|
ÖZET: Bayburt Üniversitesi Demirözü Meslek Yüksekokulu tarafından düzenlenen öğretim elemanı giriş sınavında, başvuranın sınav notu 28, diğer adayların notları ise 13, 13 ve 11 olarak belirlenmiştir. Başvuran, 65 puanın altında kaldığı için başarısız sayılmıştır. Ancak, sınav komisyonunun Havacılık Yönetimi alanında uzman bir jüri içermediği iddia edilmiştir. Danıştay, sınav jürisinin oluşturulmasında mevzuatta belirtilen kriterlere uyulmadığını tespit etmiştir.
Yapılan incelemede, sınav jürisinin usulüne uygun oluşturulmadığı ve bu durumun sınav sonuçlarını etkilediği sonucuna varılmıştır. Kamu görevine girişte liyakatın esas alınması gerektiği vurgulanarak, başvuranın talebinin haklı olduğu belirtilmiştir. Sonuç olarak, Danıştay, Bayburt Üniversitesi Rektörlüğü’ne sınav jürisinin yeniden oluşturulması ve sınavın tekrar yapılması hususunda tavsiyede bulunmuştur. Bu karar, kamu yararına ve hukuka uygunluk açısından önemli bir değerlendirme olarak kaydedilmiştir. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2022/8308-S.22.12713
BAŞVURU NO : 2022/118
KARAR TARİHİ : 28/06/2022
TAVSİYE KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : BAYBURT ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜ
BAŞVURUNUN KONUSU : Akademik sınav sonucunun yeniden değerlendirilmesi talebine ilişkindir.
BAŞVURU TARİHİ : 04/01/2022
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Kurumumuza yapılan başvuruda başvuran; Bayburt Üniversitesi Demirözü Meslek Yüksekokulu tarafından 22/11/2021 tarihinde yapılan ve 24/11/2021 tarihinde ilan edilen 1 adet 5. derece Sivil Hava
Ulaştırma İşletmeciliği Bölümü 2021/0012 numaralı öğretim elemanı giriş sınavına girdiğini, açıklanan sınav sonucuna göre sınav notlarının; kendisinin 28, diğer üç adayın ise sırası ile 13,13 ve11 olduğunu, bir adayın ise sınava girmediğini, sınav notu ile genel ortalamasının 65 puanın altında kaldığı için sıralamada birinci olmasına rağmen başarısız sayıldığını, tüm adayların alanından mezun olduğu halde bu kadar düşük not almasının manidar olduğunu, daha önce de bahsi geçen üniversite ile ilgili 2020 yılında ”Bayburt
Üniversitesi; Çocuk Gelişimi Programında ilan edilen öğretim görevlisi kadrosu sınavına giren adayların hiç birinin kazanmaması için düşük puan vererek başarısız saydı.” haberinin itirazını destekleyici nitelikte olduğunu, ayrıca sınav komisyonunda Havacılık Yönetimi (Sivil Hava Ulaştırma İşletmeciliği) alanında uzman jürinin bulunmadığını düşündüğünü belirterek dört sorunun sorulduğu ve 60 dakika cevap süresinin verildiği sınavda cevap kâğıdının sınav süresi ve diğer tüm şartlar göz önünde bulundurularak Havacılık
Yönetimi alanında uzman ve tamamen tarafsız başka bir komisyon tarafından yeniden okunmasını talep etmektedir
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Kurumumuzun bilgi belge isteme yazısına istinaden Bayburt Üniversitesi Rektörlüğü tarafından gönderilen cevabi yazıda özetle; 2.1. 09/11/2018 tarihli ve 30590 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan “Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim
Elemanı Kadrolarına Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav ile Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik” kapsamında sınav kâğıtlarının başka bir jüri tarafından
değerlendirilmesiyle ilgili hüküm bulunmadığından başvuranın talebiyle ilgili bir işlem yapılamadığı, başvuranın konu hakkındaki talebiyle ilgili yazışma örneklerinin sunulduğu, 2.2. 01/11/2021 tarihli ve 31646 sayılı Resmi Gazete ile eş zamanlı Üniversitenin web sayfasında ilan edilen ilan metninin dosya ekinde sunulduğu, 2.3. Başvuruya konu sınavın soruları ve cevap anahtarının bir örneği ile başvurana ve sınava giren diğer adaylara ait soru ve cevap kâğıtlarının birer örneğinin dosya ekinde sunulduğu, 2.4. Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi
Sınav ile Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 9 uncu maddesi doğrultusunda
‘Giriş Sınavı Jürisinin’ Yüksekokul Müdürünün önerdiği sekiz öğretim üyesi arasından Yüksekokul
Yönetim Kurulunun 18/11/2021 tarihli ve 18/46 sayılı kararı ile 3 asıl 1 yedek üyeden usulüne uygun olarak oluşturulduğu, Demirözü Meslek Yüksekokulu Sivil Hava Ulaştırma İşletmeciliği Programında kadrolu öğretim üyesi bulunmadığından Giriş Sınav Jürisi asıl üyelerinin, ilan edilen kadro alanında yetkin olan
Üniversitenin Uygulamalı Bilimler Fakültesi Yönetim Bilişim Sistemleri Bölümü öğretim elemanı Doç.
Dr. , İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi İktisat Bölümü öğretim elemanı Dr. Öğr. Üyesi ile Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Yönetim ce Organizasyon Bölümü öğretim elemanı Dr. Öğr. Üyesi ’ın jüriliğinden oluşturulduğu, Giriş Sınav Jürisinin belirlenmesine ilişkin bilgi ve belgelerin dosya ekinde sunulduğu, 2.5. Demirözü Meslek Yüksekokulu Sivil Hava Ulaştırma İşletmeciliği Programı öğretim görevlisi alımıyla ilgili, aynı durumda olan başka kişiler bulunmadığı, 2.6. Başvuru sahibi ile Üniversite arasında şikâyet konusuna ilişkin ‘yargı organlarında görülmekte olan ve/veya yargı organlarınca karara bağlanmış uyuşmazlıklar’ bulunmadığı, Hususları ifade edilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın; 3.1. “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkraları; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.” 3.2. “Kamu hizmetlerine girme hakkı” başlıklı 70 inci maddesi; “Her Türk, kamu hizmetlerine girme hakkına sahiptir. Hizmete alınmada, görevin gerektirdiği niteliklerden başka hiçbir ayırım gözetilemez.” 4. 14/06/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrası; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.” 5. 04/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kurumu Kanunu’nun;
5.1. “Öğretim görevlileri” başlıklı 31 inci maddesi; “Öğretim görevlileri; üniversitelerde ve bağlı birimlerinde bu Kanun uyarınca atanmış öğretim üyesi bulunmayan dersler veya herhangi bir dersin özel bilgi ve uzmanlık isteyen konularının eğitim – öğretim ve uygulamaları için, kendi uzmanlık alanlarındaki çalışma ve eserleri ile tanınmış kişiler, süreli veya ders saati ücreti ile görevlendirilebilirler. (Ek cümle:15/4/2020- 7243/3 md.) Meslek yüksekokullarının
Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen uzmanlık alanlarına başvuracak olanlar hariç olmak üzere öğretim görevlisi kadrosuna başvuracak adaylarda en az tezli yüksek lisans derecesine sahip olmak şartı aranır. Öğretim görevlileri, ilgili yönetim kurullarının görüşleri alınarak fakültelerde dekanların, rektörlüğe bağlı bölümlerde bölüm başkanlarının önerileri üzerine ve rektörün onayı ile öğretim üyesi, araştırma görevlisi ve öğretim görevlisi kadrolarına atanabilirler veya kadro şartı aranmaksızın ders saati ücreti veya sözleşmeli olarak istihdam edilebilirler. Öğretim üyesi kadrolarına öğretim görevlileri en çok iki yıl süre ile atanabilirler; bu süre sonunda işgal ettikleri kadroya başvuran öğretim üyesi bulunmadığı ve görevlerine devamda yarar görüldüğü takdirde aynı usulle yeniden atanabilirler. Atanma süresi sonunda görevleri kendiliğinden sona erer. Bunların yeniden atanmaları mümkündür. Bu takdirde ilk atama usulü uygulanır. Konservatuvarlar ile meslek yüksekokullarına gerektiğinde sürekli olarak öğretim görevlisi atanabilir.” 5.2. “Lisansüstü öğretim” başlıklı 50 nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi; “Lisans üstü öğretim yapan öğrenciler, kendilerine tahsis edilebilecek burslardan yararlanabilecekleri gibi, her defasında bir yıl için olmak üzere araştırma görevlisi kadrosuna da atanabilirler.” 5.3. “Araştırma görevlisi istihdamı” başlıklı Ek 38 inci maddesi; “Yükseköğretim kurumları araştırma görevlisi kadrolarına atamalar, 33 üncü maddede belirtilen usule uygun olarak 50 nci maddenin birinci fıkrasının (d) bendi kapsamında yapılır. Bu kapsamda atananlardan doktora veya sanatta yeterlik eğitimlerini tamamlayanların en fazla %20’si doktora veya sanatta yeterlik eğitimini tamamladıkları kurumların senatolarınca belirlenen ve Yükseköğretim Kurulunca onaylanan performansa dayalı kriterler çerçevesinde doktor öğretim üyesi kadrolarına atanabilir. Bu kapsamda atanamayanların, doktora veya sanatta yeterlik eğitimini tamamladıkları kurumların öğretim üyesi kadrolarına atanabilmeleri için en az bir eğitim-öğretim yılı yurt içinde veya yurt dışında farklı bir yükseköğretim kurumunda çalışması gerekir. Bu madde kapsamında atananlara 35 inci maddeye göre yurt içinde başka bir yükseköğretim kurumlarındaki doktora veya sanatta yeterlik eğitim süreleri için mecburi hizmet yüklenemez.
(Ek fıkra:15/4/2020-7243/16 md.) 50 nci maddenin birinci fıkrasının (d) bendi hükümlerine göre araştırma görevlisi kadrolarına atanıp, doktora veya diş hekimliğinde, eczacılıkta ve veteriner hekimlikte uzmanlık ya da sanatta yeterlik eğitimini tamamlamış olanların kadro ile ilişikleri kendiliğinden kesilir. Bu kapsamda atanıp tezli yüksek lisans eğitimini tamamlamış olanların araştırma görevlisi kadrolarıyla ilişikleri en fazla altı ay süreyle daha devam eder. Altı aylık süre içerisinde devlet yükseköğretim kurumlarında alanıyla ilgili doktora veya sanatta yeterlik eğitimine başlamayanların araştırma görevlisi kadrolarıyla ilişikleri kendiliğinden kesilir.” 6. 09/11/2018 tarihli ve 30590 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim
Elemanı Kadrolarına Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav İle Giriş Sınavlarına
İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin;
6.1. “Amaç” başlıklı 1 inci maddesi;
“Bu Yönetmeliğin amacı, öğretim üyesi dışındaki öğretim elemanı kadrolarına yapılacak atamalarda uygulanacak merkezi sınav ve giriş sınavlarına ilişkin usul ve esaslarla bu sınavlara girecek adaylarda aranacak şartları belirlemektir.” 6.2. “Kapsam” başlıklı 2 nci maddesinin birinci fıkrası; “Bu Yönetmelik, devlet ve vakıf yükseköğretim kurumlarının öğretim görevlisi ve araştırma görevlisi kadrolarına yapılacak atamaları kapsar.” 6.3. “Tanımlar” başlıklı 4 üncü maddesi; “Bu Yönetmelikte geçen; a) Giriş Sınavı: Bu Yönetmelikte belirtilen jüri tarafından, bilim alanı yabancı dille ilgili birimlerdeki öğretim görevlisi kadroları ile 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (ı) bendi uyarınca zorunlu yabancı dil dersini vermek üzere atama yapılacak öğretim görevlisi kadrolarına başvuranlar için yapılacak sözlü sınavı; bu Yönetmelik kapsamındaki diğer kadrolara başvuranlar için yapılacak yazılı sınavı; yabancı dille eğitim-öğretim yapılan programlardaki öğretim görevlisi kadrolarına başvuranlar için yapılacak sözlü sınav ile sözlü sınav sonucu başarılı olanlar için senato kararı olması halinde yapılacak yazılı sınavı…
ifade eder.” 6.4. “Genel şartlar” başlıklı 6 ncı maddesi; “Bu Yönetmelik kapsamındaki öğretim elemanı kadrolarına yapılacak atamalarda; a) 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 48 inci maddesinde belirtilen şartları taşımak, b) ALES’ten en az 70, Yükseköğretim Kurulu tarafından kabul edilen merkezi yabancı dil sınavından en az
50 puan veya eşdeğerliği kabul edilen bir sınavdan bu puan muadili bir puan almış olmak gerekir. Merkezi
sınav muafiyetinden yararlanmayı talep edenlerin ön değerlendirme ve nihai değerlendirme aşamalarında
ALES puanı 70 olarak kabul edilir.
…
Yükseköğretim kurumları, bu Yönetmeliğe tabi öğretim elemanı kadro ilanlarında lisans veya lisansüstü mezuniyet alanları ile ilan edilen alana ait bilimsel, nesnel ve denetlenebilir koşullar dışında belirli bir adayı tanımlayan özel şartlar koyamazlar.” 6.5. “Giriş sınavı jürisinin belirlenmesi” başlıklı 9 uncu maddesi; “Yükseköğretim kurumlarında giriş sınavı jürisi; fakültelerde dekanın; konservatuar, enstitü, yüksekokul ve meslek yüksekokullarında müdürün önereceği, biri ilgili anabilim dalı başkanı, anabilim dalı başkanı yoksa bölüm başkanı, yabancı diller yüksekokullarında ise yüksekokul müdürü olmak üzere en az sekiz öğretim üyesi arasından ilgili yönetim kurulunca seçilecek üç asıl bir yedek üyeden oluşur. Asıl üyelerden birinin ilgili anabilim dalı başkanı, anabilim dalı başkanı yoksa bölüm başkanı, yabancı diller yüksekokullarında ise yüksekokul müdürü olması ve seçilecek üyelerin, atama yapılacak öğretim elemanı kadro unvanının gerektirdiği görev alanı ile ilgili olması esastır…” 6.6. “Giriş sınavları” başlıklı 11 inci maddesi; “Giriş sınavı, sınav jürisi tarafından; bilim alanı yabancı dille ilgili olan birimlerdeki öğretim görevlisi kadroları ile 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (ı) bendi uyarınca zorunlu yabancı dil dersini vermek üzere atama yapılacak öğretim görevlisi kadroları
için adayların mesleki ifade ve bilgi becerisi ile anlatım yeteneğini ölçecek şekilde sadece sözlü, bu
Yönetmelik kapsamındaki diğer kadrolar için ise ilan edilen alanla ilgili bilgi düzeyini ölçecek şekilde sadece yazılı sınav olarak yapılır. Yabancı dille eğitim ve öğretim yapılan programlardaki öğretim görevlisi kadrolarında sözlü sınav yapılır. Ancak senato kararı olması halinde sözlü sınav sonucu 60 ve üzeri puan alanlar için yazılı sınav da yapılır. Bu durumda olanların giriş sınavı puanı, sözlü sınav ile yazılı sınavın puanlarının aritmetik ortalaması alınarak hesaplanır.
Sınav jürisi, yazılı ve sözlü sınavın nesnel, ölçülebilir ve denetlenebilir olmasını sağlar. Raportör olarak belirlenen üye, yazılı ve sözlü sınavların soru ve cevaplarını tutanak altına alır…” 6.7. “Nihai değerlendirme” başlıklı 12 nci maddesi; “Sınav jürisinin değerlendirmesinde; bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin dördüncü fıkrası kapsamındaki öğretim görevlisi kadrolarında, meslek yüksekokullarında bu kadrolarda istihdam edilecekler de dâhil olmak üzere ALES puanının %30’unu, lisans mezuniyet notunun %10’unu, yabancı dil puanının %30’unu ve giriş sınavı notunun %30’unu; bu Yönetmelik kapsamındaki diğer kadrolarda ALES puanının %30’unu, lisans mezuniyet notunun %30’unu, yabancı dil puanının %10’unu ve giriş sınavı notunun %30’unu; meslek yüksekokullarında ise ALES notunun %35’ini, lisans mezuniyet notunun %30’unu ve giriş sınavı notunun %35’ini hesaplayarak ilan edilen kadro sayısı kadar adayı başarı sırasına göre belirler.
Değerlendirme puanı 65 puanın altında olanlar sınavlarda başarısız sayılır. Adayların değerlendirmede dikkate alınan puanları ile lisans mezuniyet notları, kadro ilanında belirtilen internet adresinde ilan edilir…”
Hükümlerini amirdir.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
7. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebine ilişkin tavsiye karar önerisi, Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 8. Kurumumuza yapılan başvuruda başvuran özetle; Bayburt Üniversitesi Demirözü Meslek
Yüksekokulu tarafından düzenlenen Sivil Hava Ulaştırma İşletmeciliği Bölümü öğretim elemanı giriş sınavına girdiğini, açıklanan sınav sonucuna göre sınav notlarının; kendisinin 28, diğer üç adayın ise sırası ile 13,13 ve11 olduğunu, sınav notu ile genel ortalaması 65 puanın altında kaldığı için sıralamada birinci olmasına rağmen başarısız sayıldığını, sınav komisyonunda Havacılık Yönetimi (Sivil Hava Ulaştırma
İşletmeciliği) alanında uzman jürinin bulunmadığını düşündüğünü belirterek cevap kâğıdının yeniden ve alanında uzman bir jüri tarafından incelenmesini talep etmektedir.
9. Bayburt Üniversitesi Rektörlüğü tarafından gönderilen cevabi yazıda ise özetle; başvuruya konu sınavın soruları ve cevap anahtarının bir örneği ile başvurana ve sınava giren diğer adaylara ait soru ve cevap kâğıtlarının birer örneğinin dosya ekinde sunulduğu, ‘Giriş Sınavı Jürisinin’, Öğretim Üyesi
Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav ile Giriş
Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 9 uncu maddesi doğrultusunda usulüne uygun olarak oluşturulduğu hususları bildirilmiştir.
10. Başvuranın iddiaları ve idarenin cevabi yazısı incelendiğinde söz konusu uyuşmazlığın, başvuranın sınav kâğıdı hakkında Üniversite tarafından yapılan değerlendirmenin objektif olmadığı ve idare tarafından belirlenen Giriş Sınavı Jürisinin usulüne uygun olarak belirlenmediği noktalarında toplandığı görülmektedir.
11. Kamu görevine girmenin her Türk vatandaşının hakkı olduğu yönündeki Anayasa hükmü doğrultusunda, mevzuat gereği idareler kamu görevine giriş için liyakati ölçü olarak almakta ve nesnel ve objektif sınavlar yapmak suretiyle kamu görevine girişte her vatandaşa eşit fırsat sunmaktadır.
Bilindiği üzere, bütün idari işlemler, biçimi ve konusu ne olursa olsun, kamu yararı için yapılır. Yönetimin kamu yararı dışında bir amaç gütmesi durumunda yapmış olduğu işlem “amaç” yönünden hukuka aykırı olur ve iptali gerekir. Kamu görevine girmek için sınav yapılması, yukarıda da belirtildiği üzere vatandaşların Anayasal haklarının korunması yönünden gerekli bir uygulamadır.
12. Bayburt Üniversitesi Rektörlüğü tarafından yayınlanan 01/11/2021 tarihli ve 2021/0012 nolu ilan metni incelendiğinde; “2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 50/d ve 31 inci maddeleri ve Öğretim Üyesi
Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav ile Giriş
Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre öğretim elemanı alınacağı, bu kapsamda Demirözü Meslek Yüksekokulu Ulaştırma Hizmetleri Bölümü Sivil Hava Ulaştırma
İşletmeciliği Programına 1 adet Öğretim Görevlisi alınacağı, sınav başvurusunda Sivil Hava Ulaştırma
İşletmeciliği lisans mezunu olma ve Sivil Hava Ulaştırma İşletmeciliği veya İşletme alanında tezli yüksek lisans mezunu olma şartlarının belirlendiği görülmektedir. İlan metninde sınavın 22/11/20021 tarihinde yapılacağı ve 24/11/2021 tarihinde sınav sonuçlarının ilan edileceği ifade edilmiştir.
13. Bayburt Üniversitesi tarafından düzenlenen 18/11/2021 tarihli Ön Değerlendirme Tutanağı incelendiğinde başvuran ile birlikte 5 adayın ön değerlendirme sonucu giriş sınavına katılabileceği belirtilmiştir. İdare tarafından düzenlenen ön değerlendirme tutanağı incelendiğinde ALES puanının %70 oransal ağırlığı, mezuniyet notunun da %30 oransal ağırlığı hesaplanarak ön değerlendirme sonucunun hesaplandığı, hesaplama işleminin Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Yapılacak
Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav ile Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmeliğin 10 uncu maddesi doğrultusunda yapıldığı görülmektedir.
14. Başvuru konusu akademik sınav ile ilgili 22/11/2021 tarihinde yapılan ve 24/11/2021 tarihinde sonuçları ilan edilen giriş sınav sonucu incelendiğinde; ön değerlendirme sonucu giriş sınavına katılabilecek adaylardan dört adayın sınava girdiği, adaylara 100 puan üzerinden 28, 13, 13 ve 11 puanları verildiği, Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Yapılacak Atamalarda Uygulanacak
Merkezi Sınav ile Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 12 inci maddesinde değerlendirme puanı 65 puanın altında olanların sınavlarda başarısız sayılacağı hükmüne yer verildiği, sınav sonucu en yüksek puanı alan başvuranın da nihai değerlendirme puanının 60,30434 olduğu
Yönetmelikte belirtilen oransal ağırlıklar hesaplandığında giriş sınavına katılan adayların hiçbirinin giriş sınavında başarılı sayılmadığı görülmektedir.
15. Bilimsel kurulların veya jürilerin sınav değerlendirmelerine ilişkin açılan idari davalarda, idari yargı makamları bir yandan ilgili jüri ve komisyonların oluşturulması işlemlerinin hukuka uygunluğunu incelerken, diğer yandan yapılan bilimsel değerlendirmeleri esas yönünden incelemektedir. Somut olayda da olduğu gibi akademik değerlendirmelerde idarenin kararına esas olacak jüri veya bilimsel kurulların nasıl oluşturulacağı somut hukuk kuralları ile düzenlenmiştir. Dolayısıyla jüri değerlendirmelerine karşı açılacak davalarda ya da yapılan incelemelerde evleviyetle jürilerin mevzuatta belirtilen usullere uygun olarak oluşturulup oluşturulmadığının denetlenmesi gerekmektedir.
16. Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi
Sınav İle Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 9 uncu maddesinde sınav jürilerinin yüksekokul ve meslek yüksekokullarında müdürün önereceği, biri ilgili anabilim dalı başkanı, anabilim dalı başkanı yoksa bölüm başkanı olmak üzere en az sekiz öğretim üyesi arasından ilgili yönetim kurulunca seçilecek üç asıl bir yedek üyeden oluşacağı, asıl üyelerden birinin ilgili anabilim dalı başkanı, anabilim dalı başkanı yoksa bölüm başkanı olması ve seçilecek üyelerin, atama
yapılacak öğretim elemanı kadro unvanının gerektirdiği görev alanı ile ilgili olması gerektiği hususları düzenlenmiştir.
17. Bayburt Üniversitesi Demirözü Meslek Yüksekokulu Müdürlüğünün 18/11/2021 tarihli ve 42250 sayılı
‘Jüri Önerisi’ konulu yazısı ve ekleri incelendiğinde; Yüksekokul Müdürü tarafından Ulaştırma Hizmetleri
Bölümü Sivil Hava Ulaştırma İşletmeciliği Programına alınması planlanan 1 adet öğretim görevlisi kadrosu için sınav jürisine ilişkin sekiz öğretim üyesi önerisinin Meslek Yüksekokulu Yönetim Kuruluna yazı ekinde sunulduğu, Demirözü Meslek Yüksekokulu Müdürlüğü Meslek Yüksekokulu Yönetim Kurulunun 18/11/2021 tarihli ve 46 sayılı Yönetim Kurulu Kararı ve eklerinde sınav jürisine ilişkin önerinin görüşüldüğü ve giriş sınavı jürisi için 3 asil 1 yedek üye belirlendiği, Doç. Dr. . ., Dr. Öğr. Üyesi . .
ve Dr. Öğr. Üyesi . .’nin asil üye, Dr. Öğr. Üyesi . . .’ nın ise yedek üye olarak belirlendiği görülmektedir.
18. 11 inci paragraftaki mevzuat hükmünün somut olay kapsamında Kurumumuzca incelenmesi neticesinde; Bayburt Üniversitesi tarafından Kurumumuza gönderilen “Demirözü Meslek Yüksekokulu
Müdürlüğü Meslek Yüksekokulu Yönetim Kurulu Karar Suretini” gösteren belgede başvuru konusu sınavla ilgili Dekanın önerdiği sekiz (8) öğretim üyesi arasından üç asıl bir yedek öğretim üyesinin sınav jürisi olarak belirlendiği, Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Yapılacak Atamalarda
Uygulanacak Merkezi Sınav İle Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 9 uncu maddesinde sınav jürisinin asıl üyelerden birinin ilgili anabilim dalı başkanı, anabilim dalı başkanı yoksa bölüm başkanı olması hükmü yer almasına rağmen Ulaştırma Hizmetleri Bölüm Başkanının sınav jürisi üyeleri arasında gösterilmediği anlaşıldığından, sınav jürisi oluşturulması aşamasının mevzuatta belirtilen usul ve esaslar kapsamında olmadığı değerlendirilmiştir.
19. Nitekim Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun E:1991/10, K:1992/68 sayılı kararında “Diğer taraftan ancak usulüne uygun bir biçimde oluşturulan jüri tarafından verilen kararların, içerik itibariyle ve esas yönden yargısal denetimleri yapılabileceğinden ve usulüne uygun oluşturulmayan bir jüri kararını yargısal yönden denetlerken, jürinin oluşum durumunu bir kenara bırakarak bu konuda bilirkişi incelemesi yaptırmak, bu yönüyle idari yargılama usulüne uygun görülmediğinden; bilirkişi incelemesi sonucunda verilen rapor da, temyiz incelemesi sırasında bağlayıcı bulunmamıştır.” ifadelerine yer verildiği görülmektedir.
20. Yine Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu tarafından verilen E:1991/453, K:1992/38 sayılı kararda
“2547 sayılı Kanunun 26 ncı maddesinin (b) bendinin, işlemlerin tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan
4 üncü fıkrası hükmü ile 2547 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca hazırlanan Öğretim Üyeliğine
Yükseltilme ve Atanma Yönetmeliğinin 20 nci maddesi hükümleri gereğince oluşturulacak jüride öncelikle adayın mensup olduğu bilim dalından, bu bilim dalında jüri üyesi olma niteliği taşıyan kimselerin bulunmaması halinde ise en yakın bilim dalından profesörlerin görevlendirilmeleri zorunlu kılınmak suretiyle adayların bilimsel yeterliliklerinin sağlıklı bir biçimde saptanmasının amaçlandığında kuşku bulunmamaktadır.
…
Bakılan uyuşmazlıkta ise, davacı hakkında rapor veren jüride görevlendirilen Prof. Dr. ….’un davacı ile aynı bilim dalında olmaması nedeniyle jürinin usulüne uygun oluşturulmadığı anlaşıldığından ve bu durumda, davacının bilimsel yeterliliğinin yasa ve yönetmeliğe uygun olarak saptandığından söz edilemeyeceği sonucuna varıldığından, jürinin olumsuz raporuna dayanılarak tesis edilen işlemde mevzuata uyarlık görülmemiştir” hususları belirtilmiştir.
21. Kurumumuzca yapılan ve yukarıdaki paragraflarda da detaylı olarak anlatılan sınav jürisinin oluşturulması ile ilgili yapılan inceleme neticesinde; adayların sınav kâğıtlarının
değerlendirilmesinde görev yapacak sınav jürisinin mevzuatta belirtilen kriterlere uyulmadan oluşturulduğu, mevzuata belirtilen kriterler esas alınmadan oluşturulan sınav jürisi tarafından yapılan değerlendirmelerin bütün sınav sonucunu ve sınav sonrası yapılan atama işlemini etkilediği, bu sebeple de sınavın geneline sirayet edecek bir sonuç ortaya çıktığı aşikârdır.
22. Yukarıda anlatılan hususlar, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, mevzuat, yargı kararları ve tüm dosya kapsamı birlikte göz önünde bulundurularak Kurumumuzca yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde; Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına
Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav ile Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin 9 uncu maddesinde akademik sınavlarda görevlendirilecek sınav jürilerine ilişkin esasların belirlendiği, ilgili maddede alım yapılacak kadro ile ilgili anabilim dalı başkanı, anabilim dalı başkanı olmaması halinde ilgili bölüm başkanının sınav jüri üyeleri arasında gösterilmesi hususunun açıkça belirtildiği, idare tarafından Kurumumuza gönderilen bilgi ve belgelerin tetkikinde Bayburt Üniversitesi Demirözü Meslek Yüksekokulu Ulaştırma Hizmetleri
Bölüm Başkanının sınav jürisinin asıl üyeleri arasında bulunmadığının anlaşıldığı, yargı içtihatları incelendiğinde de usulüne uygun oluşturulmamış bir sınav jürisi tarafından yapılan sınav değerlendirmelerinin hem idari yargılama usulüne hem de mevzuata uygun olmadığı değerlendirildiğinden idare tarafından tesis edilen işlemin kamu yararına müteallik olmadığı ve sınav sonuçlarını etkilediği bu yönüyle de hukuka ve hakkaniyete uygun olmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 23. İyi yönetim ilkelerine 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmede, şikâyet başvurusu kapsamında, idarenin, başvurana ilişkin işlemlerle ilgili bilgi ve belgeleri süresi içerisinde ve gerekçeli olarak kurumumuza gönderdiği, bu anlamda “kararların gerekçeli olması” ve “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun hareket ettiği ancak, başvuru sahibine verdiği cevapta idari işleme karşı hangi sürede hangi mercie başvurabileceğini göstermediği bu nedenle de karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi ilkesine uymadığı tespit edildiğinden, idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
24. 6328 sayılı Kanun’un 21 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Tavsiye Kararının idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde idare tarafından herhangi bir eylem ya da işlem tesis edilmezse (varsa)
dava açma süresinden kalan süre işlemeye devam edecek olup Erzurum İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN KABULÜNE; Başvuru konusu akademik kadro ilanı ile ilgili mevzuatta belirtilen hükümler doğrultusunda sınav jürisinin yeniden oluşturulması ve sınavın tekrar yapılması hususunda BAYBURT ÜNİVERSİTESİ
REKTÖRLÜĞÜNE TAVSİYEDE BULUNULMASINA,
6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, BAYBURT
ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜ tarafından bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde
Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna, Kararın başvurana ve gereği için BAYBURT ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜNE tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi