|
ÖZET: Bu Danıştay kararı, Kastamonu Üniversitesi’nde öğretim görevlisi alım sınavına itiraz eden bir başvuranın durumunu incelemektedir. Başvuran, sınav kağıdının yeniden değerlendirilmesini talep etmiş, ancak yapılan incelemelerde sınav sonuçlarında herhangi bir değişiklik yapılmamıştır. Sınav komisyonu, başvuranın puanlamasını nesnel bir şekilde gerçekleştirmiş ve yapılan değerlendirmelerde hukuka ve hakkaniyete aykırılık tespit edilmemiştir.
Bilirkişi raporuna göre, başvuranın cevapları, sınavı kazanan adayın cevaplarına göre daha az bilimsel kavram içermekte ve yeterli düzeyde bilgi sunmamaktadır. Bu nedenle, başvuranın itirazı reddedilmiş ve sınav komisyonunun değerlendirmesi geçerli kabul edilmiştir. Sonuç olarak, başvuranın öğretim görevlisi alım sınavındaki talebi, hukuki ve nesnel değerlendirmeler ışığında reddedilmiştir. |
yapılan değerlendirme sonucunda puanı değişmemiş olup, yaptığı başvurulara ilişkin Sınav
Komisyonu tarafından
2.1. 20/08/2020 tarihinde yapılan toplantıda, “1. soruda puan üzerinde yapılan aleni puan değişikliği ifadesi yer almaktadır. Yapılan inceleme sonucunda adayın 30 puanlık sorudan 25 puan aldığı görülmektedir. Kağıt üzerindeki oynama adayın puanını 26 dan 25’e düşürmüştür.
Açık uçlu soru tekniğiyle sorulmuş olan ve içerisinde akademik bilgiden hareketle yorum yapılması gereken cevabı olan bir soruda neredeyse maksimum puan alınmıştır. Sınav sorusunun puanına ait düzeltme ise adayın verdiği cevabın yeniden değerlendirilmesi sonucunda oluşmuştur. Sınav kağıtları ilk olarak her soruyu soran öğretim üyesi tarafından tek başına okunmuş ardından diğer iki öğretim üyesi tarafından da değerlendirilmiştir. Yapılan puan değişikliği ikinci aşama incelemesi sonucunda yapılmıştır. Sonuç olarak 30 puanlık bilgiye dayalı yorum sorusundan 25 puan alınmıştır. Yapılan değişiklik 1 puan olup bu değişiklik öğretim üyelerinin ikili sistem değerlendirmesi sonucunda meydana gelmiştir.
2. soruda aday cevabı doğru olduğu halde 10 puanım kırıldı itirazı yer almaktadır. Aday 35 puanlık açık uçlu soru tekniğiyle yazılmış ve akademik bilgiye dayalı yorum sorusundan 25 puan almıştır. Soru aynı anda iki farklı temel gelişim bilgisini irdelemektedir. İlk aşamada gelişimi etkileyen faktörlerin yazılması istenmiştir. Burada cevap anahtarında belirtildiği üzere
4 temel faktörden bahsetmesi gerekirken, aday burada 2 faktörü belirtmiştir. Buna göre adayın
8 puanı eksik faktör den kaynaklanmaktadır Sorunun yorum kısmında ise zaten temelde eksik
olan 2 faktöre dayalı örtük ifadeler yer aldığından öğretim üyeleri arasında yapılan istişare sonucunda 2 puan daha kırılması kararlaştırılmıştır. Sonuç olarak aday dört faktörün birbiriyle ilişkisini tartışması gerekirken 2 faktör üzerinde ayrıntılı ve net açıklamalar yapmasına rağmen diğer iki faktörü hem sorunun ilk kısmında yazmamış hem de ikinci kısmında gerekli ilişkisel bağları yazmamıştır. 35 puan üzerinden 25 puan alması kararlaştırılmıştır.
3. soruda ise aday örnekleri doğru verdiğini söylemiş buna rağmen puanının kırılmasına itiraz etmiştir. Yapılan incelemede adayın a ve b bendinde yer alan kavramları açıklama düzeyi yetersizdir. Bunun sonucunda 5’er puanlık bendlerden 3’er puan almıştır. Verilen 3’er puan adayın yetersiz açıklamaları (1 puan) ve örneğine (2 puan) istinaden verilmiştir. Sonuçta aday itiraz ettiği 10 puanlık birimden toplam 6 puan almıştır. Komisyon yeniden yaptığı değerlendirmede söz konusu puanın doğru olduğuna karar vermiştir.
Sonuç olarak itirazlar nesnel bir şekilde komisyon tarafından yeniden değerlendirilmiş ve kağıt üzerinde yapılan inceleme sonucunda aldığı puanın aynen geçerli olduğu ve kabul edildiği sonucuna ulaşılmıştır.”;
2.2. 12/11/2020 tarihinde yapılan toplantıda ise, “Daha önce yapılan itirazın gereği olarak cevap anahtarları ilgili kişiye gönderilmiştir. Yaptığı itiraz sonucu kâğıdı yeniden değerlendirilmiştir. Ayrıntılı rapor tarafına gönderilmiştir. Devam eden itiraz neticesinde sınav komisyonu adayın referans gösterdiği kaynakları incelemiştir. İtirazı yapan kişinin kaynakça olarak gösterdiği atıflar ikincil düzeyde editörlü ve çok yazarlı ders kitaplarıdır. Sınav komisyonu soruların cevaplarını hazırlarken birincil kaynaklara dayalı bir cevap anahtarı oluşturmuştur. Bir önceki itirazda da belirtildiği üzere sınavda yer alan sorular bilimsel bilgi ve buna dayalı doğru ve mantıklı yorum ile cevaplanmak üzere tasarlanmıştır.
Komisyon olarak sorulara verilen cevapları değerlendirilmesinde nesnelliğe azami ölçüde dikkat edilmiştir. Sonuç olarak gösterilen referanslarla adayın cevapları arasında tutarlılık olması gayet doğaldır zaten aday bu tutarlı kısımlardan yeterli puanları almıştır.”
kanaatlerine ulaşıldığından başvuranın talebinin reddedildiği ifade edilerek; başvuruya konu sınava ilişkin bilgi ve belgeler sunulmuştur.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği
Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.”
4. 14/6/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun “Kurumun
Görevi” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişiyle ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”
5. 31.07.2008 Tarih ve 26953 Sayılı Resmi Gazetede Yayımlanan Öğretim Üyesi Dışındaki
Öğretim Elemanı Kadrolarına Naklen veya Açıktan Yapılacak Atamalarda Uygulanacak
Merkezi Sınav ile Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin; 5.1. “Kapsam” başlıklı 2 inci maddesinin birinci fıkrasında; “Bu Yönetmelik, Devlet ve vakıf yükseköğretim kurumlarının öğretim görevlisi, okutman, araştırma görevlisi, uzman, çevirici ve eğitim-öğretim planlamacısı kadrolarına açıktan veya öğretim elemanı dışındaki kadrolardan naklen yapılacak atamaları kapsar.”
5.2. “Tanımlar” başlıklı 4 üncü maddesinde; “Bu Yönetmelikte geçen; a) Giriş Sınavı: Bu Yönetmelikte belirtilen jüri tarafından yapılan yazılı sınavı, b) Merkezi Sınav: Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Merkezi tarafından yapılan Akademik
Personel ve Lisansüstü Eğitim Sınavını (ALES), ifade eder.”
5.3. “Ön değerlendirme” başlıklı 10 uncu maddesinde; “(1) Sınav jürisi; başvuran adaylar arasından ilan edilen kadro sayısının on katına kadar adayı, meslek yüksekokullarında bu kadrolarda istihdam edilecekler de dâhil olmak üzere bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin dördüncü fıkrası kapsamındaki öğretim görevlisi kadrolarında ALES puanının %40’ını ve yabancı dil puanının %60’ını; bu Yönetmelik kapsamındaki diğer kadrolarda ALES puanının
%60’ını ve yabancı dil puanının %40’ını; meslek yüksekokullarına müracaatlarda ise ALES puanının %70’ini ve lisans mezuniyet notunun %30’unu dikkate alarak belirler ve kadro ilanında belirtilen internet adresinde ilan eder. Bu sıralamaya göre son sırada aynı puana sahip birden fazla adayın olması halinde, bu kişilerin tamamı sınava çağrılır. Başvuru sayısının ilan edilen kadronun on katından az olması halinde, adayların tamamı giriş sınavına alınır.
Adayların ön değerlendirmede dikkate alınan puanları ile lisans mezuniyet notları, kadro ilanında belirtilen internet adresinde ilan edilir.”
5.4. “Giriş sınavları” başlıklı 11 inci maddesinde; “(1) Giriş sınavı, sınav jürisi tarafından; bilim alanı yabancı dille ilgili olan birimlerdeki öğretim görevlisi kadroları ile 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (ı) bendi uyarınca zorunlu yabancı dil dersini vermek üzere atama yapılacak öğretim görevlisi kadroları için adayların mesleki ifade ve bilgi becerisi ile anlatım yeteneğini ölçecek şekilde sadece sözlü, bu Yönetmelik kapsamındaki diğer kadrolar için ise ilan edilen alanla ilgili bilgi düzeyini ölçecek şekilde sadece yazılı sınav olarak yapılır. Yabancı dille eğitim ve öğretim yapılan programlardaki öğretim görevlisi kadrolarında sözlü sınav yapılır. Ancak senato kararı olması halinde sözlü sınav sonucu 60 ve üzeri puan alanlar için yazılı sınav da yapılır. Bu durumda olanların giriş sınavı puanı, sözlü sınav ile yazılı sınavın puanlarının aritmetik ortalaması alınarak hesaplanır.
(2) Sınav jürisi, yazılı ve sözlü sınavın nesnel, ölçülebilir ve denetlenebilir olmasını sağlar.
Raportör olarak belirlenen üye, yazılı ve sözlü sınavların soru ve cevaplarını tutanak altına alır.
(3) Sözlü sınav sonuçları, kadro ilanında belirtilen internet adresinde ilan edilir. Sözlü sınav sonucu 60 puanın altında olanlar başarısız sayılır ve nihai değerlendirme aşamasına geçemezler.”
5.5. “Nihai değerlendirme” başlıklı 12 nci maddesinde; “(1) Sınav jürisinin değerlendirmesinde; bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin dördüncü fıkrası kapsamındaki öğretim görevlisi kadrolarında, meslek yüksekokullarında bu kadrolarda istihdam edilecekler de dâhil olmak üzere ALES puanının %30’unu, lisans mezuniyet notunun %10’unu, yabancı dil puanının
%30’unu ve giriş sınavı notunun %30’unu; bu Yönetmelik kapsamındaki diğer kadrolarda
ALES puanının %30’unu, lisans mezuniyet notunun %30’unu, yabancı dil puanının %10’unu ve giriş sınavı notunun %30’unu; meslek yüksekokullarında ise ALES notunun %35’ini, lisans mezuniyet notunun %30’unu ve giriş sınavı notunun %35’ini hesaplayarak ilan edilen kadro sayısı kadar adayı başarı sırasına göre belirler. Değerlendirme puanı 65 puanın altında olanlar sınavlarda başarısız sayılır. Adayların değerlendirmede dikkate alınan puanları ile lisans mezuniyet notları, kadro ilanında belirtilen internet adresinde ilan edilir.”
5.6. “Sınavda Başarılı Olanların Atanması” başlıklı 13 üncü maddesinde; “(1) Sınavlarda başarılı olan adaylar, başarı puanları esas alınarak ilan edilir. İlan edilen kadro sayısı kadar yedek aday da ilan edilir. Atamalar yürürlükteki mevzuata göre yapılır.”
düzenlemeleri yer almaktadır.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE
ÖNERİSİ
6. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuranın talebinin reddi yönünde öneri, Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
7. Başvuran, Kastamonu Üniversitesi Rektörlüğünün 27/12/2019 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan Araştırma Görevlisi ve Öğretim Görevlisi Kadroları ilanının 2019/25 nolu
Kastamonu Meslek Yüksekokulu Çocuk Bakımı ve Gençlik Hizmetleri Bölümü Çocuk
Gelişimi Programı için öğretim görevlisi alımı sınavına itiraz ederek sınav kağıdının tekrar değerlendirilmesini ve atama hakkının verilmesini talep etmektedir.
8. İlgili idare tarafından sunulan bilgi ve belgelerden, başvuranın 1. yedek olarak başarılı olduğu sınava ilişkin olarak itirazda bulunduğu ve sınav kağıdının yeniden değerlendirilmesi talebi üzerine, sınav kağıdının sınav komisyonu tarafından yeniden değerlendirildiği sınav sonuçlarına ilişkin herhangi bir değişiklik yapılmadığı anlaşılmaktadır.
9. Dosya kapsamında temin edilen bilgi ve belgeler kapsamındaki Meslek Yüksekokulu Ön
Değerlendirme Formunun incelenmesinden; değerlendirme kriterleri çerçevesinde yapılan sıralama neticesinde başvuranın 75,90 puan ile 9. sırada yer alarak giriş sınavına girmeye hak kazandığı; ataması yapılan ve sınavı asil olarak kazanan adayın ise 75,37 puan ile 10. sırada yer aldığı tespit edilmiştir. Yapılan ön değerlendirme neticesinde 10 adayın sınava girmeye hak kazandığı; yapılan yazılı sınav sonucunda başvuranın 68 puan aldığı ve giriş sınavı nihai değerlendirme neticesinde (ALES puanı:75,668, Lisans Mezuniyet notu:76,43, Giriş Sınavı
Puanı:68) toplamda 73,21 puan ile 2. sırada yedek olarak başarılı olduğu; ataması yapılan adayın ise yazılı sınavda 83 puan alarak ve giriş sınavı nihai değerlendirme neticesinde (ALES puanı:72,961, Lisans Mezuniyet notu:81,00, Giriş Sınavı Puanı:83,00) toplamda 78,89 puan ile 1. sırada asil olarak başarılı olduğu anlaşılmıştır.
10. Başvuranın cevap kâğıdının bağımsız bilirkişi tarafından tekrar incelenerek giriş sınav puanının tekrar değerlendirilmesi talebi üzerine, başvuran ile sınavda başarılı olarak ataması yapılan 1. adayın cevap kağıtlarının karşılaştırılması suretiyle yeniden değerlendirilmesi amacıyla, başvuru konusu hakkında uzman ve bilirkişiliğe engel halleri bulunmayan Gazi
Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Temel Eğitim Bölümü Okul Öncesi Eğitimi Ana Bilim
Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. bilirkişi olarak görevlendirilmiştir.
11. Bilirkişi tarafından yapılan inceleme sonucunda hazırlanan 17/03/2021 tarihli bilirkişi raporu Kurumumuza sunulmuş olup; söz konusu bilirkişi raporunda, “Her iki adaya sınavın birinci ve ikincisi sorularında verilen puanlar birbirine çok yakındır. Birinci soruda kazanan asıl adaya 28 puan verilmişken başvuran yedek aday 25 puan almıştır. İkinci soruda hem asıl kazanan adaya hem başvuran yedek adaya 25 puan verilmiştir. Üçüncü soruda kazanan asıl adaya 30 puan verilmişken başvuran yedek aday 18 puan almıştır. Toplam 35 puan olan üçüncü somda her biri 5 puan olan yedi alt soru sorulmuştur. Başvuran yedek adayın cevapları ve verilen puanlar incelendiğinde adayın bilgilerinin yeterli düzeyde ve derinlikte olmadığı görülmüştür. Başvuran yedek adayın diğer adaya göre cevaplarında daha az bilimsel kavramlar kullandığı saptanmıştır. Sınavı kazanan asıl adayın çocuk gelişimi alanındaki temel bilgileri bildiğini göstermesi yanında kavramsal analiz yaparak soruları cevaplandırdığı görülmüştür. Sonuç olarak, başvuran yedek adayın cevap kağıdı ile sınavı asıl kazanan adayın cevap kağıdı karşılaştırıldığında, başvuran yedek adayın aleyhine ve asıl kazanan adayın lehine bir puanlama yapılmadığı, sınav komisyonunun cevaplan doğru değerlendirdikleri görüşüne varılmıştır.” tespitlerinde bunulmuş olup, ilgili idare tarafından yürütülen öğretim görevlisi alım sınavında yapılan değerlendirmelerde hukuka ve hakkaniyete aykırılığın bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
12. Yukarı anlatılan hususlar, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuranın öğretim görevlisi alım sınavında sınav kağıtlarının değerlendirilmesinde hukuka ve hakkaniyet ilkelerine aykırılık tespit edilemediğinden başvuranın talebinin reddi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
13. İyi yönetim ilkelerine, 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiştir. Söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmeler neticesinde; başvurunun inceleme ve araştırması kapsamında Kurumumuzca istenilen bilgi ve belgelerin idare tarafından süresi içerisinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği, böylece “kararların gerekçeli olması ve makul sürede karar verme” ilkelerine uygun davranıldığı; idarenin, başvurucuya verdiği cevapta hangi sürede hangi mercilere başvurabileceğini de göstermediği, bu nedenle “karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup; idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
14. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Kararın başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Zonguldak İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçe ve dosya kapsamına göre BAŞVURUNUN REDDİNE,
Bu kararın BAŞVURANA ve KASTAMONU ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜNE tebliğine
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi