Muvafakat talebinin reddi ve idarenin takdir yetkisinin kamu yararı çerçevesinde kullanılması değerlendirmesi (KDK)

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)

SAYI : 2021/9851-S.21.15922

BAŞVURU NO : 2021/761

KARAR TARİHİ : 05/07/2021

RET KARARI ,TCKN:

Adres:

BAŞVURUYA KONU İDARE : HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜ

Naklen tayin talebi hakkındadır.

BAŞVURUNUN KONUSU :

BAŞVURU TARİHİ : 11/01/2021

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Başvuran (TCKN: Hacettepe Üniversitesi’nde 11 yıldır bilgisayar işletmeni kadrosunda görev yapmakta olduğunu, Hatay Valiliği tarafından “sonuncusu 11.12.2020 tarihli olmak üzere” 3 kere muvafakatı istendiği ancak “hizmetine ihtiyaç duyulması” gerekçesine binaen olumsuz olarak cevap verildiği, diğer taraftan çalıştığı birimin bu hususta 04.06.2018 tarihinde olumlu görüş bildirdiği, annesinin kronik rahatsızlıkları olması, babasının açık kalp ameliyatı geçirmesi, ebeveynlerinin 70 yaşın üzerinde olmaları dolayısıyla ihtiyaçlarının komşular tarafından karşılandıkları, kendisiyle aynı kadroda görev yapan Güzel Sanatlar Fakültesi Dekanlık personeli ’nin 2020 yılı kasım ayında yaptığı nakil başvurusuna olumlu olarak cevap verildiği, Kurumumuzun bu konuda verdiği Tavsiye Kararları olduğunu ifade ederek Hatay

112 Acil Çağrı Merkezi Müdürlüğü’ne tayininin gerçekleşmesini talep etmektedir.

1.1. Başvuru ekinde yer alan ve başvuranın babası için Hatay Devlet Hastanesi tarafından düzenlenen İlaç

Kullanım Raporunda: “ . ’nin arter rahatsızlığı, hipertansiyon ve hiperlipidemi rahatsızlıkları nedeniyle çeşitli ilaçlar kullandığı”nın belirtildiği,

1.2. Ayrıca, başvuru ekindeki diğer belgelerde; “ . ’nin ve annesi . ’nin ikametlerinin Hatay’da olduğu, başvuranın 2017 – 2018 eğitim dönemi için Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi’nde tezsiz yüksek lisansı için kayıt yapmaya hak kazandığı” görülmüştür.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Kurumumuzun bilgi – belge isteme yazısına istinaden Hacettepe Üniversitesi tarafından gönderilen

06.04.2021 tarihli ve sayılı cevabi yazı ve ekindeki belgelerde; “Başvuranın 15.11.2009 tarihinde

Hacettepe Üniversitesi’nde göreve başladığı, başvuranla . ’nin farklı birimlerde Kurumumuzun bilgi – belge isteme yazısına istinaden Hacettepe Üniversitesi tarafından gönderilen 06.04.2021 tarihli ve sayılı cevabi yazı ve ekindeki belgelerde; “Başvuranın 15.11.2009 tarihinde Hacettepe Üniversitesi’nde göreve

başladığı, başvuranla . ’nin farklı birimlerde görev yaptığı, . ’nın Güzel Sanatlar Fakültesi Dekanlığı personeli olduğu ve 18.11.2020 tarihinde naklinin gerçekleştiği, ‘başvuranın hizmetine ihtiyaç duyulması’ gerekçesiyle tayin talebinin reddedildiği”ifade edilmiştir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

3. “18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın;

3.1. “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler…”,

4. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,

5. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun “Memurların bir kurumdan diğerine nakilleri” başlıklı 74 üncü maddesinin birinci fıkrasında; “Memurların bu Kanuna tabi kurumlar arasında, kurumların muvafakati ile kazanılmış hak dereceleri üzerinden veya 68 inci maddedeki esaslar çerçevesinde derece yükselmesi suretiyle,

IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ

6. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebinin reddi yönündeki öneri, Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme

7. Başvuran; anne ve babasının durumlarına istinaden oluşan sağlık mazeretine binaen Hatay 112 Acil Çağrı

Merkezi Müdürlüğü’ne tayininin yapılmasını talep etmektedir.

8. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun Kanunun 74 üncü maddesine göre, memurların söz konusu

Kanuna tabi kurumlar arasında, kurumların muvafakati ile kazanılmış hak dereceleri üzerinden veya 68 inci maddedeki esaslar çerçevesinde derece yükselmesi suretiyle, bulundukları sınıftan veya öğrenim durumları itibariyle girebilecekleri sınıftan bir kadroya nakilleri mümkündür. Bu nedenle başvuranın atanmak istediği

Hatay 112 Acil Çağrı Merkezi Müdürlüğü’ne geçiş yapabilmesi için görev yaptığı Hacettepe

Üniversitesinden muvafakat alması gerekmektedir. İlgili mevzuatta muvafakat verip vermeme hususunda ise idarelere takdir yetkisi tanınmıştır.

9. Bilindiği üzere, idarelerin idari işlem tesis ederken, eylemde bulunurken yararlandığı serbestiye takdir yetkisi denilmektedir. Takdir yetkisi, idarenin belli şart ve durumların meydana gelmesi halinde belli bir kararı alıp almamak veya kanunda öngörülen değişik çözümler arasında bir seçim yapmak konusunda tanınan bir serbestiye ya da belirli bir konuda karar alabilmek için hangi şart ve durumların ortaya çıkması gerektiğini tespit etmek imkânına sahip olması olarak tanımlanmaktadır. (Halil Kalabalık, İdare Hukukunda

Takdir Yetkisi Kavramı Ve Benzer Kurumlarla Karşılaştırılması, Gazi Üniversitesi Hukuk Fakültesi

Dergisi Cilt 1, Sayı 2,Aralık 1997). İdareye belli konularda takdir yetkisinin tanınması idarenin görevlerinin niteliği gereği zorunlu olmakla birlikte bu durum, idarenin keyfi olarak hareket edebileceği anlamına da gelmez. İdarenin takdir yetkisini kullanırken yasaların koyduğu sınırlar içinde kalması, eşitlik ilkesine uygun hareket etmesi, bu yetkiyi kamu yararı ve hizmet gereklerine uygun kullanması, yasanın öngördüğü amacın dışında başka bir amaç için kullanamaması ve bu yetkiyi gerekçeli olarak kullanması hukuk devleti açısından zorunluluktur (Şeref Gözübüyük, Yönetim Hukuku, Eylül/1991 s.204).

10. Somut olayda Hacettepe Üniversitesi Kariyer Gelişimi Uygulama ve Araştırma Merkezi’nde görev yaptığı, ailesinin sağlık sorunları ve daha iyi bir hayat standardını yakalamak için Hatay İline tayininin olmasını talep ettiği ancak personel ihtiyacı nedeniyle bu talebinin reddedildiği anlaşılmıştır.

11. “Hacettepe Üniversitesinde bilgisayar işletmeni kadrosunda görev yapmakta olan . ’nın T.R.T.

kurumuna naklen geçişi hususunda yaptığı başvurunun reddedilmesi” üzerine yapılan başvuruya istinaden

Kurumumuz tarafından 15.01.2020 tarihli Tavsiye Kararı verildiği ve mezkur Kararın emsal nitelikte olduğu iddia edilmekle beraber söz konusu başvuruda “başvuranla aynı birim ve kadroda görev yapan personele muvafakatın verilmesine rağmen başvurana muvafakkat verilmediği”, ancak başvuran . ’nin böyle bir iddiasının yer almadığı, dolayısıyla başvuru konusu talep için emsal teşkil edemeyeceği anlaşılmıştır.

12. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 74 üncü maddesi gereğince atama suretiyle diğer bir kuruma geçmek isteyen memurun çalıştığı kurumdan muvafakat alması gerektiği, bu kapsamda muvafakat verip vermeme hususunda İdarenin takdir yetkisinin bulunduğu, somut olayda bilgisayar işletmeni kadrosunda çalışan başvuranın hizmetine ihtiyaç duyulması nedeniyle muvafakat verilmediği, başvuranın Hatay

Valiliği 112 Acil Çağrı Merkezi’ne naklen atanma isteğinde bulunduğu ancak hangi kadronun talep edildiği belirtilmediği dolayısıyla başvuranın bu birimde kendisine uygun herhangi bir kadroda görev yapmak istediğinin anlaşıldığı, talep bu iken, atanacağı kadronun özlük hakları yönünden üst bir kadro niteliğinde olduğunu iddia etmenin imkanı bulunmadığı,

12.1. Başvuran anne ve babasının sağlık durumu nedeniyle tayin talebinde bulunduğu ve babasının ilaç kullanımına istinaden bir rapor sunulduğu, raporda “başvuranın babasının başka kişinin yardımına muhtaç olduğu” hususunda bir ibare yer almadığı,

12.2. Başvuranın tayin talebinin reddedilmesinin gerekçesi olarak “başvuranın hizmetine ihtiyaç duyulduğu”nun ifade edildiği,

12.3. Diğer taraftan, Başvuranla yapılan telefon görüşmesinde, “başvuranın 5 kardeşinin olduğu, 2 ablasının

Hatay’ın ilçelerinde ikamet ettiği, yüksek lisans eğitimine ise Hatay İlinde bulunmaması nedeniyle başlayamadığı” başvuran tarafından ifade edildiği,

12.4. Başvuran “Güzel Sanatlar Fakültesi Dekanlık personeli ’nin 2020 yılı kasım ayında yaptığı nakil başvurusuna olumlu olarak cevap verildiği”ni ifade etmiş olmakla beraber söz konusu personelin farklı birimde görev yapması nedeniyle başvuranın durumuna emsal teşkil edemeyeceği,

12.5. Hususları göz önünde bulundurulduğuna muvafakat talebinin reddedilmesi işleminde idarenin takdir yetkisini kamu yararı ve hizmet gerekleri çerçevesinde kullanmadığına dair bir tespit yapılamadığı anlaşıldığından başvuranın muvafakat verilmesi talebinin reddedilmesi işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık bulunmadığı kanaat ve sonucuna varılmıştır

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme

13. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu

Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup, söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirme neticesinde; Kurumumuzca istenilen bilgi ve belgelerin idare tarafından süresi içerisinde, tam ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği, ancak idarenin, başvurana verdiği cevapta hangi sürede hangi mercilere başvurabileceğini göstermediği bu nedenle “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup, idarenin bundan böyle bu ilkeye de uyması önerilmektedir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

14. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE; Kararın BAŞVURANA ve HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

Şeref MALKOÇ

Kamu Başdenetçisi