Mülakat sınavı olmadan komiser rütbesine terfi talebi ve hukukun geriye yürümezliği ilkesiyle mevzuatın uygulanması değerlendirmesi (KDK)

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2022/5419-S.22.8266

BAŞVURU NO : 2022/785

KARAR TARİHİ : 19/04/2022

RET KARARI

Adres

BAŞVURUYA KONU İDARE : İÇİŞLERİ BAKANLIĞI

BAŞVURUNUN KONUSU : Mülakat yapılmaksızın terfi işleminin yapılması talebi hakkındadır.

BAŞVURU TARİHİ : 14/01/2022

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1)Başvuran; Boğazlıyan İlçe Emniyet Müdürlüğü kadrosunda komiser olarak görev yaptığını, 2015 yılında rütbe terfilerinde yazılı, sözlü sınav, hizmet içi eğitim ve hizmet içi eğitim sonu sınavı değerlendirilerek terfiye karar verildiğini, o tarihte sözlü sınavdan başarısız olduğu için terfisinin yapılmadığını, Erzurum 2.

İdare mahkemesinde dava açtığını, mahkemenin ilgili işlemi iptal ettiğini, idarenin bunun üzerine yeni bir sözlü sınav yaptığını ancak o tarihte yapılan mevzuat düzenlemesi ile sözlü sınavın kaldırılmış olduğunu bu nedenle ikinci defa yapılan sözlü sınava karşı da dava açtığını ve Yozgat İdare Mahkemesinin E.

sayılı kararı ile işlemin iptaline karar verildiğini, idare tarafından da 2015 yılı için sözlü sınava yeniden çağırıldığını belirterek, yapılan yasal düzenleme sonucunda sözlü sınava katılmaksızın terfi işleminin yapılmasını talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2) İçişleri Bakanlığı tarafından gönderilen 04/02/2022 tarih ve sayılı yazı ve

eklerinde özetle; 2015 yılında yapılan sözlü sınavlar ile ilgili o tarihte sözlü sınava girenler tarafından dava açıldığı başvuran tarafından da Erzurum 2. İdare Mahkemesinde açılan dava sonucunda sayı ile mülakatın iptal edildiği, idare tarafından Temyize gidildiği, Danıştay 2. Dairesince temyiz başvurusunun reddine karar verildiği, 2015 yılındaki mülakat sınavı iptal edildiğinden tekrar mülakat yapıldığı başvuranın kazanamadığı, bu sınava karşı da başvuran tarafından dava açıldığı, Yozgat

İdare Mahkemesi tarafından 02/11/2021 tarih ve sayılı kararda “… Öte yandan, iş bu kararın davacının sözlü sınavda başarılı olduğu sonucunu doğurmayacağı, idarece yeniden değerlendirme yapılacağı” gerekçesiyle işlemi iptal ettiği, Hukuk müşavirliğine sordukları görüş neticesinde de Danıştay İçtihadı Birleştirme Kurulunun 3.07.1989 tarihli ve sayılı kararında “ … Kanunların geriye yürümezliği ilkesi, bir hukuki işlem veya eylemin, bir hukuki ilişkinin vuku bulduğu ya da meydana geldiği dönemdeki kanunun hükümlerine tabi kalmaya devam edeceğini ifade

Kep Adresi: kamudenetciligikurumu@hs01 kep.tr

eder. Sonradan çıkan kural olarak yürürlüğünden önceki olaylara ve ilişkilere uygulanmaz.” kararı gereğince de 2015 yılındaki mevzuat hükümlerine göre işlem tesis edileceği belirtilmiştir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3) 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine

başvurma hakkı” başlıklı 74’üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında, “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”

4) 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı 5’inci maddesinin

birinci fıkrasında, “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” hükmü yer almaktadır.

5.3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanununun “Kurullarda personelin Rütbe Terfiin Görüşülebilmesi”

başlıklı 55 inci maddesinde

….

c) Yönetmeliğe uygun olarak yapılacak yazılı ve sözlü sınavda başarılı olunması

…

Şarttır.” 6. Emniyet Hizmetleri Sınıfı Personeli Rütbe Terfileri Ve Değerlendirme Kurullarının Çalışma Usul

Ve Esaslarına İlişkin Yönetmeliğin “Kurul Gündemine Alınma Şartları” başlıklı 12 inci maddesinin 1. Fıkrasının ( c) bendinde “Bu Yönetmeliğe uygun olarak yapılacak yazılı ve sözlü sınavda başarılı sayılması,”

Hükümleri mevcuttur.

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİNE ÖNERİSİ

7. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; ilgili sözlü sınavın 2015 tarihinde yapıldığı iptal kararının akabinde yapılacak olan işlemlerin de bu işlemin devamı niteliğinde olması, kanunların geriye yürümezliği ilkesi gereğince işlemin yapılacağı tarihte yürürlükte olan mevzuat hükümlerinin uygulanması gerektiği için başvuranın talebinin reddi yönünde hazırlanan Ret Karar Önerisi

Kamu Başdenetçisine sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme

8) Başvuran mülakat sınavına girmeden komiser yardımcılığı rütbesinden komiser rütbesine atanmayı

talep etmektedir.

9) İdarenin göndermiş olduğu cevabi yazıda idari işlemin yapıldığı tarihteki mevzuat hükmünün

uygulanması gerektiği ve o tarihteki düzenlemelere göre başvuranın mülakat sınavına girmesi gerektiği belirtilerek mülakatsız terfi işleminin yapılmasının mümkün olmadığı belirtilmiştir.

10) Mevzuat yönünden yapılan değerlendirme neticesinde; başvuranın 2015 yılında terfi işlemleri

yapılırken yürürlükte olan Emniyet Teşkilat Kanunu ile Emniyet Hizmetleri Sınıfı Personeli Rütbe Terfileri

Ve Değerlendirme Kurullarının Çalışma Usul Ve Esaslarına İlişkin Yönetmeliğin ilgili maddelerinde bir sınırlama getirilmeksizin yazılı ve sözlü sınavdan başarılı olma şartı getirildiği, bahsi geçen kanunda 6/12/2019 tarihinde yapılan düzenleme ile Dördüncü Sınıf Emniyet Müdürü rütbesine atama ile ilgili mülakat şartı getirildiği görülmüştür. Başvuranın 2015 tarihinde girmiş olduğu mülakat sınavına

/

Kep Adresi: kamudenetciligikurumu@hs01 kep.tr

ilişkin açmış olduğu dava sonucunda sözlü mülakatın iptal edilmesinden sonra idare tarafından tesis edilecek işlem yeni bir işlem olmayıp, o tarihteki iptal edilen idari işlemin telafisi niteliğinde olduğundan aynı zamanda o işlemin de devamı niteliğindedir. İstisnai düzenlemeler olmadığı sürece kanuni düzenlemeler yürürlük tarihinden sonraki işlemler için uygulanmakta olup, önceki işlemler için uygulanma imkanı yoktur. Bu nedenle 2015 tarihindeki mülakat sınavının iptal edilmesi nedeni ile o tarihteki mevzuat hükmü esas alınarak yeniden mülakata çağırması işleminde hukuka aykırılık yoktur.

11) Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; başvuranın 2015 yılında girmiş olduğu sözlü

sınavın iptali nedeni ile yapılacak mülakat sınavının idare tarafından yeni bir işlem tesisi değil, 2015 yılında tesis edilen idari işlemin yenilenmesi niteliğinde olduğundan o tarihte yürürlükte olan mevzuat hükmünün uygulanmasında hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme

12) İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu

Denetçiliği Kurumu kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi

Yönetim İlkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde de yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirme neticesinde; bu ilkelere aykırı davranıldığı yönünde kanaate varılmamıştır.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

13) 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 21 inci maddesinin birinci

fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa)

dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Yozgat İdare

Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE; Kararın, BAŞVURANA ve İçişleri Bakanlığına tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi

Kep Adresi: kamudenetciligikurumu@hs01 kep.tr