|
ÖZET: Başvuran, 26 Ocak 2023 tarihinde yürürlüğe giren 7433 sayılı Kanun kapsamında, kamuda süresiz sözleşmeli personel istihdamının sona erdirilerek 3+1 sisteminin uygulanmaya başladığını belirtmektedir. Bu sistem gereği, 3 yıl görevde bulunan sözleşmeli personelin kadroya geçiş hakkı bulunmaktadır. Başvuran, 20 Kasım 2024 tarihinde Adalet Bakanlığı’na kadroya geçiş talebinde bulunmuş, ancak başvurusu, belirtilen süre içinde yapılmadığı gerekçesiyle reddedilmiştir. Başvuran, deprem felaketi nedeniyle başvuru süresini bilmediğini ve bu durumun göz önünde bulundurulması gerektiğini iddia etmektedir.
Adalet Bakanlığı, başvuranın 31 Mart 2023 tarihine kadar kadroya geçiş başvurusu yapmadığını, bu nedenle talebinin reddedildiğini açıklamıştır. 7433 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat gereği, başvuruların belirlenen süre içinde yapılması zorunludur. Başvuranın, deprem nedeniyle yaşadığı zorluklar göz önünde bulundurulsa da, başvuru süresinin uzatıldığına dair düzenlemeler yapılmış ve bu süre içinde başvuru yapılmamıştır. Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın talebinin reddi yönündeki işlemin hukuka uygun olduğunu belirterek, başvuranın mevzuat gereği yükümlülüklerini yerine getirmediğini ifade etmiştir. Bu nedenle, başvurunun reddine karar verilmiştir. Başvuran, bu karara itiraz edebilir ve yargı yoluna başvurabilir. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2025/1431-S.25.2184
BAŞVURU NO : 2024/15591
KARAR TARİHİ : 10.02.2025
RET KARARI ,TCKN:
Adres:
ÇUKUROVA /ADANA
BAŞVURUYA KONU İDARE : ADALET BAKANLIĞI
Memur kadrosuna atanma talebi hk.
BAŞVURUNUN KONUSU :
BAŞVURU TARİHİ : 16.12.2024
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Kurumumuza yapılan başvuruda başvuran, 26 Ocak 2023 tarihli ve 32085 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7433 sayılı Kanuna istinaden kamuda süresiz sözleşmeli diye tabir edilen personel istihdam tipinin sonlandırılıp, 3+1 sisteminin getirildiğini, bu sistem ile 3 yıl görevde olan tüm sözleşmeli personelin isteğe bağlı olarak dilekçe vermesi halinde kadroya geçiş hakkının mümkün hale geldiğini, kendisinin de 3 yıllık görev süresinin dolması sebebiyle Adalet Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğüne gönderilmek üzere 20/11/2024 tarihli kadroya geçiş talebini konu edinen dilekçesini gönderdiğini, talebinin öngörülen sürede başvuru yapmamış olması sebebiyle reddedildiğini, ancak, başvuru döneminde deprem felaketi meydana gelmesi ve yaşadığı şehrin deprem bölgesi olmasından dolayı başvuru süresinin tarafınca bilinemeyebileceğini ya da bilgilendirme yapılmamış olabileceğini, ayrıca 7433 sayılı Kanun ile kamuda süresiz sözleşmeli diye tabir edilen istihdam şeklinin sonlandırılıp yerine 3+1 sisteminin getirilmesi nedeniyle, 3 yıllık görev süresinin dolduğu göz önüne alınarak kadroya geçirilmesi gerektiğini iddia ederek, memur kadrosuna geçirilmeyi talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Başvuruya konu iddialar hakkında bilgi ve belge talebi içeren yazımıza istinaden Adalet Bakanlığı
Personel Genel Müdürlüğü tarafından gönderilen 13.01.2025 tarih ve E. / sayılı cevabi yazıda özetle;
2.1. 26.01.2023 tarihli ve 32085 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 7433 sayılı Devlet
Memurları Kanunu ve Bazı Kanunlar ile 663 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik
Yapılmasına Dair Kanunun 3’üncü maddesi ile 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa eklenen Geçici 48’inci maddesi uyarınca memur kadrolarına atanma başvurularının maddenin yürürlüğe girdiği 26.01.2023
/
tarihten itibaren otuz gün içinde yapılması gerektiğinin hüküm altına alındığı, 15.02.2023 tarihli ve 32105 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 122 Numaralı Olağanüstü Hal Kapsamında Kamu
Personeline İlişkin Alınan Tedbirlere Dair Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 3’üncü maddesi ile yukarıda belirtilen başvuru süresinin 31.03.2023 (bu tarih dahil) tarihine kadar uzatıldığı,
2.2. Başvuranın, 31.03.2023 tarihinden sonra 20.11.2024 tarihli dilekçesi ile memur kadrosuna atanma talebinde bulunduğu, 28.11.2022 ve 26.01.2023 tarihinde görevde olması nedeniyle 31.03.2023 tarihine kadar memur kadrosuna atanma başvurusunda bulunması gerekirken başvurmadığı anlaşıldığından memur kadrosuna atamasının yapılamadığı,
2.3. Genel Müdürlüğün sözleşmeli personelin kadroya geçiş işlemlerine ilişkin 26.01.2023 tarihli ve E– – / sayılı yazısı ile yine Genel Müdürlüğün sözleşmeli personelin kadroya geçiş işlemlerinde başvuru sürelerinin uzatılmasına ilişkin 16.02.2023 tarihli ve E- – – / sayılı yazısının Cumhuriyet Başsavcılıklarına gönderildiği,
2.4. Başvuran tarafından talebi ile ilgili olarak açılmış bir dava bulunmadığı,
ifade edilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 18.10.1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74’üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”,
4. 14.6.2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,
5. 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun Geçici 48’inci maddesinde, “… a) 28.11.2022 tarihi itibarıyla;
1) Bu Kanunun 4 üncü maddesinin (B) fıkrası, … uyarınca vizelenmiş veya ihdas edilmiş sözleşmeli
personel pozisyonlarında çalışmakta olanlardan bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte sözleşmesi devam eden ve 48 inci maddede belirtilen genel şartları taşıyanlardan bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren otuz gün içinde yazılı olarak başvuranlar; … pozisyonlarının vizeli olduğu teşkilat ve birimde, …
2 sayılı Genel Kadro ve Usulü Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesine tabi kurumlar bakımından bu
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin eki (I) sayılı cetvelde yer alan bulunduğu pozisyon unvanıyla aynı unvanlı memur kadrolarına, … bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren altmış gün içinde kurumlarınca atanırlar.”
6. 26.01.2023 tarihli ve 32085 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 7433 sayılı Devlet
Memurları Kanunu ve Bazı Kanunlar ile 663 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik
Yapılmasına Dair Kanunun 8’inci maddesinde, “Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.”
7. 15.02.2023 tarihli ve 32105 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 122 Numaralı
Olağanüstü Hal Kapsamında Kamu Personeline İlişkin Alınan Tedbirlere Dair Cumhurbaşkanlığı
Kararnamesinin “Kamu personelinin statü değişikliğinde süre” başlıklı 3’üncü maddesinde “(1)
22/6/1965 tarihli ve 633 sayılı Diyanet İşleri Başkanlığı Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanunun geçici
20 nci maddesinde, 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun geçici 48 inci ve geçici
50 nci maddelerinde ve 11/10/2011 tarihli ve 663 sayılı Sağlık Alanında Bazı Düzenlemeler Hakkında
Kanun Hükmünde Kararnamenin geçici 17 nci maddesinde yer alan başvuru süreleri 31/3/2023 (bu tarih dâhil) tarihine kadar, atanma süreleri 28/4/2023 (bu tarih dâhil) tarihine kadar uzatılmıştır.”
Hükümleri yer almaktadır.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİNE ÖNERİSİ
8. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebinin reddi yönündeki öneri, Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
9. 657 sayılı Kanunun 4/B maddesi uyarınca sözleşmeli zabıt katibi olarak görev yapmakta olan başvuran,
7433 sayılı Kanun ile kamuda süresiz sözleşmeli diye tabir edilen istihdam şeklinin sonlandırılıp yerine
3+1 sisteminin getirildiğini, bu kapsamda, 3 yıllık görev süresinin dolduğunu iddia ederek, memur kadrosuna geçirilmeyi talep etmektedir.
10. İdarece gönderilen bilgi ve belgelerin tetkiki neticesinde, başvuranın talebinin, memur kadrosuna atanmak için, 657 sayılı Kanunun Geçici 48’inci maddesinde öngörülen sürede yazılı başvuruda bulunmadığı, ayrıca, Olağanüstü Hal Kapsamında Kamu Personeline İlişkin Alınan Tedbirlere Dair
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 3’üncü maddesi uyarınca, başvuru süresi, 31.03.2023 (bu tarih dahil)
tarihine kadar uzatılmasına rağmen, bu tarihe kadar da yazılı başvurusunun bulunmadığı gerekçesiyle reddedildiği anlaşılmaktadır.
11. 7433 sayılı Kanunun 3’üncü maddesi ile 657 sayılı Kanuna eklenen Geçici 48’inci maddede, memur kadrolarına atanma başvurularının, maddenin yürürlüğe girdiği 26.01.2023 tarihten itibaren otuz gün içinde yapılması gerektiği hüküm altına alınmakta, 122 Numaralı Olağanüstü Hal Kapsamında Kamu Personeline
İlişkin Alınan Tedbirlere Dair Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 3’üncü maddesinde ise, anılan Kanun maddesinde öngörülen başvuru süresinin 31.03.2023 (bu tarih dahil) tarihine kadar uzatıldığı belirtilmektedir.
12. Hukuk devleti, insan haklarına saygılı, bu hakları koruyan, toplum yaşamında adalete ve eşitliğe uygun bir hukuk düzeni kurmak ve bunu sürdürmekle kendini yükümlü sayan, bütün davranışlarında Anayasaya ve hukuk kurallarına uyan, işlem ve eylemleri yargı denetimine bağlı olan Devlettir. (AYM, E. 2002/38, K. 2002/89, KT: 08.10.2002) Bu kapsamda, idarenin işlem tesis ederken hukuka bağlı olması ve hukuk kuralları doğrultusunda hareket etmesi kuşkusuz hukuk devleti ilkesinin gereklerinden birini teşkil etmektedir.
13. Somut olayda, başvuran tarafından, her ne kadar başvuru döneminde, yaşadığı şehirde meydana gelen deprem felaketi nedeniyle başvuru süresinin tarafınca bilinemeyebileceği ya da bilgilendirme yapılmamış olabileceği, 7433 sayılı Kanun ile kamuda süresiz sözleşmeli diye tabir edilen istihdam şeklinin
/
sonlandırılıp yerine 3+1 sisteminin getirilmesi nedeniyle, 3 yıllık görev süresinin dolduğu dikkate alınarak kadroya geçirilmesi gerektiği iddia edilmekte ise de,
13.1. Genel Müdürlüğün sözleşmeli personelin kadroya geçiş işlemlerine ilişkin 26.01.2023 tarihli ve E.
/ sayılı yazısı ile yine Genel Müdürlüğün sözleşmeli personelin kadroya geçiş işlemlerinde başvuru sürelerinin uzatılmasına ilişkin 16.02.2023 tarihli ve E. / sayılı yazısının Cumhuriyet
Başsavcılıklarına gönderildiği, 7433 sayılı Kanunda, 657 sayılı Kanunun 4/B maddesi kapsamında sözleşmeli olarak çalışmakta olan personellere, 3 yıl sözleşmeli statüde çalışılan sürenin tamamlanması akabinde, başvuru yapılması halinde, bu personellerin kadroya geçirileceğine ilişkin bir hükmün yer almadığı, başvuranın, 657 sayılı Kanunun Geçici 48’inci maddesinde öngörülen 28.11.2022 tarihi ve anılan maddenin yürürlüğe girdiği 26.01.2023 tarihi itibariyle sözleşmeli statüde görev yapmakta olmasına rağmen, söz konusu maddede öngörülen 30 günlük süre içerisinde memur kadrosuna geçme talebini yazılı olarak ilgili idareye iletmediği,
13.2. Ayrıca, yaşanan deprem felaketi nedeniyle meydana gelebilecek mağduriyetlerin bertaraf edilmesini teminen Olağanüstü Hal Kapsamında Kamu Personeline İlişkin Alınan Tedbirlere Dair Cumhurbaşkanlığı
Kararnamesi ile, başvuru süresi, 31.03.2023 (bu tarih dahil) tarihine kadar uzatılmasına rağmen, bu tarihe kadar da yazılı başvuruda bulunmadığı hususları göz önünde bulundurulduğunda, başvuranın yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri uyarınca öngörülen yükümlülüğünü yerine getirmemesi hususunda ilgili idareye atfedilebilecek bir kusurun bulunduğunu kabule imkan bulunmadığı, bir başka deyişle, ilgili idareden mevzuat hükümlerinin aksi yönde işlem tesis edilmesinin beklenemeyeceği, aksinin kabulünün hukuk devleti ilkesi ile bağdaşmayacağı değerlendirilmektedir.
14. Kurumumuzca yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; yukarıda sözü edilen mevzuat hükümleri ve yargı içtihadı uyarınca, ilgili idarenin başvuranın talebinin reddi yönünde tezahür eden işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırı bir durum bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
15. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, şikayet başvurusu kapsamında, idarenin, başvurana ilişkin işlemlerle ilgili bilgi ve belgeleri süresi içerisinde, gerekçeli olarak kurumumuza gönderdiği, başvuru sahibine verdiği cevapta idari işleme karşı hangi sürede hangi mercie başvurabileceğini gösterdiği, bu anlamda; “kararların gerekçeli olması” , “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ve “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uygun hareket ettiği tespit edilmiştir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
16. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Adana İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE,
/
Kararın başvurana ve ADALET BAKANLIĞINA tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Mehmet AKARCA
Kamu Başdenetçisi
/