ÖZET: Bu Sayıştay kararında, …Genel Müdürlüğü tarafından yurt dışına gönderilen personelin eğitim masraflarının mevzuata aykırı olduğu tespit edilmiştir. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ve ilgili yönetmelikler çerçevesinde, Bakanlar Kurulu tarafından tahsis edilen kontenjanların lisansüstü eğitim için kullanılacağı belirtilmesine rağmen, personelin katıldığı programın lisansüstü eğitim değil, yüksek lisansa hazırlık niteliğinde bir program olduğu ortaya çıkmıştır. Bu durum, kamu idaresinin zarara uğramasına ve kamu zararı oluşmasına neden olmuştur.

Sorumlular, Bakanlar Kurulu kararına atıfta bulunarak harcamaların yasal olduğunu savunmuşlarsa da, ilgili kararın amacının yüksek lisans eğitimi olduğu açıktır. Ayrıca, harcama sürecinde yer alan yetkililerin mevzuata aykırı olan işlemlere itiraz etmemesi, sorumluluklarını ortadan kaldırmamaktadır. Sonuç olarak, kamu zararına neden olan bu tutarın, sorumlular olan Üst Yönetici, Harcama Yetkilisi ve Gerçekleştirme Görevlisi’nden tazmin edilmesine karar verilmiştir. Bu karar, kamu kaynaklarının etkin ve doğru kullanımını sağlamak amacıyla alınmıştır.

Kamu İdaresi Türü Diğer Özel Bütçeli İdareler
Yılı 2010
Dairesi 6
Karar No 12742
İlam No 197
Tutanak Tarihi 31.3.2016
Kararın Konusu Personel Mevzuatı ile İlgili Kararlar

Eğitim Masrafı

…tarih ve yevmiye no.lu ödeme emri belgeleri ve eklerinin incelenmesi sonucunda;

Yetiştirilmek amacıyla …..Genel Müdürlüğünce yurt dışına gönderilen …adına Genel Müdürlük bütçesinden ödenen eğitim masraflarının mevzuata aykırı olduğu görülmüştür.

Bilindiği üzere; 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 80’inci maddesi gereğince hazırlanan ve 21.01.1974 tarihli ve 7/7756 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe giren Yetiştirilmek Amacıyla Yurt Dışına Gönderilecek Devlet Memurları Hakkında Yönetmelik hükümleri uyarınca mesleklerine ait hizmetlerde yetiştirilmek, eğitilmek, bilgileri artırılmak, staj, öğrenim veya ihtisas yaptırılmak üzere her yıl Bakanlar Kurulu Kararı ile tahsis edilen kontenjanlar dâhilinde Kurumlara ait personel yurt dışına gönderilmektedir.

2008/14557 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile ….alanlarında lisansüstü eğitim yapmak üzere … yılı içerisinde kullanılmak üzere …Genel Müdürlüğüne toplam 6 (altı) kontenjan tahsis edilmiş, bu kontenjanların lisansüstü eğitim için kullanılacağı belirtilmiştir.

Ancak, …’ın İngiltere’de almış olduğu eğitim lisansüstü eğitim değil, Master Sıfatlandırma Programı (Masters Qualifying Programme) adı altında bilimsel bir dalda lisansüstü eğitim yapabilmek için bir yıllık eğitim sürecini kapsayan mastıra hazırlık programıdır. Dolayısıyla, bu program çerçevesinde alınan bir yıllık eğitimin lisansüstü eğitim sayılması söz konusu olmadığı gibi Genel Müdürlük bütçesinden bu çerçevede yapılmış olan ödemelerin de yasal dayanağı bulunmamaktadır.

….’ın eğitimini tamamlamış olduğu …ait internet sitesinde de ..Programme ile ilgili yapılan bilgilendirmede; söz konusu programın yüksek lisansa hazırlık programı olduğu, diğer bir ifadeyle programın master öncesi (Pre Master) bir program olduğu, anılan programın yüksek lisansa giriş için gerekli minimum akademik ve İngilizce şartlarını haiz olmayan öğrenciler için olduğu, bu programla öğrencilerin akademik ve İngilizce seviyelerinin geliştirildiği ve bu programı başarıyla bitirenlerin yüksek lisansa hak kazanacakları belirtilmektedir.

Sorumlular savunmalarında, 24.11.2008 tarih ve 2008/14557 sayılı Bakanlar Kurulu Kararına atıfta bulunarak …Genel Müdürlüğüne 6 adet kontenjan ayrıldığını, söz konusu eğitim-öğretim sürelerine bakıldığında ikili bir ayrıma gidildiğini (3 adet kontenjan 1-24, 3 adet kontenjan 1-12) ve buradan yola çıkarak bu kontenjanların hepsinin yüksek lisans için kullanılabileceği gibi kısa süreli staj hakkı olarak da değerlendirilebileceğini belirtmektelerse de, ilgili Bakanlar Kurulu Kararının ekinde Eğitim ve Öğretim Konusunun “….” olarak belirlenmesi karşısında, kurum personelinin uzmanlaşması amacıyla yüksek lisansa gönderilmesinin amaçlandığı açıktır. Kaldı ki, konu ile ilgili alınan olur yazısında açıkça “lisansüstü eğitim yapmak üzere” ibaresi yer almaktadır.

Dolayısıyla, ….’ın Lisansüstü eğitim yerine Mastır Sıfatlandırma Programı (Masters Qualifying Programme) adı altında bilimsel bir dalda lisansüstü eğitim yapabilmek için bir yıllık eğitim sürecini kapsayan mastır hazırlık programına devam etmesi ve bu programa ait masrafların Genel Müdürlük bütçesinden ödenmesi idareyi zarara uğratmış ve kamu zararına neden olmuştur.

Ayrıca sorumlular, Yönetmelik hükümleri ve Bakanlar Kurulu kararına hiçbir aykırılığı olmayan harcamanın, alınma sürecinde hiçbir dahilleri olmayan ve sehven alındığı açık olan Bakan Oluruna dayanılarak 5018 sayılı Kanun çerçevesinde ödenen …-TL’nin kamu zararı olarak değerlendirilip şahıslarının sorumlu tutulamayacağını belirtmişseler de, söz konusu olurda sorguda Üst Yönetici olarak sorumlu tutulan…’ın imzası da bulunmaktadır. Harcama Yetkilisi ve Gerçekleştirme Görevlisi de mevzuata aykırı olan olura itirazda bulunmaksızın ödeme sürecinde yer almışlardır. Bu nedenlerle sorumluların sorumluluğa ilişkin itirazlarının kabulü mümkün değildir.

Açıklanan gerekçelerle, yetiştirilmek amacıyla …Genel Müdürlüğünce yurt dışına gönderilen ..’a Genel Müdürlük bütçesinden mevzuata aykırı olarak ödenen …-TL’ye ilişkin olarak …tarih ve ..sayılı İlamın sonuç kısmında yer alan ‘‘…mâadasının …beraatına…’’ hükmü kapsamında verilen beraat hükmünün kaldırılmasına ve kamu zararı olan bu tutarın Üst Yönetici (Genel Müdür)…, Harcama Yetkilisi …….. ve Gerçekleştirme Görevlisi ..’dan, müştereken ve müteselsilen 832 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 64’üncü maddesi gereğince işleyecek faizleri ile birlikte tazminen tahsiline