|
ÖZET: Başvuran, Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı’na yaptığı lojman tahsis talebinin, daha önceki konut kullanım süresinin yanlış değerlendirilmesi nedeniyle olumsuz sonuçlandığını iddia etmektedir. Başvuran, SSK döneminde kira kontratı ile oturduğu konutun mahkeme kararı ile tahliye edildiğini, bu sürenin puanlamada dikkate alınmaması gerektiğini belirtmiştir. İdare, başvuranın puanını düşürerek sıralamada geriye düşmesine sebep olmuştur. Başvuran, mahkeme kararını ibraz etmesine rağmen idarenin bu belgeyi dikkate almadığını ve kendisine uygun bir lojman tahsis edilmediğini ifade etmiştir.
Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın iddialarını ve idarenin açıklamalarını değerlendirerek, başvuranın puanlama sisteminin hukuka ve hakkaniyete aykırı bir şekilde uygulandığına karar vermiştir. İdarenin, başvuranın daha önceki konut kullanım süresini yanlış değerlendirmesi ve uygun konut teklif etmemesi, iyi yönetim ilkelerine de aykırıdır. Bu nedenle, başvurunun kabulü ile başvuran için hukuka uygun bir sıra tahsisli konut teklif edilmesi yönünde Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı’na tavsiyede bulunulmuştur. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2020/6692-S.20.10626
BAŞVURU NO : 2019/18891
KARAR TARİHİ : 29/04/2020
TAVSİYE KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : SOSYAL GÜVENLİK KURUMU BAŞKANLIĞI
Lojman tahsis talebi
BAŞVURUNUN KONUSU :
BAŞVURU TARİHİ : 30/10/2019
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Kurumumuza başvuruda bulunan özetle; 30 yıldır devlet memuru olduğunu, SSK’ya tabi çalışır iken birleşme sonrası SGK personeli olduğunu, SSK döneminde Yönetim
Kurulu kararı ile çalışanların lojman statüsünde olmadan kira kontratı ile 3.şahıslar gibi kuruma ait dairelerde oturabildiklerini, kendisinin de SSK konutlarında 5 yıla yakın süre kontrat karşılığı oturduğunu, yönetimin kendilerini mahkeme kararı ile çıkarttığını ve lojman olarak o tarihten itibaren çalışanlara tahsis etmeye başladığını, 2019 yılı lojman tahsis talebinde bulunmak için 2018 yılı sonunda dilekçe ile başvuru yaptığını, sıra tahsisli oturmak istediği ve puanının yüksek olduğu nedeniyle iyi bir yerden lojman çıkması gerekirken 5 yıla yakın lojmanda oturduğu gerekçesiyle sıralamada geride bırakıldığını, sanki 5 yıl sıra tahsislide oturduğu gerekçesiyle süresinin eksik hesaplandığını, itiraz ederek eski dönemde kira kontratı ile 3.şahıslar gibi oturduğunu belirttiğini, ancak dosyada ilgilerinin bulunmadığı ifade ettiklerini, mahkeme kararının dosyada olmaması nedeniyle bulup getirmesinin kendi görevi olduğunu belirterek yardımcı olmadıklarını, mahkeme kararını bularak dilekçe ile ibraz ettiğini, ancak kendi belgelerine itibar etmeyerek Hukuk Müşavirliğine soracaklarını belirttiklerini, mahkeme kararında açıkça belirtilmesine karşın lojman şefi ve yöneticileri, müdür ve daire başkanının kendisini mağdur ettiklerini, ikinci kere Hukuk Müşavirliğine puanlama ile ilgili görüş sorduklarını, aradan aylar geçtikten sonra evli ve 3 çocuk sahibi olmasına, hiçbir gayrimenkulünün olmamasına ve kirada oturmasına karşın 50 metrekare 1+1 zemin kat daire gösterildiğini, kendisine ailesine yakışır lojman verilmediğini, 24/10/2019 tarihinde şerh düşerek gösterilen daireyi kabul etmediğini, haricen öğrendiği bilgilere göre şefe boş lojman var 23 ta neden göstermediniz diye sorduğunda bu kurumda kendine yakışır bir daire göstermeyecek ve vermeyecekleri anlamına gelen cümleler kurulduğunu, bu esnada odada bir erkek memurun da olduğunu, detaylı bilgilerin destek dairesi lojman dosyasında mevcut olduğunu, idareye her defasında yazılı ve sözlü itiraz ve şikayet başvurusu yapmış olmasına karşın mağdur edildiğini belirterek, lojman puan sıralamasının idareye başvuru tarihi baz alınarak, hakkındaki mahkeme kararı doğrultusunda düzeltilip ailesiyle oturabileceği nitelikte bir dairenin kendisine tahsis edilmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Kurumumuzca talep edilen bilgi ve belgelere cevaben Sosyal Güvenlik Kurumu
Başkanlığının 22/11/2019 tarih, E. sayılı yazı ve eklerinde özetle;
2.1 21/06/2018 tarihinden itibaren Başkanlık bünyesinde başka bir birimde görevlendirilmesi
nedeniyle hizmet tahsisli ikamet ettiği lojmandan 28/08/2018 tarihinde tahliye edildiği, yeniden lojman talebinde bulunması sebebiyle Kurum lojmanında oturduğu 4 yıl 2 ay 9 gün için 12.57 puan düşülerek daha önce lojmandan yararlanan personelin listesine dahil edildiği, dilekçe ile lojmandan mahkeme kararı ile tahliye edildiği belirtilerek mahkeme kararının bir örneğinin talep edildiği, Başkanlık arşivinde ve 24/06/2019 tarihinde Hasanoğlan Arşiv Binasında inceleme yapıldığı, sözü edilen mahkeme kararının bulunamadığı, 16/08/2019 tarihli dilekçe ekinde Ankara 17. Sulh Hukuk Mahkemesi kararını gönderdiği, ilgiliye lojman faydalanma bedeli üzerinden kiraya verilmesi sonucu kiracı olarak oturduğu süreden ve hizmet tahsisli olarak oturduğu süreden puan düşülüp düşülemeyeceği, hangi sıraya dahil edileceği ve nasıl konut tahsis edileceği huşularında Hukuk Müşavirliğinden görüş talep edildiği,
2.2 Hukuk Müşavirliği tarafından, konutun kamu konutları kanunu kapsamına alındığı ve
tahliyesinin sağlandığı tarihten itibaren oturduğu sürelerin lojman puanından düşülmesinin, ilgilinin kira kontratı ile oturduğu döneme ilişkin sürelerin ise dikkate alınmamasının uygun olacağının mütalaa edilmesi nedeniyle lojman puanının düzeltilerek talep etmesi halinde 4 yıl
4 gün konut tahsis edilebileceğinin ilgiliye bildirildiği, 23/10/2019 tarihinde teklif edilen
dairenin ilgili tarafından kabul edilmediği,
2.3 İlginin lojman talebinin sonlandırılmadığı, hizmet süresinin 1 yıl artması ve lojman tahsisi
için 1 yıl beklemesi sebebiyle 6 puan ilave edilerek 2020 yılı için puanlaması güncellenip sıra dahilinde teklif gönderileceği, kabul etmesi durumunda lojman tahsisinin yapılacağı,
Açıklamalarına yer verilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir…”,
4. 2946 sayılı Kamu Konutları Kanununun “Kamu konut türleri ve konut tahsisi” başlıklı
3 üncü maddesinde; “c) Sıra tahsisli konutlar; hizmet süresi, daha önce kamu konutlarından
yararlanma durumu ve süresi, çocuklarının ve bakmakla mükellef olduğu aile fertlerinin sayısı, aile fertlerinin gelir durumu, konuttan yararlanma için bekleme süresi, eşinin de bu Kanun kapsamına giren kurum ve kuruluşlarda çalışan personel olması gibi hususlar dikkate alınarak yönetmelikte belirlenecek puanlama esasına göre tahsis edilen konutlardır.”,
5. Kamu Konutları Yönetmeliğinin;
“Kamu konutlarının türleri” başlıklı 5 inci maddesinde; “c) Sıra tahsisli konutlar; Yönetmeliğe ekli (4) sayılı cetvelde gösterilen puan durumu dikkate alınarak 9 uncu maddede belirtilen usul ve esaslara göre tahsis edilen konutlardır.”
“Konutlarda oturma süreleri” başlıklı 20 nci maddesinin ikinci fıkrasında; “sıra tahsisli konutlarda oturma süresi 5 yıldır.”,
düzenlemelerine yer verilmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE
ÖNERİSİ
6. Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek hazırlanan “Tavsiye Karar Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
7. Başvuran , SSK konutlarında 5 yıla yakın süre kontrat karşılığı oturduğu, yönetimin kendilerini mahkeme kararı ile çıkarttığı ve lojman olarak o tarihten itibaren çalışanlara tahsis etmeye başladığı, 2019 yılı lojman tahsis talebinde bulunmak için
2018 yılı sonunda dilekçe ile başvuru yaptığı, sıra tahsisli oturmak istediği ve puanının yüksek
olduğu nedeniyle iyi bir yerden lojman çıkması gerekirken 5 yıla yakın lojmanda oturduğu gerekçesiyle sıralamada geride bırakıldığı, itiraz ederek eski dönemde kira kontratı ile 3.şahıslar gibi oturduğunu belirttiği, mahkeme kararının dosyada olmaması nedeniyle bulup getirmesinin kendi görevi olduğunu belirterek yardımcı olmadıkları, mahkeme kararını bularak dilekçe ile ibraz ettiği, ancak kendi belgelerine itibar etmeyerek Hukuk Müşavirliğine soracaklarını belirttikleri, aradan aylar geçtikten sonra evli ve 3 çocuk sahibi olmasına, hiçbir gayrimenkulünün olmamasına ve kirada oturmasına karşın 50 metrekare 1+1 zemin kat daire gösterildiği, haricen öğrendiği bilgilere göre şefe boş lojman var 23 Esat ta neden göstermediniz diye sorduğunda bu kurumda kendine yakışır bir daire göstermeyecek ve vermeyecekleri anlamına gelen cümleler kurulduğu, idareye her defasında yazılı ve sözlü itiraz ve şikayet başvurusu yapmış olmasına karşın mağdur edildiği hususunu belirterek, lojman puan sıralamasının idareye başvuru tarihi baz alınarak, hakkındaki mahkeme kararı doğrultusunda düzeltilip ailesiyle oturabileceği nitelikte bir dairenin kendisine tahsis edilmesini talep etmektedir.
8. Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığından (SGK) istenilen bilgi ve belgeler doğrultusunda anılan idare tarafından Kurumumuza gönderilen belgeler incelenmiş, aşağıdaki bulgulara ulaşılmıştır.
9. SGK Konut Tahsis Komisyonunun 03/03/2011 tarih, sayılı kararıyla Kurum
Lojmanlarından Mah. Cad. Apt. No: adresinde bulunan nolu konutun hizmetli kadrosunda bulunan başvurana tahsis edildiği, başvuran tarafından 22/03/2011 tarihinde teslim alınan konutun 28/08/2018 tarihinde tahliye edildiği,
10. Başvuranın daha önce Mah. Blokları adresindeki kurum lojmanında 26/04/1995-05/07/1999 tarihleri arasında kira kontratı ile ikamet ettiği, başvuran hakkında sıra tahsisli konutların puanlama cetveline göre yapılan hesaplamada anılan sürenin daha önce lojmandan yararlandığı süre olarak değerlendirilerek 12,58 puanının düşüldüğü, 11/02/2019 tarihli puan sıra cetveli onayına göre başvuranın 172,96 puanla daha önce lojmanda oturan personel listesinin 16.sırasında yer aldığı,
11. Başvuranın 16/08/2019 tarihli dilekçesiyle daha önce sıra tahsisli lojmandan yararlanmamış olması nedeniyle puanının yeniden hesaplanarak lojman tahsis talebinde bulunduğu, Destek
Hizmetleri Daire Başkanlığı tarafından 22/08/2019 tarihli iç yazışma ile Hukuk
Müşavirliğinden başvuranın kiracı olarak oturduğu süreden ve hizmet tahsisli olarak oturduğu süreden puan düşülüp düşülmeyeceği ve normal listeye mi yoksa mevcut talepler karşılandıktan sonra mı konut tahsis edileceği hususunda görüş talep edildiği,
12. Hukuk Müşavirliğinin Destek Hizmetleri Daire Başkanlığına hitaben yazdığı 28/08/2019 tarihli iç yazıda özetle, kira kontratı ile oturulan dönemde oturulan konutun kamu konutu niteliğinde olmaması nedeniyle lojman puanının hesaplanmasında dikkate alınmamasının uygun olacağının mütalaa edildiği,
13. Destek Hizmetleri Daire Başkanlığının 06/09/2019 tarihli yazısıyla Ankara Sosyal Güvenlik
İl Müdürlüğünden, yapılacak iş ve işlemlere esas olmak üzere başvuranın daha önce oturduğu konutun lojman statüsüne alındığı ve mahkeme evrakında belirtilen SSK Yönetim Kurulu (Devredilen) kararı ile mahkeme dosyası evraklarının birer nüshasının talep edildiği, Konut
Tahsis Komisyonu Başkanlığına yazılan 03/10/2019 tarihli yazıyla da, başvuranın puanında değişiklik olması nedeniyle sıra tahsisliler puan sıra cetvelinde değişiklik olduğu ve yeniden onaylanmasına ihtiyaç duyulduğunun belirtildiği, başvuranın puanının yeniden hesaplanması sonucunda 185,58 puana çıkarak 107.sıraya yükseldiği,
14. Destek Hizmetleri Daire Başkanlığının Strateji Geliştirme Başkanlığına hitaben 08/10/2019 tarihli yazısıyla başvuranın lojman puanının düzeltildiği, puan sıra cetvelinin onaylatıldığı ve 5 yıla tamamlamak üzere talep etmesi halinde 4 yıl 4 gün konut tahsis edilebileceğinin bildirildiği,
2 15. 23/10/2019 tarihinde başvurana Mah Blv. Sok. No: (52m
1+1) lojmanın teklif edildiği ancak başvuran tarafından kabul edilmediği,
Anlaşılmış olup, Kurumumuza müracaat edilerek, ailesiyle oturabileceği nitelikte bir dairenin kendisine tahsis edilmesi talep edilmektedir.
16. SGK tarafından başvurana yönelik lojman tahsis işleminin usul ve esas yönünden incelenmesinde; Sosyal Sigortalar Kurumu Genel Müdürlüğü (Devredilen) tarafından
Mah Blokları adresinde 26/04/1995-05/07/1999 tarihleri arasında başvurana lojman faydalanma bedeli üzerinden kira kontratı karşılığı tahsis edilen konutun lojman statüsünde değerlendirilmesi ve bu nedenle daha önce lojmanda oturduğu gerekçesiyle başvuranın puan durumunun düşürülmesi sonrasında uyuşmazlığın ortaya çıktığı,
17. Başvuran tarafından daha önce ikamet ettiği konutun lojman statüsünde olmadığı, idare ile aralarında kira kontratı yapıldığı, mahkeme kararı ile tahliye edildiği hususları belirtilerek, puanının yeniden hesaplanması sonrası sıra tahsisli lojman tahsis edilmesinin istendiği,
18. Destek Hizmetleri Daire Başkanlığı tarafından başvuranın 16/08/2018 tarihli dilekçesi üzerine Hukuk Müşavirliğinden görüş talep edildiği, Hukuk Müşavirliği tarafından da başvuranın konutu kullandığı dönemde bahse konu konutun kamu konutu niteliğinde olmadığı belirtilerek, kira kontratı ile oturulan döneme ilişkin sürelerin dikkate alınmamasının bildirildiği,
19. Başvuranın kira kontratı ile oturduğu döneme ilişkin sürelerde kesilen puanların ilave edilmesi suretiyle yeniden yapılan hesaplama sonucunda başvuranın 185,58 puan ile 107.sıraya yükseldiği,
20. Ancak, başvuran tarafından 16/08/2018 tarihli dilekçe ekinde Ankara 17. Sulh Hukuk
Hakimliğinin sayılı lojman dairesinden tahliye ve kira akdinin feshi kararı yer almasına, Hukuk Müşavirliği tarafından da anılan karar değerlendirilmesine rağmen, Destek
Hizmetleri Başkanlığı tarafından Ankara Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğünden mahkeme dosyasının talep edilmesinin anlaşılamadığı, bu anlamda, başvuranın puan düzeltme işleminde gerekli olmayan, başvuranın kendi kusurundan kaynaklanmayan ve idarenin kendi sorumluluğu altında kayıtlı belgelerdeki eksiklik nedeniyle başvuran hakkındaki puan düzeltme işleminde gecikme yaşandığı,
21. SGK’nın Kurumumuza göndermiş olduğu yazı eklerinden de görüleceği üzere, başvuranın puan düzeltme işleminin gerçekleştirildiği tarihte, başvurandan daha alt sıralarda olan ve 2019 yılı puan sıra cetvelinde 195.sırada yer alan bir personele 14/10/2019 tarihinde konut tahsis 2 teklifinin yapıldığı, 22/10/2019 tarihinde 2+1 (82 m ) konut tahsis edildiği,
2 22. Başvurana 24/10/2019 tarihinde Mah. Blv. Sok. No (52 m
1+1) adresinde konutun teklif edildiği, başvuranın ise lojman hakkı saklı tutulmak şartı ile teklifi kabul etmediği, başvuranın Kurumumuza göndermiş olduğu ek belgelerden, Destek
Hizmetleri Başkanlığının 10/03/2020 tarihli yazısıyla, anılan konutla aynı adreste No:
2 numaralı (60 m 1+1) aynı nitelikte bir konut eklenerek yeniden teklif yapıldığı, ancak bu
teklifin de başvuran tarafından kabul edilmediği,
23. Bu doğrultuda, SGK’nın Kurumumuza göndermiş olduğu belgelerden, başvurana teklif 2 edilen ve 52-60 m olan konutlar yanında, başvuranın çocuklarının ve bakmakla mükellef 2 olduğu aile fertlerinin sayısı dikkate alınarak yaşamasında daha uygun ve m olarak daha geniş boş konutlar var iken 1+1 konutlar teklif edilmesinin hukuka ve eşitlik ilkesine uygun olmadığı,
Anlaşılmış olup,
24. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; yukarıda açıklanan nedenlerle başvuran hakkında sıra tahsisli konut teklif edilmesi işlemlerinde hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilmiştir.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
25. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; idareden istenilen bilgi ve belgelerin süresi içinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği, ayrıca idarenin; başvuranla ilgili işlemlerinde “kanunlara uygunluk”, “hesap verilebilirlik”, “şeffaflık”, “kararların gerekçeli olması”, “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkelerine uygun davrandığı anlaşılmış olup, idareden bundan böyle de bu ilkelere uygun davranması beklenmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
26. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Tavsiye Kararının idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup, Ankara
İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN KABULÜNE;
Başvuran hakkında hukuka ve eşitlik ilkesine uygun sıra tahsisli konut teklif edilmesi yönünde işlem tesis etmesi için Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığına TAVSİYEDE
BULUNULMASINA,
6328 sayılı Kanunun 20’nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, Sosyal Güvenlik
Kurumu tarafından bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna,
Kararın Başvurana ve Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığına tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi