TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 15831-15831 |sayi|18745356-101.07.05-E.18745356-101.07.05-E.
BAŞVURU NO : 2017/8306 2017/ 8306
KARAR TARİHİ : 15/12/2017 |tarih|
RET KARARI
BAŞVURAN VEKİLİ / TEMSİLCİSİ :
BAŞVURUYA KONU İDARE : Ege Üniversitesi Rektörlüğü
BAŞVURUNUN KONUSU : 6552 sayılı Kanuna istinaden Mühendislik unvanının verilmesi talebi .
BAŞVURU TARİHİ : 28/06/2017 28.6.2017
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran, Elektronik Mühendisi olarak PTT de görev yaparken özelleştirme sonucunda 2006 yılında Ege Üniversitesine Araştırmacı unvanı ile atandığını, 6552 sayılı Kanuna istinaden
Üniversiteye mühendis veya başmühendis kadrosuna atanmak için başvurduğunu, kadro bulunmadığından bahisle kabul edilmediğini ancak boş mühendis kadrosu bulunduğunu öğrendiğini belirterek mağduriyetinin giderilerek mühendis veya başmühendis olarak atanmayı talep etmektedir .
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Kurumumuzun bilgi ve belge isteme yazısına istinaden, Ege Üniversitesi Rektörlüğü tarafından gönderilen 03.08.2017 tarihli cevabi yazı ve eklerinden özetle; 2.1. Başvuranın Elektronik Mühendisi öğrenimini bitirdiği, Türk Telekom da mühendis, baş mühendis ve en son İzmir Karşıyaka Telekom Müdürlüğünde “Müdür Yardımcısı” olarak görev yaptığı ve bu görevi yaparken 4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanunun 22 nci maddesi uyarınca, Devlet Personel Daire Başkanlığının 20.03.2006 tarihli sayılı yazısı üzerine
Üniversiteye Araştırmacı (Özelleştirme) kadrosuna atandığı ve halen görevine devam ettiği, 2.2. 6552 sayılı İş Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik
Yapılması ile Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına Dair Kanun’un 108 inci maddesi ile
4046 sayılı Kanunun 22 nci maddesine eklenen “Bu personelden 22/ 1/ 1990 tarihli ve 399 sayılı
.
1 / 6Kanun Hükmünde Kararnamenin eki ( 1) sayılı Cetveldeki kadrolarda istihdam edilmekte olanlar ile
burada sayılan unvanlarla çalışan diğer statülerdeki personelin atama teklifleri, Araştırmacı unvanlı kadrolara veya istekleri hâlinde 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin eki ( 1) sayılı Cetvelde yer alan unvanlar hariç olmak üzere öğrenim durumları itibarıyla ihraz etmiş oldukları unvanlara ilişkin kadrolara, daha önce bu unvanlara ilişkin kadro veya pozisyonlarda bulunmuş olması ve atama yapılacak kadro unvanının 190 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin eki cetvellerde yer alması kaydıyla yapılır .” hükmünün ve 110 uncu maddesi ile yine 4046 sayılı Kanuna eklenen
Geçici 27 nci madde ile ise “Bu maddeyi ihdas eden Kanunla 22 nci maddenin ikinci fıkrasının değiştirilen üçüncü cümle hükmü, 22 nci madde hükümleri çerçevesinde Araştırmacı kadrolarına atanmış olanlardan otuz gün içinde kurumlarına yazılı olarak başvuranlar hakkında da uygulanabilir .” hükmünün düzenlendiği, 2.3. Üniversitede 6552 sayılı Kanun ile yapılan düzenlemeden yararlanmak isteyen 7 adet personelin bulunduğu, ilgili Kanun üzerine; 1. derece Araştırmacı (Özelleştirme)kadrosunda ¼ derece ve kademede olan “öğrenim durumları itibariyle ihraz etmiş oldukları” Mühendis kadrosuna atanma talebinde bulunan toplam 7 adet personel için Devlet Personel Başkanlığına ve Maliye Bakanlığına
09.02.2016 tarihli ve 1864 sayılı yazı ile 7 adet 1.derece Mühendis kadrosunun ihdas edilmesi
konusunda talebin bildirildiği, Mühendis kadrosu ihdas edilmediğinden her yıl bildirilen dolu-boş kadro değişikliği ile talebin tekrarlandığı, 2.4. Üniversitede toplam 78 adet Mühendis kadrosu olduğu, bu kadrolardan 10 adedinin boş olduğu, ancak ilgi düzenleme uyarınca Mühendis kadrosuna atanma talebinde bulunan personelin durumuna uyan 1.derece Mühendis kadrosunun 4 adet olduğu , ayrıca Başmühendis kadrosunun bulunmadığı, 2.5. Bununla birlikte Üniversitede “Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumları
Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği” uyarınca Mühendis kadrosu için unvan değişikliği sınavı bekleyen mühendis unvanlı 43 personellerinin bulunduğu, 2.6. Araştırmacı (Özelleştirme) kadrosunda görev yapan 7 adet personelin de 1. derece kadroda, ¼ derece kademede olup, Mühendislere uygulanan 3600 ek göstergeden ve yan ödemeden yararlandığı, Mühendis kadrosunda bulunan personele tanınan haklardan aynı oranda faydalandıkları, 2.7. Başvuranın İzmir 3.İdare Mahkemesi nezdinde; Üniversite tarafından ilan edilen 7 adet
Mühendis kadrosu için unvan değişikliği sınavı açılmasına dair işlemin ve mühendislik kadrosuna atanma talebinin reddine dair 22.04.2013 tarihli ve 5941 sayılı işlemlerin iptali talebiyle açmış olduğu davada ilgili Mahkemenin E .2013/ sayılı kararı ile davanın reddedildiği, 2.8. 6552 sayılı Kanun ile yapılan düzenlemenin uygulanabilmesi için Araştırmacı (Özelleştirme)
kadrosunda olup öğrenim durumu itibariyle Mühendis kadrosuna atanabilecek durumda olan personelin atamasında kullanılmak üzere Mühendis (Özelleştirme) kadrosunun Üniversitemize ihdas edilmesinin uygun olacağının düşünüldüğü bilgisinin verildiği, anlaşılmıştır .
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. Anayasamızın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde; “ Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir . Türkiye Büyük
Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikayetleri inceler .” hükmü, “Kamu Hizmeti Görevlileriyle İlgili Hükümler” ana başlığında
2 / 6“Genel Hükümler” kenar başlıklı 128 inci maddesinde; “ Memurların ve diğer kamu
görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğer özlük işleri kanunla düzenlenir . Ancak, malî ve sosyal haklara ilişkin toplu sözleşme hükümleri saklıdır .” hükmü, “Yönetmelikler” başlıklı 124 üncü maddesinde ;
“ Başbakanlık, bakanlıklar ve kamu tüzelkişileri, kendi görev alanlarını ilgilendiren kanunların ve tüzüklerin uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak şartıyla, yönetmelikler çıkarabilirler …”, 4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “ Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir .”, 5. 4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanun’un; 5.1. 22 nci maddesinde; “Özelleştirme programına alınan kuruluşlarda (iştirakler hariç) ilgili kuruluş veya İdare tarafından istihdam fazlası personel belirlenmesi ya da bu kuruluşların kısmen veya tamamen satışı nedeniyle kamu tüzel kişiliğinin sona ermesi, devredilmesi, küçültülmesi, faaliyetlerinin durdurulması, kapatılması, tasfiye edilmesi halinde; bu kuruluşlarda programa alınma tarihi itibarıyla 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tâbi olarak veya sözleşmeli statüde çalışmakta olanlar ile iş kanunlarına tâbi olarak görev yapmakla birlikte toplu iş sözleşmesi hükümlerinden yararlanmayan genel müdür, genel müdür yardımcısı, teftiş kurulu başkanı, kurul başkanı, daire başkanı, müessese, bölge, fabrika, işletme ve şube müdürü, müfettiş ve müfettiş yardımcısı, müşavir ve başuzman unvanlı kadrolara atanmak suretiyle görev yapan personel, kamu kurum ve kuruluşlarına nakledilmek üzere yukarıda belirtilen işlemlerin tamamlanmasından itibaren on beş gün içerisinde İdare tarafından Devlet Personel Başkanlığına bildirilir…
Nakle tâbi personelin, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa göre kazanılmış hak aylık derecesinden aşağı olmamak kaydıyla, 190 sayılı Kanun Hükmünde Kararname kapsamında bulunan kamu kurum ve kuruluşlarının boş kadrolarından Devlet Personel Başkanlığınca tespit edilen kadroya, anılan Başkanlık tarafından kırkbeş gün içerisinde ataması teklif edilir . 190 sayılı
Kanun Hükmünde Kararname kapsamı dışındaki kamu kurum ve kuruluşlarının (özelleştirme kapsamındaki kuruluşlar hariç) mevcut boş kadro veya pozisyonlarına da ihtiyaçlar doğrultusunda atama teklifi yapılabilir .
(Değişik üçüncü cümle : 10/ 9/ 2014- 6552/ 108 md .) Bu personelden 22/ 1/ 1990 tarihli ve 399 sayılı
Kanun Hükmünde Kararnamenin eki ( 1) sayılı Cetveldeki kadrolarda istihdam edilmekte olanlar ile burada sayılan unvanlarla çalışan diğer statülerdeki personelin atama teklifleri, Araştırmacı unvanlı
Hükmünde Kararnamenin eki ( 1) sayılı Cetvelde kadrolara veya istekleri hâlinde 399 sayılı Kanun yer alan unvanlar hariç olmak üzere öğrenim durumları itibarıyla ihraz etmiş oldukları unvanlara ilişkin kadrolara, daha önce bu unvanlara ilişkin kadro veya pozisyonlarda bulunmuş olması ve atama yapılacak kadro unvanının 190 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin eki cetvellerde yer alması kaydıyla yapılır . Ancak ( 1) sayılı cetvelde yer alan, mesleğe özel yarışma sınavı ile giren ve belirli süreli meslek içi eğitimden sonra özel bir yeterlik sınavı sonucunda göreve alınanların atama teklifleri, söz konusu görev unvanına uygun kadrolara yapılır . Devlet Personel Başkanlığı tarafından gönderilen atama teklif yazısının atamayı yapacak kamu kurum ve kuruluşuna intikalinden itibaren otuz gün içerisinde bu kurum ve kuruluş tarafından atama işlemlerinin yapılması zorunludur . Naklen atanan personel hakkında geçici 9 uncu madde hükümleri dikkate alınır . “ 5.2. Geçici 27 nci maddesinde; (Ek : 10/ 9/ 2014- 6552/ 110 md.) Bu maddeyi ihdas eden Kanunla 22
3 / 6nci maddenin ikinci fıkrasının değiştirilen üçüncü cümle hükmü, 22 nci madde hükümleri
çerçevesinde Araştırmacı kadrolarına atanmış olanlardan otuz gün içinde kurumlarına yazılı olarak başvuranlar hakkında da uygulanabilir .
düzenlemeleri yer almaktadır .
IV. KAMU DENETÇİSİ YAHYA AKMAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
6. Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; idarenin, mevcut kadro durumunu dikkate alıp başvuranın talebini yerine getirmemesinin hukuka ve hakkaniyete uygun olduğu tespit edildiğinden, talebin reddi yönünde hazırlanan “Ret Karar Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur .
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 7. 1 numaralı paragrafta da ayrıntılı belirtildiği üzere başvuran özelleştirme sonucunda 2006 yılında
Ege Üniversitesi Rektörlüğüne Araştırmacı unvanı ile atandığını belirterek mühendis veya başmühendis olarak atanmayı talep etmektedir .
8. Başvuranın Elektronik Mühendisliği öğrenimini bitirdiği, Türk Telekom da mühendis ve başmühendis unvanı ile görev yaptığı en son İzmir Karşıyaka Telekom Müdürlüğünde “Müdür
Yardımcısı” olarak görev yaparken kurumun özelleştirildiği ve özelleştirme işlemleri sonucu başvuranın 4046 sayılı Kanunun 22 nci maddesi uyarınca Ege Üniversitesi Rektörlüğüne
Araştırmacı (Özelleştirme) kadrosuna atandığı ve halen görevine devam ettiği anlaşılmıştır .
9. 4046 sayılı Kanunun 22 inci maddesinin ikinci fıkrasına 11/ 09/ 2014 tarihli ve 29116 sayılı
Resmi Gazetede yayımlanan 6552 sayılı İş Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde
Kararnamelerde Değişiklik Yapılması ile Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına Dair
Kanunun 108 inci maddesi ile “Bu personelden 22/ 1/ 1990 tarihli ve 399 sayılı Kanun Hükmünde
Kararnamenin eki ( 1) sayılı Cetveldeki kadrolarda istihdam edilmekte olanlar ile burada sayılan unvanlarla çalışan diğer statülerdeki personelin atama teklifleri, Araştırmacı unvanlı kadrolara veya istekleri hâlinde 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin eki ( 1) sayılı Cetvelde yer alan unvanlar hariç olmak üzere öğrenim durumları itibarıyla ihraz etmiş oldukları unvanlara ilişkin kadrolara, daha önce bu unvanlara ilişkin kadro veya pozisyonlarda bulunmuş olması ve atama yapılacak kadro unvanının 190 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin eki cetvellerde yer alması kaydıyla yapılır .” hükmü eklenmiştir .
10. Ayrıca aynı Kanunun 110 uncu maddesi ile 4046 sayılı Kanuna eklenen Geçici 27 nci maddesinde ise “Bu maddeyi ihdas eden Kanunla 22 nci maddenin ikinci fıkrasının değiştirilen üçüncü cümle hükmü, 22 nci madde hükümleri çerçevesinde Araştırmacı kadrolarına atanmış olanlardan otuz gün içinde kurumlarına yazılı olarak başvuranlar hakkında da uygulanabilir .” hükmüne yer verilmiştir . Söz konusu yasal düzenlemeden yararlanarak daha önce ihraz etmiş olduğu mühendis kadrosuna atanmak isteyen başvuran Kurumuna yasal süresi içinde başvurmuştur .
11. İdare söz konusu yasal düzenlemeden yararlanmak isteyen 7 adet personelinin bulunduğu bilgisini vermiştir . Araştırmacı (Özelleştirme) kadrosunda ¼ derece ve kademede olan ve Mühendis kadrosuna atanma talebinde bulunan toplam 7 adet personeli için idarenin, Devlet Personel
Başkanlığına ve Maliye Bakanlığına 09.02.2016 tarihli ve 1864 sayılı yazı yazarak 7 adet 1.derece
Mühendis kadrosunun ihdas edilmesini talep ettiği tespit edilmiştir .
4 / 612. Ayrıca Üniversitede toplam 78 adet Mühendis kadrosu olduğu, bu kadrolardan 10 adedinin boş
olduğu, unvan değişikliği sınavı bekleyen 43 personelinin bulunduğu ancak ilgili düzenleme uyarınca Mühendis kadrosuna atanma talebinde bulunan başvuranın durumuna uyan 7 adet personeli olduğu, idarenin bu personeli atayabilecek Mühendis kadrosunun 4 adet olduğu, başmühendis kadrosunun da olmadığı anlaşılmıştır . Dolayısıyla idarenin, 4046 sayılı Kanunun geçici 27 nci maddesi kapsamında mühendis kadrosuna atanma talebinde bulunan 7 adet personelin
4 ünü atayabileceği bu nedenle atama işlemini yapamadığı, 7 personelini de atayabilmek için içinde
kadro talebinde bulunduğu anlaşılmıştır .
13. 4046 sayılı Kanunun Geçici 27 nci maddesine istinaden, Araştırmacı kadrolarına atanmış olan personel otuz gün içinde kurumlarına yazılı olarak başvurmaları halinde söz konusu Kanunun 22 nci maddesine istinaden daha önce ihraz etmiş oldukları mühendis kadrosuna atanabilecektir . Söz konusu hüküm ile idareye atama konusunda takdir hakkı tanınmıştır . İdarenin, bir kadroya atama yapıp yapmama hususunda takdir yetkisine sahip olduğu, ancak bu yetkinin mutlak ve sınırsız olmadığı, kamu yararı ve kamu hizmetinin gerekleri göz önünde tutularak kullanılması ve takdir yetkisine dayalı olarak tesis edilen işlemlerin hukuken geçerli sebeplere dayanması gerektiği idare hukukunun bilinen ilkelerindendir .
14. İdare , ifa edilen kamu hizmetinin gerekleri, insan kaynaklarının verimli kullanılması, teşkilat yapısının elverişliliği ve benzeri faktörleri dikkate alarak söz konusu atama işlemini yapmamış ve
Devlet Personel Başkanlığı ile Maliye Bakanlığından kadro talebinde bulunmuştur . Her yıl kadro talebini yenilediği bilgisini de vermiştir . Dolayısıyla idarenin takdir yetkisini bu yönde kullanmasında hukuka ve hakkaniyete aykırılık bulunmadığı kanaatine varılmıştır . Zira kamu hizmetinin sağlıklı ve kesintisiz bir şekilde yerine getirilmesi için gerekli tedbirleri almak, ilgili idarenin öncelikli görevi ve sorumluluğudur .” (AYM . BN.2012/ 606 KT . 20/ 02/ 2014)
15. İdarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde ; idarenin söz konusu mevcut kadro durumunu dikkate alıp başvuranı mühendis kadrosuna atamama işleminin hukuka ve hakkaniyete uygun olduğu dolayısıyla başvuranın talebinin reddedilmesi gerektiği kanaatine varılmaktadır .
B. İyi Yönetişim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 16. İyi yönetim ilkelerine 28/ 03/ 2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan
Kamu Denetçiliği Kurumu kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmeliğin “İyi Yönetim İlkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde de yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirme neticesinde; başvuru kapsamında Kurumumuzun bilgi ve belge talebine süresi içinde cevap verildiği, idarenin başvuran ile ilgili işlemlerinde makul sürede karar verme, kanunlara uygunluk, nezaket, şeffaflık, hesap verilebilirlik, kararların gerekçeli olması ve kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi ilkelerine uygun davrandığı ; ancak idarenin başvurana verdiği cevaplarda karara karşı başvuru yolunu göstermediği, bu nedenle iyi yönetişim ilkelerinde vurgulanan “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, idarenin bundan böyle bu ilkeye de uygun davranması önerilmektedir .
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN YASAL MEVZUAT
17. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 21 inci maddesinin birincisi fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ edildiği tarihten itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup İzmir İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır .
5 / 6VII. KARAR
Açıklanan gerekçe ve dosya kapsamına göre; BAŞVURUNUN REDDİNE, Bu kararın BAŞVURANA ve EGE ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜ’NE tebliğine;
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi .
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi