ÖZET: Başvuran, Millî Eğitim Bakanlığı Personelinin Görevde Yükselme, Unvan Değişikliği ve Yer Değiştirme Suretiyle Atanması Hakkında Yönetmelik çerçevesinde, 2014 yılından beri Siirt İli Kurtalan İlçe Milli Eğitim Müdürlüğünde Şube Müdürü olarak görev yaptığını ve zorunlu bölge hizmet süresini tamamladığını iddia ederek, bölge hizmetine bağlı yer değiştirme sürecinin uygulanmasını ve Batman iline atanmasını talep etmiştir. Başvuran, rotasyon işlemlerinin iki yıl boyunca ertelendiğini ve bu durumun mağduriyetine yol açtığını belirtmiştir.

Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın talebini değerlendirirken, Millî Eğitim Bakanlığı’nın ilgili yönetmelik hükümleri doğrultusunda hareket ettiğini ve idarenin bölge hizmetine bağlı yer değiştirme sürecine ilişkin işlemlerinde hukuka aykırılık bulunmadığını tespit etmiştir. İdarenin, kamu yararı ve hizmet gerekleri doğrultusunda personel politikalarını oluşturduğunu ve uyguladığını belirten Kurum, başvuranın mağduriyetinin giderilmesine yönelik bir hukuki zemin bulunmadığı sonucuna varmıştır.

Sonuç olarak, başvurunun reddine karar verilmiş ve idarenin uygulamalarında hukuka uygunluk tespit edilmiştir. İdarenin, başvuru yollarını belirtme ilkesine tam olarak uymadığı da ifade edilmiştir. Başvuranın, kararın tebliğ tarihinden itibaren yargı yoluna başvurma hakkı bulunmaktadır.

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2020/6342-S.20.10042

BAŞVURU NO : 2019/19527

KARAR TARİHİ : 20/04/2020

RET KARARI

MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI

BAŞVURUYA KONU İDARE :

BAŞVURUNUN KONUSU : Bölge hizmetine bağlı yer değiştirme hakkında.

BAŞVURU TARİHİ : 11/11/2019

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Başvuran, Millî Eğitim Bakanlığı Personelinin Görevde Yükselme, Unvan Değişikliği ve

Yer Değiştirme Suretiyle Atanması Hakkında Yönetmelik kapsamında açılan Şube Müdürlüğü sınavında başarılı olarak 6/5/2014 tarihinden itibaren Siirt İli Kurtalan İlçe Milli Eğitim

Müdürlüğünde Şube Müdürü olarak görev yaptığını, Yönetmeliğin Bölge Hizmetine Bağlı Yer

Değiştirmelere İlişkin Hükümler adlı beşinci bölümünün 26 ncı maddesinin birinci fıkrasında

“İl millî eğitim müdür yardımcısı, ilçe millî eğitim müdürü ve il/ilçe millî eğitim şube müdürü kadrolarında asaleten görev yapmakta olanlar, bu Yönetmelik kapsamında yapılacak bölge hizmetine bağlı yer değiştirmeye tabi tutulurlar.” hükmünün yer aldığını; 28 inci maddesinin birinci fıkrasındaki tabloda ise bölge hizmet sürelerinin net olarak belirtildiğini, Şube Müdürü olarak göreve başladığı tarihten itibaren 2 yıllık zorunlu çalışma süresini tamamladığını,

20.05.2019 tarihinde, anılan Yönetmelik doğrultusunda yapılması zorunlu olan rotasyon

işleminin 1 yıl daha ertelendiğini, bunun 5 yıl görev yapmış olduğu dezavantajlı bölgede 1 yıl daha kalması sonucunu oluşturduğunu, ilgili Yönetmelik hükümlerinin emredici mahiyette olduğunu, rotasyonun iki yıl boyunca Milli Eğitim Bakanlığınca her seferinde 1 yıl süreyle ertelenmesi nedeniyle iki yıldır dezavantajlı bölgede çalışmak zorunda kaldığını belirterek; mağduriyetinin giderilmesi için anılan Yönetmelik hükümlerine göre durdurulan Bölge

Hizmetine Bağlı Yer Değiştirme sürecinin uygulanmasını ve Batman iline atamasının yapılmasını talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Başvuruya konu iddialar hakkında Milli Eğitim Bakanlığının 31/12/2019 tarih ve sayılı cevabi yazısı ve eklerinde özetle; 2.1. Bakanlık merkez ve taşra teşkilatına ait kadrolara, liyakat ve kariyer ilkeleri çerçevesinde, hizmet gerekleri ve personel planlaması esas alınarak görevde yükselme ve unvan değişikliği ile yer değiştirme suretiyle yapılacak atamalarda uygulanacak usul ve esasların, Millî Eğitim

Bakanlığı Personelinin Görevde Yükselme, Unvan Değişikliği ve Yer Değiştirme Suretiyle

Atanması Hakkında Yönetmelik ile belirlendiği, 2.2. Anılan Yönetmeliğin 26 ncı maddesinde, il millî eğitim müdür yardımcısı, ilçe millî eğitim müdürü, il/ilçe millî eğitim şube müdürü kadrosunda asaleten görev yapmakta olanların, bölge hizmetine bağlı yer değiştirmeye tabi tutulacağı, 27 nci maddesinde hizmet bölgeleri ve bu bölgeler için öngörülen hizmet puanları, 28 inci maddesinde bölge hizmet süreleri ve puanları, bölge hizmet süresinin hesabında Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına

İlişkin Yönetmeliğin 22 nci maddesinin uygulanacağı, 29 uncu maddesinde bulundukları bölge hizmet sürelerini 31 Mayıs itibarıyla tamamlayan yöneticilerin bölge hizmetine bağlı yer değiştirmeye tabi tutulacakları, daha önce görev yaptıkları hizmet bölgeleri bakımından bu

Yönetmelikte öngörülen çalışma sürelerini tamamladıkları hizmet bölgeleri dışında olmak üzere, iki alt iki üst hizmet bölgesine yer değiştirmek üzere tercihte bulunabilecekleri, bölge hizmetine bağlı yer değiştirmelerin yöneticilerin tercihleri ve yer değiştirmeye esas puan üstünlüğüne göre gerçekleştirileceği ve yer değiştirme işlemlerinin Haziran ayında sonuçlandırılacağı, hükümlerinin yer aldığı, 2.3. Bakanlığın personele yönelik politikaların; kamu yararı, hizmet gerekleri ve personelin beklentileri birlikte göz önünde bulundurularak oluşturulduğu ve uygulandığı, bu süreçte bazı tedbirlerin alınması ve zaman zaman uygulamada farklılığa gidilmesinin de bu politikanın bir gereği olduğu, 2.4. Kaldı ki, Bakanlığın bu kapsamda bulunanların olası mağduriyetlerinin önlenmesi bakımından yayınladığı “İl/İlçe Millî Eğitim Müdürlükleri Şube Müdürlerinin 2019 Yılı İsteğe

Bağlı Yer Değiştirme Kılavuzu” ile münhal bulunan ve muhtemel boşalacak şube müdürlüğü kadrolarına isteğe bağlı yer değiştirme sürecini başlattığı ve il/ilçe Millî Eğitim Müdürlükleri

Şube Müdürlerinden bu kapsamda başvuruda bulunanların tercihleri dikkate alınarak yer değiştirmeye esas puan üstünlüğüne göre atanmalarını elektronik ortamda gerçekleştirdiği ve atama sonuçlarının da 07/08/2019 tarihinde ilan edildiği, 2.5. Başvuranın, anılan Yönetmelik eki Hizmet Bölgeleri Çizelgesinde dördüncü hizmet bölgesine dahil ilçeler arasında yer alan Siirt ili Kurtalan İlçe Millî Eğitim Müdürlüğü Şube

Müdürü olarak 30/04/2014 tarihinden itibaren görev yapmakta olduğu, hizmet puanı bilgisinin

Bakanlık veri tabanından derlenen bilgilerden oluşmakta olduğu, atama döneminde (Haziran

2020) erişime açılacağı,

ifade edilmiştir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği

Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.” 4. 14/6/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun

Görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” 5. 12/10/2013 tarihli ve 28793 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığı

Personelinin Görevde Yükselme, Unvan Değişikliği ve Yer Değiştirme Suretiyle Atanması

Hakkında Yönetmeliğin; 5.1. “Amaç” başlıklı 1 inci maddesinde; “Bu Yönetmeliğin amacı, Millî Eğitim Bakanlığının merkez ve taşra teşkilatına ait kadrolara, liyakat ve kariyer ilkeleri çerçevesinde, hizmet gerekleri ve personel planlaması esas alınarak görevde yükselme ve unvan değişikliği ile yer değiştirme suretiyle yapılacak atamalarda uygulanacak usul ve esasları belirlemektir.” 5.2. “Bölge hizmetine bağlı yer değiştirmeye tabi kadrolar” başlıklı 26 ncı maddesinde; “İl millî eğitim müdür yardımcısı, ilçe millî eğitim müdürü ve il/ilçe millî eğitim şube müdürü kadrolarında asaleten görev yapmakta olanlar, bu Yönetmelik kapsamında yapılacak bölge hizmetine bağlı yer değiştirmeye tabi tutulurlar.” 5.3. “Hizmet bölgeleri” başlıklı 27 nci maddesinde; “Kalkınma Bakanlığının yayınlamış olduğu İllerin ve Bölgelerin Sosyo −Ekonomik Gelişmişlik Sıralaması Araştırması ile İlçelerin

Sosyo −Ekonomik Gelişmişlik Sıralaması Araştırması verileri esas alınarak, kurumsal kapasite ve hizmet gerekleri bakımından oluşturulan hizmet bölgeleri ve bu bölgeler için öngörülen hizmet puanları Ek −3 Hizmet Bölgeleri Çizelgesinde gösterilmiştir.” 5.4. “Bölge hizmeti süreleri ve puanları” başlıklı 28 inci maddesinde; “(1) Yöneticilerin bölge hizmeti süreleri ve puanları aşağıdaki tabloda yer almaktadır.

Hizmet Bölgesi Bölge Hizmeti Süresi (Yıl) Bölge Hizmeti Puanı (Yıl)

5 2 14,4

4 2 12

3 4 10,8

2 4 9,6

1 6 6

(2) Bölge hizmeti süresinin hesabında Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle

Atanmalarına İlişkin Yönetmeliğin 22 nci maddesi uygulanır.” 5.5. “Bölge hizmetine bağlı yer değiştirmeler” başlıklı 29 uncu maddesinde; “(1) Bölge hizmetine bağlı yer değiştirmelerde halen bulunulan yöneticilik kadrosunda asaleten geçirilen süreler esas alınır. Hizmet süresine veya isteğe bağlı olarak diğer hizmet bölgelerine yer değiştirme suretiyle ataması yapılan yöneticilerin bölge hizmeti süresi 28 inci maddenin birinci fıkrasına göre yeniden başlar. Bölge hizmetine bağlı yer değiştirmelerde hizmet bölgesindeki sürenin tamamlanması esastır. Bölge hizmeti süresini 31 Mayıs itibarıyla tamamlamış olanların yer değiştirme işlemleri, Haziran ayında sonuçlandırılır. Yer değiştirme işlemlerinin takvimi, başvuruya ilişkin işlemler ve diğer hususlar Bakanlıkça hazırlanacak kılavuz ile duyurulur.

(2) Bölge hizmetine bağlı yer değiştirmeye tabi yöneticilere 20 tercih hakkı verilir. Halen görev yaptıkları hizmet bölgesinde bu Yönetmelikte öngörülen çalışma süresini tamamlayanlar, daha önce görev yaptıkları hizmet bölgeleri bakımından bu Yönetmelikte öngörülen çalışma sürelerini tamamladıkları hizmet bölgeleri dışında olmak üzere, iki alt ve iki üst hizmet bölgesine yer değiştirmek üzere tercihte bulunabilirler. Halen bulundukları hizmet bölgesi itibarıyla iki alt ve iki üst hizmet bölgesini tercih edemeyecek durumda olanlar, daha önce bölge hizmetini tamamlamadıkları hizmet bölgelerini tercih ederler. Bulundukları hizmet bölgesinde çalışma süresini dolduranlardan hizmet bölgelerinin tümünde bu Yönetmelikte hizmet bölgeleri için belirlenen sürelerde görev yapmış olanlar, halen bulundukları hizmet (Değişik ibare:RG13/1/2016-29592) bölgesindeki diğer iller dahil hizmet bölgelerinin tamamı için tercihte bulunabilirler. (Değişik cümle:RG-13/1/2016-29592) Tercihlerine göre ataması yapılamayan veya tercihte bulunmayan yöneticilerden hizmet bölgelerinin tümünde görev süresini tamamlamış olanların atamaları hâlen bulundukları il hariç hizmet bölgelerinin tamamındaki illere, diğerlerinin atamaları ise görev yapmadıkları hizmet bölgelerine elektronik ortamda

Bakanlıkça gerçekleştirilecek kura sonucuna göre resen yapılır.

(3) (Mülga:RG-13/1/2018-30300)

(4) Bölge hizmetine bağlı yer değiştirmeler, yöneticilerin tercihleri ve yer değiştirmeye esas puan üstünlüğüne göre gerçekleştirilir. Yer değiştirmeye esas puanın hesabında bir aydan az hizmet süreleri dikkate alınmaz. Yer değiştirmeye esas puanın hesabında 31 Mayıs tarihi esas alınır ve puanların eşitliği hâlinde sırasıyla yöneticilikteki hizmet süresi ile Bakanlık bünyesinde geçen memuriyetteki toplam hizmet süresi dikkate alınır.

(5) Dördüncü veya beşinci hizmet bölgelerindeki bölge hizmeti süresini tamamlayan ve halen bu hizmet bölgelerinde görev yapmakta olan yöneticiler, istemeleri hâlinde bir defaya mahsus olmak üzere bu bölgeler için öngörülen hizmet süresi kadar daha yerlerinde kalabilirler.” düzenlemeleri yer almaktadır.

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE

ÖNERİSİ

6. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; İdarenin bölge hizmetine bağlı yer değiştirme sürecine ilişkin işlemlerinde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle başvuranın talebinin reddi yönündeki öneri Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 7. Millî Eğitim Bakanlığı Personelinin Görevde Yükselme, Unvan Değişikliği ve Yer

Değiştirme Suretiyle Atanması Hakkında Yönetmelik doğrultusunda açılan Şube Müdürlüğü sınavında başarılı olarak 6/5/2014 tarihinden itibaren Siirt ili Kurtalan İlçe Milli Eğitim

Müdürlüğünde Şube Müdürü olarak görev yapmakta olan başvuran, anılan Yönetmeliğin ilgili hükümleri uyarınca Bölge Hizmetine Bağlı Yer Değiştirme sürecinin uygulanmasını ve Batman iline atamasının yapılmasını talep etmektedir.

8. 5 numaralı paragrafta yer verilen Millî Eğitim Bakanlığı Personelinin Görevde Yükselme, Unvan Değişikliği ve Yer Değiştirme Suretiyle Atanması Hakkında Yönetmelik ile Bakanlık merkez ve taşra teşkilatına ait kadrolara, liyakat ve kariyer ilkeleri çerçevesinde, hizmet gerekleri ve personel planlaması esas alınarak görevde yükselme ve unvan değişikliği ile yer değiştirme suretiyle yapılacak atamalarda uygulanacak usul ve esaslar belirlenmiştir. Anılan

Yönetmeliğin 26 ncı maddesinde il millî eğitim müdür yardımcısı, ilçe millî eğitim müdürü, il/ilçe millî eğitim şube müdürü kadrosunda asaleten görev yapmakta olanların, bölge hizmetine bağlı yer değiştirmeye tabi tutulacağı, 27 nci maddesinde hizmet bölgeleri ve bu bölgeler için öngörülen hizmet puanları, 28 inci maddesinde bölge hizmet süreleri ve puanları, bölge hizmet süresinin hesabında Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin

Yönetmeliğin 22 nci maddesinin uygulanacağı, 29 uncu maddesinde bulundukları bölge hizmet sürelerini 31 Mayıs itibarıyla tamamlayan yöneticilerin bölge hizmetine bağlı yer değiştirmeye tabi tutulacakları, daha önce görev yaptıkları hizmet bölgeleri bakımından bu Yönetmelikte öngörülen çalışma sürelerini tamamladıkları hizmet bölgeleri dışında olmak üzere, iki alt iki üst hizmet bölgesine yer değiştirmek üzere tercihte bulunabilecekleri, bölge hizmetine bağlı yer değiştirmelerin yöneticilerin tercihleri ve yer değiştirmeye esas puan üstünlüğüne göre gerçekleştirileceği ve yer değiştirme işlemlerinin Haziran ayında sonuçlandırılacağı hükümleri yer almaktadır.

9. İdareden temin edilen bilgilerden, Bakanlığın personele yönelik politikaların; kamu yararı, hizmet gerekleri ve personelin beklentileri birlikte göz önünde bulundurularak oluşturulduğu ve uygulandığı, bu süreçte bazı tedbirlerin alınması ve zaman zaman uygulamada farklılığa gidilmesinin de bu politikanın bir gereği olduğu; bunun yanı sıra, Bakanlığın bu kapsamda bulunanların olası mağduriyetlerinin önlenmesi bakımından yayınladığı “İl/İlçe Millî Eğitim

Müdürlükleri Şube Müdürlerinin 2019 Yılı İsteğe Bağlı Yer Değiştirme Kılavuzu” ile münhal bulunan ve muhtemel boşalacak şube müdürlüğü kadrolarına isteğe bağlı yer değiştirme sürecini başlattığı ve il/ilçe Millî Eğitim Müdürlükleri Şube Müdürlerden bu kapsamda başvuruda bulunanların tercihleri dikkate alınarak yer değiştirmeye esas puan üstünlüğüne göre atanmalarını elektronik ortamda gerçekleştirdiği ve atama sonuçlarını da 07/08/2019 tarihinde ilan ettiği anlaşılmıştır.

10. Millî Eğitim Bakanlığı merkez ve taşra teşkilatına ait kadrolara, liyakat ve kariyer ilkeleri çerçevesinde, hizmet gerekleri ve personel planlaması esas alınarak görevde yükselme ve unvan değişikliği ile yer değiştirme suretiyle yapılacak atamalarda uygulanacak usul ve esasların belirlendiği 5 numaralı paragrafta yer verilen Yönetmelik hükümleri kapsamında, Bakanlık tarafından kamu yararı, hizmet gerekleri ve personelin beklentileri birlikte göz önünde bulundurularak personele yönelik politikaların oluşturulduğu ve uygulandığı, bu süreçte bazı tedbirlerin alınması ve zaman zaman uygulamada farklılığa gidilmesinin de bu politikanın bir gereği olduğu hususları göz önünde bulundurulduğunda, İdarenin bölge hizmetine bağlı yer değiştirme sürecine ilişkin işlemlerinde hukuka aykırılık bulunmadığı değerlendirilmektedir.

11. Yukarıda anlatılan hususlar, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; İdarenin bölge hizmetine bağlı yer değiştirme sürecine ilişkin işlemlerinde hukuka aykırılık bulunmadığı kanaat ve sonucuna varılmıştır.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 12. İyi yönetim ilkelerine, 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar

Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiştir. Söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmeler neticesinde; başvurunun inceleme ve araştırması kapsamında Kurumumuzca istenilen bilgi ve belgelerin idare tarafından süresi içerisinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği, böylece “kararların gerekçeli olması ve makul sürede karar verme” ilkelerine uygun davranıldığı; idarenin, başvurucuya verdiği cevapta hangi sürede hangi mercilere başvurabileceğini de göstermediği, bu nedenle “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup; idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

13. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup; Siirt İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Yukarıda açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE, Kararın başvurana ve Milli Eğitim Bakanlığına tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

e-imzalıdır

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi