ÖZET: Kamu kurum ve kuruluşlarında, özel güvenlik izni ile birlikte koruma ve güvenlik planı bulundurulması durumunda, “Sabotajlara Karşı Koruma Planı” hazırlanmasının gerekip gerekmediği üzerine yapılan değerlendirmelerde, ilgili mevzuat hükümleri dikkate alınmıştır. Sabotajlara Karşı Koruma Yönetmeliği, belirli kamu ve özel sektör kuruluşlarını kapsamakta olup, bu kapsamda hazırlanan koruma planlarının, kuruluşların ihtiyaçlarına ve özelliklerine göre oluşturulması gerektiği belirtilmektedir.

Sabotajlara karşı alınacak tedbirler, bu tür yıkıcı faaliyetlerin önlenmesi ve etkisiz hale getirilmesi amacıyla düzenlenmektedir. Özel güvenlik hizmetlerine dair yönetmelik ise, güvenlik hizmeti sunan birimler tarafından tesis ve alanlara yönelik koruma planlarının hazırlanmasını öngörmektedir. Her iki planın da farklı yönetmeliklere tabi olması, amaç ve içerik açısından ayrı düzenlemelere ihtiyaç duyulmasını gerektirmektedir.

Sonuç olarak, sabotajlara karşı koruma planlarının hazırlanması, ilgili mevzuat çerçevesinde zorunlu hale gelmektedir. Bu planlar, güvenlik ve koruma alanında etkin bir yaklaşım sağlamak amacıyla, her bir kuruluşun özel koşullarına göre oluşturulmalıdır.

ÖZET: Özel güvenlik izni ile koruma ve güvenlik planı bulunan kamu kurum ve kuruluşlarında,

“Sabotajlara Karşı Koruma Planı” hazırlanmasının gerekli olup olmadığı hakkında.

T.C.

ÇEVRE, ŞEHİRCİLİK VE İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANLIĞI

Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğü

Sayı : E-14399437-622.02-2806171 28.01.2022 Konu : (GÖRÜŞ) Sabotajlara Karşı Koruma Planları Hk.

DAĞITIM YERLERİNE

İlgi : … Büyükşehir Belediye Başkanlığının 17.09.2021 tarihli ve 46927 sayılı yazısı.

İlgi yazı ile; özel güvenlik izni ile koruma ve güvenlik planı bulunan kamu kurum ve kuruluşlarında, “Sabotajlara Karşı Koruma Planı” hazırlanmasına gerek olup olmadığı hususunda Bakanlığımızın görüşü talep edilmektedir.

Sabotajlara Karşı Koruma Yönetmeliğinin “Kapsam” başlıklı 2 nci maddesinde;

“Bu Yönetmelik Bakanlıklar ve birince maddede belirlenen özellikleri taşıyan kamu ve özel sektör kurum ve kuruluşlarını kapsar.

Genelkurmay Başkanlığı, Milli Savunma Bakanlığı, Kuvvet Komutanlıkları, Jandarma Genel Komutanlığı, MİT Müsteşarlığı, Emniyet Genel Müdürlüğü ve Sahil Güvenlik Komutanlığı bu Yönetmelik kapsamı dışındadır.” hükmü,

Aynı Yönetmeliğin “Tanımlar” 3 üncü maddesinde;

“Bu Yönetmeliğin uygulanmasında;

b) Kamu Kuruluşu: Kamu yararına faaliyet gösteren kurum ve kuruluşları,

Sabotaj: Harp Sanayiinin, sınai, ticari, zirai üretim araçlarının ve ürünlerinin, enerji üretim ve ulaşımına ait tesislerin, her türlü ulaşım ve muhabere sistem ve araçlarının, milli ekonomiye, milli kültüre ve sağlık hizmetlerine katkısı bulunan sair tesislerin, harp silah ve vasıtalarının, personelin ve idari yapının tamamen veya geçici bir süre için faaliyet dışı kalmasını sağlamak amacıyla tahribine yönelik saldırgan bir yıkıcı faaliyet şeklini,

Sabotör: Barışta, olağanüstü hallerde ve savaşta teşkilatlı ve teşkilatsız iç ve dış tehdit unsurlarınca muhtelif yollardan temin edilen ve tahripkar faaliyetlere yöneltilen yerli ve yabancı elemanlar,

Sabotaja Karşı Koyma: Kuruluş ve tesisleri sabotajlara karşı korumak için gerekli tedbirleri almak, sabotaj faaliyetlerinde bulunan veya bulunabilecek olan kişileri ve grupları ortaya çıkarmak, etkisiz hale getirmek suretiyle sabotaj faaliyetlerini ortadan kaldırma amacı güden önlemleri,

ifade eder.” hükmü,

Mezkûr Yönetmeliğin “Sabotajlara Karşı Koruma Planı” başlıklı 6 ncı maddesinde;

“Sabotajlara karşı koyma ve önleme tedbirlerini almakla yükümlü Bakanlık ve kuruluşlar, bu Yönetmeliğe ve kendi özelliklerine göre sabotajlara karşı “Koruma Planı” yaparlar. Hazırlanacak planda yer alacak bilgiler ile plan örneği ektedir.

2495 Sayılı Kanuna tabi olan veya uygulamalarını bu Yönetmeliğe göre yürütecek kurum ve kuruluşlar tek bir koruma planı yaparlar.

Ayrı Bakanlık ve kuruluşlara ait komşu tesislerle ilgili koruma planları, bu tesislerin Koruma ve Güvenlik Amirleri tarafından birbirleriyle koordine edilmek suretiyle ayrı ayrı hazırlanır.

Ayrı Bakanlık ve kuruluşlara ait birimlerin ortaklaşa kullandığı binalarda koruma planının yapılması ve uygulanması hizmetleri, Mahalli Mülki Amirin, bu binadaki Kuruluş amirleri arasından görevlendireceği birim başkanının sorumluluğu altında ve bir protokole bağlanacak esaslar dahilinde mevcut birimler tarafından müştereken yürütülür.

Aynı Bakanlık veya kuruluşa ait olan, bir site halinde ve yakın konumda gruplaşmış binalar için koruma planı müşterek olarak yapılabilir.

Planların hazırlanmasında ve uygulanmasında doğabilecek uyuşmazlıklar, Mahalli Mülki Amirliklerce çözümlenir.

Koruma planları ve bunlara ait yazılar “GİZLİ” gizlilik derecesi taşırlar.” hükmü,

Aynı Yönetmeliğin “Planının Onaylanması ve Dağıtımı” başlıklı 7 nci maddesinde;

“Bu Yönetmelik esaslarına göre;

a) Bakanlıkların ve ayrı bina işgal eden Bakanlık merkez teşkilatı birimlerinin hazırlayacakları “Koruma Planları” Bakanlık Müsteşarı tarafından onaylanır. Onaylanmış planın bir örneği İçişleri Bakanlığına, bir örneği Ankara Valiliğine (veya bölgedeki Valiliğe) gönderilir. Bir örneği de ilgili Bakanlıkta uygulanmak üzere muhafaza edilir.

b) Bakanlıkların bağlı ve ilgili kuruluşlarınca hazırlanacak olan planlar o kuruluşun en üst yetkilisi tarafından onaylanır. Planların bir örneği bağlı bulunduğu Bakanlığı, iki örneği de İl Jandarma Alay Komutanlığına ve İl Emniyet Müdürlüğüne verilmek üzere, ilgili Valiliğe gönderilir. Bir örneği ise uygulanmak üzere kuruluşun kendisinde muhafaza edilir.

c) İl ve İlçelerde diğer kamu ve özel kuruluşlarca hazırlanan planlar, 5. madde b fıkrasınca belirtilen il komisyonunca incelenerek uygun görülmesi halinde Valiliğin onayı ile yürürlüğe konur. Bu planların birer örneği İl Jandarma Alay Komutanlığına, İl Emniyet Müdürlüğüne (İlçelerde ayrıca İlçe Jandarma Bölük Komutanlığına, İl Emniyet Müdürlüğüne (İlçelerde ayrıca İlçe Jandarma Bölük Komutanlığına ve Emniyet Amirliği veya Komiserliğine) ve ilgili Bakanlığa gönderilir. Bir örneği ise kuruluşun kendisinde muhafaza edilir.

Valilik ve Kaymakamlık binaları için yapılan koruma planlarının bir örneği, ayrıca İl Sivil Savunma Müdürlüğü ve İlçe Sivil Savunma Müdürlük veya Memurluklarında muhafaza edilir.

Planların hazırlanması, çoğaltılması ve onaylanması ile ilgili sekreterya görevleri kuruluş veya tesisin bölgesinde bulunduğu İl Jandarma Alay Komutanlığı veya İl Emniyet Müdürlüğünce yapılır.” hükmü,

Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanunun Uygulanmasına İlişkin Yönetmeliğin “Koruma ve Güvenlik Planları” başlıklı 12 nci maddesinde;

“Özel güvenlik birimleri ve özel güvenlik şirketleri, bu Yönetmelik kapsamında güvenlik hizmeti verecekleri tesis ve alanlara ilişkin koruma ve güvenlik planlarının bir örneğini otuz gün içerisinde valiliğe verir. Valilik, koruma ve güvenlik planlarında değişiklik yapılmasını veya plandaki yetersizliklerin otuz gün içerisinde giderilmesini isteyebilir.” hükmü yer almaktadır.

İçişleri Bakanlığı Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığının 176797 sayılı bila tarihli yazısında;

“… 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanuna göre koruma ve güvenlik planı yapan kamu kurum ve kuruluşlarından, Sabotajlara Karşı Koruma Yönetmeliği gereğince kurulan komisyon tarafından ayrıca sabotajlara karşı koruma planı yapmasına karar verilenlerin, söz konusu planı yapmasının uygun olacağı …”

İçişleri Bakanlığı Emniyet Genel Müdürlüğünün 07.12.2021 tarihli ve 147008 sayılı yazısında;

“… her ne kadar Sabotajlara Karşı Koruma Planı ile Koruma ve Güvenlik Planı şablonlarının bazı bölümlerinde benzerlik bulunsa da bu planların, yürürlükte bulunan birbirinden amaç, kapsam ve dayanakları farklı iki ayrı yönetmeliğe göre hazırlandığı, nitelik ve bağlayıcılık yönünden farklılıklar barındırdığı da göz önüne alındığında, mer-i mevzuat doğrultusunda bu planların ayrı ayrı hazırlanmasının gerektiği …”

ifade edilmektedir.

İlgili mevzuat hükümleri incelendiğinde;

– Sabotajlara karşı koruma planlarının, harp sanayiinin, sınai, ticari, zirai üretim araçlarının ve ürünlerinin, enerji üretim ve ulaşımına ait tesislerin, her türlü ulaşım ve muhabere sistem ve araçlarının, milli ekonomiye, milli kültüre ve sağlık hizmetlerine katkısı bulunan sair tesislerin, harp silah ve vasıtalarının, personelin ve idari yapının tamamen veya geçici bir süre için faaliyet dışı kalmasını sağlamak amacıyla tahribine yönelik saldırgan yıkıcı faaliyetlere karşı kuruluş ve tesisleri korumak için gerekli tedbirleri almak, bu faaliyetlerde bulunan veya bulunabilecek olan kişileri ve grupları ortaya çıkarmak, etkisiz hale getirmek suretiyle bu faaliyetleri ortadan kaldırma amacı güden önlemlere ilişkin hazırlandığı,

– Koruma ve güvenlik planlarının ise, özel güvenlik birimleri ve özel güvenlik şirketleri tarafından Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanunun Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik kapsamında güvenlik hizmeti verecekleri tesis ve alanlara ilişkin olarak hazırlandığı,

– Sabotajlara karşı koruma planları ile koruma ve güvenlik planlarının farklı yönetmelik hükümlerine tabi olması; amaç, kapsam, içerik ve yöntem açısından birbirinden farklı olması hasebiyle bu planların tabi olduğu yönetmelik hükümleri çerçevesinde ayrı ayrı hazırlanması gerektiği değerlendirilmektedir.

Bilgi edinilmesini rica ederim.

Bakan a.
Genel Müdür