ÖZET: Aşçı yardımcılığı kurs bitirme belgesinin geçerliliği ve iş yeri açma ruhsatı ile ilgili düzenlemeler hakkında bilgi verilmiştir. Başvuru sahibi, içkisiz lokanta açmak için Milli Eğitim Bakanlığı Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü’nden alınan aşçı yardımcılığı kurs bitirme belgesini sunarak ruhsat talep etmiştir. Ancak, bu belgenin 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu kapsamında faaliyet gösteren kurumlardan alınmış olması gerektiği belirtilmiştir.

5580 sayılı Kanun’un 6. maddesi, belirli programları başarıyla tamamlayanların aldıkları belgelerle iş yeri açabileceğini ifade etmektedir. Ancak, Milli Eğitim Bakanlığı’nın görüşüne göre, Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü’nden alınan aşçı yardımcılığı kurs bitirme belgesi, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik’in ek 2. maddesinde belirtilmediği için ruhsat düzenlenmesinde geçerli değildir. Bu durum, yalnızca ilgili kanun kapsamında alınan belgelerin ruhsatlandırmada dikkate alınabileceğini göstermektedir.

Sonuç olarak, iş yeri açmak isteyenlerin, gerekli belgeleri 5580 sayılı Kanun’a uygun olarak temin etmeleri gerektiği vurgulanmaktadır. Bu bağlamda, ilgili mevzuat hükümleri ve Milli Eğitim Bakanlığı’nın görüşleri dikkate alınarak, başvuruların değerlendirilmesi gerekmektedir.

NOT: Millî Eğitim Bakanlığı Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğünden alınmış olan aşçı yardımcısı kurs bitirme belgesinin 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanununa göre faaliyet gösteren kurumlardan alınan kurs bitirme belgesi olup olmadığı ve aşçı yardımcılığı meslek konulu söz konusu belge ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenip düzenlenemeyeceği hakkında.

T.C.

ÇEVRE, ŞEHİRCİLİK VE İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANLIĞI Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğü

Sayı : E-14399437-622.02-9448130 Konu : Görüş (Aşçı Yardımcılığı)

09/05/2024

DAĞITIM YERLERİNE

İlgi : a) … tarihli ve … sayılı yazınız.
b) Millî Eğitim Bakanlığı’nın 30.04.2024 tarihli ve 101392163 sayılı yazısı.

İlgi (a)’ da kayıtlı yazınız ile; içkisiz lokanta faaliyet konulu iş yeri açmak isteyen başvuru sahibinin, lokanta faaliyetinin icrası için Milli Eğitim Bakanlığı Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğünden alınmış olan aşçı yardımcısı meslek dalında kurs bitirme belgesi sunarak iş yeri açma ve çalışma ruhsatı talebinde bulunduğu, bahse konu kurs bitirme belgesinin 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanununa göre faaliyet gösteren kurumlardan alınan kurs bitirme belgesi olup olmadığı ve aşçı yardımcılığı meslek konulu söz konusu belge ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenip düzenlenemeyeceği hususunda Bakanlığımız görüşü talep edilmektedir.

Bilindiği üzere, 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanununun 6 ncı maddesi “Bu Kanun kapsamında faaliyet gösteren kurumlarda, Mesleki Yeterlilik Kurumunca mesleki yeterlilik belgesi verilen meslekler hariç olmak üzere, Bakanlıkça belirlenen programları başarıyla tamamlayanlar aldıkları kurs bitirme belgeleriyle tamamladıkları programlara ilişkin iş yerlerinde çalışabilir ve iş yeri açabilirler. Bu durumda olan kişiler için başkaca bir meslek belgesi aranmaz.” hükmünü,
Millî Eğitim Bakanlığı Hayat Boyu Öğrenme Kurumları Yönetmeliğinin 2 nci maddesi “Bu Yönetmelik, 5/1/1961 tarihli ve 222 sayılı İlköğretim ve Eğitim Kanunu, 14/6/1973 tarihli ve 1739 sayılı Millî Eğitim Temel Kanunu, 16/6/1983 tarihli ve 2841 sayılı Zorunlu İlköğrenim Çağı Dışında Kalmış Okuma-Yazma Bilmeyen Vatandaşların, Okur-Yazar Duruma Getirilmesi veya Bunlara İlkokul Düzeyinde Eğitim-Öğretim Yaptırılması Hakkında Kanun, 5/6/1986 tarihli ve 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu, 30/5/1997 tarihli ve 573 sayılı Özel Eğitim Hakkında Kanun Hükmünde Kararname ile (Değişik ibare:RG-28/5/2020-31138) 10/7/2018 tarihli ve 30474 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesine dayanılarak hazırlanmıştır.” hükmünü, 3 üncü maddesi “ …
ğ) Genel Müdürlük: Bakanlık Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğünü,
h) Halk eğitimi merkezi: Hayat boyu öğrenme kapsamında kurslar ile eğitici faaliyetlerin düzenlendiği kurumları,
ı) Hayat boyu öğrenme: Bireysel, toplumsal ve istihdam ile ilgili bir yaklaşımla bireyin bilgi, beceri ve yetkinliklerini geliştirmek amacıyla örgün eğitimin dışında hayatı boyunca katıldığı her türlü öğrenme etkinliklerini,

i) Hayat boyu öğrenme kurumları: Genel Müdürlüğe bağlı hayat boyu öğrenme faaliyetlerini düzenleyen halk eğitimi merkezi, olgunlaşma enstitüsünü ve açık öğretim okullarını,
…
l) Kurs: Belli bir süresi ve programı olan, katılımcılara öngörülen bilgi, beceri ve yetkinlik kazandıran, doğrudan veya diğer kurum ve kuruluşlarla iş birliği hâlinde halka açık ve ücretsiz olarak düzenlenen her türlü faaliyetleri,
m) Kurs bitirme belgesi: Kursları başarı ile tamamlayanlara verilen belgeyi,
…” hükmünü amirdir.

İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde “Yetkili idare: Belediye sınırları ve mücavir alanlar dışı ile kanunlarda münhasıran il özel idaresine yetki verilen hususlarda il özel idaresini, büyükşehir belediyesi sınırları içinde büyükşehir belediyesinin yetkili olduğu konularda büyükşehir belediyesini, bunların dışında kalan hususlarda büyükşehir ilçe belediyesini, belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde belediyeyi, organize sanayi bölgesi sınırları içinde organize sanayi bölgesi tüzel kişiliğini, endüstri bölgesi sınırları içinde Sanayi ve Teknoloji Bakanlığını ve teknoloji geliştirme bölgesi yönetici şirketi ile bölgede yer alan AR-GE ve tasarım faaliyetinde bulunan firmalar için Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı il müdürlüklerini,” ve (t) bendinde “İş yeri: Ticari, sınai, zirai veya mesleki bir faaliyetin ya da girişimin icrasına tahsis edilen veya bu faaliyetlerde kullanılan, kara ya da su üzerindeki açık veya kapalı alanda bulunan sabit ya da mobil yerleri” hükmü,
6 ncı maddesinin birinci fıkrasında “Yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılamaz ve çalıştırılamaz. İşyerlerine bu Yönetmelikte belirtilen yetkili idareler dışında diğer kamu kurum ve kuruluşları ile ilgili meslek kuruluşları tarafından özel mevzuatına göre verilen izinler ile tescil ve benzeri işlemler bu Yönetmelik hükümlerine göre ruhsat alma mükellefiyetini ortadan kaldırmaz. İşyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan açılan işyerleri yetkili idareler tarafından kapatılır.” ve üçüncü fıkrasında “İşyeri açmak isteyen gerçek veya tüzel kişiler, işyerlerini bu Yönetmeliğe uygun olarak tanzim ettikten sonra Örnek 1 ve 2’de yer alan durumlarına uygun formu doldurarak yetkili idareye başvurur.” hükmü,
Ek 2 nci maddesinde “Bu Yönetmelik kapsamında iş yeri açılabilmesi için, iş yeri sahibinin veya iş yerinde her bir meslek dalında çalıştırdıkları en az birer çalışanının, 5/6/1986 tarihli ve 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu kapsamında alınan ustalık belgesine ya da mesleki veya teknik ortaöğretim kurumlarının ilgili alanlarından mezun olduğunu gösterir diplomaya ya da üniversitelerin ilgili lisans ve ön lisans alan ve dalından mezun olduğunu gösterir diplomaya (transkript ile birlikte ibraz edilecek) ya da 1/1/2022 tarihi ve sonrasında Mesleki Yeterlilik Kurumunca mesleki yeterlilik belgesi verilen meslekler hariç olmak üzere 2/8/2007 tarihli ve 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanununa göre faaliyet gösteren kurumlardan alınan kurs bitirme belgesine sahip olması gerekir. Birinci cümledeki belgelerin kapsamına girmeyen faaliyet konuları için bu belgeler aranmaz. İlgili diploma ve belgelerin yurt dışından alınmış olması halinde bunların ilgili mevzuata göre denkliğinin kabul edilmiş olması şarttır. Milli Eğitim Bakanlığının tanıdığı ve önceden alınmış diğer diplomalar ve kurs bitirme belgeleri, müktesep hak kapsamında değerlendirilir.” hükmü yer almaktadır.

Milli Eğitim Bakanlığı Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğünden alınan ilgi (b) yazıda “Genel Müdürlüğümüz uhdesindeki e-yaygın sisteminde tanımlı Aşçı Yardımcılığı kursundan alınan kurs bitirme belgesi İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin Mesleki Eğitim ve Yeterlilik Başlıklı Kısmının Ek 2’nci Maddesinde yer almadığı için söz konusu belge ile işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenemeyeceği değerlendirilmektedir.” denilmektedir.

Yukarıda açıklanan mevzuat hükümleri ve Milli Eğitim Bakanlığı’nın görüş yazısı birlikte değerlendirildiğinde, İdarenize ibraz edilen kurs bitirme belgesinin 5580 sayılı Kanun kapsamında faaliyet gösteren kurumlardan alınmış olması gerekmekte olup ilgili Kanun haricinde tanzim edilmiş olan kurs bitirme belgelerinin (Örneğin Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğünden alınan belge) İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin ek 2 nci maddesi uyarınca ruhsatlandırmada esas alınması mümkün olmamaktadır.

Bilgilerinizi rica ederim.

Bakan a.

Genel Müdür

Dağıtım.

Gereği: Bilgi:
… Belediye Başkanlığına … VALİLİĞİNE
(Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü)