|
ÖZET: Başvuran, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 211. maddesi gereğince kendisine verilmesi gereken avukat cüppesinin temin edilmediğini ve bu talebinin reddedildiğini belirtmiştir. İdare, cüppenin piyasa fiyatının 75 TL olduğunu, ancak Maliye Bakanlığı’nın belirlediği azami fiyatın 34,62 TL + KDV olduğunu ifade ederek, bu nedenle cüppenin temin edilemeyeceğini açıklamıştır. İlgili mevzuat gereği, cüppenin satın alınmasında Maliye Bakanlığı’nın belirlediği fiyatın üstünde bir alım yapılamayacağı belirtilmiştir.
Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın talebinin reddedilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığına karar vermiştir. Bu karar, İdarenin mevzuata uygun hareket ettiğini ve başvuranın yalnızca cüppenin temin edilmesi gerektiği iddiasında bulunduğunu ortaya koymaktadır. Dolayısıyla, başvuranın talebinin reddedilmesi işlemi hukuken geçerli kabul edilmiştir. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2019/7973-S.12173
BAŞVURU NO : 2019/5659
KARAR TARİHİ : 05/09/2019
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : KARABÜK İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ
HAZİNE VE MALİYE BAKANLIĞI
BAŞVURUNUN KONUSU : Başvuranın kendisine cüppe temin edilmesi talebi hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 07/03/2019
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran … … (TCKN: …); Karabük İl Sağlık Müdürlüğünde kurum avukatı olarak görev yaptığını, ilgili mevzuat hükümleri gereğince 1 adet cüppenin verilmesi için Karabük İl Sağlık
Müdürlüğüne yaptığı başvurunun reddedildiğini ifade ederek, Kurum tarafından avukat cüppesinin tarafına verilmesinin sağlanmasını talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Karabük İl Sağlık Müdürlüğü tarafından gönderilen 14.06.2019 tarih ve … sayılı cevabi yazıda; “1 adet avukatlık cüppesi için yapılan fiyat araştırmasında, cüppenin piyasa fiyatının
75 TL + KDV. olduğunun tespit edildiği, Mülga Maliye Bakanlığı Bütçe ve Kontrol Genel
Müdürlüğü’nün 06.03.2018 tarih ve … sayılı yazısının ekindeki listede cüppe için azami 34,62
TL + KDV fiyat belirlendiği, belirlenen rakamın üstünde alım yapılıp yapılamayacağı hususunda Sağlık Bakanlığı Strateji Geliştirme Başkanlığı’na görüş sorulduğu, cevaben
“Maliye Bakanlığı’nın belirlediği fiyat üzerinden alım yapılamayacağı”nın ifade edildiği” belirtilmiştir.
2.1. 22.11.2018 tarihli Piyasa Fiyat Araştırma Tutanağında: “Avukat cübbesi için en düşük 75
TL. teklif alındığı, ancak bu rakamın Maliye Bakanlığı’nın belirlediği fiyattan yüksek olması nedeniyle satın alımın iptal edildiği” ifade edilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. “18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…”,
4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında ; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,
5. 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun “Giyecek Yardımı” başlıklı 211 inci
Maddesinde; “Devlet memurlarından hangilerinin ne şekilde giyecek yardımından faydalanacakları Maliye Bakanlığı ile Başbakanlık Devlet Personel Başkanlığının birlikte hazırlayacakları bir yönetmelik ile tespit olunur.”,
6. 17.09.1991 tarih ve 210016 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Memurlara Yapılacak
Giyecek Yardımı Yönetmeliği’nin;
6.1. “Giyecek Yardımından Yararlanma Şekli” başlıklı 4 üncü Maddesinde: “Giyecek yardımı kurum tarafından temin edilir ve ayni olarak verilir. Bu yardım karşılığında çek, kupon veya benzeri kağıtlar verilemez ve nakdi bir ödemede bulunulamaz. Ayrıca, bu yardım için memura fatura karşılığı bir ödeme yapılamaz…”,
6.2. “Giyecek Yardımının Verilmesinde Uyulacak Esaslar” başlıklı 11 inci Maddesinde:
“Kurum ve kuruluşlar, verilecek giyim eşyalarını Maliye ve Gümrük Bakanlığınca belirlenecek standart fiyatları göz önünde bulundurmak suretiyle tabi oldukları ihale mevzuatına göre karşılarlar”,
6.3. “Çeşitli Hükümler” başlıklı Ek 1 inci Maddesinde: “Bu Yönetmeliğe ekli (I) sayılı
Cetvelin (…) (17), (18), (19), (20), (21), (22), (23) ve (24) numaralı sıraları ile (II) sayılı
Cetvelin Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfına ait bölümünün (3) ve (4)
numaralı sıraları hariç olmak üzere, personele verilmesi öngörülen giyecek yardımlarının bedeli, 11 inci madde uyarınca belirlenen fiyatlar esas alınmak sureliyle nakden ödenir.
Emniyet Hizmetleri Sınıfı ile Milli İstihbarat Teşkilatı Müsteşarlığında görev yapan personel için bu madde hükümleri uygulanmaz. Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar
Maliye Bakanlığınca belirlenir.” ,
6.4. Yönetmeliğe ekli I sayılı Cetvelin (17) numaralı maddesinde;” Avukat, hakim, savcı ve hukuk müşavirine 2 yıl kullanım süreli 1 adet cüppe verilmesi” gerektiği,
7. Türkiye Barolar Birliğinin(TBB) 8-9 Ocak 1971 tarihli IV. Genel Kurulu’nda kabul edilen ve 26 Ocak 1971 tarihli TBB Bülteninde yayımlanarak yürürlüğe giren Türk
Barolar Birliği Meslek Kurallarının 20 nci Maddesinde; “Avukatlar ve avukat stajyerleri, mesleğe yaraşır bir kılık ve kıyafetle mahkemelerde görev yaparlar. Duruşmalara, Türkiye
Barolar Birliği’nce şekli saptanmış cübbe ile ve temiz bir kıyafetle çıkarlar. Erkek avukatlar, iklim ve mevsim koşullarının elverdiği ölçüde kravat takarlar”,
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE
ÖNERİSİ
8. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebinin reddi yönündeki öneri, Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
9. Başvuran; 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 211. maddesine göre verilmesi gereken
1 adet cübbenin kendisine verilmediğini, bu hususta yaptığı başvurunun reddedildiğini ifade
ederek, mezkur cübbenin temin edilmesini talep etmektedir.
10. 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 211. Maddesi ve Memurlara Yapılacak Giyecek
Yardımı Yönetmeliği’nin ilgili maddelerine göre; Kamuda görev yapan avukatlara Kurum tarafından ayni olarak cüppe temin edilmesi gerektiği, ancak temin edilecek cüppelerin fiyatının
Maliye Bakanlığı’nın belirlediği rakamdan yüksek olamayacağı, ayrıca, uygulamaya ilişkin usul ve esasların Maliye Bakanlığınca belirleneceği, Maliye Bakanlığı’nın ise bir adet cüppe için azami fiyat olarak 34,62 TL. artı KDV fiyat belirlediği, bu rakamın “ilgili Kurumun yaptığı fiyat araştırması neticesinde” bulunan fiyattan (75 TL.) düşük olması nedeniyle başvurana cübbe tedarik edilemediği, bu hususun İdarenin 21.01.2019 tarih ve 869 sayılı yazısıyla başvurana bildirildiği, 10.1. İlgili mevzuat gereğince Kurum tarafından yapılacak giyecek yardımı satın alımlarda
Maliye Bakanlığı’nın tespit ettiği fiyatın üstünde bir fiyatla “söz konusu cübbenin” satın alınma imkanının bulunmadığı, aksi takdirde, yapılacak alımın ilgili mevzuata aykırılık teşkil edeceği, bu bağlamda, İdarenin cevabi yazısı ekinde bulunan Piyasa Fiyat Araştırma Tutanağı ve ilgili yazışmalar kapsamında, Kurumun mevzuat hükümlerine aykırı bir işlem tesis ettiği hususunda bir tespit yapılamadığı, diğer taraftan, başvuranın da “cüppenin Kurum tarafından tedarik edilmesi gerektiği” iddiası haricinde başka bir iddiasının bulunmadığı, 10.2. Hususları göz önünde bulundurularak, Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; Başvuranın talebinin İdare tarafından reddedilmesi işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
11. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup, söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirme neticesinde; Kurumumuzca istenilen bilgi ve belgelerin idare tarafından süresi içerisinde, tam ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği, ancak idarenin, başvurana verdiği cevapta hangi sürede hangi mercilere başvurabileceğini göstermediği bu nedenle “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, idarenin bundan böyle bu ilkeye de uyması önerilmektedir.
11.1. Diğer yandan, Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yayımlanan Memurlara Yapılacak
Giyecek Yardımı konulu Genelge ekinde yer alan azami fiyat listesinde belirlenen bedelleri aşacak şekilde alım yapılamayacağı, avukatlık cüppesinin mevcut piyasa fiyatının ise bu bedellerin üzerinde olması dolayısıyla başvuranın talebinin karşılanamadığı, bununla birlikte fiyatlar arasındaki farklılık nedeni ile Memurlara Yapılacak Giyecek Yardımı Yönetmeliği ile tanınan hakkın kullanılamadığı değerlendirilmiş olup, ilgili idarelerce başvuran ve benzer durumda bulunanların mağduriyetini giderici önlemler alınması beklenmektedir.
V. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
12. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Kastamonu İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VI. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE; Kararın BAŞVURANA ve KARABÜK İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜNE tebliği ile birlikte bir örneğinin HAZİNE VE MALİYE BAKANLIĞINA gönderilmesine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi