|
ÖZET: Köy muhtarlığı ve siyasi parti ilçe başkanlığı görevlerinin bir kişinin elinde birleştirilip birleştirilemeyeceği konusu, 442 Sayılı Köy Kanunu çerçevesinde incelenmiştir. Kanunun 10. maddesi, muhtarın devletin temsilcisi olduğunu ve devlet işlerini yürütme sorumluluğunu belirlerken, 11. madde muhtarların köy işlerinde kötü davranışları durumunda ceza alabileceklerini ifade etmektedir. Ayrıca, 33. madde, muhtar veya ihtiyar meclisi üyeliğine seçilenlerin, belirli siyasi görevlerde bulunmaları halinde muhtarlık görevlerinden çıkarılacaklarını öngörmektedir.
Muhtarların görevleri, devlet ve köy işleri olarak iki ana başlık altında toplanmıştır. 36. madde, muhtarların yerine getirmesi gereken devlet işlerini belirlerken, 2972 Sayılı Kanun ile muhtarlık seçimlerinde adaylık usulünün kaldırılması, muhtarların siyasi parti temsilcisi olarak algılanmalarını engellemeyi amaçlamaktadır. Bu düzenlemeler, muhtarların tarafsızlık ilkesine uyması gerektiğini vurgulamakta ve siyasi partilere üyeliklerinin, kamu görevlerini etkileyebileceği düşüncesini ortaya koymaktadır. Sonuç olarak, köy muhtarlığı ile siyasi parti ilçe başkanlığı görevlerinin bir arada yürütülmesi, kamu yararı açısından uygun görülmemektedir. Bu durum, muhtarların tarafsızlık ilkesine sadık kalmalarını ve kamu hizmetlerini etkin bir şekilde yerine getirmelerini sağlamak amacıyla önem taşımaktadır. |
T.C.
İÇİşLERİ BAKANLIĞI
Mahalli İdareler Genel Müdürlüğü
SAYI :B050MAH060002 19/ 04 / 2000 524.97.74.02/61210
KONU :Muhtarın görevleri hk.
TRABZON VALİLİĞİNE
( İl Mahalli İdareler Müdürlüğü)
İLGİ : 31.03.2000 gün ve 574 sayılı yazınız.
Köy muhtarlığı ile siyasi parti ilçe baŞkanlığı görevinin bir Şahsın uhdesinde birleŞip birleŞmeyeceğine iliŞkin ilgi a) yazınız incelenmiŞtir.
Konuyla ilgili olarak 442 Sayılı Köy Kanunu’nun;
10 ncu Maddesinde “Muhtar Devletin şefidir. Devlet iŞlerinde vazifesini (36) ncı maddeye göre yapar”
11 nci Maddesinde “Köy muhtarı ve yapacağı iŞte köy muhtarıyla birlikte olanlara, köy iŞlerinde fenalıkları anlaŞılırsa, Devlet şefi gibi muhakeme edilir ve ceza görür.
33 ncü Maddesinde “Köy Muhtarlığına veya ihtiyar meclisi üyeliğine seçildikten sonra, Milletvekili, İl Genel Meclisi Üyesi , Belediye Meclis Üyesi, Belediye BaŞkanı olanların, muhtar ve ihtiyar meclisi üyeliğinden, il veya ilçe idare kurulunca çıkarılır.”hükümleri yer almaktadır.
35 nci Maddesinde muhtarın görevleri, Devlet iŞleri ve Köy iŞleri diye tasnife tabi tutulmuŞ, muhtarın göreceği Devlet iŞlerini belirleyen 36 ncı maddede 16 ayrı konuda devlet iŞinin Köy Muhtarınca yerine getirileceği öngörülmüŞ ve muhtarlık seçimlerinde 2972 Sayılı Kanun ile adaylık usulünün kaldırılarak muhtara bir partinin temsilcisi gibi bakılması önlenmek istenmiŞtir.
Mevzuatımızda yer alan bütün bu hükümler birlikte değerlendirildiğinde; Köy muhtarlarının herhangi bir siyasi partiye üye olmalarını ve siyasi faaliyette bulunmalarını açıkça engelleyici bir hüküm bulunmamakla birlikte yürüttükleri hizmetin gereği devlet şefi gibi tarafsız davranmak zorunluluğunun bulunması, bir siyasi partinin il baŞkanı olması halinde kendisine tarafsız gözle bakılmayacağı, dolayısıyla kendisine verilen kamu görevinin gereği gibi yerine getiremeyeceği hususları düŞünüldüğünde; köy muhtarlığı ile siyasi parti il baŞkanlığı görevinin bir kiŞinin uhdesinde birleŞmesine kamu yararı ve hizmet gereği olarak imkan bulunmadığı düŞünülmektedir.
Bilgilerinizi rica ederim.
Zeki şANAL
Vali
Bakan a.
Genel Müdür