TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 11372-11372 |sayi|18745356-101.07.05-E.18745356-101.07.05-E.
BAŞVURU NO : 2017/17244 2017/ 17244
KARAR TARİHİ : 27/06/2018 |tarih|
RET KARARI
BAŞVURAN VEKİLİ / TEMSİLCİSİ :
BAŞVURUYA KONU İDARE : Milli Eğitim Bakanlığı
BAŞVURUNUN KONUSU : İlgili okul müdürünün cezalandırılması talebi hakkındadır .
BAŞVURU TARİHİ : 29/12/2017 29.12.2017
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1) Başvuran, Ortaokulunda 02/ 05/ 2016 tarihinden itibaren İngilizce
öğretmeni olarak çalıştığını, okul müdürü tarafından mesleki yeterliliğini sorgulayıcı, diğer çalışanlar önünde küçük düşürücü hareketlerde bulunulduğunu, zümre başkanı olmasına rağmen zümre toplantılarına çağırılmayarak tecrit edici davranışlara maruz bırakıldığını, diğer öğretmenlere, not ortalamaları yüksek olan öğrencilerden oluşturulan iyi sınıfların ( 22 kişilik 6/A sınıfı) verildiğini, tarafına ise not ortalaması düşük olan sınıfların verildiğini bu nedenle öğretmenler arasında ayrımcılık yapıldığını, kendi verdiği dersin kredisinin üçten az olmasına rağmen mevzuata aykırı olarak üç adet sınav yapılması gerektiğinin müdür tarafından belirtildiğini, zümre başkanlığı seçiminde adlı öğretmen tarafından kendisine rencide edici davranışlarda bulunulduğunu, tarafına haberdar edilmeden sınıf öğretmeni olduğu sınıf hakkında yer değişikliği yapıldığını bu nedenle ilgili idare tarafından keyfi tutum ve davranışta bulunulduğu belirterek, bu uygulamaların sonlandırılmasını ve ilgililerin cezalandırılmasını Kurumumuzdan talep etmektedir .
II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
2) Denizli Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğü 09/ 05/ 2018 tarih ve sayılı yazısıyla
Kurumumuzca talep edilen bilgi ve belgelere ilişkin disiplin soruşturma raporu ve ekleri gönderilmiştir .
III. İLGİLİ MEVZUAT
1 / 43) 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine
başvurma hakkı” başlıklı 74 üncü maddesinde; “Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir . Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu
Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler .”
4) 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun “Kurumun görevi” başlıklı 5 inci
maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir .”
5) 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 10 uncu maddesinde ; “Devlet memurları amiri
oldukları kuruluş ve hizmet birimlerinde kanun, tüzük ve yönetmeliklerle belirlenen görevleri zamanında ve eksiksiz olarak yapmaktan ve yaptırmaktan, maiyetindeki memurlarını yetiştirmekten, hal ve hareketlerini takip ve kontrol etmekten görevli sorumludurlar . Amir, maiyetindeki memurlara hakkaniyet ve eşitlik içinde davranır .” hükümleri yer almaktadır .
IV. KAMU DENETÇİSİ SADETTİN KALKAN’IN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ
6) Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı
birlikte değerlendirildiğinde; ilgili idare tarafından yapılan idari işlemde hukuka ve hakkaniyete aykırılık bulunmadığı tespit edildiğinden, başvurunun reddi yönünde hazırlanan “Ret Kararı Önerisi”
Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur .
V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A. Hukuka, Hakkaniyete ve İnsan Haklarına Uygunluk Yönünden Değerlendirme
7) Başvuran, 1 numaralı paragrafta ayrıntılı olarak değinilen başvurusunda özetle, “okul
idaresinin gerek öğrencilerin sınıflara ayrılmasında, gerekse öğretmenlerin sınıflarda görevlendirilmesinde ayrımcılık yapıldığı, okul müdür ve müdür yardımcısının yönetmeliğe aykırı olarak fazladan sınav yaptırdığı ile vb. konularda İlçe Milli Eğitim Müdürlüğüne dilekçe vermesine rağmen İdarece işlem yapılmadığını” iddia ederek, söz konusu hususlarla ilgili olarak Kurumumuzca değerlendirme yapılarak ilgiler hakkında gerekli yaptırımların uygulanması talebiyle Kurumumuza başvuru yapmıştır .
8) Başvuru konusu ile ilgili olarak İdare tarafından Kurumumuza gönderilen bilgi ve
belgelerin incelenmesinde, başvuranın 1 numaralı paragrafta belirtiği iddialarına istinaden, Denizli Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğünce ilgili okul müdürü ve iki okul müdürü yardımcısı hakkında disiplin soruşturması başlatıldığı, maarif müfettişi tarafından yapılan disiplin soruşturması sonucunda; başvuranın belirtmiş olduğu , “Yönetmeliğe aykırı olarak fazladan sınav yaptırıldığı” dışındaki iddialarının alınan ifadeler ve toplanan bilgi ve belgelere göre sübuta ermediği, ancak okul müdürü ve 5 ve 6 ncı sınıflardan sorumlu okul müdür yardımcısının haftalık ders sayısı 3 ve 3’den az 6 ncı sınıf İngilizce derslerinde 2 yazılı sınav yapılması gerekirken, Milli
Eğitim Bakanlığı Temel Eğitim Genel Müdürlüğünün 27/ 01/ 2017 tarih ve sayılı öğrenci not girişleri yazısına rağmen, emir hükümlerine aykırı uygulamalara karşı herhangi bir işlem tesis etmeyerek kabul ettikleri, böylece verilen emirlere aykırı davrandıkları sübuta erdiğinden, 657 sayılı
Devlet Memurları Kanunu’nun 125/B-a maddesi gereğince Kınama cezası ile cezalandırılmaları gerektiği” kanaati belirtilmiş, disiplin amiri tarafından da hakkında disiplin soruşturması yapılan okul müdürü ve okul müdürü yardımcısına Kınama Cezası verildiği anlaşılmıştır .
2 / 49) Ancak hakkında uygulanan disiplin cezasına okul müdürü tarafından 657 sayılı Kanunun
135 inci maddesi uyarınca itiraz edildiğinden, Denizli İl Milli Eğitim Disiplin Kurulu
tarafından, oybirliği ile okul müdürünün itirazı kabul edildiğinden, disiplin amiri tarafından kararın gözden geçirilmesi sonucunda kınama cezasının kaldırıldığı görülmüştür .
10) Hukuk devleti ilkesinin en önemli gereği, idarenin yapmış olduğu işlem ve eylemlerin hukuka
uygunluk yönünden yargı denetimine tabi olmasıdır . Bununla beraber, yargı denetimi idarenin işlem ve eylemleri üzerinde yapılan tek denetim değildir . Yargı denetimi dışında, idari, siyasal v.b denetimi yolları ile de idari işlem ve eylemlerin hukuka uygunluğu denetlenebilmektedir .
11) İdari denetim, İdarenin yapmış olduğu işlem ve eylemlerin idari kuruluşlar tarafından
denetlenmesi olup, bu denetim, aynı kamu tüzel kişiliği içinde yer alan iki merciden birinin diğerinin işlem ya da eylemini denetlemesi biçiminde olabileceği gibi, bir kamu tüzel kişisi ya da organının yapmış olduğu bir işlem ya da eylemin bir başka kamu tüzel kişisi ya da organı tarafından denetlenmesi biçiminde de olabilmektedir . Bu idari denetimin birinci biçimi, iç denetim olarak da adlandırılan hiyerarşi denetimi olup bu denetim biçimi ile idari işlem ve eylemlerin hem hukuka uygunluğu ve hem de yerindeliği denetlenebilmektedir .
12) Bu bağlamda yapılan inceleme neticesinde, başvuranın Kurumumuza yaptığı başvurusunda
belirtmiş olduğu iddialarına ilişkin olarak İdareye sunmuş olduğu dilekçesi üzerine İdarenin hareketsiz kalmayarak gerekli soruşturmayı başlattığı, maarif müfettişince yürütülen soruşturma neticesinde sınav sayısına ilişkin uygulamalar nedeniyle ilgililere disiplin amiri tarafından ceza verildiği, ancak bu cezanın disiplin kurulu tarafından kaldırıldığı anlaşılmış olup, gerek disiplin soruşturması süreci, gerekse disiplin kurulu işlemleri açısından Kurumumuzca herhangi bir hukuka aykırılık tespit edilemediğinden başvurunun reddi gerektiği sonuç ve kanaatine ulaşılmıştır .
B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme
13) İyi yönetim ilkelerine 28/ 03/ 2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanan
Kamu Denetçiliği Kurumu kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmeliğin “İyi Yönetim İlkeleri” başlıklı 6 ncı maddesinde de yer verilmiş olup; söz konusu ilkeler yönünden yapılan değerlendirme neticesinde; başvuru kapsamında Kurumumuzun bilgi ve belge talebine süresi içinde cevap verildiği, ancak başvuranın iddialarına ilişkin yapılan işlemler hakkında başvurana bilgi verilmediği tespit edildiğinden, şeffaflık ve hesap verilebilirlik, ilkelerine uygun davranmadığı anlaşılmış olup, idarenin bundan böyle bu ilkeye de uygun davranması önerilmektedir .
VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN YASAL MEVZUAT
14) 6328 sayılı Kanunun 21’inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, bu Ret Kararının başvurana
tebliğ tarihinden itibaren, ilgili idarenin işlemine karşı (varsa) dava açma süresinden kalan süre, kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup Denizli İdare Mahkemelerinde yargı yolu açıktır .
VII. KARAR
Açıklanan gerekçelerle BAŞVURUNUN REDDİNE;
Kararın Başvurana ve DENİZLİ VALİLİĞİ İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜN’E tebliğine,
3 / 4Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi .
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi