|
ÖZET: Başvuran, İstanbul Büyükşehir Belediyesi’ne öğrenci seyahat kartı almak için yaptığı başvurunun, 20 yaşından gün almış olması nedeniyle reddedildiğini ve bu durumun kendisini mağdur ettiğini ifade etmiştir. Başvuru, 30 Ekim 2019 tarihinde yapılmış olup, başvuranın öğrenci belgesinin bulunduğu ve herhangi bir geliri olmadığı belirtilmiştir. İlgili idare, İstanbulkart Yönetmeliği çerçevesinde, indirimli öğrenci kartlarının yalnızca 20 yaşından gün almamış ve Sosyal Güvenlik Kurumu kaydı olmayan öğrencilere verileceğini açıklamıştır.
İstanbul Büyükşehir Belediyesi, toplu taşıma hizmetlerinde indirim uygulama yetkisini elinde bulundurmaktadır. Ancak, bu yetkinin sınırsız olmadığı, kamu yararı ve hizmet gerekleri doğrultusunda kullanılması gerektiği vurgulanmıştır. Başvuranın durumu incelendiğinde, açık ortaokulda eğitim gören ve SGK kaydı bulunmayan öğrencilerin de indirimli ulaşım kartı alabilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Dolayısıyla, yaş sınırının kaldırılması gerektiği belirtilmiştir. Sonuç olarak, İstanbul Büyükşehir Belediyesi’ne, öğrenci tanımındaki yaş şartının kaldırılması için gerekli işlemlerin yapılması tavsiye edilmiştir. Bu karar, başvuranın mağduriyetinin giderilmesi amacıyla alınmıştır ve 30 gün içinde ilgili idareye bildirilmesi gerekmektedir. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2020/2929-S.20.4732
BAŞVURU NO : 2019/18870
KARAR TARİHİ : 24/02/2020
TAVSİYE KARARI
İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANLIĞI
BAŞVURUYA KONU İDARE :
BAŞVURUNUN KONUSU : Başvuranın, Yönetmelikte yer alan yaş şartı nedeniyle öğrenci seyahat kartı alamaması hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 30/10/2019
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1) Şikâyetçi, İstanbul Büyükşehir Belediyesine öğrenci Akbili almak için müracaat ettiğini, 20
yaşından gün almış olması nedeniyle müracaatının kabul edilmediğini ancak hem öğrenci belgesinin bulunduğunu hem de herhangi bir gelirinin olmadığını belirterek mağduriyetinin giderilmesini talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2) Şikâyet başvurusunun çözüme kavuşturulması amacıyla İstanbul Elektrik Tramvay ve Tünel
İşletmeleri Genel Müdürlüğü’nden bilgi ve belge talebinde bulunulmuştur. İlgili idarenin 18/11/2019 tarihli ve … sayılı cevabi yazısında özetle;
2.1) Toplu ulaşım hizmetlerinden, belirlenen tarifeler ile yararlanmayı sağlayan İstanbulkart’ın
üretim, dağıtım ve iptal işlerinin İstanbul Büyükşehir Belediye Meclisinin 19/11/2015 tarihli ve
1931 sayılı kararı ile şehir içi toplu ulaşım ücretlendirme hizmetlerinin BELBİM Elektronik
Para ve Ödeme Hizmetleri A.Ş. tarafından yürütülmesinin kararlaştırıldığı, bu kapsamda
İstanbul Büyükşehir Belediye Meclisinin 12/02/2016 tarihli ve 396 sayılı kararı ile İstanbulkart
Yönetmeliğinin yürürlüğe girdiği,
2.2) Gönderme Kararı üzerine Belbim Elektronik Para ve Ödeme Hizmetleri A.Ş.’nin
14/10/2019 tarihli ve … sayılı cevabi yazısında ise; Yönetmelikte indirimli tarifeli öğrenci
İstanbulkartların; Yüksek Öğretim Kurumu Kanunu, Çıraklık Eğitim Kanunu kapsamında eğitim gören öğrenciler ile Temel Eğitim Kanunları, Harp Okulları Kanunu ve diğer kanunlar kapsamında eğitim gören ve 20 yaşından gün almamış ve Sosyal Güvenlik Kurumu çalışan kaydı olmayan öğrencilere verilebileceğinin hüküm altına alındığını, ayrıca İBB Meclisinin 12/09/2019 tarihli ve 428 sayılı kararına göre liseden mezun olup üniversite sınavına girmiş ancak herhangi bir bölüme yerleşememiş öğrencilerin, öğrenci istanbulkartlarına vizeleme
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
işlemi yaparak bir yıl süreyle daha öğrenci kapsamında değerlendirilmelerinin mümkün olduğu belirtilmiştir.
3) Konuyla ilgili Türkiye Belediyeler Birliği’nin 09/08/2019 tarihli ve … sayılı cevabi yazı
ve eklerinde özetle;
3.1) 5393 sayılı Belediye Kanununun 3 üncü maddesinde belediyelerin, idari ve mali özerkliğe
sahip kamu tüzel kişisi olarak tanımlandığı, mali özerkliğin, herhangi bir kişi veya kurumdan izin almaksızın bütçe oluşturmayı, Kanunlarla belediyeye tahsis edilen gelirleri toplamayı ve takdirine bırakılmış alanları düzenlemeyi kapsadığı; idari özerkliğin ise, yerel yönetimlerin kanunda belirtilen esas ve usuller çerçevesinde oluşturulan organlarının, yasanın öngördüğü sınırlar içerisinde kesin kararlar alabilmesini ifade ettiği,
3.2) Toplu taşıma ücretlerinin, 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanununun 97 inci maddesi
kapsamında, isteğe bağlı hizmet karşılığı alındığı, anılan maddede, belediyelerin bu Kanunda harç ve katılma payı konusu yapılmayan ve ilgililerin isteğine bağlı olarak ifa edecekleri her türlü hizmet için belediye meclislerince düzenlenecek tarifelere göre ücret almaya yetkili olduklarının belirtildiği, söz konusu hükme göre toplu taşıma hizmetlerinde tarife belirleme yetkisinin belediyelere ait olduğu,
3.3) 4736 sayılı Kamu Kurum ve Kuruluşlarının Ürettikleri Mal ve Hizmet Tarifeleri ile Bazı
Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 1 inci maddesinin dördüncü fıkrasında, belediyeler ile bunların kurdukları birlik, müessese ve işletmelerin, toplu taşım hizmetlerinde öğrenci ve basın kimlik kartı sahiplerine indirim uygulamaya yetkili oldukları belirtilerek bu konuda belediyeler ile bunların kurdukları birlik, müessese ve işletmelere takdir yetkisi verildiği, bu yetkinin, indirim uygulamamayı içerdiği gibi indirimin kısmen veya tamamen uygulanması ve indirim uygulama kriterlerini belirlemeyi de içerdiği,
3.4) Yapılan açıklamalara göre, Kanunların vermiş olduğu yetki çerçevesinde her belediyenin
kendi belediye meclisince belirlenen tarifeye göre toplu taşıma hizmetinden ücret almaya yetkili olduğu, kısmen yahut tamamen indirim uygulamak ve uygulamamak konusunda da serbest olduğunun değerlendirildiği,
3.5) Konuyla ilgili belediye uygulamaları incelendiğinde, bazı belediyelerin yaş şartı
getirmeksizin öğrenci tanımını yaptığı, bazılarının ise hem yaş hem de Sosyal Güvenlik kaydı bulunmaması şartlarını bir arada aradığının görüldüğü açıklamalarına yer verilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
4) 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasasının “Kanun önünde eşitlik” başlıklı 10
uncu maddesinin birinci fıkrasında; “Herkes, dil, ırk, renk, cinsiyet, siyasi düşünce, felsefi
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
inanç, din, mezhep ve benzeri sebeplerle ayırım gözetilmeksizin kanun önünde eşittir.”; beşinci fıkrasında, “Devlet organları ve idare makamları bütün işlemlerinde kanun önünde eşitlik ilkesine uygun olarak hareket etmek zorundadırlar.”,
4.1) “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü
maddesinde; “… Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye
Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler. … ” ,
5) 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun
Görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikayet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,
6) 10/07/2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanununun “Büyükşehir ve ilçe
belediyelerinin görev ve sorumlulukları” başlıklı 7 nci maddesinde, “Büyükşehir belediyesinin görev, yetki ve sorumlulukları şunlardır:…f) Büyükşehir ulaşım ana plânını yapmak veya yaptırmak ve uygulamak; ulaşım ve toplu taşıma hizmetlerini plânlamak ve koordinasyonu sağlamak; kara, deniz, su ve demiryolu üzerinde işletilen her türlü servis ve toplu taşıma araçları ile taksi sayılarını, bilet ücret ve tarifelerini, zaman ve güzergâhlarını belirlemek; durak yerleri ile karayolu, yol, cadde, sokak, meydan ve benzeri yerler üzerinde araç park yerlerini tespit etmek ve işletmek, işlettirmek veya kiraya vermek; kanunların belediyelere verdiği trafik düzenlemesinin gerektirdiği bütün işleri yürütmek.”,
7) 03/07/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanununun “Tanımlar” başlıklı 3 üncü
fıkrasında, “Belediye: Belde sakinlerinin mahallî müşterek nitelikteki ihtiyaçlarını karşılamak üzere kurulan ve karar organı seçmenler tarafından seçilerek oluşturulan, idarî ve malî özerkliğe sahip kamu tüzel kişisini,… ifade eder.”,
8) 08/01/2002 tarihli ve 4736 sayılı Kamu Kurum ve Kuruluşlarının Ürettikleri Mal ve
Hizmet Tarifeleri ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 1 inci maddesinin dördüncü fıkrasında, “Belediyeler ile bunların kurdukları birlik, müessese ve işletmeler, toplu taşım hizmetlerinde öğrenci ve basın kimlik kartı sahiplerine indirim uygulamaya yetkilidirler.”
9) İstanbulkart Yönetmeliğinin “Tanımlar” başlıklı üncü maddesinin k fıkrasında;
“Öğrenci: Yüksek Öğretim Kurumu Kanunu, Çıraklık Eğitim Kanunu kapsamında eğitim gören öğrenciler ile Temel Eğitim Kanunları, Harp Okulları Kanunu ve diğer kanunlar kapsamında eğitim gören ve 20 yaşından gün almamış ve Sosyal Güvenlik Kurumu çalışan kaydı olmayan öğrencileri,..” düzenlemelerine yer verilmiştir.
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
IV. KAMU DENETÇİSİ AV. HÜSEYİN YÜRÜK’ÜN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE
ÖNERİSİ
10) Yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın iddiaları, İdarenin konu ile ilgili
açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek başvurunun reddi yönünde hazırlanan Ret Karar Önerisi Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden Değerlendirme
11) Başvuran 1 numaralı paragrafta açıklandığı üzere, açık ortaokulda okumasına rağmen
indirimli öğrenci istanbulkart almak için yapmış olduğu müracaatının 20 yaşından gün almış olması nedeniyle olumsuz sonuçlandığını belirterek mağduriyetinin giderilmesini talep etmektedir.
12) Ülkemizde kentlerin gelişmesi ve yoğunlaşan nüfus dolayısıyla yolcu taleplerinin artması
durumu ile karşılaşılmaktadır. Aynı zamanda vatandaşlar için kent içi ulaşımın hızlı, konforlu, ucuz, kolay ve erişilebilir olması hususları da büyük önem taşımaktadır. Kent içi ulaşımda insanların daha kısa sürede, ekonomik ve güvenli bir şekilde seyahat etmesi, sürdürülebilirlik ilkelerine uygun, yolcularına karşı sorumlu ve çevreye duyarlı bir sistemin etkinleştirilmesi amaçlanmaktadır. Bu kapsamda yürürlükte bulunan çeşitli kanun ve yönetmeliklerle yerel yönetimlere kent içi sürdürülebilir ve dengeli ulaşımın sağlanması ile ulaşımın sağlıklı bir şekilde işletilebilmesi için ulaşım hizmetlerinin sunulmasında önemli görev ve sorumluluklar yüklenmiştir.
13) 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ile Büyükşehir Belediyelerine verilen en önemli
görevlerinden biri ulaşım hizmetinin sunulmasıdır. İlgili mevzuat hükümleri kapsamında bazı vatandaşlar ulaşım hizmetinden ücretsiz veya indirimli yararlanabilmektedir. 4736 sayılı Kamu
Kurum ve Kuruluşlarının Ürettikleri Mal ve Hizmet Tarifeleri ile Bazı Kanunlarda Değişiklik
Yapılması Hakkında Kanunun 1 inci maddesi ile belediyeler ile bunların kurdukları birlik, müessese ve işletmelere, toplu taşım hizmetlerinde öğrenci ve basın kimlik kartı sahiplerine indirim uygulama yetkisi verilmiştir. Ancak anılan maddede indirim uygulama kriterlerinin yer almadığı, söz konusu kriterleri belirleme yetkisinin belediyelerin takdir yetkisine bırakıldığı anlaşılmıştır. Somut olayda, İstanbulkart Yönetmeliği ile seyahat kartı verilme koşulları ile uygulama esaslarının belirlendiği, toplu taşıma hizmetlerinden indirimli ya da ücretsiz ulaşım hakkı olan vatandaşların bu haktan sorunsuz bir şekilde yararlanabilmeleri için kişiselleştirilmiş seyahat kartları verildiği, bu kapsamda indirimli seyahat kartından yararlanabilecek öğrencilerin anılan yönetmelikte tanımlandığı, buna göre öğrencinin “Yüksek Öğretim Kurumu Kanunu, Çıraklık Eğitim Kanunu kapsamında eğitim gören öğrenciler ile Temel Eğitim Kanunları, Harp Okulları Kanunu ve diğer kanunlar kapsamında eğitim gören ve 20 yaşından gün almamış ve Sosyal Güvenlik Kurumu çalışan kaydı olmayan öğrencileri” ifade ettiği tespit edilmiştir.
14) Başvuran Kurumumuza sunmuş olduğu dilekçesinde öğrenci tanımına yaş
sınırlaması getirilmesinin eşitlik ilkesine aykırı olduğunu iddia etmektedir. Eşitlik ilkesi
Anayasamızın 10 uncu maddesinde düzenlenmiş olup, buna göre, “Herkes, dil, ırk, renk,
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
cinsiyet, siyasi düşünce, felsefi inanç, din, mezhep ve benzeri sebeplerle ayırım gözetilmeksizin kanun önünde eşittir.” Bu ilkeyle eylemli değil, hukuksal eşitlik öngörülmüştür. Eşitlik ilkesinin amacı, aynı durumda bulunan kişilerin kanunlar karşısında aynı işleme bağlı tutulmalarını sağlamak, ayrım yapılmasını ve ayrıcalık tanınmasını önlemektir. Bu ilkeyle, aynı durumda bulunan kimi kişi ve topluluklara ayrı kurallar uygulanarak kanun karşısında eşitliğin ihlali yasaklanmıştır. Kanun önünde eşitlik, herkesin her yönden aynı kurallara bağlı tutulacağı anlamına gelmez. Durumlarındaki özellikler, kimi kişiler ya da topluluklar için değişik kuralları ve uygulamaları gerektirebilir. Aynı hukuksal durumlar aynı, ayrı hukuksal durumlar farklı kurallara bağlı tutulursa Anayasa’da öngörülen eşitlik ilkesi zedelenmez. (Anayasa Mahkemesinin 28/02/2013 tarihli veE.2012/134, K.2013/34 sayılı Kararı.)
15) Konuya ilişkin belediye uygulamaları incelendiğinde,
– Düzce Belediyesi Seyahat Kartları Yönetmeliğinde öğrencinin, “Resmi ve özel ilköğretim, ortaöğretim ve yükseköğretim kurumlarında kayıtlı olarak eğitim gören örgün ve açık öğrenim öğrencilerini” ifade ettiği, – Sivas Belediyesi Seyahat Kartları Yönetmeliğinde öğrencinin “İlköğretim ve orta dereceli okullar ile çıraklık ve özel okullarda eğitim gören öğrenciler, gece eğitimi yapan orta dereceli okullar ile Milli Eğitim Bakanlığı denetimindeki dershanelere giden öğrenciler ve YÖK tarafından onaylı tüm üniversiteler” ifade ettiği, – Trabzon Büyükşehir Belediyesi Toplu Taşıma Araçları Seyahat Kartları Uygulama
Yönetmeliğinde öğrencinin, “Milli Eğitim Bakanlığına bağlı ve denetimindeki ilköğretim, ortaöğretim (açık ilköğretim okulu, açık öğretim lisesi ve mesleki teknik açık öğretim okulu öğrencileri de dahil) ile YÖK’e bağlı ve denetimindeki örgün, açık ve uzaktan yüksek öğretim öğrencileri (ön lisans, lisans ve lisansüstü (yüksek lisans, doktora, tıpta uzmanlık))” ifade ettiği, – Kocaeli Büyükşehir Belediyesi Toplu Taşıma Araçları Seyahat Kartları Yönetmeliğinde öğrencinin, “Yüksek Öğretim Kanunu kapsamında öğrenim gören öğrenciler. 3308 sayılı
Kanunun 11 inci maddesi gereği Çıraklık Eğitim Kanunu kapsamında eğitim gören öğrenciler, Temel Eğitim Kanunları ve diğer kanunlar kapsamında eğitim gören 20 yaşından gün almamış ve Sosyal Güvenlik Kurumu çalışan kaydı olmayan öğrencilerin alabileceği İndirimli Seyahat
Kartıdır. (Öğrencilik haklarından yararlanmayan ve YÖK (Pedagojik Formasyon Sertifika
Programında kurs görenler Öğrenci Seyahat Kartı alamazlar)” ifade ettiği, – Ordu Büyükşehir Belediyesi Toplu Taşıma Araçları Seyahat Kartları Yönetmeliğinde öğrencinin, “Yüksek Öğretim Kanunu kapsamında öğrenim gören öğrenciler. 3308 sayılı
Kanunun 11 inci maddesi gereği Çıraklık Eğitim Kanunu kapsamında eğitim gören öğrenciler, Temel Eğitim Kanunları ve diğer kanunlar kapsamında eğitim gören 20 yaşından gün almamış ve Sosyal Güvenlik Kurumu çalışan kaydı olmayan öğrencilerin alabileceği İndirimli Seyahat
Kartıdır. (Öğrencilik haklarından yararlanmayan ve YÖK (Pedagojik Formasyon Sertifika
Programında kurs görenler Öğrenci Seyahat Kartı alamazlar)” ifade ettiği, – İzmir Büyükşehir Belediyesi ESHOT Genel Müdürlüğü tarafından öğrenci kartından yararlanacak kişiler; Resmi ve Özel Eğitim Kurumlarında kayıtlı olup eğitim alan öğrenciler, Açık İlköğretim ve Açık Öğretim Lisesi öğrencileri (12 dönem dâhil), Mesleki Eğitim
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
Merkezinde eğitim görüp 3308 sayılı Kanuna göre öğrencilik haklarından faydalanan öğrenciler, üniversite öğrencileri (2 yıllıklar 4 yıl, 4 yıllıklar 7 yıl öğrenci haklarından faydalanır), yüksek lisans öğrencileri (öğrenci haklarından faydalandığı sürece), doktora öğrencileri (öğrenci haklarından faydalandığı sürece), Açık Öğretim Fakültesi öğrencileri (2 yıllıklar 4 yıl, 4 yıllıklar 7 yıl öğrenci haklarından faydalanır), Askeri Lise öğrencileri, Polis
Meslek Yüksek Okulu öğrencileri, Erasmus öğrencileri olarak sıralandığı tespit edilmiştir.
16) Bu kapsamda yapılan değerlendirmede, öğrenci tanımları farklılık arz etmekle
birlikte çoğunlukla belediyeler tarafından öğrencilere yönelik yaş sınırlaması getirilmediği tespit edilmiştir. Bununla birlikte indirim uygulama kriterlerini belirleme konusunda idarenin takdir yetkisi olduğu anlaşılmaktadır. Ancak takdir yetkisi sınırsız ve mutlak bir yetki olmayıp, kamu hizmetinin gerekleri ve kamu yararı amacıyla kullanılması gerekmektedir (Danıştay 8. Dairesinin 11/07/2017 tarihli ve E.2016/12742, K.2017/6223 sayılı Kararı).
Somut olay incelendiğinde başvuranın açık ortaokulda öğrenim gördüğü, SGK çalışan kaydının olmadığı ancak 20 yaşından gün almış olması nedeniyle indirimli öğrenci istanbulkart uygulamasından yararlanamadığı anlaşılmaktadır. Bu kapsamda idarenin indirim uygulama konusunda takdir yetkisinin bulunduğu hususu kabul edilmekle birlikte indirimli öğrenci ulaşım kartlarında yaş kriterinin belirlenmesi ile SGK çalışma kaydı olmayan ya da herhangi bir geliri bulunmayan bir kısım öğrencinin bu uygulamadan yararlanamaması sonucu ortaya çıkmaktadır.
17) Bilindiği üzere “sosyal” ve “öğrencilerin gelir yönünden desteklenmesi” gibi bir takım
amaçlarla toplu ulaşım hizmetlerinin yerine getirilmesinde öğrencilere indirimli tarife uygulamasının sosyal devlet ilkesi açısından büyük bir önemi bulunmaktadır. Bu kapsamda yapılan incelemede Yönetmeliğe göre “SGK çalışma kaydı olmayan” öğrencilerin indirimli ulaşım kartı alabileceği hususu göz önüne alındığında; açık ortaokulda okuyan ve
SGK çalışma kaydı bulunmayan öğrencilerin indirimli ulaşım kartına yönelik işlemlerinde “20 yaşından gün almamış olma” şartı aranmasının hizmet gerekleri ile bağdaşmadığı ve kamu yararına da aykırı olduğu değerlendirilmektedir.
18) Bu çerçevede Kurumumuzca yapılan değerlendirme neticesinde, belediyelerin toplu
taşıma hizmetlerinde indirim uygulama kriterlerini belirleme konusunda takdir yetkisi olmakla birlikte, söz konusu yetkinin sınırsız bir yetki olmadığı, kamu yararı ve hizmet gerekleriyle sınırlı olduğu, bu kapsamda İstanbul Büyükşehir Belediyesi tarafından İstanbulkart
Yönetmeliği ile öğrenci tanımında yaş şartına yer verilmesinin sosyal devlet ilkesi ile kamu hizmeti gerekleriyle bağdaşmadığı anlaşıldığından, İdarenin başvuruya konu işleminin hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğu tespit edilmiştir.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
19) İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede
yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; Kurumumuzun bilgi ve belge talebine süresi içinde cevap verildiği, İdarenin başvuranla ilgili işlemlerinde ‘kanunlara uygunluk’, ‘makul sürede karar verme’, ‘hesap verilebilirlik’, ‘şeffaflık’, ‘kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi’ ilkelerine uygun davrandığı, ancak
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.
idarenin, şikâyetçiye verdiği cevapta hangi sürede hangi mercilere başvurabileceğini göstermediği bu nedenle ‘karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi’ ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, İdarenin bahse konu ilkelere uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
20) 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Tavsiye Kararının
idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa) dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup İstanbul
İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçe ve dosya kapsamında göre, BAŞVURUNUN KABULÜNE; İstanbulkart Yönetmeliğinde yer alan öğrenci tanımındaki yaş şartının kaldırılması için gerekli işlemlerin tesis edilmesi hususunda İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE
BAŞKANLIĞINA TAVSİYEDE BULUNULMASINA,
Kararın BAŞVURANA ve İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANLIĞINA tebliğine;
6328 sayılı Kanunun 20 inci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, İstanbul Büyükşehir Belediye
Başkanlığınca bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun olarak Güvenli Elektronik İmza ile üretilmiştir.Evrak teyidi
https://sikayet.ombudsman.gov.tr/sorgula/ adresinden XXXX-XXXX-XXXX kodu ile yapılabilir.