|
ÖZET: Maden sahalarında bulunan gayrisıhhi müesseselere ilişkin düzenlemeler, maden üretim faaliyetleri ve bu faaliyetlere dayalı tesislerin ruhsatlandırılması sürecini kapsamaktadır. 3213 sayılı Maden Kanunu çerçevesinde, maden ocağı sahası için işyeri açma ve çalışma ruhsatı başvurusu yapılırken, maden ocağının sınıfı ile konkasör tesisinin sınıfı arasında uyum sağlanması gerekmektedir. Ana faaliyet dalı olan maden ocağı ruhsat alanının ikinci sınıf olması durumunda, konkasör tesisinin birinci sınıf olarak değerlendirilmesi, ruhsat düzenlemesinde karmaşaya yol açmaktadır.
İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik, işyeri ruhsatlarının alınması ve düzenlenmesi konusunda belirli kurallar getirmektedir. Bu yönetmelik uyarınca, aynı adreste bulunan ve farklı faaliyet konularına sahip işyerleri için ayrı ruhsatlar düzenlenmesi gerektiği belirtilmektedir. Ayrıca, gayrisıhhi müesseseler için ruhsatların, ana faaliyet dalı esas alınarak maden ruhsat sahibi adına düzenlenmesi gerektiği vurgulanmaktadır. Sonuç olarak, maden ruhsatı sahibi ile işletmecinin aynı kişi olması durumunda, ruhsatın maden ruhsat alanının tamamını kapsayacağı ve ana faaliyet konusunun sınıfının, tali faaliyet konusunun sınıfından daha düşük olamayacağı ifade edilmektedir. Bu bağlamda, konkasör tesisinin birinci sınıf olarak sınıflandırılması halinde, ana faaliyet olan maden üretim faaliyetlerinin de bir yıl içinde aynı sınıfa göre ruhsatlandırılması zorunluluğu ortaya çıkmaktadır. |
Not: Maden sahasında bulunan gayrisıhhi müesseseler hk.
T.C.
ÇEVRE, ŞEHİRCİLİK VE İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANLIĞI Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğü
Sayı : 7118846/622.02/6300187 04/05/2023 Konu : Görüş (Maden sahasında bulunan gayrisıhhi müesseseler hk.)
… BAKANLIĞINA
(… Başkanlığı)
İlgi: … tarihli ve E… sayılı yazınız.
İlgide kayıtlı yazınızda, 3213 sayılı Maden Kanunu kapsamında maden üretim faaliyetleri ile bu faaliyetlere dayalı ruhsat sahasındaki tesisler için … Valiliği Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığına yapılan işyeri açma ve çalışma ruhsatı başvurusunda maden ocağı sahasının ikinci sınıf, işletmecisi aynı olan tali faaliyet olarak kırma-elemeyıkama tesisinin (konkasör tesisi) ise kapasite artırımına gidildiğinden birinci sınıf tesis kapsamına girdiği, adresi ve işleticisi aynı olan iş yerine ilişkin mevcuttaki maden ocak sahası ile konkasör tesisine birlikte ikinci sınıf işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlendiği, ancak konkasör tesisinin kapasite artışına istinaden yapılan işyeri açma ve çalışma ruhsatı güncelleme başvurularında, ana faaliyet dalı olan maden ocağı ruhsat alanının ikinci sınıf, tali faaliyet olarak değerlendirilen konkasör tesislerinin birinci sınıf olması durumlarıyla karşılaşıldığı (tek ruhsat düzenlenmesi gereken ve tali faaliyet konusunun sınıfının ana faaliyet konusunun sınıfı ile aynı veya altında olması gerektiğinden) belirtilerek bu durumda hangi sınıfa göre işlem yapılacağı hususunda Bakanlığımız görüşü talep edilmektedir.
Bilindiği üzere; İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin birinci fıkrası “Yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılamaz ve çalıştırılamaz. İşyerlerine bu Yönetmelikte belirtilen yetkili idareler dışında diğer kamu kurum ve kuruluşları ile ilgili meslek kuruluşları tarafından özel mevzuatına göre verilen izinler ile tescil ve benzeri işlemler bu Yönetmelik hükümlerine göre ruhsat alma mükellefiyetini ortadan kaldırmaz. İşyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan açılan işyerleri yetkili idareler tarafından kapatılır.” ve üçüncü fıkrası “İşyeri açmak isteyen gerçek veya tüzel kişiler, işyerlerini bu Yönetmeliğe uygun olarak tanzim ettikten sonra Örnek 1 ve 2’de yer alan durumlarına uygun formu doldurarak yetkili idareye başvurur.” hükmünü, 10 uncu maddesi “Adresi ve işleticisi aynı olan ve birden fazla faaliyet konusu bulunan işyerlerine, ana faaliyet dalı esas alınarak tek ruhsat düzenlenir. Talî faaliyet konuları ruhsatta ayrıca belirtilir.
Aynı adreste bulunsa bile ana faaliyet konusu veya işletmecisi farklı olan işyerlerine ayrı ayrı ruhsat düzenlenir.
İşyerlerinin depo olarak kullandıkları yerler, işyeri açma ve çalışma ruhsatında gösterilir.
Gayrisıhhî müesseseler kapsamına giren maden üretim faaliyetleri ile bu faaliyetlere dayalı olarak üretim yapılan geçici tesisler için birlikte veya ayrı ayrı verilen işyeri açma ve çalışma ruhsatı, ÇED kapsamındaki madencilik faaliyetleri için ÇED koordinatları içindeki alanı, bunun dışındaki madencilik faaliyetleri için maden ruhsat alanının tamamı ile geçici tesisleri kapsar. Maden ruhsat sahasındaki faaliyetler esas alınarak maden ruhsat sahibi adına
ya da maden ruhsat sahibinin muvafakati bulunmak kaydıyla işletmeci adına işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenir. Ancak, aynı maden ruhsat sahasında bulunsa bile işletmecisi farklı olan maden üretim faaliyetleri ve bu faaliyetlere dayalı olarak üretim yapılan geçici tesisler için ayrı ayrı işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenir.
Gayrisıhhî müesseselerde tâlî faaliyet konuları, ana faaliyet konusunun sınıfıyla aynı veya alt düzeyde olacak şekilde belirlenir.” hükmünü,
15 inci maddesinin altıncı fıkrası “Çevresel Etki Değerlendirmesi Yönetmeliği hükümlerine göre ÇED olumlu kararı alınmış olan maden üretim faaliyetleri ile bu faaliyetlere dayalı olarak üretim yapılan geçici tesisler için inceleme kurulu oluşturulmaz.” hükmünü, 17 nci maddesi “Gayrisıhhî müessese açmak isteyen gerçek veya tüzel kişiler Örnek 2’de yer alan başvuru formunu doldurarak yetkili idareye başvurur.
Maden üretim faaliyetleri ile bu faaliyetlere dayalı ruhsat sahasındaki geçici tesisler için işyeri açma ve çalışma ruhsatı il özel idareleri tarafından verilir. Maden üretim faaliyetleri ile bu faaliyetlere bağlı geçici tesislere dayalı olarak üretim yapmak isteyen gerçek veya tüzel kişiler Örnek 7’de yer alan formu doldurarak il özel idaresine başvurur. Başvurularda bu formda yer alanlar dışında başka bir bilgi ve belge istenilmez. Maden arama faaliyetleri işyeri açma ve çalışma ruhsatına tabi değildir. Ancak, arama ruhsat dönemi içinde üretim yapılması halinde işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınması zorunludur. Madencilik faaliyetleri için işyeri açma ve çalışma ruhsatı Örnek 8’de yer alan bilgileri içerecek şekilde düzenlenir.
10/9/2014 tarihli ve 29115 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Çevre İzin ve Lisans Yönetmeliğine göre verilen geçici faaliyet belgesi, bu madde ile 21 inci, 22 nci ve 23 üncü maddelerin uygulanmasında çevre izni veya çevre izin ve lisans belgesi yerine geçer.” hükmünü,
28 inci maddesi “Gayrisıhhî müesseselerde işletmenin faaliyet alanının değişmesi durumunda yeniden ruhsat alınması zorunludur.
…
Gayrisıhhî müesseselerin yeniden sınıflandırılması veya tesiste yapılan bir değişiklik neticesinde bir alt sınıfa geçen tesislerin yeniden ruhsat alması gerekmez. Ancak gayrisıhhî müesseselerin yeniden sınıflandırılmasında yapılan değişiklik neticesinde üst sınıfa geçmiş olan tesislerin bir yıl içinde yeni sınıfa göre açılma ruhsatı alması zorunludur.” hükmünü, Madencilik Faaliyetleri İzin Yönetmeliğinin 82/E maddesi “Gayrisıhhî müesseseler kapsamına giren maden üretim faaliyetleri ve/veya bu faaliyetlere dayalı olarak üretim yapılan tesisler için verilen işyeri açma ve çalışma ruhsatı, maden ruhsat alanının tümünü kapsar ve ruhsat sahasındaki ana faaliyet dalı esas alınarak maden ruhsat sahibi adına işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenir.
Aynı maden ruhsat sahasında bulunsa bile işletmecisi ve faaliyet konusu farklı olan maden üretim faaliyetleri ve/veya bu faaliyetlere dayalı olarak üretim yapılan tesisler için ayrı ayrı işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenir.” hükmünü,
82/Ğ maddesi “Gayrisıhhî müesseseler kapsamına giren maden üretim faaliyetleri ve/veya bu faaliyetlere dayalı olarak üretim yapılan tesislerin bulunduğu alanın ve faaliyet konusunun değişmesi durumunda yeniden ruhsat alınması zorunludur.
Maden ruhsatının devredilmesi halinde, devralan gerçek veya tüzel kişinin maden ruhsatını ibraz ederek devir tarihinden itibaren üç ay içinde başvurusu üzerine dosyadaki bilgi ve belgeler esas alınmak suretiyle yeni maden ruhsat sahibi adına tekrar işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenir.
Gayrisıhhî müesseseler kapsamına giren maden üretim faaliyetleri ve/veya bu faaliyetlere dayalı olarak üretim yapılan tesislerin yeniden sınıflandırılması veya tesiste yapılan bir değişiklik neticesinde bir alt sınıfa geçen tesislerin yeniden işyeri açma ve çalışma ruhsatı alması gerekmez. Ancak gayrisıhhî müesseseler kapsamına giren maden üretim faaliyetleri ve/veya bu faaliyetlere dayalı olarak üretim yapılan tesislerin yeniden
sınıflandırılmasında yapılan değişiklik neticesinde üst sınıfa geçmiş olanlarının bir yıl içinde yeni sınıfa göre işyeri açma ve çalışma ruhsatı alması zorunludur.” hükmünü içermektedir.
Yukarıda açıklanan mevzuat hükümleri kapsamında, maden ruhsatı sahibi ile madencilik faaliyetlerini yürütecek işletmecinin aynı kişi olması halinde maden üretim faaliyetleri ve/veya bu faaliyetlere dayalı olarak üretim yapılan tesisler için verilen işyeri açma ve çalışma ruhsatının, maden ruhsat alanının tümünü kapsayacağı ve ruhsat sahasındaki ana faaliyet dalı esas alınarak maden ruhsat sahibi adına işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenleneceği, ana faaliyet konusu olan maden üretim faaliyetinin gayrisıhhi müessese sınıfının tali faaliyetlerinin sınıfından daha düşük belirlenemeyeceği, bu bakımdan maden üretim faaliyetleri kapsamında maden ruhsat sahası içinde tali olarak faaliyet gösterecek konkasör tesislerinin birinci sınıf gayrisıhhi müessese olarak sınıf tespiti yapılması halinde ana faaliyet konusu olan maden üretim faaliyetlerinin de bir yıl içinde birinci sınıf gayrisıhhi müessese kapsamında yeniden ruhsatlandırılması gerektiği değerlendirilmektedir.
Bilgilerinize arz ederim.
Bakan a.
Bakan Yardımcısı