|
ÖZET: Başvuran, Ordu Üniversitesi Tiyatro Bölümü’ne öğretim üyesi alımında yer alan özel şartların belirli bir adayı tanımladığını ve bu nedenle başvurusunun reddedildiğini iddia ederek, bu şartların kaldırılmasını talep etmiştir. İdare, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun ilgili maddeleri uyarınca, üniversitelerin öğretim üyesi kadrolarına atama için özel şartlar belirleme yetkisine sahip olduğunu belirtmiştir. İlanın, bilimsel kaliteyi artırmak amacıyla ve ilgili bölümün ihtiyaçları doğrultusunda belirlendiği ifade edilmiştir.
Yükseköğretim Kurulu tarafından onaylanan özel şartların, belirli bir kişiyi tanımlamadığı ve tüm adaylara açık olduğu vurgulanmıştır. Başvurunun reddi, ilgili mevzuat çerçevesinde hukuka uygun bulunmuş ve başvuranın talebi kabul edilmemiştir. Sonuç olarak, ilan özel şartının, eğitim kalitesinin artırılması ve bölüm ihtiyaçları doğrultusunda belirlendiği değerlendirilmiştir. |
T.C. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU
(OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2023/5760-S.23.9501
BAŞVURU NO : 2022/19362
KARAR TARİHİ : 09/05/2023
RET KARARI ,TCKN:
Adres:
BAŞVURUYA KONU İDARE : ORDU ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜ
BAŞVURUNUN KONUSU : Öğretim üyesi alım ilanında yer alan özel şarta itiraz hakkında.
BAŞVURU TARİHİ : 27/12/2022
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Başvuran, Müzik ve Sahne Sanatları Fakültesi Tiyatro Bölümüne öğretim üyesi alımı için bir adet Dr.
Öğretim Üyesi kadro ilanı duyurusu yayınlandığını, bu kadroya “Sinema Televizyon alanında sanatta yeterlik/doktora yapmış olmak; Tiyatro/Oyunculuk ve Sinema Televizyon alanında çalışmaları bulunmak.” şeklinde özel şartlar eklendiğini, bunun belirli bir kişiyi tanımlayan, kişiye özel bir ilan olduğu, Tiyatro bölüme alınacak olan Öğretim Üyesi şartına “sinema ve televizyon alanından doktora veya sanatta yeterlik yapmış olma” özel şartının eklenmesinin açıkça bir adayı işaret eden ifade olduğunu, Sahne
Sanatları/Tiyatro alanlarında doktora/sanatta yeterlik yapmış bir kişi olarak bu şartın konulması sebebiyle kendisinin başvuru yapamadığını belirterek; söz konusu öğretim üyesi alım ilanında yer alan özel şartın kaldırılmasını talep etmektedir.
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2. Başvuruya konu iddialar hakkında bilgi ve belge talebimize istinaden Ordu Üniversitesi
Rektörlüğünün 24/01/2023 tarihli ve E- – – sayılı cevabi yazı ve eklerinde özetle, 2.1. 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun “Doktor Öğretim Üyesi” başlıklı 23 üncü maddesinin (c)
fıkrasında “Yükseköğretim kurumları, doktor öğretim üyesi kadrosuna atama için Yükseköğretim
Kurulunun onayını almak suretiyle, münhasıran bilimsel kaliteyi artırmak amacına yönelik olarak, bilim disiplinleri arasındaki farklılıkları da göz önünde bulundurarak, objektif ve denetlenebilir nitelikte ek koşullar belirleyebilirler.” hükmünün bulunduğu, 2.2. Bu nedenle öğretim üyesi kadrolarına atanmada “Ordu Üniversitesi Öğretim Üyeliği Kadrolarına
Başvuru ve Atanma Koşulları ve Uygulama Yönergesi” belirlendiği ve Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı onayının alındığı, /
2.3. Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve Atanma Yönetmeliğinin “Genel Şartlar” başlıklı 3 üncü maddesinin üçüncü fıkrasında “İlana başvuru koşulu olarak adayların lisansüstü tez veya uzmanlık tezi adlarının bir kısmı veya tamamı yazılamayacağı gibi ilanda sadece belirli bir adayı tanımlayan özel şartlara da yer verilemez.” hükmünün yer aldığı; söz konusu ilan açıklaması bu hükme uygun olup, tez adlarının bir kısmı veya tamamı yer almadığı gibi belirli bir kişiyi tanımlamasının da mümkün olmadığı, 2.4. Sinema Televizyon alanında sanatta yeterlik/doktora yapmış, Sinema Televizyon, Tiyatro ve
Oyunculuk alanında çalışmaları olan bütün adaylara açık bir ilan olduğu, 2.5. Yükseköğretim Kurulunun onayına tabi olan ‘ek koşullar’ belirleme yetkisi, yapılacak atamalar için öngörülen ve yasada yer almayan genel ve objektif nitelikteki kriterleri belirlemeyi ifade etmekte olup, üniversitelerin ilan ettikleri bir kadro için, ihtiyaç ve hizmet gerekleri doğrultusunda getirdiği özel ve o kadroya özgü spesifik koşulların ise Yükseköğretim Kurulunun onayına tabi olmadığı, 2.6. Müzik ve Sahne Sanatları Fakültesi Tiyatro Bölümü Oyunculuk Anasanat Dalı Dr. Öğr. Üyesi kadrosuna ait ilan özel şartının; ilgili birimin ihtiyaç ve hizmet gerekleri doğrultusunda belirlendiğinden başvurucunun talebinin reddedildiği, 2.7. Başvurucunun iddiaları çerçevesinde Müzik ve Sahne Sanatları Fakültesi Tiyatro Bölümü Oyunculuk
Anasanat Dalı öğretim üyesi alımı için aranan genel ve özel şartlara ilişkin olarak 2547 sayılı
Yükseköğretim Kanunu, Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve Atanma Yönetmeliği ile Ordu Üniversitesi
Öğretim Üyeliği Kadrolarına Başvuru ve Atanma Koşulları ve Uygulama Yönergesinde yer alan genel şartların geçerli olduğu; özel şartlara ilişkin olarak ise Tiyatro Bölümü Oyunculuk Anasanat Dalı
Oyunculuk Lisans Programında halen öğrenci alımı sürmekte olup 2 (iki) öğretim üyesi bulunduğu; bu iki öğretim üyesi lisans programına öğrenci almak için gerekli olan asgari öğretim üyesi 3 (üç) sayısının altında olduğu; Anasanat dalında mevcut öğretim üyelerinden birisinin alanı Sahne Sanatları (Dramatik Yazarlık), diğerinin Tiyatro Kuramları Eleştiri ve Dramaturgi olduğu; dolayısıyla bu mevcut iki öğretim üyesinin ders yüklerinin kendi uzmanlık alanlarındaki dersleri okutmakla dolduğu; buna karşılık, sözü edilen Tiyatro
Bölümü/Oyunculuk Lisans Programında Türk Sineması, Kamera Önü Oyunculuk, Video ve Fotoğraf, Dünya Sineması, Gösterimlerin Çözümlenmesi, Sahne Bilgisi Medya Etiği, Sosyal Medya, Medya Okur
Yazarlığı gibi dersler de bulunduğu; bu derslerin Sinema Televizyon alanında uzmanlık isteyen dersler olduğu; ayrıca oyunculukla ilgili olarak Temel Oyunculuk, Oyun Analizi, Rol Çalışması, Oyun Çalışması, Doğaçlama ve Oyun, Oyunculuk Teorileri, Sahne, Rol ve Sahne Uygulamaları, Mezuniyet Oyunu, Kukla
Tiyatrosu ve Gölge Oyunu Tarihi, Işıklama Tasarımı ve Sahne Efektleri, Oyunculuk Araştırmaları, Performans Sanatı vb. birçok dersi okutmak için öğretim üyesine ihtiyaç duyulduğundan, söz konusu ilanda
“Sinema Televizyon alanında sanatta yeterlik/doktora yapmış olmak” şartına ek olarak
“Tiyatro/Oyunculuk ve Sinema Televizyon alanında çalışmaları bulunmak” koşulunun da eklendiği, 2.8. Kısacası Tiyatro Bölümü Oyunculuk Anasanat Dalı Oyunculuk Lisans Programı bünyesinde yer alan birçok dersi okutmak için Sinema Televizyon ile Tiyatro/Oyunculuk alanlarını içeren disiplinlerarası çalışmalar yapmış öğretim üyesine zaruri ihtiyaç bulunduğu; nitekim eski, köklü üniversitelerin Tiyatro bölümlerinde yetişmiş öğretim üyelerinin birçoğunun da bu şekilde disiplinlerarası eğitimle öğretim üyesi olarak yetiştikleri ve öğretim üyesi olarak atandıkları; Üniversitelerinin ilgili bölümüne ait programlarda yer alan ve yukarıda zikredilen derslerin büyük çoğunluğu da Sinema Televizyon ile Tiyatro/Oyunculuk alanları arasında ortak eğitim ve tecrübe gerektiren disiplinlerarası bir alanda yetişmiş nitelikli öğretim elemanı ihtiyacını açıkça ortaya koyduğu; dolayısıyla söz konusu ilanın, ilgili bölüm programlarında yoğun olarak yer alan ve acil öğretim üyesi ihtiyacı bulunan Sinema Televizyon/Tiyatro/Oyunculuk alanlarında verilmiş bir ilan olduğu; ayrıca oyunculuğun, sadece tiyatro alanına özgü bir uğraş değil aynı zamanda sinema sanatının da kapsamı içinde olduğu; durum böyle iken, söz konusu ilanın koşulu Sinema Televizyon
alanını dışlayıp sadece Tiyatro alanına özgü olsaydı, bölümde Dramatik Yazarlık, Tiyatro Kuramları, Eleştiri ve Dramaturgi gibi dersleri okutan 2 (iki) öğretim üyesi mevcut iken, aynı alanda uzmanlaşmış bir öğretim üyesinin daha eklenmesi ihtimali oldukça yüksek olacak, buna karşılık yukarıda zikredilen ve ilgili lisans programında ihtiyaç duyulan derslerin ise açıkta kalabileceği; kısacası, söz konusu ilanın Bölümdeki acil ihtiyaca uygun olarak verildiği, 2.9. Yayımlanan ilan çerçevesinde Müzik ve Sahne Sanatları Fakültesi Tiyatro Bölümü Oyunculuk
Anasanat Dalı 1 adet 4. derece Dr. Öğr. Üyesi kadrosuna 2 (iki) adayın başvuruda bulunduğu; adaylardan birinin doktora/sanatta yeterlik mezuniyet durumu ilan koşullarını sağlamadığından başvurusunun reddedildiği; başvurusu ilan koşullarına uygun olduğu için kabul edilen diğer adayın (Orkun ÖNGEN)
dosyasının İstanbul Üniversitesi, İstanbul Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi ve Konya Selçuk
Üniversitesinin ilgili bölümlerinden 3 (üç) adet profesör jüri üyelerine gönderilmiş olup, her bir jüri üyesinin olumlu raporu ve Fakülte Yönetim Kurulu Kararı doğrultusunda ilgili fakülte Dekanı tarafından atama teklifi yapılmış olup, 19.01.2023 tarihinde Üniversite Rektörü tarafından atama işlemi gerçekleştirildiği; atama işlemi gerçekleştirilen adayın ilanda yer verilen nitelik kapsamında öğrenim ve tecrübe bilgilerinin ekte sunulduğu, 2.10. Müzik ve Sahne Sanatları Fakültesi Tiyatro Bölümü Oyunculuk Anasanat Dalı Dr. Öğr. Üyesi kadrosuna ait ilan özel şartının, ilgili birimin ihtiyaç ve hizmet gerekleri doğrultusunda belirlendiği; belirlenen ilan özel şartının, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu ve Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve
Atanma Yönetmeliği hükümlerine uygun olduğu, 2.11. Söz konusu öğretim üyesi ilanının yürürlükteki mevzuat hükümlerine uygun olarak yapıldığı; ilan özel şartının ise derslerin konunun uzmanı hocalar tarafından verilmesi ve eğitim öğretim kalitesinin artırılması ilkesi ile ilgili birimin ihtiyacı doğrultusunda belirlendiği; ilan özel şartının, eğitim durumu ve genel bir çalışma alanı içermesinden dolayı belirli bir adayı tanımlamasının da mümkün olmadığı, ifade edilmiştir.
III. İLGİLİ MEVZUAT
3. 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı T.C. Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında, “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler.” 4. 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun “Doktor Öğretim Üyesi” başlıklı 23 üncü maddesinde; “a) Yükseköğretim kurumlarında açık bulunan doktor öğretim üyesi kadroları rektörlükçe ilan edilir. İlan edilen bu kadrolara fakültelerde dekan; diğer birimlerde müdürler, biri o birimin yöneticisi biri de o yükseköğretim kurumunun dışından olmak üzere üç profesör veya doçent tespit ederek bunlardan adayların her biri hakkında yazılı mütalaa isterler. Dekan veya ilgili müdür yönetim kurullarının görüşünü aldıktan sonra önerilerini rektöre sunar. Atama rektör tarafından en çok dört yıl süre ile yapılır. Her atama süresinin sonunda görev kendiliğinden sona erer. Görev süresi sona erenler yeniden atanabilirler.
b) Doktor öğretim üyeliğine atanabilmek için, doktora ile tıpta, diş hekimliğinde, eczacılıkta ve veteriner hekimlikte uzmanlık unvanını veya Üniversitelerarası Kurulun önerisi üzerine Yükseköğretim Kurulunca tespit edilen belli sanat dallarının birinde yeterlik kazanmış olmak gerekir.
c) Yükseköğretim kurumları, doktor öğretim üyesi kadrosuna atama için Yükseköğretim Kurulunun onayını almak suretiyle, münhasıran bilimsel kaliteyi artırmak amacına yönelik olarak, bilim disiplinleri arasındaki farklılıkları da göz önünde bulundurarak, objektif ve denetlenebilir nitelikte ek koşullar belirleyebilirler.” 5. Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve Atanma Yönetmeliğinin;
5.1. “Genel şartlar” başlıklı 3 üncü maddesinde; “(1) Bu Yönetmelik hükümlerine göre doktor öğretim üyesi, doçent ve profesör kadrolarına atanabilmek için; a) 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 48 inci maddesindeki genel şartlara sahip olmak, b) Yükseköğretim kurumlarının, 2547 sayılı Kanunun 23 üncü, 24 üncü ve 26 ncı maddeleri uyarınca belirlenerek Yükseköğretim Kurulu tarafından onaylanmış öğretim üyeliğine yükseltilme ve atanmayla ilgili ek koşullar varsa, bu koşulları sağlamış olmak, gerekir.
(2) 2547 sayılı Kanunun yabancı uyruklu öğretim elemanları ile ilgili hükümleri saklıdır.
(3) (Ek:RG-9/3/2021-31418) İlana başvuru koşulu olarak adayların lisansüstü tez veya uzmanlık tezi adlarının bir kısmı veya tamamı yazılamayacağı gibi ilanda sadece belirli bir adayı tanımlayan özel şartlara da yer verilemez.” 5.2. “Atanma şartı” başlıklı 4 üncü maddesinde; “(1) Doktor öğretim üyesi kadrolarına başvurabilmek için doktora veya tıpta, diş hekimliğinde, eczacılıkta ve veteriner hekimlikte uzmanlık ya da sanatta yeterlik eğitimini tamamlamış olmak gereklidir.” 5.3. “İlan” başlıklı 5 inci maddesinde; “(1) Bir üniversite veya yüksek teknoloji enstitüsündeki açık bulunan doktor öğretim üyesi kadroları, Resmî Gazete’de ve üniversite veya yüksek teknoloji enstitüsünün internet ana sayfasında rektörlük tarafından ilan edilerek duyurulur. Bu ilanda adaylara on beş günden az olmamak üzere başvuru süresi tanınır ve son başvuru tarihi belirtilir.” 5.4. “Başvuru ve atanma süreci” başlıklı 6 ncı maddesinde; “(1) Doktor öğretim üyesi kadrolarına başvuranlar özgeçmişlerini, bilimsel çalışma ve yayınlarını dört nüsha olarak ilgili dekanlık veya müdürlüğe teslim eder.
(2) Fakültelerde dekan, diğer birimlerde müdür; ilan edilen kadrolar için adayların durumlarını incelemek üzere, en az biri başka üniversite veya yüksek teknoloji enstitüsünden olmak üzere adayın başvurduğu bilim alanı ile ilgili olan üç profesör veya doçent kadrosunda bulunan doçenti, ilana son başvuru tarihinden itibaren on beş gün içinde tespit eder. İlan edilen kadronun bulunduğu birimin bölüm başkanının, profesör veya doçent kadrosundaki doçent olması halinde, tespit edilecek üç profesör veya doçent kadrosundaki doçentten biri olarak belirlenmesi zorunludur.
(3) Dekan veya ilgili müdür her aday için bu öğretim üyelerine, adaylarla ilgili bilimsel yayın ve çalışmalara ilişkin dosyaları göndererek bir ay içerisinde yazılı görüşlerini bildirmelerini ister. Dosya inceleme sonuçlarının bir ay içinde gelmemesi halinde aynı usulle tespit edilen başka profesör veya doçente dosyalar incelenmesi için gönderilir.
(4) Dekan veya ilgili müdür yazılı görüşlerin alınmasından sonra ilk yönetim kurulu toplantısında aday veya adaylar hakkında ayrı ayrı görüş alır. Bir açık kadroya birden fazla adayın başvurması halinde yönetim kurulu gerekçeli olarak tercihini belirtir. Dekan veya ilgili müdür kanaat ve önerilerini rektöre sunar. Rektör atamanın yapılıp yapılmayacağına karar vererek gerekli işlemleri yürütür.
(5) 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 34 üncü maddesi uyarınca sözleşmeli olarak çalıştırılacak yabancı ülke vatandaşı öğretim elemanlarının doktor öğretim üyeliğine atanma ile ilgili şartları sağlamaları kaydıyla sözleşmeli olarak çalıştırılmasında bu Yönetmelikte belirlenen ilan şartı dışındaki usul ve esaslar uygulanır.” 5.5. “Atama” başlıklı 7 nci maddesinde; “(1) Doktor öğretim üyeleri, ilgili yönetim kurulunun görüşü alındıktan sonra fakültelerde ilgili dekanın, diğer birimlerde müdürün önerisi ile rektör tarafından en az bir en çok dört yıl süre ile atanır.
(2) Her atama süresinin sonunda görev kendiliğinden sona erer. Görev süresi sona erenler ilgili yönetim kurulunun uygun görüşü üzerine rektör tarafından yeniden atanabilir.
(3) Doktor öğretim üyelerinin ne kadar süre ile atandığı kendilerine tebliğ edilir.” hükümleri yer almaktadır.
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
6. Kamu Denetçisi tarafından yapılan inceleme ve araştırma neticesinde; başvuruya konu öğretim üyesi kadrosuna ait ilan özel şartının belirlenmesinde, hukuka ve hakkaniyete aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle başvuranın talebinin reddi yönündeki öneri Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme 7. Başvuran, Müzik ve Sahne Sanatları Fakültesi Tiyatro Bölümüne öğretim üyesi alımı için bir adet Dr.
Öğretim Üyesi kadro ilanı duyurusu yayınlandığını, bu kadroya “Sinema Televizyon alanında sanatta yeterlik/doktora yapmış olmak; Tiyatro/Oyunculuk ve Sinema Televizyon alanında çalışmaları bulunmak.” şeklinde özel şartlar eklendiğini, bunun belirli bir kişiyi tanımlayan, kişiye özel bir ilan olduğu, Tiyatro bölüme alınacak olan Öğretim Üyesi şartına “sinema ve televizyon alanından doktora veya sanatta yeterlik yapmış olma” özel şartının eklenmesinin açıkça bir adayı işaret eden ifade olduğunu, Sahne
Sanatları/Tiyatro alanlarında doktora/sanatta yeterlik yapmış bir kişi olarak bu şartın konulması sebebiyle kendisinin başvuru yapamadığını belirterek; söz konusu öğretim üyesi alım ilanında yer alan özel şartın kaldırılmasını talep etmektedir.
8. Anayasa ile Devlet tarafından kanunla kurulan üniversitelere kamu tüzelkişiliği ve bilimsel özerklik tanınmıştır. Bilimsel kaliteyi artırmak iddiasında olan bilimsel özerkliğe sahip üniversitelerin, atama yapacağı kadrolar için ifa edilecek görevin ve birimin özelliği dikkate alınarak hangi nitelik ve şartlarda personel alınması konusunda takdir yetkisi bulunmaktadır. İdarelere tanınan bu takdir yetkisi, hukuken kabul edilebilir koşulların varlığı halinde tanınmış bir karar alma serbestisidir.
9. 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun “Doktor Öğretim Üyesi” başlıklı 23 üncü maddesinde; yükseköğretim kurumlarının, doktor öğretim üyesi kadrosuna atama için Yükseköğretim
Kurulunun onayını almak suretiyle, münhasıran bilimsel kaliteyi artırmak amacına yönelik olarak, bilim disiplinleri arasındaki farklılıkları da göz önünde bulundurarak, objektif ve denetlenebilir nitelikte ek koşullar belirleyebileceği hüküm altına alınmıştır. Bu kapsamda Üniversitenin öğretim üyesi kadrolarına atanmada “Ordu Üniversitesi Öğretim Üyeliği Kadrolarına Başvuru ve Atanma Koşulları ve Uygulama Yönergesi” belirlendiği ve Yükseköğretim Kurulu Başkanlığının onayının alındığı anlaşılmaktadır.
10. Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve Atanma Yönetmeliğinin “Genel Şartlar” başlıklı 3 üncü maddesinin üçüncü fıkrasında “İlana başvuru koşulu olarak adayların lisansüstü tez veya uzmanlık tezi adlarının bir kısmı veya tamamı yazılamayacağı gibi ilanda sadece belirli bir adayı tanımlayan özel şartlara da yer verilemez.” hükmüne yer verilmiştir.
11. Konuya ilişkin olarak Yükseköğretim Denetleme Kurulu Başkanlığının resmi internet sitesinde tüm üniversitelere yönelik yayımlanan “Akademik Kadro İlanlarında Aranan Ek Koşullara İlişkin Bilgi
Notu”nda, “Yapılan inceleme ve soruşturmalarda Üniversiteler tarafından çıkılan bazı ilanlarda yer alan ek koşulların belirli bir adayı tanımlamaya yönelik olarak ve akademik rekabeti engelleyecek biçimde belirlenebildiği, ataması yapılan kişilerin yayınları ile belirlenen ek koşul arasında büyük benzerlikler bulunduğu ve hatta bazı atamalar için doğrudan ataması yapılan kişilerin yüksek lisans ya da doktora tez başlıklarının ek koşul olarak belirlendiği, bazı ilanlarda bilimsel kalite ve bilim disiplinleri arasındaki farklılıklarla açıklanamayacak ölçüde kısıtlayıcı ve rekabeti engelleyici koşullar belirlendiği
görülmüştür.” açıklamalarına yer verilmiştir. (https://denetleme.yok.gov.tr/yayinlar-raporlar/bilgi-notlari, 18/10/2019)
12. Üniversite tarafından yapılan açıklamada; başvuruya konu ilan açıklamasının bu hükme uygun olduğu, tez adlarının bir kısmı veya tamamı yer almadığı gibi belirli bir kişiyi tanımlamasının da mümkün olmadığı, Sinema Televizyon alanında sanatta yeterlik/doktora yapmış Sinema Televizyon, Tiyatro ve Oyunculuk alanında çalışmaları olan bütün adaylara açık bir ilan olduğu ifade edilmiştir.
13. Üniversite tarafından özel şartlara ilişkin olarak yapılan açıklamada ise; Tiyatro Bölümü Oyunculuk
Anasanat Dalı Oyunculuk Lisans Programında halen öğrenci alımı sürmekte olup 2 (iki) öğretim üyesi bulunduğu; bu iki öğretim üyesi lisans programına öğrenci almak için gerekli olan asgari öğretim üyesi 3 (üç) sayısının altında olduğu; Anasanat dalında mevcut öğretim üyelerinden birisinin alanı Sahne Sanatları (Dramatik Yazarlık), diğerinin Tiyatro Kuramları Eleştiri ve Dramaturgi olduğu; dolayısıyla bu mevcut iki öğretim üyesinin ders yüklerinin kendi uzmanlık alanlarındaki dersleri okutmakla dolduğu; buna karşılık, sözü edilen Tiyatro Bölümü/Oyunculuk Lisans Programında Türk Sineması, Kamera Önü Oyunculuk, Video ve Fotoğraf, Dünya Sineması, Gösterimlerin Çözümlenmesi, Sahne Bilgisi Medya Etiği, Sosyal
Medya, Medya Okur Yazarlığı gibi dersler de bulunduğu; bu derslerin Sinema Televizyon alanında uzmanlık isteyen dersler olduğu; ayrıca oyunculukla ilgili olarak Temel Oyunculuk, Oyun Analizi, Rol
Çalışması, Oyun Çalışması, Doğaçlama ve Oyun, Oyunculuk Teorileri, Sahne, Rol ve Sahne Uygulamaları, Mezuniyet Oyunu, Kukla Tiyatrosu ve Gölge Oyunu Tarihi, Işıklama Tasarımı ve Sahne Efektleri, Oyunculuk Araştırmaları, Performans Sanatı vb. birçok dersi okutmak için öğretim üyesine ihtiyaç duyulduğundan, söz konusu ilanda “Sinema Televizyon alanında sanatta yeterlik/doktora yapmış olmak” şartına ek olarak “Tiyatro/Oyunculuk ve Sinema Televizyon alanında çalışmaları bulunmak” koşulunun da eklendiği; Tiyatro Bölümü Oyunculuk Anasanat Dalı Oyunculuk Lisans Programı bünyesinde yer alan birçok dersi okutmak için Sinema Televizyon ile Tiyatro/Oyunculuk alanlarını içeren disiplinlerarası çalışmalar yapmış öğretim üyesine zaruri ihtiyaç bulunduğu; nitekim eski, köklü üniversitelerin Tiyatro bölümlerinde yetişmiş öğretim üyelerinin birçoğunun da bu şekilde disiplinlerarası eğitimle öğretim üyesi olarak yetiştikleri ve öğretim üyesi olarak atandıkları; dolayısıyla söz konusu ilanın, ilgili bölüm programlarında yoğun olarak yer alan ve acil öğretim üyesi ihtiyacı bulunan Sinema
Televizyon/Tiyatro/Oyunculuk alanlarında verilmiş bir ilan olduğu; ayrıca oyunculuğun, sadece tiyatro alanına özgü bir uğraş değil aynı zamanda sinema sanatının da kapsamı içinde olduğu; söz konusu ilanın koşulu Sinema Televizyon alanını dışlayıp sadece Tiyatro alanına özgü olsaydı, bölümde Dramatik
Yazarlık, Tiyatro Kuramları, Eleştiri ve Dramaturgi gibi dersleri okutan 2 (iki) öğretim üyesi mevcut iken, söz konusu lisans programında ihtiyaç duyulan derslerin açıkta kalabileceği; özetle, söz konusu ilanın
Bölümdeki acil ihtiyaca uygun olarak verildiği ifade edilmiştir. Üniversite tarafından yapılan açıklamadan; Müzik ve Sahne Sanatları Fakültesi Tiyatro Bölümü Oyunculuk Anasanat Dalı Dr. Öğretim Üyesi kadrosuna ait ilan özel şartının, ilgili Bölümün ihtiyaç ve hizmet gerekleri doğrultusunda belirlendiği anlaşılmaktadır.
14. Üniversiteden temin edilen bilgi ve belgelerden; yayımlanan ilan çerçevesinde Müzik ve Sahne
Sanatları Fakültesi Tiyatro Bölümü Oyunculuk Anasanat Dalı 1 adet 4. derece Dr. Öğretim Üyesi kadrosuna 2 (iki) adayın başvuruda bulunduğu; adaylardan birinin doktora/sanatta yeterlik mezuniyet durumu ilan koşullarını sağlamadığından başvurusunun reddedildiği; başvurusu ilan koşullarına uygun olduğu için kabul edilen diğer adayın dosyasının İstanbul Üniversitesi, İstanbul Mimar Sinan Güzel
Sanatlar Üniversitesi ve Konya Selçuk Üniversitesinin ilgili bölümlerinden 3 (üç) adet profesör jüri üyelerine gönderildiği, her bir jüri üyesinin olumlu raporu ve Fakülte Yönetim Kurulu Kararı doğrultusunda ilgili fakülte Dekanı tarafından atama teklifi yapıldığı, 19.01.2023 tarihinde Üniversite
Rektörü tarafından atama işlemi gerçekleştirildiği anlaşılmıştır.
15. Başvuruya konu ilan özel şartının; derslerin konunun uzmanı hocalar tarafından verilmesi, eğitim öğretim kalitesini ve bilimsel kaliteyi artırmak ilkesi ile ilgili bölümün ihtiyacı doğrultusunda belirlendiği; ilan özel şartının, eğitim durumu ve genel bir çalışma alanı içermesinden dolayı belirli bir adayı tanımlamasının da mümkün olmadığı hususları göz önünde bulundurulduğunda; Müzik ve Sahne Sanatları Fakültesi Tiyatro Bölümü Oyunculuk Anasanat Dalı Dr. Öğretim Üyesi kadrosuna ait ilan özel şartının, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu ve Öğretim Üyeliğine
Yükseltilme ve Atanma Yönetmeliği hükümlerine uygun olduğu, ilgili bölümün ihtiyaç ve hizmet gerekleri doğrultusunda belirlendiği değerlendirilmektedir.
16. Yukarı anlatılan hususlar, başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Başvuruya konu Müzik ve Sahne Sanatları Fakültesi
Tiyatro Bölümü Oyunculuk Anasanat Dalı Dr. Öğretim Üyesi kadrosuna ait ilan özel şartının, 2547 sayılı
Yükseköğretim Kanunu ve Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve Atanma Yönetmeliği hükümlerine uygun olduğu, ilgili bölümün ihtiyaç ve hizmet gerekleri doğrultusunda belirlendiği, belirli bir adayı tanımlar nitelikte olmadığı, dolayısıyla hukuka ve hakkaniyete aykırılık bulunmadığı kanaat ve sonucuna varılmıştır.
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme 17. İyi yönetim ilkelerine, 28/03/2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Kamu
Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İyi yönetim ilkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde yer verilmiştir. Söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirmeler neticesinde; başvurunun inceleme ve araştırması kapsamında Kurumumuzca istenilen bilgi ve belgelerin idare tarafından süresi içerisinde ve gerekçeli olarak Kurumumuza gönderildiği, böylece
“kararların gerekçeli olması ve makul sürede karar verme” ilkelerine uygun davranıldığı; idarenin, başvurucuya verdiği cevapta hangi sürede hangi mercilere başvurabileceğini de göstermediği, bu nedenle
“karara karşı başvuru yollarının gösterilmesi” ilkesine uymadığı anlaşılmış olup; idarenin bahse konu ilkeye uygun davranması önerilmektedir.
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA
18. 6328 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup; Ordu İdare Mahkemesinde yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE, Kararın başvurana ve Ordu Üniversitesi Rektörlüğüne tebliğine, Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi