|
ÖZET: Başvuran, Isparta Şehir Hastanesi’nde aldığı kınama cezasının iptalini talep etmiştir. İddialarına göre, bu ceza, mesai arkadaşlarının kendisine karşı oluşturduğu şikayet dilekçeleri sonucu verilmiş ve itiraz süreci hukuka aykırı bir şekilde yürütülmüştür. Başvuran, disiplin kurulunun kendisine savunma hakkı tanımadığını, asılsız tutanaklarla soruşturma başlatıldığını ve bu sürecin adil olmadığını öne sürmüştür. Ayrıca, kınama cezasının, idarenin uyguladığı mobbingin bir sonucu olduğunu belirtmiştir.
Isparta Valiliği İl Sağlık Müdürlüğü ise, başvuran hakkında yapılan şikayetler doğrultusunda disiplin soruşturması başlatıldığını ve kınama cezasının verilmesinin hukuka uygun olduğunu savunmuştur. Disiplin kurulu, başvuranın davranışlarının çalışma düzenini bozduğunu ve amirlerine saygısızlık yaptığını tespit etmiştir. Başvuranın itirazı ise, gerekli prosedürler izlenerek reddedilmiştir. Sonuç olarak, Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın kınama cezasının iptali talebini değerlendirerek, verilen cezanın hukuka uygun olduğu sonucuna varmıştır. Başvuranın itirazı, idarenin işlemlerinin usul ve esas yönünden uygun bulunması nedeniyle reddedilmiştir. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2024/12900-S.24.19477
BAŞVURU NO : 2024/9094
KARAR TARİHİ : 26.11.2024
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : SAĞLIK BAKANLIĞI
Kınama cezasının iptali hk.
BAŞVURUNUN KONUSU :
BAŞVURU TARİHİ : 25.07.2024
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Kurumumuza yapılan başvuruda başvuran özetle; Isparta Valiliği İl Sağlık Müdürlüğü, Isparta Şehir
Hastanesi’nin 20/02/2024 tarih ve – – sayılı kınama cezasının kendisine tecziye edildiğini, akabinde süresi içerisinde iptali amacıyla il disiplin kuruluna itiraz edildiğini, itirazın ise
Isparta Valiliği İl Disiplin Kurulu Başkanlığının 14/03/2024 tarih ve karar sayılı kararı ile reddedildiğini, hem savunma hem de itiraz dilekçesinde belirttiği üzere olayın gerçeklik ile bir ilgili olmayıp olayın esas başlangıcının Kamu Denetçiliği Kurumu’na başvuru yapması olduğunu, kınama cezasının, mesai arkadaşlarının idarenin kendilerine söylediği gibi şikayet dilekçeleri oluşturulmasından ibaret olduğunu, amirlerin söylemleri nedeniyle mesai arkadaşlarıyla arasının açıldığını, yasal hakkını araması sonucu idarenin tarafına uyguladığı mobbingin bir sonucu olarak, keyfi uygulamadan ibaret kınama cezası verildiğini, aynı şekilde il disiplin kuruluna itiraz sürecinin de hukuka uygun yürütülmediğini, İl Disiplin
Kurulunun toplantısı hakkında ne tarafına ne de Hep-Sen temsilcisine bilgi verilmediğini, savunma hakkının kısıtlandığını, asılsız tutulan tutanaklar ile hakkında soruşturma başlatıldığını, ceza verildiğini, verilen kınama cezasına itirazın ise tarafının savunma hakkının kısıtlanarak reddedildiğini, aynı zamanda naklen atama işlemi gerçekleştirildiğini, Yalvaç Devlet Hastanesine görevlendirildiğini, naklen atama işleminin iptali amacıyla idare mahkemesinde ayrıca dava açacağını belirterek tüm bu sebeplerle hakkında verilen kınama cezasının iptal edilmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Başvuruya konu iddialar hakkında Isparta Valiliği İl Sağlık Müdürlüğü’nün 24/9/2024 tarihli ve sayılı cevabi yazısında özetle;
2.1. Başvuruda belirtilen iddialar ile ilgili olarak; Isparta Şehir Hastanesinde görev yapan ortopedi teknisyenleri tarafından şikayetçi hakkında 21.11.2023 tarihli ve 08.12.2023 tarihli tutanak tutulduğu, Isparta Şehir Hastanesi Sağlık Bakım Hizmetleri Müdür Yardımcısı tarafından 21.11.2023 tarihinde tutanak tutulduğu, Hastane Başhekimi tarafından tutanaklardaki iddialar ile ilgili muhakkik görevlendirilmesi talep edildiği tespit edilmiştir.
2.2. Isparta İ1 Sağlık Müdürlüğü tarafından 24.11.2023 tarih ve – – sayılı Olur ile muhakkik görevlendirildiği, muhakkik tarafından 07.02.2024 tarihli soruşturma raporu düzenlendiği, soruşturma raporunda Ortopedi Teknisyeni ’ın 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 125.
maddesinin (B/a) fıkrasına göre “Kınama” cezası ile tecziye edilmesi, ayrıca görev yeri değişikliğinin uygun olacağı kanaatine ulaşıldığı tespit edilmiştir.
2.3. Isparta Şehir Hastanesi Baştabipliğinin 14.02.2024 tarih ve – – sayılı yazısı ile Ortopedi Teknisyeni ’ın son savunmasının istendiği, adı geçenin 19.02.2024 tarihinde son savunmasını verdiği, 20.02.2024 tarih ve E – – sayılı yazısı ile
’ın “Kınama” cezası ile tecziye edildiği, 29.04.2024 tarihinde aynı il içerisinde başka bir hastaneye naklen tayin edildiği tespit edilmiştir.
2.4. İş bu disiplin cezasına karşı Isparta Valiliği İl Disiplin Kuruluna 27.02.2024 tarihinde itirazda bulunduğu, itiraz incelemesine esas olmak üzere, adı geçene ait soruşturma dosyası ile birlikte ilgilinin daha önceden disiplin cezası alıp almadığı, ödül veya başarı belgesi alıp almadığı, hangi sendikaya üye olduğu tespit edilerek İl Disiplin Kuruluna sunulmuştur. Isparta Valiliğinin 14.06.2024 tarih ve sayılı yazısında ifade edildiği üzere, toplantı gününden önce Hep-Sen Temsilcisi . .’nın telefon ile aranarak bilgi verildiği ve sendika temsilcisinin toplantıya katılmadığı tespit edilmiştir.
2.5. Isparta Valiliği İI Disiplin Kurulu Başkanlığının 14.03.2024 tarih ve sayılı kararı ile “Sağlık
Memuru ’a verilen kınama cezasına karşı kendisinin yaptığı 27.02.2024 tarihli itirazın reddine” karar verildiği tespit edilmiştir. Yapılan işlemlerin usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu savunma edilmiştir.
açıklamalarına yer verilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında
“Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”
4. 14/6/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı
5 inci maddesinin birinci fıkrasında “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü
eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”
5. 14/07/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun,
5.1. Disiplin cezalarının çeşitleri ile ceza uygulanacak fiil ve haller” başlıklı 125 inci maddesinde
“Devlet memurlarına verilecek disiplin cezaları ile her bir disiplin cezasını gerektiren fiil ve haller şunlardır:…
…
B – Kınama : Memura, görevinde ve davranışlarında kusurlu olduğunun yazı ile bildirilmesidir.
Kınama cezasını gerektiren fiil ve haller şunlardır:
a) Verilen emir ve görevlerin tam ve zamanında yapılmasında, görev mahallinde kurumlarca belirlenen usul ve esasların yerine getirilmesinde, görevle ilgili resmi belge, araç ve gereçlerin korunması, kullanılması ve bakımında kusurlu davranmak, (…)
c) Görev sırasında amire hal ve hareketi ile saygısız davranmak, (…)
h) İş arkadaşlarına ve iş sahiplerine söz veya hareketle sataşmak, (…)”
5.2. “Disiplin cezası vermeye yetkili amir ve kurullar” başlıklı 126 ncı maddesinde “Uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezaları disiplin amirleri tarafından; kademe ilerlemesinin durdurulması cezası, memurun bağlı olduğu kurumdaki disiplin kurulunun kararı alındıktan sonra, atamaya yetkili amirler, il disiplin kurullarının kararlarına dayanan hallerde Valiler tarafından verilir. …”
5.3. “Karar süresi” başlıklı 128 inci maddesinde “Disiplin amirleri uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezalarını soruşturmanın tamamlandığı günden itibaren 15 gün içinde vermek zorundadırlar.”
5.4. “Savunma hakkı” başlıklı 130 uncu maddesinde “Devlet memuru hakkında savunması alınmadan disiplin cezası verilemez. Soruşturmayı yapanın veya yetkili disiplin kurulunun 7 günden az olmamak üzere verdiği süre içinde veya belirtilen bir tarihte savunmasını yapmayan memur, savunma hakkından vazgeçmiş sayılır.”
5.5. “İtiraz” başlıklı 135 inci maddesinde “Disiplin amirleri tarafından verilen uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezalarına karşı disiplin kuruluna, kademe ilerlemesinin durdurulması cezasına karşı yüksek disiplin kuruluna itiraz edilebilir.
İtirazda süre, kararın ilgiliye tebliği tarihinden itibaren yedi gündür. Süresi içinde itiraz edilmeyen disiplin cezaları kesinleşir. İtiraz mercileri, itiraz dilekçesi ile karar ve eklerinin kendilerine intikalinden itibaren otuz gün içinde kararlarını vermek zorundadır
İtirazın kabulü hâlinde, disiplin amirleri kararı gözden geçirerek verilen cezayı hafifletebilir veya tamamen kaldırabilirler. …”
hükümleri yer almaktadır.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİNE ÖNERİSİ
6. Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek hazırlanan “Ret Karar Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
7. Başvuran, hakkında verilen kınama cezasının geri alınmasını talep etmektedir.
8. Bilindiği üzere, disiplin cezaları, gerek yargı kararlarında gerekse doktrinde belirtildiği gibi kamu hizmetlerinin gereği gibi yürütülmesini sağlamak amacıyla; kanunların, tüzüklerin ve yönetmeliklerin emrettiği ödevleri yerine getirmeyen, uyulmasını zorunlu kıldığı hususlara uymayan ve yasakladığı işleri yapan devlet memurlarına durumun niteliğine ve ağırlık derecesine göre verilen cezalardır. Kamu hizmetinin belli bir düzen içerisinde yürütülmesi için gerekli önlemlerden olan disiplin cezaları niteliği gereği öteki idari işlemlerden farklıdır. Disiplin cezası vermeye yetkili organlar, bu organların oluşumu, çalışma usulü, karar oluşturması, bu kararlara itiraz ve bütün bu sürecin her aşaması için öngörülen süre koşulları ile disiplin cezası işlemi sıkı şekil şartına bağlı olarak uygulanmalıdır.
9. Dosya kapsamında kınama cezasına ilişkin olarak idarece sunulan Soruşturma Raporu’nun incelenmesi neticesinde özetle; İl Sağlık Müdürlüğünün 24/11/2023 tarih ve – – sayılı
Müdürlük Oluru ve 24/11/2023 tarih ve – – sayılı görevlendirme yazısı gereğince başvuran hakkında soruşturma başlatıldığı, İl Sağlık Müdürlüğüne bağlı Isparta Şehir
Hastanesi’nin 22/11/2023 tarih ve – – sayılı yazılarında Hastanelerinde
Sağlık Memuru olarak görev yapan başvuran ile ilgili tutulan 21.11.2023 tarihli tutanakta belirtilen iddialar ile ilgili incelemeye başlandığı, başvuranın 28/12/2023 tarihinde ifade verdiği, ifadesinde özetle soruşturmaya konu 21.11.2023 tarihinde . . ve . . ile arasında geçen olayı aktardığı, tanıkların 21/12/2023 ila 5/1/2024 tarihleri arasında alınan ifadeleri ve ilgili tutanaklara dayanılarak özetle,
21.11.2023 tarihli olaya ilişkin olarak başvuranın telefon ile ses kaydı aldığı, olayda herhangi bir hakaret,
bağırma veya fiziksel hareket bulunmadığı, çalışma düzenine ilişkin olarak ise başvuranın çalışma ortamının düzenini ve iş barışını bozduğu, verilen işleri görev tanımıma uygun değil diyerek yapmayı ve yaptırmayı reddettiği, bunun da ortopedi poliklinik alçı ve müdahale odasının işleyişini bozduğu, çalışma arkadaşlarıyla uyumlu olmadığı, hastane ve ekip çalışmasına uygun bir kişi olmadığı, sürekli verilen görevlere itiraz ettiği, alçı odasında çalışacağını müdahale odasında çalışmayacağını beyan ettiği, müdahale odasında görevleri ile meşgul diğer arkadaşlarını kamera ve ses kaydı alarak anılan yerde çalışarak suç işledikleri yönünde tehdit ettiği hususlarına yer verildiği, raporun tahlil kısmında ise başvuranın amire hal ve hareketleri ile saygısız davrandığı, emir ve görevleri yerine getirmediği, iş arkadaşlarına ve iş sahiplerine söz veya hareketle sataştığının görüldüğü tespiti ile 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu 125 inci maddesinin B bendinin a, c ve h fıkralarına başvuranın kınama cezası ile tecziye edilmesi gerektiği ve ayrıca görev yeri değişikliğinin uygun olacağı kanaatiyle Soruşturma Raporu’nun makama sunulduğu,
20.02.2024 tarihli ve sayılı yazı ile başvurana kınama cezası verildiği, kararın 29/3/2024
tarihinde başvurana tebliğ edildiği anlaşılmaktadır.
10. Başvuranın Kınama Cezasına itirazı aşamasında ise dosyanın İl Disiplin Kuruluna sunulduğu, Isparta
Valiliğinin 14.06.2024 tarih ve sayılı yazısında ifade edildiği üzere, toplantı gününden önce HepSen Temsilcisi . .’nın telefon ile aranarak bilgi verildiği ve sendika temsilcisinin toplantıya katılmadığı tespit edildiği anlaşılmaktadır. Isparta Valiliği İl Disiplin Kurulu Başkanlığı’nın 14/3/2024 tarihli numaralı, 657 Sayılı Devlet Memurları Kanununun 135. Maddesi Gereğince Verilen Karar konulu kararında özetle;
10.1. Başvurana isnat edilen suçun 657 Sayılı Devlet Memurları Kanununun 125/B maddesinin “a) Verilen emir ve görevlerin tam ve zamanında yapılmasında, görev mahallinde kurumlarca belirlenen usul ve esasların yerine getirilmesinde, görevle ilgili resmi belge, araç ve gereçlerin korunması, kullanılması ve bakımında kusurlu davranmak, c) Görev sırasında amire hal ve hareketi ile saygısız davranmak, h) İş arkadaşlarına ve iş sahiplerine söz veya hareketle sataşmak” fıkraları kapsamında olduğu,
10.2. Isparta Şehir Hastanesinde görevli Sağlık Memuru hakkında Sağlık ve Bakım
Hizmetleri Müdürü . . tarafından 20.02.2024 tarihli ve sayılı yazı ile verilen kınama cezasına ilişkin soruşturma dosyası ile adı geçenin 27.02.2024 tarihli itiraz dilekçesinin incelenmesi sonucunda;
“21.11.2023 tarihinde Ortopedi Teknisyeni olarak görev yapan personellerin çalışma planını belirlerken
’ın karşı çıkması, kurum içindeki huzur ve çalışma düzenini bozduğu ve aynı gün Isparta Şehir
Hastanesi Müdür Yardımcısı . . ile tartışması iddialarına ilişkin yapılan soruşturma sonucunda adı geçene 657 Sayılı Devlet Memurları Kanununun 125/B maddesinin a-c-h maddeleri hükümleri uyarınca
Kınama cezası teklif edilmiş ve Disiplin Amirince de 20.02.2024 tarihli ve sayılı yazı ile 657
Sayılı Devlet Memurları Kanununun 125/B-a-c-h maddeleri doğrultusunda kınama cezası verildiği ve bu cezanın verilmesinde mevzuata aykırı bir durumun bulunmadığı anlaşıldığından, 657 Sayılı Devlet
Memurları Kanununun 6111 Sayılı Kanunla değişik 135 inci maddesi gereğince Sağlık Memuru
’a verilen kınama cezasına karşı kendisinin yaptığı 27.02.2024 tarihli itirazın reddine, kararın
Isparta İl Sağlık Müdürlüğüne gönderilmesine, İl Müdürlüğünce de adı geçene tebliğ edilmesine ve tebliğ tarihinden itibaren 60 gün içinde idare mahkemesin itiraz etme hakkının bulunduğunun bildirilmesine oybirliğiyle karar verildiği”
kaydedilmiştir.
11. Başvuruya konu Kınama Cezası kapsamında görev yeri değişikliği teklif edildiği, bu doğrultuda başvuranın Yalvaç Devlet Hastanesine görevlendirildiği, bu işleme itiraz edilerek Isparta 2. İdare
Mahkemesi’nde Kurum İçi Atama konulu / esasa kayıtlı dava açıldığı görüldüğünden ve uyuşmazlık konusunda yargıda devam eden dava bulunduğundan bu yönüyle başvuru Kurumumuzun görev alanında bulunmamaktadır.
12. Yukarı anlatılan hususlar, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuranın tarafına verilen kınama cezasının geri alınması talebinin yerinde olmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 13. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup başvuruya konu idarenin söz konusu ilkelere uygun davrandığı değerlendirilmiştir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
14. 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa)
dava açma süresinden kalan süre, kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup İdare Mahkemesine yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçe ve dosya kapsamına göre BAŞVURUNUN REDDİNE; Kararın BAŞVURANA ve SAĞLIK BAKANLIĞINA tebliğine;
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi