statüde istihdam edilen personelin Devlet memur olmaması ve mevzuatlarında disiplin hükümlerinin bulunmaması nedeniyle söz konusu statüdeki hizmetlerin disiplin cezası almaksızın geçirilen sekiz yıllık sürenin hesabında değerlendirilemeyeceğini, Devlet Personel Başkanlığının 14/10/2011 tarih ve sayılı yazılarında “657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 4/B maddesine göre sözleşmeli personel statüsünde çalışmakta iken memur kadrolarına geçirilen personel için sözleşmeli çalıştığı dönemlere ilişkin olarak mezkûr Kanunun 64 üncü ve geçici 36 ncı maddesinin uygulanmasının mümkün bulunmadığı” görüşlerine yer verildiğini, başvuranın belirtilen tarihler arasında 4/B kapsamında sözleşmeli olarak geçen hizmet süresinin 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun
64 üncü maddesinin uygulanmasında dikkate alınmaması işleminde herhangi bir yanlışlık
bulunmadığını bildirmiştir.
8) 657 sayılı Kanunun 64 üncü maddesinde “Son sekiz yıl içinde herhangi bir disiplin cezası
almayan memurlara aylık derecelerinin yükseltilmesinde dikkate alınmak üzere bir kademe ilerlemesi uygulanır.” hükmü memurlara ve mevzuatla memur olarak görevlendirilen kişilere uygulanmaktadır. Maddenin geriye dönük 8 yıllık bir hizmeti öngördüğü, son sekiz yıllık zaman diliminin esas alınmasını amaçladığı anlaşılmaktadır.
9) Başvuranı hizmet dökümü incelendiğinde 05/09/2007-14/05/2010 ve 28/01/2014-
13/08/2014 tarihleri arasında 4/B kapsamında sözleşmeli personel, 14/08/2014 tarihinden itibaren ise 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi kadrolu memur olarak görev yaptığı, hizmetin kesintili olduğu görülmektedir. Bu çerçevede başvuranın, 4/B’li olarak yaptığı hizmetlerin kabul edilmesi durumunda dahi, son sekiz yıllık hizmetinin kesintisiz olmadığı ve başvuru tarihinden (2019) geriye dönük 8 yıllık döneme (2011) kadar 8 yıllık ve kesintisiz bir hizmetinin bulunmadığı anlaşılmaktadır.
10) Benzer nitelikli, (Erzurum 2. İdare Mahkemesince) 632 sayılı Kanun Hükmünde
Kararname ile memur kadrosuna atanan ilgililerin 4924 sayılı Eleman Temininde Güçlük
Çekilen Yerlerde Sözleşmeli Sağlık Personeli Çalıştırılması ile Bazı Kanun ve Kanun
Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun kapsamında sözleşmeli statüde geçirdikleri hizmet süreleri dışında sözleşmeli sürede kadrolu memurlara tanınan özlük hakkının kazanılmış hak aylık derece ve kademelerinde değerlendirileceğine yönelik herhangi bir düzenlemenin bulunmadığı, davacının taleplerinin memur kadrosuna atamasının yapıldığı tarihten öncesine ilişkin olduğu ve söz konusu talepler kadrolu olarak görev yapan memurlara yönelik tanınan hakları kapsadığından, idarece tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine dair verilen karar Danıştay 12.Daire
Başkanlığının 10/09/2019 tarihli ve 2018/6182 E. 2019/5714 sayılı kararı ile onanmıştır.
11) Ayrıca, yukarıda (2.4 nolu paragraf) belirtilen Devlet Personel Başkanlığının 14/10/2011
tarih ve sayılı yazılarında “657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 4/B maddesine göre sözleşmeli personel statüsünde çalışmakta iken memur kadrolarına geçirilen personel için sözleşmeli çalıştığı dönemlere ilişkin olarak mezkûr Kanunun 64 üncü ve geçici 36 ncı maddesinin uygulanmasının mümkün bulunmadığı bildirilmiştir.
12) Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde, yukarıda belirtilen sebep ve gerekçelerle
başvuranın talebinin ret edilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme:
13) İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede
yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; idareden istenilen bilgi ve belgelerin süresi içinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği, ayrıca idarenin başvuranla ilgili işlemlerinde “kanunlara uygunluk”, “hesap verilebilirlik”, “şeffaflık”, “kararların gerekçeli olması” ilkelerine uygun davrandığı, ancak işleme karşı başvuru yollarını belirtmemesi nedeniyle “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, idareden bundan böyle bu ilkeye de uyması beklenmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
14) 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının
başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Ankara İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE
Kararın, Başvurana ve Sağlık Bakanlığına tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi