|
ÖZET: Bu Danıştay kararında, başvuranın norm kadro fazlası duruma düşmesi ve bu nedenle başka bir okula atanması üzerine yapılan itiraz incelenmiştir. Başvuran, norm kadro hesaplamalarının hatalı olduğunu iddia etmekte ve bu hatalı işlemler nedeniyle yapılan atamanın iptalini talep etmektedir. İdare ise norm kadro hesaplamalarının Milli Eğitim Bakanlığı yönetmeliklerine uygun yapıldığını savunmaktadır.
İlgili mevzuat incelendiğinde, norm kadro hesaplamalarının belirli kurallara dayandığı ve her okulun belirlenen sınıf ve öğretmen kadrosuna göre düzenlendiği anlaşılmaktadır. Öğrenci sayısından fazla öğretmen olması durumunda, fazla olan öğretmenlerin norm kadro fazlası olarak başka bir okula atanması gerekmektedir. Sonuç olarak, başvurunun reddine karar verilmiştir; çünkü norm kadro hesaplamalarının mevzuata uygun olduğu tespit edilmiştir. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2021/18491-S.21.29487
BAŞVURU NO : 2021/12620
KARAR TARİHİ : 30/12/2021
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI
BAŞVURUNUN KONUSU : Norm kadro hesaplaması işlemlerine ilişkindir.
BAŞVURU TARİHİ : 20/07/2021
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Kurumumuza yapılan başvuruda başvuran; Çumra Çatalhöyük Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi idaresince 2020-2021 Eğitim-Öğretim yıllarında yapılan norma esas ders yükü hesaplamalarının hatalı olduğunu, idarenin kusurlu davranışları nedeniyle sakatlanan norm fazlası işleminin geri alınması ve il emrine gönderilen kadrosunun tekrar görev yaptığı okula iade edilmesi talebiyle 14/06/2021 tarihinde
Çumra İlçe Milli Eğitim Müdürlüğüne başvurduğunu, aynı taleple 20/06/2021 tarihinde Kamu Denetçiliği
Kurumuna müracaat ettiğini, Ombudsmanlık tarafından 02/07/2021 tarihinde 2021/11081 dosya numarasıyla başvurusuna ilişkin karar verildiğini ve şikâyete konu hususun dostane bir şekilde çözümü için yeniden değerlendirilmek üzere Milli Eğitim Bakanlığına gönderildiğinin bildirildiği, Çumra İlçe Milli
Eğitim Müdürlüğünün 30/06/2021 tarihli sayılı yazısı ile talebinin kabul edilmediğinin tarafına bildirildiği, norm kadro fazlası öğretmen olması gerekçesiyle düzenlenen kararname ile Meram Melike
Hatun Özel Eğitim Meslek Okuluna resen atamasının yapıldığını belirterek idarenin kusurlu davranışları nedeniyle sakatlanan norm fazlası işleminin geri alınması, bu işleme dayanılarak yapılan resen atama işleminin iptal edilmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Kurumumuzun bilgi belge isteme yazısına istinaden Milli Eğitim Bakanlığı Personel Genel
Müdürlüğünden alınan 03/09/2021 tarihli ve – – sayılı cevabi yazı ve eklerinden özetle; 2.1. Norm işlemlerinin Milli Eğitim Bakanlığı yönetmeliklerine uygun yapılıp, herhangi bir hata yapılmadığından başvuranın talebi ile ilgili yapılacak bir işlem bulunmadığı, 2.2. Şikâyet konusu norm hesaplama işlemlerinin; Milli Eğitim Bakanlığına Bağlı Eğitim Kurumları
Yönetici ve Öğretmenlerinin Norm Kadrolarına İlişkin Yönetmeliğin 19 uncu maddesinde
düzenlenen “ Örgün ve yaygın eğitim kurumlarında okutulan atölye ve laboratuvar dersleri ile işletmelerde meslek eğitimi dersi dâhil toplam ders yükü; a) 15-41’e kadar 1, b) 41-81’e kadar 2, c) 81-121’e kadar 3, ç) 121-161’e kadar 4, d) 161-201’e kadar 5, e) Toplam ders yükünün 201’den fazla olması halinde, her 40 saat ders yükü için 1, atölye ve laboratuvar öğretmeni norm kadrosu verilir. Bu şekildeki hesaplama sonrasında artan ders yükünün en az 20 saat olması hâlinde, ilave olarak 1 atölye ve laboratuvar öğretmeni norm kadrosu daha verilir.
Özel eğitim kurumları ile proje okulları hariç olmak üzere, aynı yerleşim merkezinde bulunan eğitim kurumlarının atölye ve laboratuvar öğretmenleri bakımından alanlar itibarıyla öğretmen norm kadrolarının belirlenmesinde, o yerleşim merkezindeki (birden fazla eğitim bölgesi oluşturulmuşsa her bir eğitim bölgesindeki) eğitim kurumlarının aynı alanlardaki haftalık ders yükü toplamı dikkate alınır.
Belirlenen norm kadroların eğitim kurumları itibarıyla dağıtımı, toplama dâhil edilen her bir eğitim kurumuna o alandaki ders yükü en fazla olandan başlanarak her 40 saate bir atölye ve laboratuvar dersleri öğretmeni norm kadrosu verilecek şekilde yapılır. Bu şekilde yapılacak dağıtımda artan norm kadro, öncelikle o alanda norm kadro verilmemiş olan eğitim kurumuna olmak üzere, 15 saatten az olmamak şartıyla artan ders yükü en fazla olan eğitim kurumuna verilir.” hükmü ve aynı yönetmeliğin 22 nci maddesinde düzenlenen “ Okul ve kurumların yönetici ve öğretmen norm kadrolarının belirlenmesinde
dikkate alınacak hususlar şunlardır:
a) Müdür norm kadrosu verilme şartlarını taşımayan hiçbir eğitim kurumuna müdür yardımcısı normu verilmez.
b) Müdür yardımcısı norm kadrosunun belirlenmesinde esas alınan öğrenci sayısına, o okula kayıtlı bulunan ana sınıfı, uygulama sınıfı, alt özel eğitim sınıfı öğrencileri de dâhil edilir.
c) Alan itibarıyla ders yükünün hesaplanmasında;
1) O alan içinde aylık karşılığı okutulması gereken dersler birlikte dikkate alınır.
2) Alan/bölüm, atölye ve laboratuvar şeflerinin, atölyelerdeki makine ve teçhizatın bakımı, onarımı ve
öğretime hazır halde bulundurulması kapsamında yaptıkları göreve ilişkin ders saatleri de dikkate alınır.
ç) Meslekî ve teknik örgün ve yaygın eğitim kurumlarında alan/dal derslerine ilişkin ders yükü, haftalık ders çizelgesine göre her bir sınıfta okutulan ders miktarının grup sayısı ile çarpımı sonucunda bulunur.
Ancak, her şubede 4’ten fazla grup oluşturulamaz ve gruplar;
1) 9 uncu ve 10 uncu sınıflarda, 10-21 öğrenciye kadar 1, 21-31 öğrenciye kadar 2, 31’den fazla öğrenci
için 3,
2) 11 inci ve 12 nci sınıflarda, 8-17 öğrenciye kadar 1, 17-25 öğrenciye kadar 2, 25-33 öğrenciye kadar 3,
33 ve daha fazla öğrenci için 4, olacak şekilde oluşturulur. Ancak, kaynaştırma yoluyla eğitimine devam
eden özel eğitim ihtiyacı olan öğrencilerin bulunduğu gruplarda, gruplar ikiye bölünür. Öğretmenlerin ayrı
fiziki ortam ve laboratuvarlarda veya grup çalışması yaptıkları makine, araç ve gereçle işledikleri dersler gruplara ayrılır, ders yükü de buna göre belirlenir.
6) Alanlara göre öğretmen norm kadroları, yöneticilerin girmiş olduğu ders saatleri ilgili alanın ders
yükünden düşülerek belirlenir.” hükümleri dikkate alınarak belirlendiği, 2.3. Talim Terbiye Kurulunun 20/02/2014 tarih ve 9 sayılı kararının 9 uncu maddesinin birinci fıkrasında
“Öğretmenler atandıkları alan ile varsa yan alanının ekli çizelgede “Okutacağı Dersler” sütununda yer alan dersleri, öncelikle atandıkları kurumun alan, ortak, zorunlu ve seçmeli derslerini, eğitim kurumlarının tür ve dereceleri bakımından herhangi bir ayrım yapmaksızın okuturlar.” maddesine istinaden norm hesaplama işlemlerinin gerçekleştirildiği, 2.4. Tarım alanının öğretmen normunun, 20/02/2014 tarih ve 9 sayılı Öğretmenlik Alanları Atama ve Ders
Okutma Esaslar eki çizelgenin 77. sırasında yer alan Tarım Teknolojileri/Tarım-Bahçe ve Tarla Bitkileri, Tarım Teknolojileri/Tarım-Bahçe Peyzaj, Tarım Teknolojileri/Tarım-Tarım Makineleri atama alanlarına 10/09/2015 tarihli ve 9025919 sayılı yazı ve 09/11/2015 tarihli ve 11379705 sayılı yazıda yer alan açıklamalar göz önünde bulundurularak Milli Eğitim Bakanlığı Eğitim Kurumlan Yönetici ve
Öğretmenlerinin Norm Kadrolarına İlişkin Yönetmelik hükümlerine göre ders yükü oluşturulduğu, bunun sonucunda Tarım Teknolojileri/Tarım-Bahçe Peyzaj atama alanında Tarım alanının alan ortak derslerinden
13 saat ders yükünün sisteme girildiği ve bu atama alanında öğretmen normu oluşmadığı, Tarım
Teknolojileri/Tarım-Bahçe ve Tarla Bitkileri atama alanında 64 saat ders yükü girildiği ve 2 öğretmen normu oluştuğu, Tarım Teknolojileri/Tarım-Tarım Makineleri atama alanına 35 saat ders yükü girildiği ve
1 öğretmen normu oluştuğu,
2.5. Okulda “26/01/2006 tarihli ve 5450 sayılı Kamu Kurum ve Kuruluşlarına Bağlı Okulların Millî Eğitim
Bakanlığına Devredilmesi ile Bazı Kanunlarda ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik
Yapılmasına Dair Kanun uyarınca Bakanlığa devredilen personelden 4 Ziraat Mühendisinin görev yaptığı, bu personellerin 16/12/2006 tarih ve 26378 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Milli Eğitim Bakanlığı
Yönetici ve Öğretmenlerinin Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Kararının “Öğretmen ünvanlı olmayan bazı personel” başlıklı Geçici 2 nci maddesinde; “26/1/2006 tarihli ve 5450 sayılı Kamu Kurum ve
Kuruluşlarına Bağlı Okulların Millî Eğitim Bakanlığına Devredilmesi ile Bazı Kanunlarda ve Kanun
Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun uyarınca Bakanlığa devredilen personelden Veteriner Hekim, Biyolog, Mühendis, Ev Ekonomisti unvanlı kadrolarda bulunanlar, bu
Kararın uygulanmasında atölye ve laboratuvar öğretmenleri kapsamında değerlendirilir” ifadesi gereği ders ve ek ders görevinin tarım alanında oluşan ders yükü alan öğretmenleri ile birlikte ziraat mühendislerine de verildiği, kaldı ki, tarım alanı peyzaj dalının öğrencisinin de bulunmadığı, .
2.6. Bahsi geçen personelin, 28/09/2013 yılında Tarım alan şefi olarak görevlendirildiğinde okulda Hayvan
Sağlığı ve Yetiştiriciliği alanı bulunmadığı, görev süresi dolmadığından ve Tarım alanı şefi olduğundan norm esasına dâhil edildiği, dâhil edilmese dahi müşteki öğretmenin norm fazlası olduğu, 2.7. Milli Eğitim Bakanlığına Bağlı Eğitim Kurumlan Yönetici ve Öğretmenlerinin Norm Kadrolarına
İlişkin Yönetmeliğin 22 nci maddesinin (c) fıkrasının 2 numaralı bendi gereğince “Alan itibarıyla ders yükünün hesaplanmasında Alan/bölüm, atölye ve laboratuvar şeflerinin, atölyelerdeki makine ve teçhizatın bakımı, onanını ve öğretime hazır halde bulundurulması kapsamında yaptıkları göreve ilişkin ders saatleri de dikkate alınır” denildiği halde 28 saatlik Planlama ve Bakım-Onarım Ders Yükünün hesaplamaya yönetmeliğe aykırı bir şekilde dâhil edilmediği hususunda Tarla Bitkileri, Bahçe Bitkileri ve Tarım Alet
Makineleri dal şefliklerinin ilgili yönetmelik gereği dalların norm ders yüküne ilave edildiği, Tarım Alan
şefliğine ait 10 saatlik Planlama Bakım Onarım 72 saatlik ders yüküne ilave edilerek müşteki öğretmene
13 saatlik ders yükü girildiği,
2.8. Milli Eğitim Bakanlığı Bilgi İşlemleri Sistemi (MEBBİS) Norm giriş ekranının Bakanlık tarafından belirlendiği ve okul yönetiminin herhangi bir müdahale hakkı bulunmadığı, 2.9. Başvuru konusu talebe ilişkin aynı durumda olan başka kişi bulunmadığı, 2.10. Şikâyet konusu talebe ilişkin olarak şikâyet sahibi veya diğer ilgililer tarafından yargı organlarında açılmış/sonuçlanmış herhangi dava bulunup bulunmadığına dair herhangi bir bilgi bulunmadığı, Hususları ifade edilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının; 3.1. “Çalışma hakkı” başlıklı 49 uncu maddesinin ikinci fıkrası; “Devlet, çalışanların hayat seviyesini yükseltmek, çalışma hayatını geliştirmek için çalışanları ve işsizleri korumak, çalışmayı desteklemek, işsizliği önlemeye elverişli ekonomik bir ortam yaratmak ve çalışma barışını sağlamak için gerekli tedbirleri alır.” 3.2. “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkraları; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.” 4. 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun görevi” başlıklı
5 inci maddesinin birinci fıkrası;
“Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” 5. 14/07/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun; 5.1. “İkinci görev yasağı” başlıklı 87 nci maddesi; “Memurlara; a) Bu Kanuna tabi kurumlarda, b) Sermayesinin tamamı Devlet tarafından verilmek suretiyle kurulan iktisadi kurumlar ile sermayesinin yarısından fazlası Devlete ait bankalarda, c) Özel kanunlarla veya Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle kurulan banka ve kuruluşlarda, ç) Yukarıdaki bentlerde yazılı idare, kuruluş ve bankalar tarafından sermayelerinin yarısından fazlasına katılmak suretiyle kurulan kuruluşlarla bunların aynı oranda katılmaları ile vücut bulan kurumlarda, İkinci görev verilemez; bu kurumlardan her ne ad ile olursa olsun para ödenemez ve yarar sağlanamaz.” 5.2. “Ders görevi” başlıklı 89 uncu maddesi;
“Her derecedeki eğitim ve öğretim kurumları ile Üniversite ve Akademi (Askeri Akademiler dâhil), okul, kurs veya yaygın eğitim yapan kurumlarda ve benzeri kuruluşlarda öğretmen veya öğretim üyesi bulunmaması halinde öğretmenlere, öğretim üyelerine veya diğer memurlara veyahut açıktan atanacaklara ücret ile ek ders görevi verilebilir.
Ücretle okutulacak ders saatlerinin sayısı, ders görevi alacakların nitelikleri ve diğer hususlar
Cumhurbaşkanı kararı ile tespit olunur.” 6. 26/01/2006 tarihli ve 5450 sayılı Kamu Kurum ve Kuruluşlarına Bağlı Okulların Millî Eğitim
Bakanlığına Devredilmesi ile Bazı Kanunlarda ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik
Yapılmasına Dair Kanunun “Kadroların aktarılması ve personelin nakli” başlıklı 5 nci maddesi; “Kurumlara bağlı okullar, eğitim merkezleri ve kurslar ile bunların bünyelerinde bulunan döner sermaye işletmelerinde görev yapan personel Bakanlığa devredilmiştir.
Devredilen okullar, eğitim merkezleri ve kurslar ile döner sermaye işletmelerinde ekli (1) sayılı listelerde yer alan kadrolar, 190 sayılı Genel Kadro ve Usulü Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin eki (I)
sayılı cetvelin ilgili bölümünden çıkarılarak iptal edilmiştir. Bu Kanuna ekli (2) sayılı listelerde yer alan kadrolar ihdas edilerek 190 sayılı Genel Kadro ve Usulü Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin eki (I) sayılı cetvelin Millî Eğitim Bakanlığına ait bölümüne eklenmiştir. Okulların, eğitim merkezlerinin ve kursların okul müdürü, okul müdür yardımcısı, müdür, müdür yardımcısı, Turizm Eğitim Merkezi Müdürü, Turizm Aşçılık Eğitim Merkezi Müdürü, Tapu ve Kadastro Meslek Lisesi Müdürü, Meteoroloji Teknik Lise
Müdürü, Meteoroloji Teknik Lise Müdür Yardımcısı unvanlı kadrolarında bulunanların görevleri, bu
Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte sona erer; bunlar, (2) sayılı liste ile ihdas edilen öğretmen unvanlı kadrolara (Turizm Eğitim Merkezleri Müdürleri, Turizm Aşçılık Eğitim Merkezleri Müdürleri, Tesis
Müdürü unvanlı kadrolara), kadro ve görev unvanları değişmeyenler ise bu liste ile ihdas edilen aynı unvanlı kadrolara atanmış sayılırlar.” 7. 18/06/2014 tarihli ve 29034 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığına Bağlı
Eğitim Kurumları Yönetici ve Öğretmenlerinin Norm Kadrolarına İlişkin Yönetmeliğin; 7.1. “Atölye ve laboratuvar öğretmeni norm kadrosu” başlıklı 19 uncu maddesi; (1) Örgün ve yaygın eğitim kurumlarında okutulan atölye ve laboratuvar dersleri ile işletmelerde meslek eğitimi dersi dâhil toplam ders yükü; a) 15-41’e kadar 1, b) 41-81’e kadar 2, c) 81-121’e kadar 3, ç) 121-161’e kadar 4, d) 161-201’e kadar 5, e) Toplam ders yükünün 201’den fazla olması halinde, her 40 saat ders yükü için 1, atölye ve laboratuvar öğretmeni norm kadrosu verilir. Bu şekildeki hesaplama sonrasında artan ders yükünün en az 20 saat olması hâlinde, ilave olarak 1 atölye ve laboratuvar öğretmeni norm kadrosu daha verilir.
(2) Özel eğitim kurumları ile proje okulları hariç olmak üzere, aynı yerleşim merkezinde bulunan eğitim kurumlarının atölye ve laboratuvar öğretmenleri bakımından alanlar itibarıyla öğretmen norm
kadrolarının belirlenmesinde, o yerleşim merkezindeki (birden fazla eğitim bölgesi oluşturulmuşsa her bir eğitim bölgesindeki) eğitim kurumlarının aynı alanlardaki haftalık ders yükü toplamı dikkate alınır.
Belirlenen norm kadroların eğitim kurumları itibarıyla dağıtımı, toplama dâhil edilen her bir eğitim kurumuna o alandaki ders yükü en fazla olandan başlanarak her 40 saate bir atölye ve laboratuvar dersleri öğretmeni norm kadrosu verilecek şekilde yapılır. Bu şekilde yapılacak dağıtımda artan norm kadro, öncelikle o alanda norm kadro verilmemiş olan eğitim kurumuna olmak üzere, 15 saatten az olmamak şartıyla artan ders yükü en fazla olan eğitim kurumuna verilir.
7.2. “Norm kadro belirlenmesinde dikkate alınacak hususlar” başlıklı 22 nci maddesi; “Okul ve kurumların yönetici ve öğretmen norm kadrolarının belirlenmesinde dikkate alınacak hususlar
şunlardır:
…
c) Alan itibarıyla ders yükünün hesaplanmasında;
1) O alan içinde aylık karşılığı okutulması gereken dersler birlikte dikkate alınır.
2) Alan/bölüm, atölye ve laboratuvar şeflerinin, atölyelerdeki makine ve teçhizatın bakımı, onarımı ve
öğretime hazır halde bulundurulması kapsamında yaptıkları göreve ilişkin ders saatleri de dikkate alınır.
ç) Meslekî ve teknik örgün ve yaygın eğitim kurumlarında alan/dal derslerine ilişkin ders yükü, haftalık ders çizelgesine göre her bir sınıfta okutulan ders miktarının grup sayısı ile çarpımı sonucunda bulunur.
Ancak, her şubede 4’ten fazla grup oluşturulamaz ve gruplar;
1) 9 uncu sınıfta, 10-21 öğrenciye kadar 1, 21-31 öğrenciye kadar 2, 31’den fazla öğrenci için 3,
2) 10 uncu, 11 inci ve 12 nci sınıflarda, 8-17 öğrenciye kadar 1, 17-25 öğrenciye kadar 2, 25-33 öğrenciye
kadar 3, 33 ve daha fazla öğrenci için 4, olacak şekilde oluşturulur. Ancak, kaynaştırma yoluyla eğitimine devam eden özel eğitim ihtiyacı olan öğrencilerin bulunduğu gruplarda, gruplar ikiye bölünür. Öğretmenlerin ayrı fiziki ortam ve laboratuvarlarda veya grup çalışması yaptıkları makine, araç ve gereçle işledikleri dersler gruplara ayrılır, ders yükü de buna göre belirlenir.”
Hükümlerini amirdir.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
8. Kamu Denetçisi tarafından, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuru konusuna ilişkin hazırlanan Ret Karar Önerisi
Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 9. Kurumumuza yapılan başvuruda başvuran özetle; Çumra Çatalhöyük Mesleki ve Teknik Anadolu
Lisesi idaresince 2020-2021 Eğitim-Öğretim yıllarında yapılan norma esas ders yükü hesaplamalarının hatalı olduğunu, yapılan bu hatalı işlem neticesinde norm kadro fazlası duruma düştüğünü ve norm kadro fazlası öğretmen olması gerekçesiyle düzenlenen kararname ile Meram Melike Hatun Özel Eğitim Meslek
Okuluna resen atamasının yapıldığını belirterek idarenin kusurlu davranışları nedeniyle sakatlanan norm
fazlası işleminin geri alınması ve bu işleme dayanılarak yapılan atama işleminin iptal edilmesini talep etmektedir.
10. İdare tarafından gönderilen cevabi yazıda ise özetle; norm kadro hesaplama işlemlerinin Milli
Eğitim Bakanlığı yönetmelikleri ve konu ile ilgili Talim Terbiye Kurulu kararlarına uygun yapıldığını ve herhangi bir hata yapılmadığından başvuranın talebi ile ilgili yapılacak bir işlem bulunmadığı hususları ifade edilmiştir.
11. Başvuranın iddiaları ve idarenin cevabi yazısı incelendiğinde söz konusu uyuşmazlığın, idare tarafından uygulanan norm hesaplaması işlemlerinden dolayı başvuranın norm kadro fazlası duruma düşmesi gerekçesiyle atamasının başka bir okula yapılması noktasında toplandığı görülmektedir.
12. Kurallar bütünü olarak da anlaşılacak norm, öğretmenlik için farklı bir anlam taşımaktadır. Her okulun
Milli Eğitim Bakanlığı tarafından belirlenen sınıf ve öğretmen kadrosu bulunmaktadır. Okulda öğrenci sayısından daha fazla öğretmen olması durumunda ve 30 öğrenciye 1 öğretmen düştüğü göz önünde tutulduğunda, bu sayının üzerinde kalan öğretmenlerin norm fazlası olarak başka bir eğitim kurumuna ataması yapılmaktadır.
13. Başvuru konusu ile ilgili mevzuat incelendiğinde; 13.1. 5450 sayılı Kamu Kurum ve Kuruluşlarına Bağlı Okulların Millî Eğitim Bakanlığına
Devredilmesi ile Bazı Kanunlarda ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına
Dair Kanun uyarınca okullar, eğitim merkezleri ve kurslar ile bunların bünyelerinde bulunan döner sermaye işletmelerinde görev yapan personel, Milli Eğitim Bakanlığına devredilmiştir.
13.2. Milli Eğitim Bakanlığı Yönetici ve Öğretmenlerinin Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Kararın Geçici
2 nci maddesinde “Bakanlığa devredilen personelden Veteriner Hekim, Biyolog, Mühendis, Ev
Ekonomisti unvanlı kadrolarda bulunanlar, bu Kararın uygulanmasında atölye ve laboratuvar öğretmenleri kapsamında değerlendirilir” hükmüne yer verilmiştir.
13.3. Şikâyet konusu norm hesaplama işlemlerinin; Milli Eğitim Bakanlığına Bağlı Eğitim Kurumları
Yönetici ve Öğretmenlerinin Norm Kadrolarına İlişkin Yönetmelik hükümlerine göre yapıldığı, ilgili
Yönetmeliğin 19 uncu maddesinde “Örgün ve yaygın eğitim kurumlarında okutulan atölye ve laboratuvar dersleri ile işletmelerde meslek eğitimi dersi dâhil toplam ders yükü; a) 15-41’e kadar 1, b) 41-81’e kadar 2, c) 81-121’e kadar 3, ç) 121-161’e kadar 4, d) 161-201’e kadar 5, e) Toplam ders yükünün 201’den fazla olması halinde, her 40 saat ders yükü için 1, atölye ve laboratuvar öğretmeni norm kadrosu verilir. Bu şekildeki hesaplama sonrasında artan ders yükünün en az 20 saat olması hâlinde, ilave olarak 1 atölye ve laboratuvar öğretmeni norm kadrosu daha verilir.
Özel eğitim kurumları ile proje okulları hariç olmak üzere, aynı yerleşim merkezinde bulunan eğitim kurumlarının atölye ve laboratuvar öğretmenleri bakımından alanlar itibarıyla öğretmen norm
kadrolarının belirlenmesinde, o yerleşim merkezindeki (birden fazla eğitim bölgesi oluşturulmuşsa her bir eğitim bölgesindeki) eğitim kurumlarının aynı alanlardaki haftalık ders yükü toplamı dikkate alınır.
Belirlenen norm kadroların eğitim kurumları itibarıyla dağıtımı, toplama dâhil edilen her bir eğitim kurumuna o alandaki ders yükü en fazla olandan başlanarak her 40 saate bir atölye ve laboratuvar dersleri öğretmeni norm kadrosu verilecek şekilde yapılır. Bu şekilde yapılacak dağıtımda artan norm kadro, öncelikle o alanda norm kadro verilmemiş olan eğitim kurumuna olmak üzere, 15 saatten az olmamak şartıyla artan ders yükü en fazla olan eğitim kurumuna verilir.” hükmüne yer verilmiştir.
13.4. İlgili yönetmeliğin “Norm kadro belirlenmesinde dikkate alınacak hususlar” başlıklı 22 nci maddesinde; “ (1) Okul ve kurumların yönetici ve öğretmen norm kadrolarının belirlenmesinde dikkate alınacak
hususlar şunlardır:
ç) Mesleki ve teknik örgün ve yaygın eğitim kuramlarında alan/dal derslerine ilişkin ders yükü, haftalık ders çizelgesine göre her bir sınıfta okutulan ders miktarının grup sayısı ile çarpımı sonucunda bulunur.
Ancak, her şubede 4’ten fazla grup oluşturulamaz ve gruplar
1) 9 uncu ve 10 uncu sınıflarda, 10-21 öğrenciye kadar 1, 21-31 öğrenciye kadar 2, 31′ den fazla öğrenci
için 3,
2) 11 inci ve 12 nci sınıflarda, 847 öğrenciye kadar 1, 17-25 öğrenciye kadar 2, 25-33 öğrenciye kadar 3,
33 ve daha fazla öğrenci için 4 olacak şekilde oluşturulur.
(6) Alanlara göre Öğretmen norm kadroları, yöneticilerin girmiş olduğu ders saatleri ilgili alanın ders yükünden düşülerek belirlenir.” ifadelerine yer verilerek norm kadro hesaplamalarının nasıl yapılacağı açıklanmıştır.
14. İdarenin cevabi yazılarından; başvuranın görev yaptığı Çumra Çatalhöyük Mesleki ve Teknik Anadolu
Lisesinde 4 adet Ziraat Mühendisinin görev yaptığı anlaşılmaktadır. İdare anılan Kanun ve Karar kapsamında bu personellerin de norm kadro hesaplamalarında yer aldığını, alanda oluşan ders yükünün ilgili karar gereği alan öğretmenleri ile birlikte bu okulda görev yapan Ziraat Mühendislerine de verildiğini belirtmektedir.
15. Milli Eğitim Bakanlığı Yönetici ve Öğretmenlerinin Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Kararın ilgili hükmü incelendiğinde; yapılan düzenleme ile mühendis unvanında görev yapan personelin yalnızca ders görevleri sınırlılığında öğretmen kapsamında değerlendirilmelerinin öngörüldüğü, bunun dışında hiçbir mali veya sosyal hak bağlamında öğretmenler için öngörülen haklardan yararlandırılmalarına dönük başka bir düzenleme yapılmamıştır. Bu kapsamda mühendis unvanlı personellerin ders yükü hesaplamalarına dâhil edilmesi işleminin 657 sayılı Devlet Memurları
Kanunun 87 nci maddesinde düzenlenen ikinci görev yasağı kapsamında değerlendirilemeyeceği kanaatine varılmıştır.
16. Milli Eğitim Bakanlığı Mesleki ve Teknik Eğitim Genel Müdürlüğünün 10/09/2015 tarihli yazısında norm kadro hesabına esas ders yüklerinin belirlenmesinde okul ve kurumlara göre değişen farklı uygulamalar yapıldığının tespit edildiği belirtilerek; ilgili öğretim programının en iyi şekilde uygulanması, adil bir norm kadro oluşumunun sağlanarak olası hak kayıplarının önlenmesi ve uygulamada birliğin sağlanması amacıyla birden çok atama alanına sahip meslek alanlarının ders yükünün Milli Eğitim
Bakanlığına Bağlı Eğitim Kurumları Yönetici ve Öğretmenlerinin Norm Kadrolarına İlişkin Yönetmelik doğrultusunda belirleneceği bildirilmiştir.
17. Milli Eğitim Bakanlığı Talim Terbiye Kurulu Başkanlığının 20/02/2014 tarihli ve 9 sayılı Kurul Kararı ile belirlenen Öğretmenlik Alanları Atama ve Ders Okutma Esaslarının 77.maddesinde Tarım
Teknolojileri/Tarım alanında; Bahçe ve Tarla Bitkileri atama alanı, Bahçe Peyzaj Atama alanı ve Tarım
Makineleri atama alanı olarak üç atama alanı öngörülmüştür. 9 sayılı Kararın 9 uncu maddesinin birinci fıkrasında ise “Öğretmenlerin atandıkları alan ile varsa yan alanının ekli çizelgede “Okutacağı Dersler” sütununda yer alan dersleri, öncelikle atandıkları kurumun alan, ortak, zorunlu ve seçmeli derslerini, eğitim kurumlarının tür ve dereceleri bakımından herhangi bir ayrım yapmaksızın okuturlar” ifadelerine yer verilmiştir.
18. Somut olayda; ilgili yazılar ve anılan Talim Terbiye Başkanlığı Kurul Kararı doğrultusunda başvuranın görev yaptığı Çumra Çatalhöyük Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi bünyesinde; hâlihazırda bahçe ve tarla bitkileri ile tarım makineleri bölümlerinin açık olduğu, bahçe peyzaj alanının ise kapalı olduğu görülmektedir. Milli Eğitim Bakanlığı Kurum Açma Kapatma ve Ad Verme Yönetmeliğinin 13 üncü maddesinin b fıkrasının dördüncü bendinde Mesleki ve Teknik Ortaöğretim okullarındaki alan/dalda 2 yıl boyunca şube oluşturulamadığı takdirde, ilgili alan/dalın Bakanlıkça kapatılacağı düzenlemesine istinaden ve 3 yıl boyunca bu dala öğrenci kaydı olmamasından dolayı tarım alanı peyzaj dalının kapatılmasına kararı verilerek kapatma talebinin Bakanlığa bildirildiği görülmektedir.
19. Tarım alanı peyzaj dalı kapandığından norm belirleme işlemlerinde ders yükü belirlenmesinde tarım alanının 9.ve 10. sınıflardaki alan ortak dersleri dikkate alındığı, 9.sınıflara 11 saat, 10.sınıflara 14 saat meslek dersi hesaplandığı, 9.sınıflar için hesaplamanın 2 şube 2 grup 2*2=4, 4*11=44 saat, 10. sınıflar için hesaplamanın 1 şube 2 grup 1*2=2, 2*14=28 saat olmak üzere alan ortak derslerinin Yönetmelik hükümlerine göre belirlendiği ve 48+24=72 saat ders yükünün oluştuğu, okulun tarım alanında başvuranla beraber 3 öğretmen ve 4 ziraat mühendisi olmak üzere toplam 7 meslek dersleri öğretmeni bulunduğundan alan ortak derslerinin 72/7=10.2 —11 saat olarak ders yükü hesaplandığı, diğer dallardan da verilebilecek
2 saatlik ders yükünün ilave edilerek 13 saat ders yükünün mebbis norm işlemleri modülüne işlendiği ve
bu atama alanında (Bahçe Peyzaj) öğretmen normu oluşmadığı görülmektedir.
20. Talim Terbiye Başkanlığı Kurul Kararı doğrultusunda Bahçe ve Tarla Bitkileri alanında 64 saat ders yükü girildiği ve 2 öğretmen normu oluştuğu, Tarım Makineleri atama alanında ise 35 saat ders yükü girilerek 1 öğretmen normu oluşmuştur. Sonuç olarak Kurul Kararı doğrultusunda iki atama alanında öğretmen normu oluşurken, başvuranın ayrıldığı görev alanı olan Tarım Teknolojileri/Tarım – Bahçe
Peyzaj alanında öğretmen normu oluşmamıştır.
21. 11.Sınıfta Bahçe ve Tarla Bitkileri, 12.Sınıfta ise Bahçe ve Tarla Bitkileri ile Tarım Makineleri bölümlerinin eğitim faaliyetlerini sürdürdüğü, alanda 1 alan şefi ve 3 atölye/laboratuvar şefinin görev yaptığı, bir alan şefi için 1*10=10 saat ve 3 atölye/laboratuvar şefi için de 3*6=18 saat olmak üzere toplam
28 saat planlama ve bakım onarım ek ders görevi bulunduğu, ilgili yönetmelik gereği ise dalların norm ders
yüküne ilave edilerek Tarım alanı şefliğine ait 10 saatlik ders yükünün de 72 saatlik ders yüküne ilave edildiği ve başvurana 13 saatlik ders yükü girildiği bilgilerine ulaşılmıştır.
22. Başvuranın Kurumumuza da şikâyet konusu ettiği hususlar göz önüne alındığında; İdare tarafından mevzuata ve usule uygun olarak bir hesaplama yapılması durumunda 72 saatlik ders yükünün 3’e bölünmesi ve Bahçe Peyzaj alanı için 24 saat ders yükü içinde 1 adet norm kadro oluşması gerekirken, yapılan hesaplamada alan ortak ders yükünün 3’ü öğretmen, 4’ü ziraat mühendisi olmak üzere toplam 7 personel arasında paylaştırarak usulsüz bir şekilde Bahçe Peyzaj atama alanında 11 saat ders yükü oluşmasına sebebiyet verdiği ve ilgili alanda norm kadro oluşmadığını iddia etmektedir. 14 üncü paragrafta yapılan açıklamalar ve 5450 sayılı Kamu Kurum ve Kuruluşlarına Bağlı Okulların Millî Eğitim Bakanlığına
Devredilmesi ile Bazı Kanunlarda ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına
Dair Kanun ile Milli Eğitim Bakanlığı Yönetici ve Öğretmenlerinin Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin
Kararın ilgili hükümleri incelendiğinde ise; mühendis unvanlı personelin norm kadro hesaplama işlemlerine dahil edilmesi işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırı bir husus tespit edilememiştir.
23. Başvuranın kendisi hakkında yapılan norm kadro fazlası işleminin iptal edilmesi hakkında, hem 5450 sayılı Kamu Kurum ve Kuruluşlarına Bağlı Okulların Millî Eğitim Bakanlığına Devredilmesi ile Bazı
Kanunlarda ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun hem de Millî Eğitim
Bakanlığına Bağlı Eğitim Kurumları Yönetici ve Öğretmenlerinin Norm Kadrolarına İlişkin Yönetmelik hükümleri dikkate alındığında okullarda ders, şube sayısının değişmesinde, okulların kapatılması ve açılmasının her zaman mümkün olduğu göz önünde alındığında öğretmenlerin norm kadro bilgilerinin her zaman değişebileceği, norm kadro fazlası olabileceklerinin her zaman vuku bulacağı, zaten norm kadro bilgileri hakkında öğretmenlerin bilgilendirildiği, dolayısıyla başvuranın norm kadro fazlası işleminin ve de norm kadro düzenlemesinin anılan mevzuat hükümlerine aykırılık taşımadığı anlaşılmaktadır.
24. Yukarıda anlatılan hususlar, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte göz önünde bulundurularak Kurumumuzca yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde; idarece tesis edilen norm kadro hesaplama işlemlerinin yürürlükteki mevzuata aykırı olduğu yönünde bir tespite varılamadığından başvurunun reddi gerektiği sonuç ve kanaatine ulaşılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 25. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, şikâyet başvurusu kapsamında, idarenin, başvurana ilişkin işlemlerle ilgili bilgi ve belgeleri süresi içerisinde ve gerekçeli olarak kurumumuza gönderdiği, bu anlamda “kararların gerekçeli olması” ve “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun hareket ettiği ancak, başvuru sahibine verdiği cevapta idari işleme karşı hangi sürede hangi merciye başvurabileceğini göstermediği bu nedenle de karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
26. 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa)
dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Konya İdare
Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçe ve dosyanın kapsamına göre, BAŞVURUNUN REDDİNE, Kararın BAŞVURANA ve MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞINA tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi