ÖZET: Kamu İhale Kurulu, özel güvenlik hizmet alımı ihalesinde sunulan tekliflerin ekonomik açıdan değerlendirilmesi sırasında, giyim bedeline ilişkin sunulan belgelerin gerçeğe uygunluğunu sorgulamıştır. İhale üzerinde kalan firmanın sunduğu birim fiyatların, belirlenen toplam bedelin çok altında olması ve ticari hayatın olağan akışına aykırı olması, ihalenin geçerliliği açısından kritik bir sorun teşkil etmiştir. İhaleyi kazanan firmanın sunduğu fiyatların, piyasa koşullarını yansıtmadığı ve bu durumun, idarenin piyasa araştırması yapmadan sadece belgelerin uygunluğuna dayanarak karar vermesinin hukuka aykırı olduğu belirtilmiştir.

Bu nedenle, Kamu İhale Kurulu, mahkeme kararının gereği olarak, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında giyim bedeline ilişkin belgelerin yeniden incelenmesine ve gerçeğe uygunluğunun araştırılmasına karar vermiştir. İlgili mahkeme kararının uygulanması gerektiği vurgulanarak, idarenin bu konuda gerekli işlemleri gecikmeksizin yapması gerektiği ifade edilmiştir. Bu durum, ihale süreçlerinde fiyatların gerçekçi ve piyasa koşullarına uygun olmasının önemini ortaya koymaktadır.

Karar no 2013/MK-59
Karar tarihi 25.02.2013
Toplantı No 2013/017
Gündem No 73
Gündem Konusu Kamu İhale Kurulunun 14.11.2012 tarih ve 2012/UH.II-4348 sayılı kararı hakkında Ankara 1. İdare Mahkemesince verilen yürütmenin durdurulması kararının uygulanmasına ilişkin Kurul kararı alınması.

Aliağa Belediyesi Başkanlığı Sosyal Kültür ve İdari İşler Müdürlüğünce 25.09.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan 2012/119488 İKN’li “Özel Güvenlik Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak, Vadi Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti.nin 16.10.2012tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 17.10.2012 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibi 22.10.2012 tarih ve 35284 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 22.10.2012 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunmuş ve Kurulca alınan 14.11.2012 tarihli ve 2012/UH.II-4348 sayılı karar ile,

“4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.

Davacı Vadi Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti. tarafından anılan Kurul Kararının yürütmesinin durdurulması ve iptali istemiyle açılan davada Ankara 1. İdare Mahkemesinin 30.01.2013 tarihli E:2012/1839 sayılı yürütmenin durdurulması kararında,

“Olayda, özel güvenlik personeline yazlık ve kışlık 19 takım giyim eşyasının bedeli olarak, ihaleyi yapar, idare tarafından toplam giyim 5.016.00-TL olarak belirlenmiştir. Ancak ihale üzerinde kalan firmanın tutarının 2.47-TL (giyim gideri için %3 sözleşme ve genel giderler tutarı da dahi edildiğinde 2,5441-TL) olduğu, SMMM tarafından onaylanan proforma faturada birim fiyat için belirlenen (19 adet pantolon için 0,01 TL birim fiyat, 19 adet gömlek için 0,01 TL birim fiyat. 19 adet kravat için 0.01 TL birim fiyat, 19 çift iş ayakkabısı için 0.01 TL birim fiyat, 19 çift çorap için 0,01 TL birim fiyat, 19 adet şapka için 0.01 TL birim fiyat, 19 adet takım elbise için 0,01 TL birim fiyat, 19 adet gömlek için 0,01 TL birim fiyat, 19 adet kravat için 0,01 TL birim fiyat, 19 adet iş ayakkabısı için 0.01 TL birim fiyat, 19 çift çorap için 0.01 TL birim fiyat, 19 adet şapka için 0,01 TL birim fiyat ve 19 adet yağmurluk için 0,01 TL birim fiyat) miktarlarının; ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli olarak belirlenen firmanın tutarının ise 194,56-TL (ayrıca giyim gideri için %3 sözleşme ve genel giderler tutarı da 5,84-TL) olduğu, SMMM tarafından onaylanan proforma faturada birim fıat için belirlenen (19 adet pantolon için 0,02 TL birim fiyat, 19 adet gömlek için 0.02 TL birim fiyat, 19 adet kravat için 0,02 TL birim fiyat, 19 çift iş ayakkabısı için 0.02 TL birim fiyat, 19 çift çorap için 0.02 TL birim fiyat, 19 adet şapka için 0.02 TL birim fiyat, 19 adet takım elbise için 10.00 TL birim fiyat, 19 adet gömlek için 0,02 TL birim fiyat. 19 adet kravat için 0.02 TL birim fiyat, 19 adet iş ayakkabısı için 0,02 TL birim fiyat, 19 çift çorap için 0.02 TL birim fiyat, 19 adet şapka için 0.02 TL birim fiyat ve 19 adet yağmurluk için 0,02 TL birim fiyat) miktarlarının ticari hayatın olağan akışına aykırı olduğu görülmektedir.

Bu nedenle; her ne kadar proforma faturalar Tebliğ’e uygun şekilde verilmiş ise de, ihaleyi yapan idarece yapılan piyasa araştırması sonucu belirlenen birim fiyatların çok altında olan ve ticari hayatın olağan akışına aykırı fiyatlar nedeniyle, davalı idarece, gerektiğinde, tüm istekliler yönünden, bu konuda piyasa araştırması ve ilgili yerlerden bilgi, belge istemek suretiyle, bu konuya ilişkin olarak, bu fiyatlar üzerinden mal alımının mümkün olup olmadığı yönünde araştırma yapmak suretiyle bir karar verilmesi gerekirken: salt Tebliğ’e uygun belge sunulması yeterli görülmek suretiyle, davacının bu yöndeki itirazen şikâyet başvurusunun reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmemiştir.”gerekçesiyle yürütmenin durdurulmasına karar verilmiştir.

Anayasanın 138/4’üncü maddesinde, yasama ve yürütme organları ile idarenin, mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin, mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.

Öte yandan, 2577 sayılı İdari yargılama Usulü Kanunu’nun 28’inci maddesinin birinci fıkrasında, Danıştay, bölge idare mahkemeleri, idare ve vergi mahkemelerinin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin, gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.

Anılan Kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerektiğinden,

Açıklanan nedenlerle,

1) Kamu İhale Kurulunun 14.11.2012 tarihli ve 2012/UH.II-4348 sayılı kararının iptaline,

2) Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında giyim bedeline ilişkin olarak sunulan belgelerin gerçeğe uygunluğunun araştırılması suretiyle incelemenin yeniden yapılmasına,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi