ÖZET: Mali hizmetler müdürü pozisyonuna atanacak personelin muhasebe yetkilisi sertifikasına sahip olup olmaması gerektiği konusunda T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğü tarafından yapılan değerlendirmelerde, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ve 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun hükümleri dikkate alınmıştır. Bu çerçevede, mali hizmetler müdürü kadrosuna atanmak için muhasebe yetkilisi sertifikası aranmamakta, ancak atanacak personelin muhasebe yetkilisi olarak belirlenmesi durumunda sertifikaya sahip olanların tercih edilmesi gerektiği vurgulanmaktadır.

Mali hizmetler müdürü pozisyonu için gerekli olan eğitim ve deneyim şartları açıkça belirtilmişken, muhasebe yetkilisi sertifikası ile ilgili herhangi bir zorunluluk getirilmemiştir. Bununla birlikte, muhasebe hizmetlerinin yürütülmesi için sertifikalı muhasebe yetkilisi atanması esas olmakta, bu şartın sağlanamadığı durumlarda üst yöneticiler tarafından uygun personelin görevlendirilmesi önerilmektedir.

Sonuç olarak, mali hizmetler müdürü kadrosuna atanacak personelin muhasebe yetkilisi sertifikasına sahip olma şartı bulunmamaktadır. Ancak, muhasebe yetkilisi olarak atanacak personelin sertifikalı olması gerektiği ve bu durumun sağlanamadığı hallerde alternatif çözümler üretilmesi gerektiği ifade edilmektedir.

NOT: Mali hizmetler müdürü kadrosuna atanmada muhasebe yetkilisi sertifikası aranıp aranmayacağı hakkında

T.C.

ÇEVRE, ŞEHİRCİLİK VE İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANLIĞI

Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğü

Sayı: E-53773008-622.02-8101079 22/01/2024

Konu: Görüş (Mali Hizmetler Müdürü Kadrosuna Atanmada

Muhasebe Yetkilisi Sertifikası Aranıp Aranmayacağı)

BELEDİYE BAŞKANLIĞINA

İlgi: tarihli ve sayılı yazı.

Başkanlığınızda basın yayın ve halkla ilişkiler müdürü olarak görev yapan personelin mali hizmetler müdürü kadrosuna atamasının yapılmasının planlandığından bahisle, muhasebe yetkilisi sertifikası olmayan ilgilinin atamasının yapılıp yapılamayacağına ilişkin ilgi yazı incelenmiştir.

Bilindiği üzere, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 76 ncı maddesinde, “Kurumlar, görev ve unvan eşitliği gözetmeden kazanılmış hak aylık dereceleriyle memurları bulundukları kadro derecelerine eşit veya 68 inci maddedeki esaslar çerçevesinde daha üst, kurum içinde aynı veya başka yerlerdeki diğer kadrolara naklen atayabilirler.

Memurlar istekleri ile, kurumlarında kazanılmış hak derecelerinin en çok üç derece altında aynı veya başka yerlerdeki kadrolara atanabilirler.

Aşağı dereceye atananların 68 inci maddede yazılı süre kaydı aranmaksızın eski derecelerine tekrar atanmaları mümkündür.

Kazanılmış hak derecelerinden aşağı derecelere atananların aylık derece ve kademeleri genel hükümlere göre tespit edilmekle beraber, atandıkları bu derecelerde geçirdikleri süreler (kesenek ve karşılık farklarının kendileri tarafından her ay T.C. Emekli Sandığına gönderilmesini kabul etmeleri şartiyle) emeklilik yönünden eski derecelerinde değerlendirilir.” hükmü yer almaktadır.

Diğer taraftan, 2/7/2020 tarihli ve 31173 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğin 5 inci maddesinde, “…

a) Müdür ve şube müdürü kadrosuna atanabilmek için;

1) Fakülte veya en az dört yıllık yüksekokul mezunu olmak,

2) Son müracaat tarihi itibarıyla, koruma ve güvenlik görevlisi amiri, şef, koruma ve güvenlik şefi, bando şefi, hukuk müşaviri, çözümleyici, uzman, sivil savunma uzmanı, ayniyat saymanı, muhasebeci, kontrol memuru ile eğitmen kadrolarında veya en az önlisans düzeyinde öğrenim gerektiren unvan değişikliğine tabi kadrolarda en az iki yıl ya da 5 inci maddenin birinci fıkrasının (d) bendinin (2) numaralı alt bendinde sayılan görevlerde veya ortaöğrenim düzeyinde öğrenim gerektiren unvan değişikliğine tabi kadrolarda en az altı yıl çalışmış olmak.

…” hükmü bulunmaktadır.

Görüleceği üzere müdür kadrosuna atanmak için aranılan eğitim ve hizmet şartı açıkça belirtilmiş olup muhasebe yetkilisi sertifikasına ilişkin bir belirleme yapılmamıştır. Bu minvalde mali hizmetler müdürü kadrosuna atanmak için söz konusu belgeye sahip olup olunmayacağı hususunun 5018 sayılı Kanun çerçevesinde incelenmesi gerekmektedir.

5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununun;

60 ncı maddesinde, “…

Harcama yetkilisi ile muhasebe yetkilisi görevi aynı kişide birleşemez. Malî hizmetler biriminde ön malî kontrol görevini yürütenler malî işlem sürecinde görev alamazlar.

…” hükmü,

61 inci maddesinde, “Muhasebe hizmeti; gelirlerin ve alacakların tahsili, giderlerin hak sahiplerine ödenmesi, para ve parayla ifade edilebilen değerler ile emanetlerin alınması, saklanması, ilgililere verilmesi, gönderilmesi ve diğer tüm malî işlemlerin kayıtlarının yapılması ve raporlanması işlemleridir. Bu işlemleri yürütenler muhasebe yetkilisidir. Memuriyet kadro ve unvanlarının muhasebe yetkilisi niteliğine etkisi yoktur.

Muhasebe yetkilisi, bu hizmetlerin yapılmasından ve muhasebe kayıtlarının usulüne uygun, saydam ve erişilebilir şekilde tutulmasından sorumludur. Genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinin muhasebe hizmetleri Hazine ve Maliye Bakanlığınca yürütülür. Muhasebe yetkilileri gerekli bilgi ve raporları düzenli olarak kamu idarelerine verirler.

…” hükmü,

geçici 5 inci maddesinde, “…

Kamu idarelerinde muhasebe yetkilisi görevini yürütmek üzere üçüncü fıkraya göre sertifika almış olanlar arasından muhasebe yetkilisi atanması esastır. Bu şekilde sertifika almış olanlardan atama yapılamaması halinde, Maliye Bakanlığınca sertifika almış muhasebe yetkilisi atama zorunluluğu getirilinceye kadar, Maliye Bakanlığınca belirlenen usul ve esaslara göre genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinde Maliye Bakanlığı, diğer kamu idarelerinde üst yöneticiler tarafından belirlenen kişiler muhasebe hizmetlerini yapmak üzere görevlendirilir.” hükmü yer almaktadır.

Öte yandan, Harcama Yetkilileri Hakkında Genel Tebliğinde (Seri No:1) “2.1.4. Mahalli İdarelerde Harcama Yetkilileri

5393 sayılı Belediye Kanununun 63 üncü maddesinde, belediye bütçesiyle ödenek tahsis edilen her bir harcama biriminin en üst yöneticisi, 5355 sayılı Mahalli İdare Birlikleri Kanunu uyarınca da mahalli idare birliklerinde birlik başkanı harcama yetkilisi olarak tanımlanmıştır.

Mahalli idarelerde kurumsal sınıflandırmanın üçüncü ve dördüncü düzeyinde ödenek tahsis edilen ana hizmet birimleri ve yardımcı hizmet birimleri ile danışma ve denetim birimlerinin en üst yöneticilerinin harcama yetkilisi olarak belirlenmesi ve yetki-sorumluluk tesisinin buna göre yapılması gerekmektedir.

Ancak teşkilat yapısı ve personel durumu gibi nedenlerle harcama yetkililerinin belirlenmesinde güçlük bulunan ve bütçelerinde harcama birimleri sınıflandırılmayan mahalli idarelerde harcama yetkisi, üst yönetici veya üst yöneticinin belirleyeceği kişiler tarafından; İçişleri Bakanlığının uygun görüşü üzerine yürütülebilir.” açıklamasına yer verilmiştir.

Yine, 21/1/2006 tarihli ve 26056 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Muhasebe Yetkilisi Adaylarının Eğitimi, Sertifika Verilmesi ile Muhasebe Yetkililerinin Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliğin 4 üncü maddesinde, “…

Muhasebe yetkilisi: Muhasebe hizmetlerinin yürütülmesinden ve muhasebe biriminin yönetiminden sorumlu, usulüne göre atanmış sertifikalı yöneticiyi,

Muhasebe yetkilisi yardımcısı: Muhasebe yetkililerinin yardımcılarını,

Muhasebe yetkilisi yardımcısı eşiti görev:

a) Genel bütçeli idarelerde; muhasebe müdürü, saymanlık müdürü, malmüdürü ve vergi dairesi müdürü unvanlarının yardımcısı kadrosunda asıl olarak bulunanlar ile defterdarlık uzmanlığı veya kadrosu ve ataması Bakanlığa ait olan sayman kadrosunda bulunanlar,

b) Kapsama dahil diğer idarelerde; muhasebe işlemlerinden birinci derecede sorumlu olarak çalışan muhasebe daire başkanı, gelir ve gider daire başkanı, hesap işleri daire başkanı, bütçe dairesi başkanı, mali hizmetler dairesi başkanı, strateji geliştirme daire başkanı, bütçe müdürü, mali hizmetler müdürü, strateji geliştirme müdürü, finans müdürü, hesap işleri müdürü, gider müdürü ve gelir müdürü gibi unvanların yardımcısı kadrosunda asıl olarak bulunanlar ile muhasebeci kadrosunda asıl olarak bulunanlar ve bu idarelerin muhasebe birimlerinde mali hizmetler uzmanı olarak görev yapanlar,

tarafından yürütülen görevi,

…” hükmüne yer verilmiştir.

5018 sayılı Kanun ve bu Kanunun alt düzenlemelerinin yukarıda yer verilen hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinde harcama yetkilisi ile muhasebe yetkilisi görevinin aynı kişide birleşemeyeceğinin esas olduğu, mali hizmetler müdürünün harcama yetkilisi olması nedeniyle muhasebe yetkilisi olamayacağı, söz konusu sertifikanın mali hizmetler müdürü kadrolarına atanacaklar için bir şart olmadığı anlaşılmaktadır.

Nitekim Hazine ve Maliye Bakanlığı Muhasebat Genel Müdürlüğünün 17/1/2024 tarihli ve E- 21370193-799-2749977 sayılı görüş yazısında, “Dolayısıyla ilgi yazınızda bahsedilen ve Bakanlığımızın (Muhasebat Genel Müdürlüğü) 02/08/2010 tarihli ve B.07.0.MGM.775.05-10804 sayılı yazısında da belirtilmiş olan; mali hizmetler müdürü kadrolarına atanabilmek için muhasebe yetkilisi sertifikasına sahip olma şartının getirilmesi hususunun, Bakanlığımızca sertifika almış muhasebe yetkilisi atama zorunluluğunun getirileceği tarihten sonra uygulanabileceği değerlendirilmektedir.

Mer’i mevzuat hükümleri çerçevesinde, muhasebe hizmetlerinin öncelikle sertifikalı muhasebe yetkilisi tarafından yürütülmesinin, bu yetkilinin olmaması halinde muhasebe hizmetlerinin aksamadan yürütülmesini sağlamak amacıyla, muhasebe yetkililiği görevinin sertifikalı muhasebe yetkilisi atanıncaya kadar üst yöneticinin görevlendireceği personel tarafından yürütülmesinin uygun olacağı değerlendirilmektedir.” denilerek asıl belirleyici olan hususun muhasebe yetkilisinin muhasebe yetkilisi sertifikasına sahip olması şartı olduğu belirtilmiştir.

Bu itibarla,

– Harcama yetkilisi ile muhasebe yetkilisi görevi aynı kişide birleşemeyeceği kuralına mutlaka riayet edilmesi,

– Başkanlığınızda basın yayın ve halkla ilişkiler müdürü olarak görev yapan personelin mali hizmetler müdürü kadrosuna atanmasında muhasebe yetkilisi sertifikasına sahip olma şartının aranmayacağı,

– Muhasebe yetkilisi olarak belirlenecek personelin seçiminde öncelikle muhasebe yetkilisi sertifikası olan personelin tercih edilmesi,

– Muhasebe yetkilisi sertifikası olan personel bulunmaması halinde, üst yönetici tarafından belirlenecek bir personelin muhasebe yetkilisi olarak görevlendirilmesi,

gerektiği mütalaa edilmektedir.

Bilgilerini rica ederim.

Bakan a.

Yerel Yönetimler Genel Müdürü