TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2019/3773-S.5506
BAŞVURU NO : 2018/15859
KARAR TARİHİ : 28/05/2019
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : KÜLTÜR VE TURİZM BAKANLIĞI
BAŞVURUNUN KONUSU : Ünvan değişikliği talebi hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 29/11/2018
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. … (TCKN: …) Kurumumuza yapmış olduğu başvuruda; … İl Kültür ve Turizm
Müdürlüğü Personel şubesinde İdari Destek Görevlisi olarak görev yaptığını, 02.04.2018 tarihinde 4/C’den 4/B’ye geçtiğini, geçiş aşamasında lise mezunu olması nedeniyle ilgili mevzuata istinaden idari destek görevlisi olarak atandığını, 28.05.2018 tarihinde lisans diplomasını Kurumuna ibraz ettiğini, ancak halen intibakının yapılmadığını ve sözleşme ücretinin değişmediğini, konu hakkında yaptığı başvuruların olumsuz olarak sonuçlandığını ifade ederek, yaşadığı mağduriyetin giderilmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Kurumumuzun bilgi-belge isteme yazısına istinaden Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın
18.01.2019 tarih ve … sayılı cevabi yazısında; “6.6.1978 tarih ve 7/15754 sayılı Bakanlar
Kurulu Kararının geçici 11. Maddesine ile 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 4/c maddesine tabi çalışanların aynı Kanunun 4/b maddesine geçişlerine imkan verildiği,
2.1. Maliye Bakanlığı’nın 02.04.2018 tarih ve 2657 sayılı yazısı ekinde yer alan vize cetvelinde:
yükseköğrenim mezunu olanların “idari büro personeli” olarak tek bir ücret diliminde, idari destek görevlisi olarak istihdam edilenlerin ise “lise ve dengi okul mezunları” ve “ilköğretim mezunu olanlar” şeklinde iki farklı ücret dilimi ile çalıştırılmasının uygun görüldüğü, 2.2. Bakanlık bünyesinde başvuranla aynı durumda olup yüksek öğrenim diplomasını sunan çalışanların pozisyonlarında bir değişikliğe gidilmediği, zaten bu hususta bir mevzuat düzenlemesi olmadığı, bu bağlamda başvuranın unvanın değiştirilmesinin imkanı olmadığı, ifade edilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. “18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
3.1. “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye
Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…”,
4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,
5. 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun;
5.1. “Sözleşmeli Personel” başlıklı 4/B maddesinde: Sözleşmeli personel:(1) Kalkınma planı, yıllık program ve iş programlarında yer alan önemli projelerin hazırlanması, gerçekleştirilmesi, işletilmesi ve işlerliği için şart olan, zaruri ve istisnai hallere münhasır olmak üzere özel bir meslek bilgisine ve ihtisasına ihtiyaç gösteren geçici işlerde, Cumhurbaşkanınca belirlenen esas ve usuller çerçevesinde, ihdas edilen pozisyonlarda, mali yılla sınırlı olarak sözleşme ile
çalıştırılmasına karar verilen ve işçi sayılmayan kamu hizmeti görevlileridir…(4) (Ek paragraf:
4/4/2007 – 5620/4 md.) Sözleşmeli personel seçiminde uygulanacak sınav ile istisnaları, bunlara ödenebilecek ücretlerin üst sınırları ile verilecek iş sonu tazminatı miktarı, kullandırılacak izinler, pozisyon unvan ve nitelikleri, sözleşme hükümlerine uyulmaması hallerindeki müeyyideler, sözleşme fesih halleri, pozisyonların iptali, istihdamına dair hususlar ile sözleşme esas ve usulleri Cumhurbaşkanınca belirlenir. (Ek cümle: 25/6/2009 – 5917/47 md.)…..(5)(7) süreli veya mevsimlik hizmet olduğuna Cumhurbaşkanınca karar verilen görevlerde (…)(1) sözleşme ile çalıştırılanlar da bu fıkra kapsamında istihdam edilebilir.(1) (Ek paragraf: 20/11/2017-KHK-696/17 md.; Aynen kabul: 1/2/2018-7079/17 md.)
Özelleştirme uygulamaları sebebiyle iş akitleri kamu veya özel sektör işverenince feshedilen ve 24/11/1994 tarihli ve 4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanun kapsamında diğer kamu kurum ve kuruluşlarına nakil hakkı bulunmayan personel de bu fıkra kapsamında yaşlılık veya malullük aylığı almaya hak kazanıncaya kadar istihdam edilebilir. Bu kapsamda istihdam edileceklerin sayısı, öğrenim durumlarına göre çalışma şartları ve bunlara ödenecek ücretler ile diğer hususlar Cumhurbaşkanınca belirlenir.”
5.2. Geçici 43 üncü Maddesinde; “ Kamu kurum ve kuruluşlarında 4/12/2017 tarihi itibarıyla, adam/ay esasına göre kısmi süreli çalıştırılmakta olanlar ile saat ücreti karşılığı çalışmakta olanlar hariç olmak üzere bu Kanunun 4 üncü maddesinin mülga (C) fıkrası kapsamında tahsis edilmiş geçici personel pozisyonlarında çalışmakta olanlar, pozisyonlarının tahsis edildiği teşkilat ve birimde, halen yürütmekte oldukları hizmetleri aynı şekilde yerine getirmeye devam etmek üzere, bu Kanunun 4 üncü maddesinin (B) fıkrası kapsamında ihdas edilecek sözleşmeli personel pozisyonlarına bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren doksan gün içinde kurumlarınca geçirilirler”,
6. 06.06.1978 tarih ve 7/15754 sayılı Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Usül ve
Esaslara İlişkin Bakanlar Kurulu Kararının;
6.1. 3 üncü Maddesinde; “Sözleşmeli personelin ücreti; pozisyon unvanı, bu unvana ilişkin eğitim düzeyi, kamu kurum ve kuruluşlarında aynı kadro veya pozisyon unvanında geçen hizmet süresi dikkate alınarak tespit edilir.”,
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
6.2. 14 üncü Maddesinde: “657 sayılı Kanunun değişik 4 üncü maddesinin (B) fıkrasına göre çalıştırılacak sözleşmeli personelin (…) sayısı, unvanı, nitelikleri, sözleşme ücreti ve süreleri ilgili Bakanlığın önerisi ve Devlet Personel Başkanlığının olumlu görüşü üzerine Maliye
Bakanlığınca saptanır. Bu saptamaya dayanılarak ilgili Bakanın onayı ile sözleşmeli personel çalıştırılabilir. (Ek 3. fıkra: 02/03/2009 – 2009/14799 – BKK/2. md.) Sözleşmeli personel pozisyonları merkezde toplam sayı olarak, taşrada ise il veya bölge bazında tahsis edilir. Maliye
Bakanlığınca vize edilen pozisyonlara ilişkin cetvellerin bir örneği ilgili kurumlar tarafından vize tarihinden itibaren bir ay içinde elektronik ortamda Devlet Personel Başkanlığına gönderilir.”
6.3. 15. Maddesinde: Esaslara, Sözleşmeli Personel Pozisyon Unvanları ile Asgari Nitelikleri
Gösterir (4) sayılı Cetvel eklenmiştir. Bu cetvelde belirtilenler dışında sözleşmeli personel pozisyonları kullanılamaz ve talepte bulunulamaz. Kurumlar, söz konusu cetvelde belirlenen asgari niteliklere, hizmetin gereği ilave nitelikler belirleyebilirler.
6.4. Ek 4 üncü Maddesinde; “Sözleşmeli personelin, unvan değişikliği suretiyle atamasının yapılacağı pozisyon için öngörülen ilk defa hizmete alınma prosedürüne riayet edilmesi kaydıyla ünvan değişikliği mümkündür.”
6.5. Ek 9 uncu Maddesinde: 24/11/1994 tarihli ve 4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları
Hakkında Kanun hükümleri çerçevesinde özelleştirme programına alınan kuruluşların (iştirakler hariç) kısmen veya tamamen satışı nedeniyle kamu tüzel kişiliğinin sona ermesi, devredilmesi, küçültülmesi, faaliyetlerinin durdurulması, kapatılması, tasfiye edilmesi halinde veya diğer sebeplerle bu kuruluşlarda programa alınma tarihi itibarıyla İş Kanunu hükümlerine tabi daimi işçi statüsünde istihdam edilen ve 4046 sayılı Kanunun 22 nci maddesine göre nakil hakkı bulunmayan personelden iş sözleşmesi özelleştirme tarihinden önce kamu tarafından veya özelleştirme tarihinden sonra özel sektör tarafından kıdem tazminatına hak kazanacak şekilde sona erdirilenler 657 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) fıkrası kapsamında istihdam edilir. …….Söz konusu personelden; yükseköğrenim mezunu olanların “idari büro görevlisi” unvanlı pozisyonlara, diğerlerinin ise “idari destek görevlisi” unvanlı pozisyonlara atama teklifleri yapılır….”,
6.6 Geçici 11 inci Maddesinde: “657 sayılı Kanunun geçici 43 üncü maddesi çerçevesinde
sözleşmeli personel statüsüne geçiş hakkına sahip olup; anılan Kanunun 4 üncü maddesinin mülga (C) fıkrasına göre Türkiye İstatistik Kurumunda çalışanlar “anketör” unvanlı, diğer kamu kurum ve kuruluşlarında çalışanlardan yükseköğrenim mezunu olanlar “idari büro görevlisi” unvanlı, diğerleri ise “idari destek görevlisi” unvanlı pozisyonlara idarelerince atanır.”,
6.7. Sözleşme ekinde yer alan 4 Sayılı Cetvel; Sözleşmeli Personel Pozisyon Ünvanları ile
Asgari Nitelikleri Gösterir Cetvel’de İdari Destek Personeli için aranan nitelik olarak
“Yükseköğretim mezunu olmayanlardan ek 9 uncu maddede belirtilen şartları sağlamış olmak” şartının belirlendiği,
7. Devlet Personel Başkanlığı’nın;
7.1. 26.09.2018 tarih ve 6286 sayılı görüş yazısında; “… İdari Destek Görevlisi olarak hizmet eden personelden sonradan eğitim durumu değişenlerin brüt sözleşme ücretinin değiştirilmesinde sakınca olmadığı” ifade edildiği,
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
7.2. Devlet Personel Başkanlığı’nın 19.10.2018 tarih ve 6861 sayılı görüş yazısında; “; “…
İdari destek görevlisi olarak hizmet eden personelden sonradan eğitim durumu değişenlerin brüt sözleşme ücretinin değiştirilmesinde sakınca olmadığı ayrıca eğitim durumu değişen sözleşmeli idari büro personeli ve idari destek görevlisi çalışanların unvan değişikliği sebebiyle atamasının yapılacağı pozisyon için öngörülen hizmet alınma prosedürüne riayet edilmesi şartıyla unvan değişikliği yapılabileceği”nin ifade edildiği,
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE
ÖNERİSİ
8. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebinin reddi yönündeki öneri, Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
IV. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
9. Başvuran DMK. 4/C maddesine tabi çalışmakta iken(4/c statüsü) 02.04.2018 tarihinde aynı kanundaki 4/B maddesinde belirtilen statüye (4/B statüsü) “idari destek görevlisi” olarak geçiş yaptığını, 28.05.2018 tarihinde ise lisans diplomasını alıp Kurumuna ibraz ettiğini ifade ederek, ünvanının “idari büro görevlisi” olarak değiştirilmesini ayrıca eğitim durumundaki değişikliğin maaşına yansıtılmasını talep etmektedir.
9.1. Başvuru ekinde sunulan belgelerden; başvuranın 28.05.2018 tarihli lisans diplomasının bulunduğu, 4/c statüsünden 4/b statüsüne lise mezunu idari destek görevlisi olarak geçiş yaptığı anlaşılmıştır.
10. Konu hakkındaki mevzuatta özetle; 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun Geçici 43 üncü
Maddesi ve 7/15754 sayılı Bakanlar Kurulu Kararının (BKK) Geçici 11. Maddesine istinaden
DMK 4/C fıkrasına tabi olarak çalışan personelin 4/B statüsünde sözleşmeli kadroya geçiş yaptıkları, mezkur BKK’nın geçici 11. Maddesine göre geçiş yapan personelden yükseköğrenim mezunu olanlar “idari büro görevlisi” ünvanlı, diğerleri ise “idari destek görevlisi” unvanlı pozisyona atandıkları, mezkur Esasların Ek 4 üncü maddesinde ise sözleşmeli personelin ünvan değişikliğinin “atamasının yapılacağı pozisyon için öngörülen ilk defa hizmete alınma prosedürüne riayet edilme” şartıyla gerçekleşeceği hüküm altına alındığı,
10.1. Ayrıca ilgili idare tarafından sözleşmeli personelin ücreti takdir edilirken; pozisyon unvanı, bu unvana ilişkin eğitim düzeyi, kamu kurum ve kuruluşlarında aynı pozisyon unvanında geçen hizmet süresi kriterlerinin göz önünde bulundurulması gerektiği,
anlaşılmıştır.
11. Yukarıda belirtildiği üzere mezkur BKK’nın Ek 4 üncü maddesine göre ünvan değişikliği talep edilen pozisyona geçişlerin ilk defa hizmete alınmada belirtilen prosedüre uyularak gerçekleşebileceği yani sözleşmeli personelin eğitim durumunda gerçekleşen bir değişikliğin sözleşmeli personel için ünvan değişikliğine neden olmayacağı, ayrıca başvuranın Kurumda istihdam edilme amacının “idari destek görevlisi” olduğu, bu bağlamda başvuranın ünvan değişikliği talebinin ilgili mevzuat açısından mümkün olmadığı anlaşılmıştır.
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
12. Mezkur esasların Geçici 11 inci maddesinde “657 sayılı Kanunun geçici 43 üncü maddesi çerçevesinde sözleşmeli personel statüsüne geçiş hakkına sahip olan çalışanlardan yükseköğrenim mezunu olmayanların “idari destek görevlisi” ünvanlı pozisyonlara idarelerince atandıkları”nın belirtildiği, aynı şekilde bu kadro için, mezkur esasların ekinde yer alan cetvelde belirtildiği üzere, aranacak nitelik olarak “Yükseköğretim mezunu olmamak” şartının belirlendiği, dolayısıyla söz konusu kadronun yükseköğrenim mezunu olmayanlar için ihdas edildiği anlaşılmıştır.
13. Sözleşmeli personelin ücreti; pozisyon ünvanı ile bu ünvana ilişkin eğitim düzeyi dikkate alınarak tespit edilmektedir. Maliye Bakanlığı’nın 02.04.2018 tarih ve 2657 sayılı yazısı ekinde yer alan vize cetvelinde: İdari destek görevlisi olarak istihdam edilenlerin “lise ve dengi okul mezunları” ve “ilköğretim mezunu olanlar” şeklinde iki farklı ücret dilimi ile çalıştırılmasının uygun görüldüğü, bu uygulamanın ise sözleşmeli personelin ücreti tespit edilirken eğitim durumunun göz önünde bulundurulması şartına uygun olduğu,
13.1. Devlet Personel Başkanlığı görüş yazılarında geçen “eğitim durumu değişenlerin brüt sözleşme ücretinin değiştirilmesinde sakınca olmadığı” hususundaki ibareden, yükseköğrenim diplomasına sahip olunması hususunun belirtilmemesi nedeniyle, ilköğretim mezunu olan personelin sonradan lise ve dengi okul diploması alması nedeniyle eğitim durumunda dolayısıyla ücretinde değişim yapılmasının anlaşılması gerektiği,
13.2. Diğer taraftan, Sözleşmeli personelin, unvan değişikliğinin unvan değişikliği suretiyle atamasının yapılacağı pozisyon için öngörülen ilk defa hizmete alınma prosedürüne riayet edilmesi kaydıyla mümkün olduğu hususu dikkate alındığında başvuranın ilk defa hizmete alım prosedürüne uyulmaksızın bu haliyle “idari büro görevlisi” pozisyonuna atanması imkânı bulunmadığı,
anlaşılmıştır.
14. Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, idarenin işleminin hukuka ve hakkaniyete uygun olduğu dolayısıyla başvuranın unvan değişikliği talebinin reddedilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
15. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup, söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirme neticesinde; Kurumumuzca istenilen bilgi ve belgelerin idare tarafından süresi içerisinde, tam ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği, ancak idarenin, başvurana verdiği cevapta hangi sürede hangi mercilere başvurabileceğini göstermediği bu nedenle “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, idarenin bundan böyle bu ilkeye de uyması önerilmektedir.
V. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
16. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VI. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE; Kararın BAŞVURANA ve KÜLTÜR VE TURİZM BAKANLIĞINA tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.