TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2019/5497-S.8267
BAŞVURU NO : 2019/4558
KARAR TARİHİ : 12/07/2019
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : EMNİYET GENEL MÜDÜRLÜĞÜ
BAŞVURUNUN KONUSU : Muvafakat verilmesi talebi hk.
BAŞVURU TARİHİ : 22/02/2019
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Kurumumuza yapılan başvuruda başvuran, Van İl Emniyet Müdürlüğü Terörle Mücadele
Şube Müdürlüğünde … memuru olarak görev yapmakta olduğunu, Yunusemre Belediye
Başkanlığı tarafından Belediye Kanununun 49. maddesi uyarınca Yunusemre Belediye
Başkanlığında müdür olarak görevlendirilmek üzere muvafakat talep edildiğini, Van İl Emniyet
Müdürü … … … tarafından muvafakat verilmesine rağmen Emniyet Genel Müdürlüğünce görevlendirmenin uygun görülmediğinin bildirildiğini ve bunun bir keyfiyet olduğunu iddia ederek, geçici görevlendirilmeye onay verilmemesinin yasal gerekçesinin bildirilmesini ve
Manisa Yunusemre Belediye Başkanlığında müdür olarak görevlendirilme yapılabilmesini teminen gerekli muvafakatin verilmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Başvuruya konu iddialar hakkında bilgi ve belge talebi içeren yazımıza istinaden
İçişleri Bakanlığı Emniyet Genel Müdürlüğü tarafından gönderilen 12/04/2019 tarih ve
E. …-… sayılı cevabi yazıda özetle;
2.1. Terör olaylarının yoğunlukta olduğu ikinci bölge birimlerinde, bölgenin hassasiyeti ve ikinci bölgedeki İl Emniyet Müdürlüklerinin talebi dikkate alınarak yapılan değerlendirmeler neticesinde, 27.03.2012 tarihinde Emniyet Hizmetleri Sınıfı Mensupları Atama ve Yer
Değiştirme Yönetmeliğinde değişiklik yapıldığı ve polis memuru ve başpolis memuru rütbesindeki personelden sırası gelenlere 2. bölgede 2. kez görev yapma yükümlülüğünün getirildiği, ayrıca yapılan bölge analizi neticesinde, ilk aşamada branşlı personelin, devam eden yıllarda ise 2. bölge 2. görev hizmeti sebebiyle tüm branşlardaki personelin atamasının yapıldığı,
2.2. Başvuranın, terörle mücadele branşlı olduğu ve 2013 yılından itibaren 2. bölge 2. gidiş sırasının gelmesi nedeniyle kendisine tebligat gönderildiği, adı geçenin 2013, 2014 ve 2015 yıllarında ipkasının yapıldığı, ancak 2016 yılı genel atama döneminde PKK/KCK terör örgütü tarafından Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgelerinde gerçekleştirilen yoğun eylemler sebebiyle bölgeye özellikle terörle mücadele, özel harekat branşlı personel takviyesi yapıldığı,
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
bu kapsamda adı geçen personelin de 24/06/2016 tarihli onay ile Van Emniyet Müdürlüğü kadrosuna atamasının gerçekleştirildiği,
2.3. Başvuranın, personelin mesleki tecrübesinin bulunması ve terörle mücadele branşlı …
memuru olarak halen Van Emniyet Müdürlüğü Terörle Mücadele Şube Müdürlüğünde görev yapması ve 2. bölgede görev yapmaktayken 1. bölgedeki illere 5393 sayılı Belediye
Kanunu kapsamında kurum dışı görevlendirilen personelin bulunmaması sebebiyle, adı geçenin görevlendirilmesi durumunda benzer tarzda taleplerin artması ve oluşabilecek diğer taleplerin de önüne geçilmesi bakımından kamu yararı ve hizmet gerekleri doğrultusunda personele muvafakat verilmediği,
2.4. 5393 sayılı Belediye Kanununun “Norm kadro ve personel istihdamı” başlıklı 49 uncu maddesinin 6’ncı fıkrasında, “kurumlarının muvafakatiyle” ibaresinin bulunduğu, bu nedenle anılan maddede idareye kendi personeliyle ilgili olarak geçici görevlendirmeler konusunda tasarrufta bulunma yetkisinin tanınmış olduğu, ayrıca 5393 sayılı Belediye Kanunu kapsamında kurum dışı görevlendirilen kimsenin bulunmadığı hususu da dikkate alındığında herhangi bir keyfiyetin bulunmadığı,
2.5. Başvuranın, geçici görevlendirilmesine ilişkin olarak 15/10/2018 tarihinde Van Emniyet
Müdürlüğünden görüş sorulduğu ve Van Emniyet Müdürlüğünün 23/10/2018 tarihli cevabi yazılarıyla söz konusu talebin Müdürlüklerince uygun görüldüğünün bildirildiği, ancak bahse konu yazının muvafakat verilmesi ile ilgili olarak görüş niteliğinde bir yazı olması sebebiyle herhangi bir karar yazısı olmadığı, İçişleri Bakanlığı İmza Yetkileri Yönergesinin “Bakan
Yardımcılarının Onaylayacağı Yazılar” başlıklı 11.29’uncu maddesinde; “Mülki İdare
Amirliği Hizmetleri Sınıfı haricindeki personelin diğer Bakanlıklar ile kamu kurum ve kuruluşlarında geçici olarak görevlendirilmelerine ait onaylar” hükmünde kurumlar arası muvafakat verilmesi ile ilgili imza yetkisinin Bakan Yardımcısının takdirinde olduğunun ifade edildiği,
2.6. Başvuran ile Genel Müdürlük arasında şikayet konusu yapılan idari işlem/işlemlere ilişkin olarak açılmış/sonuçlanmış bir dava kaydının mevcut olmadığının anlaşıldığı,
ifade edilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın, “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği
Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”,
4. 14/6/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun
Görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”
5. 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun,
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
5.1. “Memurların bir kurumdan diğerine nakilleri” başlıklı 74 üncü maddesinin birinci fıkrasında, “Memurların bu Kanuna tabi kurumlar arasında, kurumların muvafakatı ile kazanılmış hak dereceleri üzerinden veya 68 inci maddedeki esaslar çerçevesinde derece yükselmesi suretiyle, bulundukları sınıftan veya öğrenim durumları itibariyle girebilecekleri sınıftan, bir kadroya nakilleri mümkündür. …”
5.2. “Kurumlar arası geçici süreli görevlendirme” başlıklı Ek 8’inci maddesinde, “Memurlar, geçici görevlendirme yapmak isteyen kurumun talebi ve çalıştıkları kurumun izni ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarında aşağıda belirtilen şartlarla geçici süreli olarak
görevlendirilebilir:
…
e) Geçici süreli görevlendirmenin, memurların göreviyle ilgili olması şarttır.”
6. 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanununun “Norm kadro ve personel istihdamı” başlıklı 49’uncu maddesinin altıncı fıkrasında, “Kamu kurum ve kuruluşlarında istihdam edilen memurlar, belediye başkanının talebi, kendilerinin ve kurumlarının muvafakatiyle, belediyelerin birim müdürü ve üstü yönetici kadrolarında geçici olarak görevlendirilebilirler.
…”,
düzenlemeleri yer almaktadır.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE
ÖNERİSİ
7. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebinin reddi yönündeki öneri, Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
8. Van İl Emniyet Müdürlüğü Terörle Mücadele Şube Müdürlüğünde … memuru olarak görev yapmakta olan başvuran, Manisa Yunusemre Belediye Başkanlığında müdür olarak görevlendirilme yapılabilmesini teminen gerekli muvafakatin verilmesini talep etmektedir.
9. 657 sayılı Kanunun 74’üncü maddesinde memurların bir kurumdan diğerine naklinin kurumların muvafakati ile mümkün olabileceği, 5393 sayılı Kanunun 49’uncu maddesinde ise, kamu kurum ve kuruluşlarında istihdam edilen memurların, belediye başkanının talebi, kendilerinin ve kurumlarının muvafakatiyle, belediyelerin birim müdürü ve üstü yönetici kadrolarında geçici olarak görevlendirilebilecekleri öngörülmektedir.
10. İdarece gönderilen bilgi ve belgelerin tetkiki neticesinde, başvuranın Manisa Yunusemre
Belediye Başkanlığında müdür olarak görevlendirilmesini teminen Belediye Başkanlığı tarafından muvafakat talep edildiği, bu kapsamda Emniyet Genel Müdürlüğünün Van İl
Emniyet Müdürlüğünden görüş talep ettiği, Van İl Emniyet Müdürlüğünce olumlu yönde görüş bildirildiği, ancak Emniyet Genel Müdürlüğü tarafından hizmet gerekleri gerekçesiyle başvuranın geçici görevlendirilmesi hususunda muvafakat verilmediği anlaşılmaktadır.
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
11. Somut olay kapsamında, gerek 657 sayılı Kanunun 74’üncü maddesi metni ve gerekse de
5393 sayılı Kanunun 49’uncu maddesi metninden de anlaşılacağı üzere, başvuranın Manisa
Yunusemre Belediye Başkanlığında müdür olarak geçici olarak görevlendirilmesini teminen muvafakat verilip verilmeyeceği hususunda Emniyet Genel Müdürlüğünün takdir yetkisi bulunmaktadır.
12. Takdir yetkisi, idarenin belli şart ve durumların meydana gelmesi halinde belli bir kararı alıp almamak veya kanunda öngörülen değişik çözümler arasında bir seçim yapmak konusunda tanınan bir serbestiye ya da belirli bir konuda karar alabilmek için hangi şart ve durumların ortaya çıkması gerektiğini tespit etmek imkânına sahip olması olarak tanımlanmaktadır. İdari işlemler tesis edilirken, İdareler, bağlı yetki veya takdir yetkisi çerçevesinde karar alırlar. Bu doğrultuda, idari işlemin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat unsurlarının tümünün hukuk kuralları tarafından önceden belirlenerek, idareye belli bir yönde hareket etme hususunda bir tercih tanınmamışsa veya idareye belli bir tasarrufta bulunması kesin olarak emredilmişse bağlı yetkiden, idarenin nerede ve nasıl bir tasarrufta bulunacağının hukuk kuralları ile önceden kesin bir şekilde belirlenmediği durumlarda ise idarenin takdir yetkisinden söz edilmektedir. (Halil
Kalabalık, İdare Hukukunda Takdir Yetkisi Kavramı ve Benzer Kurumlarla Karşılaştırılması, Gazi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi Cilt 1, Sayı 2, Aralık 1997)
13. Bu itibarla, İdareye belli konularda takdir yetkisinin tanınması idarenin görevlerinin niteliği gereği zorunludur. Ancak, idarenin takdir yetkisi, idarenin keyfi olarak hareket edebileceği anlamına gelmemektedir. Bir başka deyişle, idareye yasalarla tanınan takdir yetkisinin mutlak olmayıp, kamu yararı ve hizmet gerekleri ile sınırlı olduğunu da belirtmek gerekmektedir.
(Danıştay 2. Dairesinin, 17/09/2015 tarihli E. 2015/2662, K. 2015/7471 sayılı kararı)
14. Bu kapsamda, terörle mücadele branşlı başvuranın, 2013 yılından itibaren 2. bölge 2. gidiş sırasının gelmesine rağmen, 2013, 2014 ve 2015 yıllarında ipkasının yapıldığı, ancak 2016 yılı genel atama döneminde PKK/KCK terör örgütü tarafından Doğu ve Güneydoğu Anadolu
Bölgelerinde gerçekleştirilen yoğun eylemler sebebiyle bölgeye özellikle terörle mücadele, özel harekat branşlı personel takviyesi yapılması gerekliliği kapsamında başvuranın Van
Emniyet Müdürlüğü kadrosuna atamasının yapıldığı, bir başka deyişle, ilgili idarece hizmet gerekleri uyarınca işlem tesis edildiği, ayrıca 5393 sayılı Belediye Kanunu kapsamında kurum dışı görevlendirilen kimsenin de bulunmadığı hususları dikkate alındığında, Emniyet Genel
Müdürlüğü tarafından başvuranın geçici görevlendirmesini teminen muvafakat verilmemesi işleminin tesisinde kendisine tanınmış olan takdir yetkisini kamu yararı ve hizmet gerekleri kapsamında kullandığı görülmektedir.
15. Kurumumuzca yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; yukarıda sözü edilen mevzuat hükümleri ve yargı içtihatları göz önünde bulundurularak, başvuranın Manisa Yunusemre
Belediye Başkanlığına geçici olarak görevlendirilmesi hususunda Emniyet Genel
Müdürlüğünün muvafakat verilmemesi yönündeki işlemini, kamu yararı ve hizmet gerekleri kapsamında tesis ettiği anlaşıldığından, muvafakat verilmemesi işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
16. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, şikayet başvurusu kapsamında, idarenin, başvurana ilişkin işlemlerle ilgili bilgi ve belgeleri süresi içerisinde ve gerekçeli olarak kurumumuza gönderdiği, bu anlamda “kararların gerekçeli olması” ve “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun hareket ettiği ancak, başvuru sahibine verdiği cevapta idari işleme karşı hangi sürede hangi mercie başvurabileceğini göstermediği bu nedenle de karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
17. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Van İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE;
Kararın, BAŞVURANA ve EMNİYET GENEL MÜDÜRLÜĞÜNE tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.