|
ÖZET: Başvuru, Kültür ve Turizm Bakanlığına bağlı İstanbul Orhan Kemal İl Halk Kütüphanesi’nde Çocuk Gelişimcisi olarak görev yapan bir çalışanın, ek gösterge rakamından faydalandırılması talebine ilişkindir. Başvuran, 24.08.2022 tarihinde göreve başlamış ve 15.05.2023 tarihinde Sağlık Bilimleri Fakültesi mezunu olarak Sağlık Lisansiyeri unvanına geçiş yapmıştır. Ancak, kendisiyle aynı kadroda bulunan diğer personelin 657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu Ek Gösterge Çizelgesi’nden faydalandığını belirterek, KBS maaş bilgilerinde 1400 ek gösterge puanının işlenmesini talep etmiştir. Kültür ve Turizm Bakanlığı, bu talebi değerlendirmeye almış, ancak başvuranın ek gösterge talebinin sonuçsuz kaldığını bildirmiştir.
İstanbul Valiliği İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü, başvuranın talebini Personel Genel Müdürlüğü’ne yönlendirmiştir. Ancak, Personel Genel Müdürlüğü, başvuranın ek gösterge talebinin uygun bulunmadığını belirtmiştir. Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın iddialarını ve idarenin açıklamalarını değerlendirerek, başvuranın güncel derece ve kademesine uygun olarak ek gösterge rakamından faydalandırılması gerektiği sonucuna varmıştır. Bu bağlamda, Kültür ve Turizm Bakanlığı’na tavsiyede bulunulmuştur. Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın haklarının korunması açısından, idarenin kararını 30 gün içinde bildirmesi gerektiğini vurgulamıştır. Başvuranın, 657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu’na uygun olarak ek gösterge rakamından yararlanması gerektiği ifade edilmiştir. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2024/11100-S.24.16907
BAŞVURU NO : 2024/7488
KARAR TARİHİ : 11.10.2024
TAVSİYE KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : KÜLTÜR VE TURİZM BAKANLIĞI
BAŞVURUNUN KONUSU : Derece ve kademesine uygun olarak ek gösterge rakamından faydalandırılması talebi hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 11.06.2024
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Kurumumuza yapılan başvuruda başvuran; Kültür ve Turizm Bakanlığına bağlı İstanbul Orhan
Kemal İl Halk Kütüphanesi emrinde Çocuk Gelişimcisi unvanında görev yaptığını, 24.08.2022 tarihinde göreve başladığını, 15.05.2023 tarihi ile lisansiyer olarak kadroya geçiş yaptığını, ardından verdiği dilekçe ile Sağlık Bilimleri Fakültesi mezunu olması sebebiyle Sağlık Lisansiyeri olarak kabul edildiğini, akabinde 9/3 olan derece kademesinin Sağlık Bilimleri Lisansiyeri olması sebebiyle 8/3 derece kademesine ilerletildiğini, Sağlık Bakanlığı ve Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığında Çocuk Gelişimcisi unvanında bulunan ve Sağlık Bilimleri Lisansiyeri olan personellerin 657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu Ek
Gösterge Çizelgesi 3 Tablosundan faydalandırıldığını; kendisi ile aynı kadro derecede bulunan Aile ve
Sosyal Hizmetler Bakanlığında görev yapan Çocuk Gelişimcisi bordrosunu bağlı bulunduğu Müdürlüğe emsal olarak sunarak, KBS maaş bilgilerinde 1400 ek gösterge puanının girilmesini talep ettiğini, Kültür ve Turizm Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğü tarafından bağlı bulunduğu Müdürlüğe yazılan yazıda
‘çocuk gelişimcisi kadrosunu Özel Hizmet Tazminatından yararlandırmış olup, 1400 ek göstergesinin işlenmesini’ bağlı bulunduğu Müdürlüğün değerlendirmesine bıraktığını, konu ile ilgili kurumlar arası yazışmalar sağlandığını ve konunun bağlı bulunduğu Müdürlüğün değerlendirmesine bırakıldığını belirterek Kültür ve Turizm Bakanlığı kadrolarında görev yapan ‘Çocuk Gelişimcisi’ unvanlı memur olarak KBS maaş bilgilerinde yaşadığı problemin çözülmesini ve geriye yönelik alacaklarının ödenmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Kurumumuzun 12.07.2024 tarihli bilgi belge isteme yazısına istinaden İstanbul Valiliği İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü Personel Şube Müdürlüğü tarafından 29.07.2024 tarihinde gönderilen E– – sayılı cevabi yazı ve eklerinde özetle; 2.1. Adı geçen personelin KBS maaş bilgilerinde 1400 ek gösterge puanının girilmesi talebini içeren
31.01.2024 tarihli dilekçeleri, bugüne kadar Çocuk Gelişimcisi kadrosunda personel atanmadığı ve söz
konusu personel özlük işlemleri Bakanlık tarafından yapıldığından taleplerin görüş alınmak üzere Personel
Genel Müdürlüğüne 13.02.2023 tarih ve sayılı yazı ile gönderildiği, adı geçen personelin
29.03.2024 tarihinde dilekçelerini yenilemeleri üzerine Personel Genel Müdürlüğü ile şifahi telefonla
görüşmeler yapıldığı, Personel Genel Müdürlüğü tarafından şifahi olarak söz konusu taleplerin Orhan
Kemal İl Halk Kütüphanesi Müdürlüğü tarafından KBS üzerinden işlemin yapılması, Defterdarlık
Muhasebe Müdürlüğünden de bilgi alınabileceğinin belirtildiği, 2.2. İlgili Kütüphane Müdürlüğünün KBS maaş bilgilerinde 1400 ek gösterge puanının girilmesi ile ilgili yetkisi bulunup bulunmadığı konusunda İstanbul Valiliği Defterdarlık Muhasebe Müdürlüğünden
04.04.2024 tarih ve 4976352 sayılı yazı ile görüş istediği, Defterdarlık Muhasebe Müdürlüğünün “Harcama
birimlerine mali konularda danışmanlık hizmeti sunma yükümlülüğünün Strateji Geliştirme Başkanlığının yetki ve görevleri arasında yer aldığına” ilişkin 05.04.2024 tarih ve 3038013 sayılı cevabı sebebiyle söz konusu yazı ve adı geçenlerin 29.03.2024 tarihli dilekçelerinin 09.05.2024 tarih ve 5103925 sayılı yazıyla
Strateji Geliştirme Başkanlığı ve Personel Genel Müdürlüğüne iletildiği, 2.3. Strateji Geliştirme Başkanlığının konunun personel mevzuatı kapsamında yer aldığına ve işlemin
Personel Genel Müdürlüğünden alınacak görüş doğrultusunda tesis edilmesi gerektiğine ilişkin 14.05.2024 tarih ve 5122166 sayılı yazısı üzerine Personel Genel Müdürlüğünden yeniden görüş talep edildiği, Personel
Genel Müdürlüğünün 27.05.2024 tarih ve 5187805 sayılı yazısı ile Genel Müdürlükçe yapılacak hiçbir işlemin olmadığının bildirildiği, 2.4. Konuya ilişkin olarak Kamu Denetçiliği Kurumunun yazıları doğrultusunda talep edilen bilgileri ve
‘diğer kamu kurum ve kuruluşlarında Sağlık Hizmetleri Sınıfı Çocuk Gelişimcisi kadrosu için verilen 1400 ek göstergenin Bakanlıkça uygun görüldüğü takdirde adı geçen personele verilmesi’ görüşünü içeren ilgili
Kütüphane Müdürlüğünün 24.07.2024 tarihli ve sayılı yazısının yazı ekinde gönderildiği, Hususları ifade edilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 18.10.1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın; 3.1. “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkraları; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.” 3.2. “Genel ilkeler” başlıklı 128 inci maddesi; “(…) Memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğer özlük işleri kanunla düzenlenir.””, 4. 14.06.2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrası;
“Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” 5. 14.07.1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun; 5.1. “Tesis edilen sınıflar” başlıklı 36 ncı maddesi; “III. Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfı, Bu sınıf, sağlık hizmetlerinde (Hayvan sağlığı dâhil) mesleki eğitim görerek yetişmiş olan tabip, diş tabibi, eczacı, veteriner hekim gibi memurlar ile bu hizmet sahasında çalışan yüksek öğrenim görmüş fizikoterapist, tıp teknoloğu, ebe, hemşire, sağlık memuru, sosyal hizmetler mütehassısı, biyolog, psikolog, diyetçi, sağlık mühendisi, sağlık fizikçisi, sağlık idarecisi ile ebe ve hemşire, hemşire yardımcısı, (Fizik tedavi, laboratuvar, eczacı, diş anestezi, röntgen teknisyenleri ve yardımcıları, çevre sağlığı ve toplum sağlığı teknisyeni dâhil) sağlık savaş memuru, hayvan sağlık memuru ve benzeri sağlık personelini kapsar.
(Ek paragraf: 10/7/2003-4924/11 md.) Bu sınıfa dâhil personel tarafından yerine getirilmesi gereken hizmetler, lüzumu halinde bedeli döner sermaye gelirlerinden ödenmek kaydıyla, Bakanlıkça tespit edilecek esas ve usullere göre hizmet satın alınması yoluyla gördürülebilir.” 5.2. “Göstergeler” başlıklı 43 üncü maddesi; “… B) Ek Gösterge: Bu Kanuna tabi kurumların kadrolarında bulunan personelin aylıkları; hizmet sınıfları, görev türleri ve aylık alınan dereceler dikkate alınarak bu kanuna ekli I ve II sayılı cetvellerde gösterilen ek gösterge rakamlarının eklenmesi suretiyle hesaplanır. II sayılı cetvelde yer alan unvanlarda değişiklik yapmaya ve yeni unvanlar ilave etmeye Cumhurbaşkanı yetkilidir.
Bu ek göstergeler, ilgililerin belirtilen sınıf ve görevlerde bulundukları sürece ödemelere esas alınıp, terfi bakımından kazanılmış hak sayılmaz. Kurumların 1, 2, 3 ve 4 üncü dereceli kadrolarına atananlara uygulanacak ek göstergeler, ilgililerin daha önce bulunmuş oldukları kariyerleri ile ilgili sınıf veya ekli I sayılı Cetvelin Genel İdare Hizmetleri Sınıfı (g) bölümünde belirtilen görevlerde kazanılmış hak aylık derecelerine göre alabilecekleri ek göstergelerden düşük olamaz…” 6. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’na Ekli ‘Hizmet Sınıfları İtibariyle Unvan veya Aylık Alınan
Derecelere Göre Ek Göstergeler’ başlıklı I Sayılı Cetvel;
III- SAĞLIK HİZMETLERİ SINIFI
1 4200
a) Uzman Tabip, Tabip, Diş Hekimi, Uzman Veteriner 2 3600
Hekim, Veteriner Hekim, Eczacı, Biyolog, Tıpta Uzmanlık 3 2800
Tüzüğünde belirtilen dallarda uzmanlık belgesi alanlar veya 4 2200 bu dallarda uzmanlık unvanını doktora aşaması ile kazanmış 5 1900
6 1750
bulunanlar
7 1550
8 1450
1 3600
b) Yükseköğrenim mezunları 2 3000
3 2200
4 2100
5 1800
6 1700
7 1500
8 1400
1 2100
c) Kadroları bu sınıfa dâhil olup da yukarıda sayılanlar 2 1700 dışında kalanlardan diğerleri 3 1400
4 1250
Hükümlerini amirdir.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
7. Kamu Denetçisi tarafından, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuru konusuna ilişkin hazırlanan Tavsiye Karar
Önerisi Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 8. Kurumumuza yapılan başvuruda başvuran özetle; Kültür ve Turizm Bakanlığına bağlı İstanbul
Orhan Kemal İl Halk Kütüphanesi emrinde Çocuk Gelişimcisi unvanında görev yaptığını, Sağlık Bilimleri
Fakültesi mezunu olması sebebiyle Sağlık Lisansiyeri olarak kabul edildiğini, akabinde 9/3 olan derece kademesinin Sağlık Bilimleri Lisansiyeri olması sebebiyle 8/3 derece kademesine ilerletildiğini, Sağlık
Bakanlığı ve Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığında Çocuk Gelişimcisi unvanında bulunan ve Sağlık
Bilimleri Lisansiyeri olan personellerin 657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu Ek Gösterge Çizelgesi 3
Tablosundan faydalandırıldığını; kendisi ile aynı kadro derecede bulunan Aile ve Sosyal Hizmetler
Bakanlığında görev yapan Çocuk Gelişimcisi bordrosunu bağlı bulunduğu Müdürlüğe emsal olarak sunarak, KBS maaş bilgilerinde 1400 ek gösterge puanının girilmesini talep ettiğini, Kültür ve Turizm
Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğü tarafından bağlı bulunduğu Müdürlüğe yazılan yazıda ‘çocuk gelişimcisi kadrosunu Özel Hizmet Tazminatından yararlandırmış olup, 1400 ek göstergesinin işlenmesini’ bağlı bulunduğu Müdürlüğün değerlendirmesine bıraktığını, belirterek Kültür ve Turizm Bakanlığı kadrolarında görev yapan ‘Çocuk Gelişimcisi’ unvanlı memur olarak KBS maaş bilgilerinde yaşadığı problemin çözülmesini ve geriye yönelik alacaklarının ödenmesini talep etmektedir.
9. Kültür ve Turizm Bakanlığı İstanbul İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü tarafından gönderilen cevabi yazıda ise özetle; Personel Genel Müdürlüğünün 27.05.2024 tarih ve sayılı yazısı ile Genel
Müdürlükçe yapılacak hiçbir işlemin olmadığının bildirildiği, diğer kamu kurum ve kuruluşlarında Sağlık
Hizmetleri Sınıfı Çocuk Gelişimcisi kadrosu için verilen 1400 ek göstergenin Bakanlıkça uygun görüldüğü takdirde adı geçen personele verilebileceği hususları ifade edilmiştir.
10. Başvuranın iddiaları ve idarenin cevabi yazısı incelendiğinde; başvuru konusu uyuşmazlığın, başvuranın kadrosuna bağlı özel hizmet tazminatı ödemelerinden faydalandırılmasına rağmen 1400 ek gösterge rakamından faydalandırılmaması noktasında düğümlendiği görülmektedir.
11. Başvuranın hizmet belgesi ve mezuniyet durumu incelendiğinde; başvuranın 657 sayılı Kanun’un
Geçici 48 inci maddesi kapsamında sözleşmeli personel olarak görev yapmakta iken 15.05.2023 tarihinde
İstanbul Orhan Kemal İl Halk Kütüphanesi Müdürlüğü ‘Çocuk Gelişimcisi’ kadrosuna atandığı ve hâlihazırda aynı Kurumda çocuk gelişimcisi kadrosunda kamu görevini sürdürdüğü bilgisi edinilmiştir.
12. Anayasanın 128 inci maddesinin ikinci fıkrasında, memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğer özlük işlerinin kanunla düzenleneceği öngörülmüş; 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 146 ncı maddesinin ikinci fıkrasında ise, memurlara, Kanun, Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ve yönetmeliklerin ve amirlerin tayin ettiği görevler karşılığında bu Kanunla sağlanan haklar dışında ücret ödenemeyeceği, hiçbir yarar sağlanamayacağı kurala bağlanmıştır.
13. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun “Göstergeler” başlıklı 43 üncü maddesinde Bu Kanuna tabi kurumların kadrolarında bulunan personelin aylıklarının; hizmet sınıfları, görev türleri ve aylık alınan dereceler dikkate alınarak bu kanuna ekli I ve II sayılı cetvellerde gösterilen ek gösterge rakamlarının eklenmesi suretiyle hesaplanacağı, bu ek göstergelerin, ilgililerin belirtilen sınıf ve görevlerde bulundukları sürece ödemelere esas alınıp, terfi bakımından kazanılmış hak sayılmayacağı ve kurumların 1, 2, 3 ve 4 üncü dereceli kadrolarına atananlara uygulanacak ek göstergelerin, ilgililerin daha önce bulunmuş oldukları kariyerleri ile ilgili sınıf veya ekli I sayılı Cetvelin Genel İdare Hizmetleri Sınıfı (g) bölümünde belirtilen görevlerde kazanılmış hak aylık derecelerine göre alabilecekleri ek göstergelerden düşük olamayacağı düzenlemesine yer verilmiştir.
14. 657 sayılı Kanun’un 43 üncü maddesinin gerekçesinde, Devlet memurlarına ödenecek aylıklar konusunda, mevcut barem sisteminden ayrılarak yeni bir sistem getirildiği hususuna yer verilmiş ve aylığın tespitinde hizmetin Devlet için taşıdığı değer, hizmetin riski, zorluğu ve şartları ile önem derecesinin belirleyici olacağı kabul edilmiştir. Mezkûr maddede; ek göstergelerin bir takım görevlerin önem ve niteliklerinden ötürü kabul edildiğini, memura yapılacak aylık ödemenin gösterge tablosundaki rakama bu ek gösterge rakamlarının eklenmesi suretiyle bulunacak gösterge rakamı üzerinden hesaplanacağını belirten hükümler, bunların kesinlikle göreve bağlı, sunulan hizmetin ve yapılan görevin karşılığı olduğunu açıkça ortaya koymaktadır. Bu bağlamda ek gösterge, kadro görevini yürüten personele verilen önemin göstergesi, yetki ve sorumluluğunun karşılığıdır. Yetki ve sorumluluk ise, eğitim sonucu elde edilen unvana göre değil, kadro unvanına bağlı olarak kullanılır. (Bakınız, Danıştay İçtihatları Birleştirme Kurulunun 07.12.2007 tarihli ve E:2005/2, K:2007/1 sayılı kararı)
15. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’na ekli Hizmet Sınıfları İtibariyle Unvan veya Aylık Alınan
Derecelere Göre Ek Göstergelerin düzenlendiği I Sayılı Cetvel’in III-Sağlık Hizmetleri Bölümünün (b)
sırasında kadroları sağlık hizmetleri sınıfında olup “Uzman Tabip, Tabip, Diş Hekimi, Uzman Veteriner
Hekim, Veteriner Hekim, Eczacı, Biyolog, Tıpta Uzmanlık Tüzüğünde belirtilen dallarda uzmanlık belgesi alanlar veya bu dallarda uzmanlık unvanını doktora aşaması ile kazanmış bulunanlar” dışında kalanlardan
“yükseköğrenim mezunlarının” ek göstergeleri düzenlenmiş olup 1. derece kadrolarda görev yapanların ek gösterge rakamları 3600, 8. derece kadrolarda görev yapanların ek gösterge rakamları ise 1400 olarak belirlenmiştir 16. Kültür ve Turizm Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğü tarafından İstanbul İl Kültür ve Turizm
Müdürlüğüne hitaben gönderilen 11.01.2024 tarihli yazıda; “Müdürlüğünüze bağlı Orhan Kemal İl Halk Kütüphanesinde Çocuk Gelişimcisi kadrosunda görev yapan
… ‘a geçmişe yönelik ödeme yapılıp yapılamayacağı, maaş katsayıları vb. kriterler hakkında görüş talebini konu alan İlgi’de kayıtlı yazınız ve ekleri incelenmiştir.
Kimlere ne miktarda ve oranda zam ve tazminat verileceği 2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile belirlenmiş olup, aynı kararnameye ekli I sayılı Cetvelin (C) Sağlık Hizmetleri Bölümü’nün 3 üncü maddesinin a-2 inci kısmında “çocuk gelişimcisi” kadro ünvanı için 550 iş güçlüğü zammı, 500 iş riski
zammı ve 500 temininde güçlük zammı uygulanır. II sayılı cetvelde bulunan (F) Sağlık Hizmetleri
Bölümünün 6 ncı maddesinin a-1 inci sırasının diğer dereceler için % 94 özel hizmet tazminatı ödeneceği belirtilmiştir.
Buna göre; 657 Sayılı D.M.K.’nın 4/B maddesine göre sözleşmeli iken, 7433 Sayılı Kanun ile 15.05.2023 tarihinde kadroya atanan söz konusu personellerin anılan çocuk gelişimcisi unvanının diğer derecelerden aylık alanlar için; 550 iş güçlüğü zammı, 500 iş riski zammı ve 500 temininde güçlük zammı ile % 94 özel hizmet tazminatı oranlarından 15.05.2023 tarihinden itibaren faydalandırılması gerektiği düşünülmekte olup, işlem tesisine ilişkin yetki ve sorumluluk sınırlarına etkisi bulunmayan istişari nitelikteki görüşümüzün tarafınızdan da değerlendirilmesi hususunda bilgilerinizi ve gereğini rica ederim.” ifadelerine yer verilmek suretiyle başvuranın özel hizmet tazminatı ödemelerinin bulunduğu kadroya göre yapılması hususu ifade edilmiştir.
17. Nitekim Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğünün
02.05.2023 tarihli ve E-53773008-622.02-6327534 sayılı görüş yazısında;
“……….. Belediyesinde 657 sayılı Kanuna tabi sağlık teknikeri kadrosunda görev yapmakta olan personelin ek göstergesine ilişkin ilgi yazı incelenmiştir.
Bilindiği üzere, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 43 üncü maddesinde, “…
B) Ek Gösterge: Bu Kanuna tabi kurumların kadrolarında bulunan personelin aylıkları; hizmet sınıfları, görev türleri ve aylık alınan dereceler dikkate alınarak bu kanuna ekli I ve II sayılı cetvellerde gösterilen ek gösterge rakamlarının eklenmesi suretiyle hesaplanır. II sayılı cetvelde yer alan unvanlarda değişiklik yapmaya ve yeni unvanlar ilave etmeye Cumhurbaşkanı yetkilidir. …” hükmü yer almaktadır.
Mezkûr Kanuna ekli Hizmet Sınıfları İtibariyle Unvan veya Aylık Alınan Derecelere Göre Ek Göstergelerin düzenlendiği I Sayılı Cetvel’in III-Sağlık Hizmetleri Bölümünün (b) sırasında kadroları sağlık hizmetleri sınıfında olup “Uzman Tabip, Tabip, Diş Hekimi, Uzman Veteriner Hekim, Veteriner Hekim, Eczacı, Biyolog, Tıpta Uzmanlık Tüzüğünde belirtilen dallarda uzmanlık belgesi alanlar veya bu dallarda uzmanlık unvanını doktora aşaması ile kazanmış bulunanlar” dışında kalanlardan “yükseköğrenim mezunlarının” ek göstergeleri düzenlenmiş olup 1. derece kadrolarda görev yapanların ek gösterge rakamları 3600 olarak belirlenmiştir.
Bu itibarla, ……… Belediyesinde sağlık teknikeri kadrosunda kazanılmış hak aylık derecesi 1. derece olan ilgilinin yükseköğrenim mezunu olması halinde 3600 ek gösterge rakamından yararlandırılması gerektiği değerlendirilmektedir.” ifadelerine yer verilmek suretiyle 657 sayılı Kanuna tabi ‘sağlık hizmetleri sınıfında’ görev yapan personelin ek gösterge rakamlarının belirlenmesinde Kanuna ekli I Sayılı Cetvelde yer alan ek gösterge rakamlarının uygulanması gerektiği belirtilmiştir.
18. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğünün
19.08.2022 tarihli ve E-53773008-520-4333583 sayılı görüş yazısında ise;
“………. Belediyesinde Laborant (ön lisans) bölümü mezunu olarak laborant kadrosunda bulunan ve daha sonra Anadolu Üniversitesi Açıköğretim Fakültesi Sağlık Yönetimi bölümünü bitiren personelin, yararlanacağı ek gösterge rakamı ile zam ve tazminatlarına ilişkin görüş talep eden ilgi yazı eki incelenmiştir.
Bilindiği üzere, Devlet memurlarının ek göstergelerine ilişkin olarak, 657 sayılı Devlet Memurları
Kanununun 43/B maddesinin birinci ve ikinci fıkrasında; “Ek Gösterge: Bu Kanuna tabi kurumların kadrolarında bulunan personelin aylıkları; hizmet sınıfları, görev türleri ve aylık alınan dereceler dikkate
alınarak bu kanuna ekli I ve II sayılı cetvellerde gösterilen ek gösterge rakamlarının eklenmesi suretiyle hesaplanır. II sayılı cetvelde yer alan unvanlarda değişiklik yapmaya ve yeni unvanlar ilave etmeye
Cumhurbaşkanı yetkilidir.
Bu ek göstergeler, ilgililerin belirtilen sınıf ve görevlerde bulundukları sürece ödemelere esas alınıp, terfi bakımından kazanılmış hak sayılmaz…” hükmüne yer verilerek Devlet memurlarının maaşa esas ek göstergeleri 657 sayılı Kanuna ekli I ve II sayılı cetvellerde düzenlenmiştir. 657 sayılı Kanuna ekli I sayılı cetvelin “III-Sağlık Hizmetleri Sınıfı” bölümünün (a) bendinde sayılan kadrolarda bulunanların 1 inci derecede 3600 ek göstergeden, (b) bendinde diğer sağlık bilimleri lisansiyerlerinin 1 inci derecede 3000 ek göstergeden yararlanacağı, (c) bendinde ise Sağlık Hizmetler Sınıfına dahil olup da I ve II sayılı cetvellerde kadro unvanlarına yer verilmeyen ve sağlık bilimleri lisansiyerleri dışındaki diğer yükseköğrenim görmüş olan personelin ise 1 inci derecede 2200 ek göstergeden yararlanacağı belirtilmiştir. Böylece Sağlık Hizmetleri Sınıfındaki uzman tabip, tabip, diş hekimi, uzman veteriner hekim, veteriner hekim, eczacı ve biyolog unvanlı kadrolarda bulunanların ek göstergeleri 3600, diğer kadrolarda sağlık bilimleri lisansiyeri olarak bulunanların ek göstergeleri ise 3000 olarak tespit edilmiştir.
Mezkûr madde ile ek göstergenin memurun yer aldığı sınıf ve görevlerde bulunduğu sürece ödeneceği ifade edilmiş, ek göstergenin kadroya bağlı olduğu belirtilmiştir. Zira 657 sayılı Kanun kapsamında kadro, memurun çalıştığı belli bir görev yerini ifade etmekte olup yapacağı işle bağlantısının da asli unsurudur. Aynı zamanda kadro personelin sayısının, niteliğinin, görev yerinin, unvanının, sınıf ve derecesinin, yükselmesinin, parasal ve özlük haklarının da genel olarak belirleyicisidir.
…
657 sayılı Kanunun 43’üncü maddesi, ek gösterge konusunda bu Kanuna ekli (I) ve (II) sayılı cetvellere atıf
yaptığından, ilgililere uygulanacak ek göstergenin tespitinde söz konusu cetvellerin yanında 43’üncü maddede yer alan düzenlemelerin de (unvana ilişkin görevde, kadroda bulunma koşulunun da) göz önünde bulundurulması gerekmektedir.
Buna göre, Devlet memurlarının fiilen görev yapmakta oldukları kadro unvanları için ek gösterge öngörülmesi halinde bundan yararlanacakları, kadro unvanında herhangi bir değişiklik olmadığı sürece mezuniyet diplomasında yer alan unvan, başka bir anlatımla tahsil durumu dikkate alınarak ek gösterge uygulamasından yararlanamayacakları sonucuna ulaşılmaktadır.” ifadelerine yer verilerek kimyager kadrosunda bulunmakta iken, kimya mühendisliğini bitirenlerin, mühendis kadrosuna atanmaksızın, mühendis kadrosu için öngörülen ek göstergeden yararlanmalarının mümkün bulunmadığı belirtilmiştir.
Öte yandan, anılan bölümün (b) bendinde “sağlık bilimleri lisansiyerleri” ile (c) bendinde “yukarıda sayılanlar dışındaki yüksek öğrenim mezunları” için kadroya atanma şartı aranmamış, sadece mezun olma koşulu getirilmiş olup bu çerçevede kadroları sağlık hizmetler sınıfında olan ve 1 inci dereceli kadrolarda bulunan; sağlık bilimleri lisansiyerlerinin 3000 ek göstergeden, diğer yükseköğrenim mezunlarının ise 2200 ek göstergeden yararlanması mümkün bulunmaktadır.
…
Yukarıda yer verilen hüküm ve açıklamalar çerçevesinde; -657 sayılı Kanuna ekli I sayılı cetvelin “Sağlık Hizmetleri Sınıfı” bölümünün (b) bendindeki ek göstergelerden, kadroya atanma şartı aranmaksızın, sağlık bilimleri lisansiyerlerinin yararlanabileceği, anılan Kanuna ekli I sayılı cetvelin “Sağlık Hizmetleri Sınıfı” bölümünün (c) bendindeki ek göstergelerden, kadroya atanma şartı aranmaksızın, sağlık bilimleri dışındaki diğer yüksek öğrenim bölümlerinden mezun olanların yararlanabileceği, bu kapsamda, ilgilinin mezun olduğu bölümün
Yükseköğretim Kurulu tarafından sağlık bilimleri lisansiyeri olduğu yönünde karar vermesi halinde
mezkûr Kanuna ekli I sayılı cetvelin “Sağlık Hizmetleri Sınıfı” bölümünün (b) bendindeki ek göstergelerden yararlanabileceği, -Laborant kadrosunda görev yapan ve Açıköğretim Fakültesi Sağlık Yönetimi bölümünden mezun olan ilgilinin bulunduğu kadronun; mezun olduğu yüksek öğreniminin Yükseköğretim Kurulunun mesleki üst öğrenim olduğu yönünde karar vermesi ve mezun olunan bölümün bulunduğu hizmet sınıfına atanılabilecek nitelikte bir öğrenim olması halinde mezkûr Kararda üst öğrenim için belirtilen zam ve tazminatlardan yararlanabileceği değerlendirilmektedir.
Bilgilerini ve gereğini rica ederim.” hususları ifade edilmiştir.
19. 12.12.2023 tarihli ve – – sayılı Kültür ve Turizm Bakanlığı Personel
Hareketleri Onayı incelendiğinde; başvuranın öğrenim durumunun lisans olarak görüldüğü ve ‘sağlık hizmetleri sınıfında’ görev yaptığı ve ilgili belgede; “İstanbul Orhan Kemal İl Halk Kütüphanesi Müdürlüğünde Çocuk Gelişimcisi olarak görev yapmakta olan ‘ın, özlük dosyasının incelenmesinde, Karabük Üniversitesi 4 yıllık Sağlık
Yüksekokulu Çocuk Gelişimi (Sağlık Bilimleri Lisansiyeri) mezunu olması nedeniyle, 657 sayılı
Kanunun 36/A-5 maddesi gereğince bir derece verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
Buna göre; adı geçenin kayıtlarımızın incelenmesinde 15.05.2023 tarihinde 9/3 derece/kademesinde 1 ay 1 gün kıdemli olduğu görülmüş olup, 15.05.2023 tarihinde anılan Kanunun 36/A-5 inci maddesi gereğince bir derece verilerek 8/3 derece/kademesinde 1 ay 1 gün kıdemli sayılmasının” onaya sunulduğu ve Personel Genel Müdürü tarafından onaylandığı görülmektedir.
20. Yukarıda anlatılan hususlar, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, mevzuat, yargı kararları ve tüm dosya kapsamı birlikte göz önünde bulundurularak Kurumumuzca yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde; Devlet memurlarının ek gösterge rakamlarının 657 sayılı
Devlet Memurları Kanunu’nun 43 üncü maddesi ve Kanuna ekli I ve II Sayılı Cetveller ile düzenleme altına alındığı, I sayılı cetvelin “Sağlık Hizmetleri Sınıfı” bölümünün (b) bendindeki ek göstergelerden, kadroya atanma şartı aranmaksızın, sağlık bilimleri lisansiyerlerinin yararlanabileceği, dosya kapsamında sunulan bilgi ve belgelerden başvuranın Karabük Üniversitesi
4 yıllık Sağlık Yüksekokulu Çocuk Gelişimi (Sağlık Bilimleri Lisansiyeri) mezunu olduğu ve 657
sayılı Kanuna tabi olarak ‘sağlık hizmetleri sınıfında’ çocuk gelişimcisi kadrosunda kamu görevini sürdürdüğü anlaşıldığından başvuranın güncel derece ve kademesine uygun olarak 657 sayılı Devlet
Memurları Kanunu’na Ekli ‘Hizmet Sınıfları İtibariyle Unvan veya Aylık Alınan Derecelere Göre
Ek Göstergeler’ başlıklı I Sayılı Cetvelin “Sağlık Hizmetleri Sınıfı” bölümünün (b) bendinde (Yükseköğrenim mezunları) belirtilen ek gösterge rakamından faydalandırılması hususunda ilgili idareye tavsiyede bulunulması gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 21. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, şikâyet başvurusu kapsamında, idarenin, başvurana ilişkin işlemlerle ilgili bilgi ve belgeleri süresi içerisinde ve gerekçeli olarak kurumumuza gönderdiği, bu anlamda “kararların gerekçeli olması” ve “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun hareket ettiği; ancak idarenin
başvurana karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, idarenin bundan böyle bu ilkeye de uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
22. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Tavsiye Kararının idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa)
dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup İstanbul İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçe ve dosya kapsamına göre BAŞVURUNUN KABULÜNE; Başvuranın güncel derece ve kademesine uygun olarak 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’na Ekli
‘Hizmet Sınıfları İtibariyle Unvan veya Aylık Alınan Derecelere Göre Ek Göstergeler’ başlıklı I
Sayılı Cetvelin “Sağlık Hizmetleri Sınıfı” bölümünün (b) bendinde (Yükseköğrenim mezunları)
belirtilen ek gösterge rakamından faydalandırılması hususunda KÜLTÜR ve TURİZM
BAKANLIĞINA TAVSİYEDE BULUNULMASINA,
6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca
KÜLTÜR ve TURİZM BAKANLIĞI tarafından bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna, Kararın başvurana ve gereği için KÜLTÜR ve TURİZM BAKANLIĞINA tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi