|
ÖZET: Başvuran, 669 sayılı KHK ile Sağlık Bakanlığına devredilen askeri personel olarak görev yaptığı Eğitim ve Araştırma Hastanesinde, Hava Harp Okulu öğrenci adaylarının sağlık kurulu heyet işlemlerinde görev almasına rağmen, bu süreçte poliklinik hastası olarak değerlendirilmediği için ek ödeme talep etmiştir. İlgili idare, başvuranın görev yaptığı süre zarfında tıbbi işlem puanı üretemediği gerekçesiyle ek ödeme yapılmadığını belirtmiştir. Ancak, Mülga Tıbbi İşlemler Yönergesi uyarınca, başvuranın gerçekleştirdiği sağlık kurulu işlemleri için puan verilmesi gerektiği değerlendirilmiştir.
Kamu Denetçiliği Kurumu, başvuranın ek ödeme talebinin reddedilmesinin hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğuna kanaat getirmiştir. Bu bağlamda, başvurana ek ödeme yapılması gerektiği yönünde tavsiyede bulunulmuştur. İlgili idarenin, başvuranın talebine ilişkin işlemlerini 30 gün içinde bildirmesi zorunludur. Bu karar, kamu personelinin mali haklarının korunması açısından önem taşımaktadır. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2023/2866-S.23.4862
BAŞVURU NO : 2022/17888
KARAR TARİHİ : 08/03/2023
TAVSİYE KARARI
BAŞVURAN VEKİLİ / TEMSİLCİSİ :
BAŞVURUYA KONU İDARE : ANKARA İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ
Ek ödeme talebi hk.
BAŞVURUNUN KONUSU :
BAŞVURU TARİHİ : 04/12/2022
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran vekili, müvekkilinin, 669 sayılı KHK ile Sağlık Bakanlığına devredilen askeri personel statüsünde Eğitim ve Araştırma Hastanesinde Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Yan Dal
Uzman hekimi olarak görev yapmakta olduğunu, aynı kararname doğrultusunda Askeri Hastaneler de
Sağlık Bakanlığına devredildiği için 2016 yılından itibaren Askeri Okullara Giriş Muayeneleri ve Askeri
Heyet İşlemlerinin Sağlık Bakanlığına bağlı Eğitim ve Araştırma Hastanelerinde sivil hekimler tarafından yapıldığını, ancak Hava Harp Okulu öğrenci alımı muayeneleri için gerekli olan heyet teşkilinde diğer sağlık muayene heyetlerinden farklı olarak ilgili yönetmelik gereği en az üç uçuş hekiminin de yer alması gerektiğini, az sayıda uçuş hekimi bulunduğundan her yıl aynı hekimlerin görevlendirildiğini, adı geçen hekimin uçuş hekimliği sertifikası nedeni ile her yıl Temmuz, Ağustos, Eylül aylarında zorunlu olarak Hava
Harp Okulu öğrenci adaylarının sağlık kurulu heyet işlemleri için başka hastanelere görevlendirildiğini, görevlendirme evrakındaki tanım gereği görevlendirildiği hastanede sadece heyet işlemlerine katıldığını ve yüzlerce harp okulu adayının muayenesini ve idari açıdan değerlendirmesini yaptığını, ancak, öğrenci adaylarının poliklinik hastası olarak kabul edilmemesi nedeni ile görevli olduğu sürece hiç hasta bakmamış olarak değerlendirildiğini, döner sermaye ödemesi ve diğer ek ödemelerini alamadığını, 12 Ağustos 2022 tarihli 31921 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Sağlık Bakanlığı Ek Ödeme Yönetmeliği sonrası maaş kaybının daha da arttığını, görevlendirme olmayan dönemde sabit maaş + nöbet/icap ücreti + teşvik ek ödemesi almakta iken görevlendirme süresince sadece sabit maaş aldığını, görevlendirmenin zorunlu olduğunu, az bulunan bir belgeye sahip olmakla spesifik bir kamu ihtiyacını giderdiğini, ayrıca sayılı
Milli Savunma Bakanlığı Döner Sermaye İşletmeleri Kanununun 10. maddesine 2022 yılı Haziran ayında,
“Millî Savunma Bakanlığınca yürütülen personel ve askerî öğrenci temin faaliyetleri için oluşturulan komisyonlarda görev yapan diğer kamu kurum ve kuruluşları personeline görev yaptıkları her gün için, (750) gösterge ve ayda en fazla(12.000) gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak tutarı geçmemek üzere döner sermaye gelirlerinden ücret ödenebilir. Ödenecek ücret, damga vergisi hariç herhangi bir vergi ve kesintiye tabi tutulmaz.” şeklinde fıkra eklendiğini, bu düzenleme ile başvuran konumundaki personele döner sermaye gelirlerinden ücret ödenebileceği imkanının getirildiğini, Temmuz, Ağustos, Eylül 2022 ayları müddetince bilfiil heyette hasta bakmak sureti ile çalışmış olmasına karşın ne Sağlık Bakanlığı Ek Ödeme Yönetmeliği ile ne de 3225 sayılı Milli Savunma Bakanlığı Döner
Sermaye İşletmeleri Kanununun 10. maddesinin 2. Fıkrası ile öngörülen ek ödemelerden yararlanamadığını iddia ederek, görevlendirildiği sürede ek ödeme yapılmasını talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Başvuruya konu iddialar hakkında bilgi ve belge talebi içeren yazımıza istinaden Ankara Valiliği
İl Sağlık Müdürlüğü Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesi tarafından gönderilen 26.12.2022 tarih ve sayılı cevabi yazıda özetle;
2.1. Başvuranın, hastane kadrosunda uzman doktor olarak çalışmakta olduğu,
2.2. Görevlendirildiği süre zarfında görevlendirildiği hastane tarafından Sağlık Bakanlığı Ek Ödeme
Yönetmeliğine göre işlem tesis edildiği,
2.3. Başvuranın Milli Savunma Bakanlığı kadrosuna görevlendirilmemesi sebebiyle 3225 sayılı kanunun 10. maddesine göre ödeme yapılmasının mümkün bulunmadığı, Ankara İl Sağlık Müdürlüğü tarafından
Sağlık Bakanlığına bağlı Yenimahalle Eğitim ve Araştırma Hastanesine görevlendirildiği,
2.4. Konu ile ilgili açılmış bir dava bulunmadığı,
İfade edilmiştir.
3. Başvuruya konu iddialar hakkında görüş talebi içeren yazımıza istinaden Sağlık Bakanlığı Kamu
Hastaneleri Genel Müdürlüğü tarafından gönderilen 24/01/2023 tarih ve sayılı cevabi yazıda,
3.1. “Hazine ve Maliye Bakanlığının Ek’te yer alan “Devredilen Personelin Mali Hakları” ile ilgili 06/12/2016 tarihli ve sayılı yazısının (C) bölümünün 2 nci maddesinde yer alan “Bu bölümün 1 inci maddesi kapsamında almakta oldukları aylık ve mali haklar toplamı net tutarının, devir sonrası yeni kadrolarına bağlı olarak alabilecekleri aylık ve mali hakların net tutarı ile atanmış oldukları yeni kadro unvanı esas alınmak suretiyle hesaplanan döner sermaye ek ödemesi net tutarının toplamından az olması halinde aradaki fark tutarı, herhangi bir vergi ve kesintiye tabi olmaksızın ayrıca tazminat olarak ödenir. Yeni kadrolarına ilişkin aylık ve mali haklar ile döner sermaye ek ödemesi net tutarlarının tespitine ilişkin hesaplama “sanal” olarak yapılır. Söz konusu tazminat döner sermaye bütçesinden karşılanır.” hüküm doğrultusunda devrolan personele bu kapsamda tazminat ödemesi yapıldığından ayrıca ek ödeme yapılmamakta olup, merkezî yönetim bütçesinden yapılan ek ödemelerin atanmış oldukları yeni kadro unvanı esas alınmak suretiyle “sanal” olarak hesaplanan döner sermaye ek ödemesi net tutarına dahil edilerek atanmış oldukları yeni kadro unvanı esas alınarak 209 sayılı Kanun uyarınca aynı birimde aynı unvanlı kadroda çalışan ve hizmet yılı aynı olan emsali personel esas alınarak tavan ek ödeme tutarının belirlenmesi gerekmektedir.
3.2. Adı geçen personelin öğrenci adaylarının poliklinik hastası olarak kabul edilmemesi nedeni ile görevli olduğu sürece hiç hasta bakmamış olarak değerlendirildiği iddiasına ilişkin olarak; Bakanlığımıza bağlı sağlık tesislerinde görev yapan personele 12/08/2022 tarihli ve 31921 sayılı Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Sağlık Bakanlığı Ek Ödeme Yönetmeliği kapsamında ek ödeme yapılmaktadır.
3.3. Söz konusu görevlendirme döneminde 02/04/2020 tarih ve Makam Onayı ile 01/04/2020 tarihinden itibaren yürürlüğe giren Mülga Tıbbi İşlemler Yönergesi eki Girişimsel İşlemler Listesi çerçevesinde işlem tesis edilmekte idi.
3.4. Bu minvalde Hava Harp Okulu adaylarının Sağlık Kurulu Heyet işlemlerinde görev alan ve heyet öncesi muayenelerini yapmakla görevli hekimlere Mülga Yönerge eki Girişimsel İşlemler Listesinde yer alan ” ” kodlu “Uçucu/denizaltı/dalgıç sınıfı sağlık kurulu raporu” adlı “Yetkilendirilmiş sağlık tesislerinde uçucu/denizaltı/dalgıç sağlık kurullarında görev yapan her bir hekim ve rapor için ayrı ayrı puanlandırılır.” açıklamalı işlemin karşılığı olarak “20” puan verilerek teşvik ek ödemelerine esas işlemin tesis edilmesi gerekmektedir. Ayrıca 13/10/2022 tarih ve sayılı
Makam Onayı ile yürürlüğe giren Genel Tıbbi İşlemler Yönergesi eki Genel Tıbbi İşlemler Listesinde yer alan ilgili kodun işlem puanı “25” olarak düzenlenmiştir. …”
Şeklinde görüş bildirilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
4. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”,
5. 14/6/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun Görevi” başlıklı
5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü
eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,
6. 13/10/2022 tarih ve E-49022165-010.004- 1088 sayılı Makam Onayı ile yürürlüğe giren Genel Tıbbi
İşlemler Yönergesinin Geçici 1’inci maddesinde; “(1) 01/07/2022 ile 01/11/2022 tarihleri arasında ek ödemeye esas puanlar için (özellikli tıbbi işlemler dâhil) mülga 02/04/2020 tarihli ve 269 sayılı Tıbbi
İşlemler Yönergesi hükümleri ve ekli listeleri uygulanacaktır.”,
7. 02/04/2020 tarih ve 269 Makam Onayı ile 01/04/2020 tarihinden itibaren yürürlüğe giren Mülga
Tıbbi İşlemler Yönergesinin, “Tıbbi işlemler” başlıklı 4’üncü maddesinde “(1) Genel tıbbi işlemler puanının hesaplanmasında ekli Girişimsel İşlemler Listesi esas alınır…”
8. 02/04/2020 tarih ve 269 Makam Onayı ile 01/04/2020 tarihinden itibaren yürürlüğe giren Mülga
Tıbbi İşlemler Yönergesinin ki Girişimsel İşlemler Listesinde yer alan “520.048” kodlu
“Uçucu/denizaltı/dalgıç sınıfı sağlık kurulu raporu” adlı “Yetkilendirilmiş sağlık tesislerinde uçucu/denizaltı/dalgıç sağlık kurullarında görev yapan her bir hekim ve rapor için ayrı ayrı puanlandırılır.” açıklamalı işlemin karşılığı olarak “20” puan verileceği öngörülmüştür.
Hükümleri yer almaktadır.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
9. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebinin kabulü ve tavsiyede bulunulması yönünde öneri, Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
10. 669 sayılı KHK ile Sağlık Bakanlığına devredilen askeri personel statüsünde Eğitim ve
Araştırma Hastanesinde Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Yan Dal Uzman hekimi olarak görev yapmakta olan, Temmuz, Ağustos, Eylül aylarında zorunlu olarak Hava Harp Okulu öğrenci adaylarının sağlık kurulu heyet işlemleri için Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Yenimahalle Eğitim ve Araştırma
Hastanesine görevlendirilen başvuran, görevlendirildiği hastanede sadece heyet işlemlerine katılmasına ve yüzlerce harp okulu adayının muayenesini yapmasına rağmen, öğrenci adaylarının poliklinik hastası olarak kabul edilmemesi nedeni ile ek ödeme alamadığını iddia ederek, görevlendirildiği süreye ilişkin ek ödeme yapılmasını talep etmektedir.
11. Yukarıda yer verilen Sağlık Bakanlığının görüş yazısının ekinde yer alan Eğitim ve
Araştırma Hastanesinin 22.12.2022 tarih ve sayılı yazısında, başvuranın hava harp okulu öğrencilerinin muayeneleri için gerekli olan sağlık kurulu heyetinin teşkilinde görev yaptığı, bu görevin ifasının, gelir getirici faaliyet kapsamında bulunmaması hasebiyle tıbbi işlem puanı üretemediği gerekçesiyle ek ödemeden yararlanamayacağının ifade edildiği görülmektedir.
12. 13/10/2022 tarih ve sayılı Makam Onayı ile yürürlüğe giren Genel Tıbbi
İşlemler Yönergesinin Geçici 1’inci maddesinde; 01/07/2022 ile 01/11/2022 tarihleri arasında ek ödemeye esas puanlar için mülga 02/04/2020 tarihli ve sayılı Tıbbi İşlemler Yönergesi hükümlerinin ve ekli listelerinin uygulanacağı öngörülmekte, bu kapsamda, 02/04/2020 tarih ve Makam Onayı ile 01/04/2020 tarihinden itibaren yürürlüğe giren Mülga Tıbbi İşlemler Yönergesinin eki Girişimsel İşlemler
Listesinde yer alan ” kodlu “Uçucu/denizaltı/dalgıç sınıfı sağlık kurulu raporu” adlı
“Yetkilendirilmiş sağlık tesislerinde uçucu/denizaltı/dalgıç sağlık kurullarında görev yapan her bir hekim ve rapor için ayrı ayrı puanlandırılır.” açıklamalı işlemin karşılığı olarak “20” puan verileceği düzenlenmektedir.
13. Somut olayda, her ne kadar ilgili idarece başvuranın görevlendirildiği hastaneden sağlık kurulunun teşkilinde yer almasının tıbbi puan üretimine olanak sağlayan gelir getirici faaliyet kapsamında değerlendirilmediği iddia edilmekte ise de, yukarıda yer verilen Sağlık Bakanlığının görüş yazısında da açıkça ifade edildiği üzere, 02/04/2020 tarih ve Makam Onayı ile 01/04/2020 tarihinden itibaren yürürlüğe giren Mülga Tıbbi İşlemler Yönergesinin eki Girişimsel İşlemler Listesinde yer alan ” ” kodlu “Uçucu/denizaltı/dalgıç sınıfı sağlık kurulu raporu” adlı “Yetkilendirilmiş sağlık tesislerinde uçucu/denizaltı/dalgıç sağlık kurullarında görev yapan her bir hekim ve rapor için ayrı ayrı puanlandırılır.” açıklamalı işlemin karşılığı olarak “20” puanın verilmesi suretiyle ek ödemeye esas işlemin tesis edilmesi gerektiği değerlendirilmektedir.
14. Kurumumuzca yapılan inceleme ve araştırma neticesinde, yukarıda yer alan mevzuat hükümleri ile
Sağlık Bakanlığının görüş yazısı göz önünde bulundurularak, ilgili idarenin başvurana ek ödeme
yapılmaması yönünde tezahür eden işleminde hukuka ve hakkaniyete uyarlık bulunmadığı sonuç ve kanaatine ulaşılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
15. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, şikayet başvurusu kapsamında, idarenin, başvurana ilişkin işlemlerle ilgili bilgi ve belgeleri süresi içerisinde ve gerekçeli olarak kurumumuza gönderdiği, bu anlamda “kararların gerekçeli olması” ve “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun hareket ettiği ancak, başvuru sahibine verdiği cevapta idari işleme karşı hangi sürede hangi mercie başvurabileceğini göstermediği bu nedenle de karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
16. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Tavsiye Kararının idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa)
dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan nedenlerle BAŞVURUNUN KABULÜNE,
Mülga Tıbbi İşlemler Yönergesinin eki Girişimsel İşlemler Listesinde yer alan ” ” kodlu
“Uçucu/denizaltı/dalgıç sınıfı sağlık kurulu raporu” adlı “Yetkilendirilmiş sağlık tesislerinde uçucu/denizaltı/dalgıç sağlık kurullarında görev yapan her bir hekim ve rapor için ayrı ayrı puanlandırılır.” açıklamalı işlemin karşılığı olarak “20” puanın verilmesi suretiyle ek ödemeye esas işlemin tesis edilmesi gerektiği hususunda ANKARA VALİLİĞİ İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ
YENİMAHALLE EĞİTİM ve ARAŞTIRMA HASTANESİNE TAVSİYEDE BULUNULMASINA,
6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca,
ANKARA VALİLİĞİ İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ YENİMAHALLE EĞİTİM ve ARAŞTIRMA
HASTANESİNCE bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna,
Kararın başvurana ve gereği için ANKARA VALİLİĞİ İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ
YENİMAHALLE EĞİTİM ve ARAŞTIRMA HASTANESİNE tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi