|
ÖZET: Başvuran, Silifke Özel Eğitim Uygulama Eğitimi Merkezi’nde ücretli öğretmen olarak çalıştığını ve ek ders ücretinin %25 artırımlı ödenmesi gerektiğini iddia etmiştir. İdare ise, ek ders ücretinin artırımlı ödenemeyeceğini, zira Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın bu konuda bağlayıcı görüşü olduğunu belirtmiştir. İdare, özel eğitime muhtaç öğrencilerin eğitim gördüğü kurumlarda görevli öğretmen ve yöneticilere ek ders ücretinin %25 fazlasıyla ödeneceğini, ancak ücretli öğretmenler için böyle bir düzenlemenin bulunmadığını ifade etmiştir.
Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın iddialarını, idarenin açıklamalarını ve ilgili mevzuatı değerlendirerek, ücretli öğretmenlere de ek ders ücretlerinin artırımlı ödenmesi gerektiği sonucuna varmıştır. Bu durum, Anayasa’nın eşit işe eşit ücret ilkesine ve kamu hizmetinin etkinliğine aykırılık teşkil etmektedir. Dolayısıyla, Kamu Denetçiliği Kurumu, DMK’nın 176. maddesinde değişiklik yapılması yönünde tavsiyede bulunmuştur. İdarenin, bu karar doğrultusunda 30 gün içinde işlem tesis etmesi gerekmektedir. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2020/6336-S.20.10036
BAŞVURU NO : 2019/18529
KARAR TARİHİ : 20/04/2020
TAVSİYE KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : CUMHURBAŞKANLIĞI
HAZİNE VE MALİYE BAKANLIĞI
MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI
BAŞVURUNUN KONUSU : Ücretli öğretmenlere ek ders ücretinin %25 artırımlı ödenmesi talebi hk
BAŞVURU TARİHİ : 23/10/2019
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran, başvurusunda özetle; Silifke Özel Eğitim Uygulama Eğitimi Merkezi Okulunda ücretli öğretmen olarak çalıştığını, İstanbul 1. İdare Mahkemesinin 2010/1040 esas ve 2010/2129 sayılı kararı gereği otistik çocukların eğitim gördüğü okulda ücretli kadrolu ayrımı olmadan ücretli öğretmenlere de ek ders ücretlerinin %25 fazla ödenmesi gerektiğini belirterek, ek ders ücretinin %25 fazla ödenmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Başvuruya konu iddia hakkında istenen bilgi ve belge talep yazımıza istinaden Milli Eğitim
Bakanlığı tarafından gönderilen cevabi yazı ve eklerinde özetle;
2.1. 10.07.2018 tarihli ve 30474 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı
Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 220/A maddesinin birinci fıkrasının (g)
bendinde Bakanlığın görev alanına giren hususlarda mevzuatta yer alan malî hükümlerin uygulanmasını yönlendirme, bu konuda ortaya çıkabilecek her türlü meseleyi çözme ve tereddütleri gidermede Hazine ve Maliye Bakanlığının yetkili olduğu,
2.2. Bu yetkiye istinaden Hazine ve Maliye Bakanlığının malî konulara ilişkin görüşlerinin tüm kamu kurum ve kuruluşları bakımından bağlayıcı nitelikte olduğu, bu bağlamda ekte de gönderilen Hazine ve Maliye Bakanlığının konuya ilişkin görüşünde özetle; MEB’e bağlı eğitim kurumlarından özel eğitime muhtaç öğrencilerin eğitim gördüğü kurumlarda Millî
Eğitim Bakanlığı Yönetici ve Öğretmenlerinin Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Kararın 9’uncu maddesi kapsamında ek ders ücreti karşılığında ders okutmak üzere görevlendirilenlerin ek ders ücretlerinin %25 fazlasıyla ödenmesinin mümkün bulunmadığının belirtildiği,
2.3. Bu çerçevede, ek ders ücreti karşılığında ders okutmak üzere görevlendirilenlerin ek ders ücretlerinin, kadrolu öğretmenlerde olduğu gibi %25 fazlasıyla ödenmesinin mümkün bulunmadığı bu nedenle başvuranın çalıştığı birimlere ve çalıştığı sürelere ilişkin bilgilerin gönderilmesine gerek görülmediği,
2.4. Diğer taraftan, şahsa münhasır yargı kararlarına bağlı olarak başkaları adına aynı doğrultuda işlem tesis edilmesinin mümkün bulunmadığı, ayrıca yargı kararlarına bakıldığında, konu hakkında açılan idari davaların lehlerine sonuçlandığı,
2.5. Bakanlıkça bu konuda farklı bir uygulama yapılabilmesinin yasal olarak mümkün bulunmadığı,
ifade edilmektedir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. Anayasa’nın Çalışma hakkı ve ödevi başlıklı 49. maddesinde; “Çalışma, herkesin hakkı ve ödevidir. Devlet, çalışanların hayat seviyesini yükseltmek, çalışma hayatını geliştirmek için çalışanları ve işsizleri korumak, çalışmayı desteklemek, işsizliği önlemeye elverişli ekonomik bir ortam yaratmak ve çalışma barışını sağlamak için gerekli tedbirleri alır.”
“Ücrette adalet sağlanması” başlıklı 55 inci maddesinde; “Ücret emeğin karşılığıdır.
Devlet, çalışanların yaptıkları işe uygun adaletli bir ücret elde etmeleri ve diğer sosyal yardımlardan yararlanmaları için gerekli tedbirleri alır.”
“Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye
Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikayetleri inceler.”,
4. 6.4.1949 gün ve 9119 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı uyarınca 27.5.1949 gün ve 7217 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Evrensel
Beyannamesi’nin: 23. maddesinde; “1. Herkesin çalışma, işini serbestçe seçme, adaletli ve elverişli koşullarda çalışma ve işsizliğe karşı korunma hakkı vardır. 2. Herkesin, herhangi bir ayrım gözetmeksizin, eşit iş için eşit ücrete hakkı vardır.”
5. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,
6. 14/07/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun
“Ders görevi” başlıklı 89 uncu maddesinde; “Her derecedeki eğitim ve öğretim kurumları ile
Üniversite ve Akademi (Askeri Akademiler dahil), okul, kurs veya yaygın eğitim yapan kurumlarda ve benzeri kuruluşlarda öğretmen veya öğretim üyesi bulunmaması halinde öğretmenlere, öğretim üyelerine veya diğer memurlara veyahut açıktan atanacaklara ücret ile ek ders görevi verilebilir. Ücretle okutulacak ders saatlerinin sayısı, ders görevi alacakların nitelikleri ve diğer hususlar Cumhurbaşkanı kararı ile tespit olunur.”
176 ncı maddesinin birinci ve ikinci fıkrasında ise; “Bu Kanunun 89 uncu maddesine göre
kendilerine ders görevi verilenlere, ders saati başına gündüz öğretimi için 140, örgün ve yaygın eğitim kurumlarında yarıyıl ve yaz tatillerinde, cumartesi ve pazar günleri ile saat 18.00’den sonra başlayan öğretim faaliyetleri için 150 gösterge rakamının bu Kanuna göre belirlenen aylık katsayısı ile çarpımından oluşan miktar üzerinden ek ders ücreti ödenir.
Bu ücretler, özel eğitime muhtaç öğrencilerin eğitim ve öğretim gördüğü kurumlarda görevli öğretmen ve yöneticiler ile bu öğrencilere yönelik olarak açılan özel sınıf öğretmenlerine ve cezaevlerinde görevli öğretmenlere %25, Millî Eğitim Bakanlığı Örgün ve Yaygın Eğitimi
Destekleme ve Yetiştirme Kursları Yönergesi kapsamında görev alan yönetici ve öğretmenlere
%100 fazlasıyla ödenir.”
7. 16.12.2006 tarih ve 26378 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığı
Yönetici Ve Öğretmenlerinin Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Kararın
Ders ücreti karşılığında görevlendirme başlıklı 9. Maddesinde; “(1) Öğretmen sayısının yetersiz olması hâlinde; a) Yüksek öğrenimli olmak koşuluyla;
1) (Değişik :24/9/2012-2012/3773 B.K.K.) Bu Karar kapsamındaki yönetici ve öğretmenler
dışındaki resmî görevliler ile sınıf öğretmenlerine ilköğretim, orta öğretim ve yaygın eğitim kurumlarında haftada 8 saate,
2) (Değişik Alt Bent-BKK 2017/10010) Resmî görevi bulunmayanlar ile emeklilere okul öncesi,
ilköğretim, orta öğretim, özel eğitim ve yaygın eğitim kurumlan ile yabancı uyrukluların eğitim gördüğü geçici eğitim merkezlerinde haftada 30 saate,
kadar ek ders görevi verilebilir.”
Görevin fiilen yapılması başlıklı 25. Maddesinde; “(1) Bu Karar kapsamında ek ders ücreti ödenebilmesi için, ek ders görevinin fiilen yapılmış olması, ek ders görevinden sayılan veya ek ders görevinin yapılmış sayılacağı hâller bakımından ise bu Kararda belirlenen koşulların oluşması şarttır…”
düzenlemeleri yer almaktadır.
IV. KAMU DENETÇİSİ SN. SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİNE
ÖNERİSİ
8. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; Başvuranın iddiaları, İdarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek hazırlanan Tavsiye Karar Önerisi Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 9. Başvuran özetle, Silifke Özel Eğitim Uygulama Eğitimi Merkezi Okulunda ücretli öğretmen olarak çalıştığını, otistik çocukların eğitim gördüğü okulda ücretli kadrolu ayrımı olmadan ücretli öğretmenlere de ek ders ücretlerinin %25 fazla ödenmesi gerektiğini belirterek, ek ders ücretinin %25 fazla ödenmesini talep etmektedir.
10. İdare ise başvuranın talebini, ek ders ücreti karşılığında ders okutmak üzere görevlendirilenlerin ek ders ücretlerinin, kadrolu öğretmenlerde olduğu gibi %25 fazlasıyla ödenmesinin hukuken mümkün bulunmaması nedeniyle uygun görmemiştir.
11. İdarenin kararına temel oluşturan Maliye Bakanlığının 01/5/2008 tarih ve 115904 sayılı görüş yazısında, 1/12/2006 tarihli ve 2006/11350 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla 1/7/2006 tarihinden geçerli olmak üzere yürürlüğe konulan MEB’e ait Yönetici ve Öğretmenlerinin Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Karar’ın “Ders ücreti karşılığında görevlendirme” başlıklı 9 uncu maddesinde; “(1) Öğretmen sayısının yetersiz olması hâlinde; a) Yüksek öğrenimli olmak koşuluyla; l) Bu Karar kapsamındaki yönetici ve öğretmenler dışındaki resmî görevliler ile sınıf öğretmenlerine ilköğretim okulu 6, 7 ve 8 inci sınıflarında, orta öğretim ve yaygın eğitim kurumlarında haftada 8 saate,
2) Resmî görevi bulunmayanlar ile emeklilere, okul öncesi, ilköğretim, orta öğretim, özel eğitim
ve yaygın eğitim kurumlarında haftada 30 saate, kadar ek ders görevi verilebilir.
b) İlgili mevzuatında belirtilen esaslara göre uzman ve usta öğretici olarak nitelendirilenlerden; l) Resmî görevi bulunanlara haftada 10 saate,
2) Resmî görevi bulunmayanlara haftada 40 saate,
kadar okul öncesi, meslekî ve teknik orta öğretim, özel eğilim ve yaygın eğitim kurumlarında ek ders görevi verilebilir, “ hükmüne yer verildiği,
Diğer taraftan, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun “Ders ve konferans ücretleri” başlıklı değişik 176 ncı maddesinin 1 ve 2 nci fıkralarında da bu konuya yer verildiği bu hükümden anlaşılacağı üzere, söz konusu Kanunun 89 uncu maddesi uyarınca kendilerine ders görevi verilenlere ders saati başına ödenecek ek ders ücreti tutarları ile bu ücretlerin kimlere ne oranda artırımlı ödeneceği, ders görevinin yerine getirildiği zaman ve yere göre yukarıda zikredilen maddenin birinci ve ikinci fıkralarında düzenlendiği,
Kanunun 176 ncı maddesinin ikinci fıkrasında; özel eğitime muhtaç öğrencilerin eğitim ve öğretim gördüğü kurumlarda görevli öğretmen ve yöneticiler ile bu öğrencilere yönelik olarak açılan özel sınıf öğretmenlerinin ek ders ücretlerinin %25 fazlasıyla ödeneceğine dair hükmün yer aldığı, ancak bu kurumlarda anılan görevliler dışında kalanlardan kendilerine ek ders ücreti karşılığında ders görevi verilenlere ilişkin olarak ek ders ücretlerinin artırımlı ödeneceğine ilişkin olarak herhangi bir düzenlemenin bulunmadığı, bu itibarla, söz konusu kurumlarda ek ders ücreti karşılığında ders okutmak üzere görevlendirilenlerin ek ders ücretinin %25 fazlasıyla ödenmesinin mümkün bulunmadığını değerlendirmiştir.
12. Kanun koyucu tarafından kamu hizmetlerinin yürütülmesinde farklı istihdam şekilleri öngörülmüş olup, öğretmenlerin istihdam biçimi de çeşitlilik göstermektedir. 657 sayılı Kanunun 4’üncü maddesi kapsamında öğretmenler memur ya da sözleşmeli personel olarak istihdam edilebilmektedir. Eğitim kurumlarında yeterli öğretmen bulunmaması halinde anılan Kanunun 89’uncu maddesi kapsamında açıktan atanacaklara ücret ile ek ders görevi verilebilmektedir.
13. Anayasanın 128’inci maddesinde kamu hizmeti görevlileriyle ilgili hükümler düzenlenmektedir. Buna göre, devletin genel idare esaslarına göre yürütmekle yükümlü olduğu kamu hizmetlerinin gerektirdiği asli ve sürekli görevlerin, memurlar ve diğer kamu görevlileri eliyle görülmesi gerekmektedir. Bu itibarla söz konusu öğretmenlerin kural olarak memur veya diğer kamu görevlisi olarak istihdam edilmesi, diğer istihdam biçimlerine ise zorunlu hallerde başvurulması gerekmektedir. Başvuranın görevlendirilmesinin yasal dayanağını oluşturan 657 sayılı Kanunun 89’uncu maddesinde “…veyahut açıktan atanacaklara ücret ile ek ders görevi verilebilir…” hükmünün yer aldığı görülmektedir. Anılan maddenin devamında, ücretle okutulacak ders saatlerinin sayısının, ders görevi alacakların niteliklerinin ve diğer hususların
Cumhurbaşkanı kararı ile tespit olunacağı hüküm altına alınmaktadır.
14. Milli Eğitim Bakanlığı Yönetici ve Öğretmenlerinin Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin
Kararın “Ders ücreti karşılığında görevlendirme” başlıklı 9’uncu maddesine dayanılarak öğretmen sayısının yeterli olmaması halinde görevlendirilecek olanlara haftada 30 saate kadar ek ders görevi verilebilmektedir. DMK’nın 176. Maddesinde ise 89. madde uyarınca kendisine ek ders görevi verilenlere ek ders ücreti verileceği ve bu ücretlerin özel eğitime muhtaç öğrencilerin eğitim ve öğretim gördüğü kurumlarda görevli öğretmen ve yöneticiler ile bu öğrencilere yönelik olarak açılan özel sınıf öğretmenlerine ve cezaevlerinde görevli öğretmenlere %25 fazlası ile ödeneceği belirlenmiştir.
15. Ücretli öğretmenler, DMK 89. Madde kapsamında MEB’e bağlı okullarda öğretmen açığını kapatmak amacıyla ek ders ücreti karşılığı görevlendirilen kimseler olarak tanımlanmaktadır.
Bu ücretli öğretmenler maaş almamakta fiilen yaptıkları ders karşılığı taraflarına ödenen ücreti almaktadırlar. 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 176 ncı maddesinde bu Kanunun 89 uncu maddesine göre kendilerine ders görevi verilenlere öngörülen ek ders ücretinin belirlendiği ve bu belirlemede herhangi bir ayrıma gitmediği görülmektedir.
16. İlgili İdare ise, özel eğitime muhtaç öğrencilerin eğitim ve öğretim gördüğü kurumlarda görevli öğretmen ve yöneticiler ile bu öğrencilere yönelik olarak açılan özel sınıf öğretmenlerinin ek ders ücretlerinin %25 fazlasıyla ödeneceğine dair hükmün yer aldığını, ancak bu kurumlarda anılan görevliler dışında kalanlara ilişkin olarak ek ders ücretlerinin artırımlı ödeneceğine ilişkin olarak herhangi bir düzenlemenin bulunmadığı gerekçesiyle ödeme yapılmamaktadır. Oysa yasayla düzenleme, konunun tüm ayrıntılarının yasayla belirlenmesini değil, temel ilkelerin, ölçü ve sınırların yasada gösterilip uzmanlık ve teknik konulara yönelik ayrıntıların düzenlenmesinin yürütme organına bırakılmasını ifade etmektedir.
17. Özel eğitime muhtaç öğrencilerin eğitim ve öğretim gördüğü kurumlarda görevlendirilen ücretli öğretmeler zaten diğer öğretmenler gibi maaş almamakta sadece fiilen yaptıkları ders karşılığı ek ders ücreti alabilmektedirler. Mevzuatta, özel eğitime muhtaç öğrencilerin eğitim ve öğretim gördüğü kurumlarda ek ders ücretinin %25 fazla ödenmesinin nedeni yapılan işin sorumluluğunun diğer kurumlarda yapılan işteki sorumluluktan daha fazla olmasıdır. Diğer bir değişle, kadrolardan ziyade görevli oldukları okul ve kurumda yapılan iş faktörünün göz önünde tutulduğu görülmektedir. Bu kapsamda, farklı unvanları olsa da ücretli öğretmenlerde kadrolu öğretmenler gibi bu Kurumlarda aynı sorumluluklara sahipken ek ders ücretinin %25 daha az almaları kamu hizmetinin eşit iş yapılarak verilmesine karşın, aynı ücreti alamayan çalışanlarda motivasyon ve verimliliğini olumsuz etkilemesi nedeniyle çalışma barışının sağlanmasını öngören Anayasanın 49. maddesine ayrıca İnsan Hakları Evrensel
Beyannamesinin 23/2. maddesinde yer alan “eşit işe eşit ücret” ilkesine aykırılık taşıdığı görülmektedir.
18. Yukarıda anlatılan hususlar, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; DMK 176 ncı
Madde kapsamında 89. Maddeye göre MEB’e bağlı okullarda öğretmen açığını kapatmak amacıyla ek ders ücreti karşılığı görevlendirilen kişilere ödenecek ek ders ücreti düzenlenmiş, ikinci fıkrasında ise özel eğitime muhtaç öğrencilerin eğitim ve öğretim gördüğü kurumlarda görevlendirilenlerin ek ders ücretlerinin %25 artırımlı ödenmesi ayrıntılandırılmıştır. Bu ayrımın kadrodan ziyade görevli oldukları okul ve kurum faktörü nedeniyle yapılmış olması göz önünde tutulduğunda, 176. Maddede yapılacak olan değişiklik ile ücretli öğretmenlere de ek ders ücretlerinin artırımlı ödenmesi sağlanarak ekonomik koşullarının bir ölçüde iyileştirilmesiyle eğitim öğretim hizmetlerinin daha etkili ve verimli bir şekilde sürdürülmesinin sağlayacağı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 19. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, şikâyet başvurusu kapsamında, idarenin, başvurana ilişkin işlemlerle ilgili bilgi ve belgeleri süresi içerisinde ve gerekçeli olarak kurumumuza gönderdiği, bu anlamda “kararların gerekçeli olması”, “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ve “makul sürede karar verme” ilkelerine uygun hareket ettiği, ancak, başvuru sahibine verdiği cevapta idari işleme karşı hangi sürede hangi mercie başvurabileceğini göstermediği bu nedenle de karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, idarenin bahse konu ilkeye de uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
20. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Tavsiye Kararının idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup Ankara
İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN KABULÜNE;
DMK’nın 176. Maddesinde ücretli öğretmenlere de ek ders ücretlerinin artırımlı ödenmesine yönelik değişiklik yapılması yönünde yeni bir düzenleme yapılması için TAVSİYEDE
BULUNULMASINA,
Kararın BAŞVURANA, MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞINA, HAZİNE VE MALİYE
BAKANLIĞINA, CUMHURBAŞKANLIĞINA TEBLİĞİNE;
6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca;
İdare tarafından bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi