Okullarda ticari amaca dönük olan dezenfektan üretiminin işyeri açma ve çalışma ruhsatı kapsamında olduğu ve sınıf tespitinin Sağlık Bakanlığı tarafından yapılması gerektiği (ÇŞB)

Özet: Okullarda ticari amaca dönük olan dezenfektan üretiminin işyeri açma ve çalışma ruhsatı kapsamında olduğu ve sınıf tespitinin Sağlık Bakanlığı tarafından yapılması gerektiği hakkında. T.C.

ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI
Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğü

Sayı : 7118846/045.02/130439 26/06/2020 Konu : Biyodisal Ürünler Yönetmeliği Hk.

…. BELEDİYE BAŞKANLIĞINA

İlgi : …. tarihli ve …. sayılı yazınız.

İlgide kayıtlı yazınızda özetle; ilçenizde bulunan “… Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi” idaresinin Biyodisal Ürünler Yönetmeliği uyarınca el dezenfektanı üretebilmek için kurumunuzdan işyeri açma ve çalışma ruhsatı talep ettiği belirtilmiş olup, söz konusu üretim yerlerinin İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik ve diğer mer’i mevzuat hükümleri kapsamında ruhsatlandırılıp ruhsatlandırılamayacağı, ruhsatlandırılabileceği takdirde üretim yerinin hangi sınıfta ve faaliyet konusunun ne olacağı hususunda Bakanlığımız görüşü talep edilmektedir.

Bilindiği üzere sıhhi ve gayri sıhhi işyerleri ile umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinin ruhsatlandırılması ve denetlenmesine dair iş ve işlemler, 10/08/2005 tarih ve 25902 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik hükümleri kapsamında yürütülmektedir.

Mezkûr Yönetmeliğin ‘Tanımlar’ başlıklı 4 üncü maddesinin (a) bendinde “Yetkili idare: Belediye sınırları ve mücavir alanlar dışı ile kanunlarda münhasıran il özel idaresine yetki verilen hususlarda il özel idaresini; büyükşehir belediyesi sınırları ve mücavir alanlar içinde büyükşehir belediyesinin yetkili olduğu konularda büyükşehir belediyesini, bunların dışında kalan hususlarda büyükşehir ilçe belediyesini; belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde belediyeyi ve organize sanayi bölgesi sınırları içinde organize sanayi bölgesi tüzel kişiliğini”, (t) bendinde “İş yeri: Ticari, sınai, zirai veya mesleki bir faaliyetin ya da girişimin icrasına tahsis edilen veya bu faaliyetlerde kullanılan, kara ya da su üzerindeki açık veya kapalı alanda bulunan sabit ya da mobil yerleri” ve (u) bendi “Sınıf tespiti: Bu Yönetmelik ile sınıflandırması yapılmamış bir gayrisıhhî müessesenin kendi içinde kaçıncı sınıfta bulunduğunun tespiti amacıyla Sağlık Bakanlığınca yapılan tespiti ve sınıflandırmayı” ifade eder denilmektedir.

Aynı Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin birinci fıkrası “Yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılamaz ve çalıştırılamaz. İşyerlerine bu Yönetmelikte belirtilen yetkili idareler dışında diğer kamu kurum ve kuruluşları ile ilgili meslek kuruluşları tarafından özel mevzuatına göre verilen izinler ile tescil ve benzeri işlemler bu Yönetmelik hükümlerine göre ruhsat alma mükellefiyetini ortadan kaldırmaz. İşyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan açılan işyerleri yetkili idareler tarafından kapatılır.” ve üçüncü fıkrası “İşyeri açmak isteyen gerçek veya tüzel kişiler, işyerlerini bu Yönetmeliğe uygun olarak tanzim ettikten sonra Örnek 1 ve 2’de yer alan durumlarına uygun formu doldurarak yetkili idareye başvurur.” hükmünü,
9 uncu maddesinin ikinci fıkrası “Bu Yönetmelik ile sınıf tespiti yapılmamış gayrisıhhî müesseseler için sınıf tespiti; ilgili tesisin neden olabileceği kirleticilerin nitelik ve niceliği ile izalesi konusundaki proje ve açıklama raporu, neden olabileceği çevre sağlığı riskleri, açıklamalı proses akım şeması, eğer kurulu ise kapasite raporu (yoksa kişinin beyanı), toplam motor gücü, toplam personel sayısı ve tesisin diğer özelliklerine ilişkin bilgi ve belgeler dikkate alınarak Sağlık Bakanlığı tarafından yapılır.” hükmünü amirdir.

Öte yandan mezkur Yönetmeliğin 9 uncu maddesinin ikinci fıkrasının yürürlüğü, bu yetkinin Sağlık Bakanlığı tarafından kullanılması lazım geldiği gerekçesiyle Danıştay İdari

Özet: Okullarda ticari amaca dönük olan dezenfektan üretiminin işyeri açma ve çalışma ruhsatı kapsamında olduğu ve sınıf tespitinin Sağlık Bakanlığı tarafından yapılması gerektiği hakkında. Dava Daireleri Kurulunun 14/06/2007 tarih ve 2007/369 sayılı kararıyla durdurulmuş, Danıştay Sekizinci Dairesinin 05/02/2008 tarih ve E:2006/1248, K:2008/667 sayılı kararıyla da iptal edilmiştir.

2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanununun 81 inci maddesinde “Belediye sınırları veya mücavir alanlar içinde bir işyerinin açılması işyeri açma izni harcına tabidir.” hükmü bulunmaktadır.

Yukarıda açıklanan mevzuat hükümleri çerçevesinde; ticarete yönelik olmadan, münhasıran kendi personelinin veya başka kamu kurum ve kuruluşlarının ihtiyaçlarının temini amacıyla kurumların kendilerine ait binalarında faaliyet gösteren yerlerin, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik hükümlerine tabi olmadığı ve bu tür yerlerin ilgili kurumun sosyal tesis işletme usul ve esasları dâhilinde işletilebileceği; buna karşın kamu kurumlarının kendilerine ait binalarında iş yeri tanımı kapsamına giren ve ticarete yönelik faaliyet gösteren yerleri ile yine kurum faaliyetlerinden bağımsız şekilde ticari amaçla üçüncü kişiler tarafından kurum içinde işletilen iş yeri tanımı kapsamındaki yerlerin İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik hükümleri uyarınca ruhsatlandırılması ve somut olaya konu üretim yerinin idarenizce Yönetmelik eki kapsamındaki gayrisıhhi müessese türleri bakımından yerinde incelenerek sınıfının belirlenmesi gerektiği, ruhsatlandırmaya esas sınıf tespitinde Yönetmelik’te açıkça sayılan hususlar dışında tereddüde düşülen durumlarda Yönetmelik’in 9 uncu maddesi uyarınca Sağlık Bakanlığından sınıf tespiti talep edilebileceği değerlendirilmektedir.

Bilgilerinizi rica ederim.

Bakan a.

Genel Müdür